Plan van aanpak communicatie rondom de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis

1

Plan van aanpak ‘Communicatie rondom de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis’

“In de regio Lekstroom staat niemand aan de zijlijn. Iedereen voelt zich thuis en doet mee in de wijk. Dit maakt het leven in een Lekstroