Raadsvoorstel Omgevingsvisie IJsselstein

Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein

Zaaknummer: Programma: Commissie: Portefeuillehouder: Informatie bij: E-mail/tel.nr.: Evaluatiedatum:

1042105 Ruimte

Datum: 5 oktober 2021 Blad: 1 van 5

Ruimte P.J. Bekker F. Both f.both@ijsselstein.nl 1725

Onderwerp Vaststelling Omgevingsvisie IJsselstein Samenvatting De Omgevingswet vereist een omgevingsvisie van de gemeente. Om tijdig aan deze eis te voldoen, is de Omgevingsivisie IJsselstein opgesteld. Op het ontwerp zijn zienswijzen ingediend. In de Nota zienswijzen is de reactie op zienswijzen aangegeven. De aangepaste Omgevingsvisie IJsselstein is de basis van het gemeentelijk ruimtelijk beleid. Inleiding In 2018 is het plan van aanpak “De Omgevingswet; hoe gaan we ons voorbereiden op wat er op ons af komt?” vastgesteld. Een van de deelprojecten is het opstellen van een omgevingsvisie. Inmiddels is het traject doorlopen om tot een vast te stellen omgevingsvisie te komen. Wat willen we bereiken? Een vastgestelde omgevingsvisie gebaseerd op de Omgevingswet waarin de hoofdlijnen van het ruimtelijk beleid van de gemeente zijn vastgelegd als kader voor nadere uitwerking in het op te stellen omgevingsplan en als toetsingskader bij ruimtelijke initiatieven. Waarom willen we dit? 1. Argumenten Omgevingswet Momenteel is de Omgevingswet in voorbereiding en treedt naar verwachting in 2022 in werking. In deze wet wordt het oude instrument ‘structuurvisie’ vervangen door de ‘omgevingsvisie’, waarin bijvoorbeeld ook het beleid voor water, milieu, verkeer en vervoer en sociaalmaatschappelijke aspecten wordt opgenomen.

De Omgevingswet verplicht iedere gemeente om een omgevingsvisie op te stellen. De omgevingsvisie vervangt de Structuurvisie (2003). Uitgangspunten In het plan van aanpak ‘De Omgevingswet’ zijn de volgende uitgangspunten voor de implementatie van de Omgevingswet bepaald: • keuze voor een groeistrategie; • regionaal georiënteerd zijn bij de voorbereiding op de Omgevingswet; • meer ontwikkelruimte bieden; • werken vanuit een multidisciplinaire, integrale blik; • onze informatie op orde, beschikbaar en bruikbaar;

Raadsvoorstel

Blad: 2 van 5

• meer ontwikkelen op participatie. Deze uitgangspunten zijn de leidraad geweest voor het opstellen van de omgevingsvisie. Groeimodel Voor het opstellen van de eerste Omgevingsvisie IJsselstein is gekozen voor een groeimodel (plan van aanpak 2018). We onderscheiden de volgende stappen ingroeien (2019-2021), doorgroeien (2022-2025) en volgroeien (2025-2029). Het is de verwachting dat de Omgevingsvisie eens per 4 jaar wordt aangepast. In de eerste stap is gekozen voor het vertalen van bestaand beleid (beleidsneutraal). Proces In oktober 2019 is gestart met het opstellen van de Omgevingsvisie. Daarbij is een intensief participatietraject met interne en externe ketenpartners en inwoners georganiseerd op verschillende momenten in het proces. Allereerst is gewerkt aan een Atlas waarin bouwstenen voor de omgevingsvisie zijn vastgelegd. Stapsgewijs is daarna gewerkt aan een concept-omgevingsvisie en ontwerpomgevingsvisie. Daarbij is extra afstemming met ketenpartners ingebouwd om de invloed van de coronacrisis op het proces te verkleinen. De ontwerp omgevingsvisie heeft van 17 juni tot 29 juli 2021 ter inzage gelegen. Op het ontwerp zijn verschillende zienswijzen ingediend. Zienswijzen Op de ontwerp omgevingsvisie zijn negen zienswijzen ingediend. In de Nota zienswijzen is de reactie op deze zienswijzen aangegeven.

Daarbij is beargumenteerd waarom de zienswijze wel of niet tot een wijziging van de omgevingsvisie leidt. Bijzonder aandachtspunt dat is benoemd in verschillende zienswijzen is het participatietraject. Ondanks de verschillende participatiemomenten voelen een aantal indieners van zienswijzen zich niet gehoord. Daarom is in de Nota zienswijzen hier apart aandacht aan gegeven. Een ander belangrijk aspect zijn de verschillende zienswijzen op de uitbreidingsrichting om de woonbehoefte te accommoderen. In de Nota zienswijzen is een nadere motivering opgenomen waarom het gebied ten zuiden van de huidige kern is opgenomen als zoekgebied voor woningbouw. Strategische visie Met het vaststellen van de Omgevingsvisie hebben we als gemeente een eerste strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving. Deze gaat in op de samenhang tussen ruimte, water, milieu, natuur, landschap, verkeer en vervoer, gezondheid en cultureel erfgoed. De Omgevingsvisie maakt het voor onze inwoners, ondernemers, samenwerkingspartners en stakeholders duidelijk waar wij als gemeente naartoe willen met onze stad. Conclusie De omgevingsvisie is een verplicht en belangrijk ruimtelijk beleidsdocument. De Omgevingsvisie IJsselstein heeft een zorgvuldig proces doorlopen. Voorgesteld wordt de Nota zienswijzen en de Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen. 2.

Alternatieven Vaststelling van de Omgevingsvisie IJsselstein kan worden uitgesteld. De verplichting om over een vastgestelde omgevingsvisie te beschikking, is in 2024 van kracht. Door nu de Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen, wordt een goede basis neergelegd voor onder meer het omgevingsplan waarin de ruimtelijke regels voor de hele gemeente worden neergelegd. Ook geeft een tijdig vastgestelde omgevingsvisie 1.0 de mogelijkheid om meer tijd te nemen voor de doorontwikkeling van de omgevingsvisie zelf. Gezien de complexiteit van het stelsel van de Omgevingswet is dit zeer aan te bevelen.

Raadsvoorstel

Blad: 3 van 5

3. Kanttekeningen PlanMER In de nieuwe Omgevingswet is het bij een omgevingsvisie verplicht om een plan-mer (milieu effect rapportage) uit te voeren. De omgevingsvisie wordt namelijk gezien als een kaderstellend instrument, voor toekomstige mer-plichtige of mer-beoordeling plichtige activiteiten. Gedacht kan daarbij worden aan bijvoorbeeld ontwikkelingen op het gebied van woningbouw (Zuid-IJsselstein) en de energietransitie De belangrijkste argumenten om nu nog geen planMER op te stellen voor de Omgevingsvisie IJsselstein zijn: 1. Onzekerheden. De nu voorliggende ontwerp-omgevingsvisie kent nog een groot aantal onzekerheden. In de visie wordt bijvoorbeeld al rekening gehouden met nieuwbouwlocaties en nieuwe infrastructuur in Zuid. Maar er zijn nog veel onzekerheden over het daadwerkelijke aantal woningen, bouwlocaties, park en doorgaande wegen. Ook nieuwe ontwikkelingen binnen de energietransitie die in de omgevingsvisie worden geschetst en die van invloed zijn op het buitengebied, kennen nog veel onzekerheden. 2. Kosten. De kosten voor het laten opstellen van een planMER worden geschat op € 50.000 tot €100.000. 3. Dynamiek van de Omgevingsvisie. Vanuit de gedachtengang dat een Omgevingsvisie actueel moet zijn, zal deze met regelmaat (wij gaan nu uit van elke 4 jaar) worden geactualiseerd. Het is een nieuw instrument, waar we nog mee moeten leren werken.

Deze eerste versie is bovendien in een bijzondere tijd met corona tot stand gekomen. Gelet op de tijd die het nog duurt voor ontwikkelingen die daadwerkelijk invloed zullen hebben op onze omgeving actueel worden, is het advies om pas bij een volgende versie van de omgevingsvisie het instrument planMER in te zetten. Op dat moment zal er ook meer duidelijk zijn over de impact van de energietransitie en met name de grootschalige opwek op ons buitengebied. Ook kan en moet het instrument planMER nog worden ingezet bij het omgevingsplan en bij concrete mer- (beoordeling)plichtige activiteiten als bijvoorbeeld een nieuwe woonwijk zoals IJsselstein-Zuid. Omgevingsvisie zelfbindend. Een Omgevingsvisie is zelfbindend en kaderstellend voor de gemeenteraad en het college. Voor onze inwoners, ondernemers en ketenpartners is de visie niet bindend, maar maakt de visie duidelijk waar wij als gemeente naar toe willen met onze toekomst. De uitgangspunten uit de Omgevingsvisie worden door vertaald naar het omgevingsplan, het omgevingsplan is wel bindend voor een ieder. Wat gaat het kosten? Voor het opstellen van de Omgevingsvisie is bureau Kuiper Compagnons ingehuurd. De kosten voor de inhuur worden betaald vanuit het voorbereidingsbudget Omgevingswet.

Wat gaan we daarvoor doen? Vaststellen Omgevingsvisie IJsselstein, waarna de omgevingsvisie gehanteerd wordt als basis voor het op te stellen omgevingsplan en bij beoordeling van ruimtelijke initiatieven.

Duurzaamheid Het aspect duurzaamheid is nadrukkelijk verweven in de omgevingsvisie. Zo komen de verschillende (milieu)aspecten komen aan bod om een duurzame gezonde leefomgeving te borgen. Maar ook expliciet duurzaamheidsbeleid zoals het Afwegingskader duurzame elektrische opwek is verwerkt in de omgevingsvisie. Daarmee zijn ook de grote opgaven voor de komende periode, zoals klimaatadaptatie en energietransitie, verweven in de omgevingsvisie. De omgevingsvisie geeft

Raadsvoorstel

Blad: 4 van 5

hiermee handvatten voor een goede uitwerking in onder meer het omgevingsplan waarmee een duurzame toekomst wordt verzekerd. Door de betrokken ketenpartners is ook aandacht gevraagd voor duurzaamheidsaspecten. Waar mogelijk is dit verwerkt in de voorliggende omgevingsvisie. Communicatie en participatie van het voortraject Gedurende het proces zijn de volgende stappen gezet: • Werksessies Atlas (bouwstenen voor de omgevingsvisie) - december 2019 – Ketenpartners, maatschappelijke organisaties en inwoners • Thematische Verdiepingsessie Groen en Erfgoed – maart 2020 – Ketenpartners en maatschappelijke organisaties • Thematische Verdiepingsessie Woningbouw – maart 2020 – Ketenpartners • Thematische Verdiepingsessie Energie – april 2020 – Ketenpartners • Enquête Burgerpanel IJsselstein – juli 2020 – Inwoners • Informatieavonden concept-omgevingsvisie – oktober 2020 – Ketenpartners, maatschappelijke organisaties en inwoners • Extra participatieronde concept-omgevingsvisie – februari 2021 - Ketenpartners en maatschappelijke organisaties • Terinzagelegging ontwerp-omgevingsvisie -juni-juli 2021 – openbaar Daarmee heeft een uitgebreid participatietraject plaatsgevonden. In de Nota zienswijzen wordt geconcludeerd dat dit niet voor alle betrokkenen heeft geleid tot draagvlak voor alle onderdelen van de omgevingsvisie.

Dit heeft te maken met specifieke beleidskeuzes op basis van een totale afweging, waar enkele betrokkenen vanuit hun belangenbehartiging graag een andere uitkomst zouden zien. Naast participatie die specifiek heeft plaatsgevonden voor de omgevingsvisie, heeft ook uitgebreide participatie plaatsgehad bij het opstellen van recent vastgesteld beleid dat is opgenomen in de omgevingsvisie. Zo is voor onder meer de Woonvisie 2030, de Visie Landelijk gebied, het Mobiliteitsplan, het Toets- en afwegingskader duurzame elektriciteit IJsselstein een zorgvuldig participatieproces doorlopen. Communicatie besluit en eventueel vervolg participatietraject De Omgevingsvisie IJsselstein wordt gepubliceerd op www.ruimtelijkeplannen.nl en op de gemeentelijke website wordt de relevante informatie verschaft. Indieners van zienswijzen ontvangen in een brief de reactie op hun zienswijze. Voorstel Het college stelt voor aan de raad om te besluiten: 1. De Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen; 2. De Reactienota zienswijze en staat van wijzigingen Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen; 3. De Structuurvisie ‘Kwaliteit met karakter’ in te trekken. Overzicht bijlagen: Omgevingsvisie IJsselstein Bijlage 2. Rapportage Onderzoek Omgevingsvisie IJsselstein Bijlage 3. Reactienota zienswijze en staat van wijzigingen Omgevingsvisie IJsselstein

Raadsbesluit

blad : 5 van 5

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 5 oktober 2021, zaaknummer 1042105 BESLUIT: 1. De Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen; 2. De Reactienota zienswijze en staat van wijzigingen Omgevingsvisie IJsselstein vast te stellen; 3. De Structuurvisie ‘Kwaliteit met karakter’ in te trekken. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 11 november 2021

de griffier,

de voorzitter,

A.J.O. van Kooij

mr. P.J.M. van Domburg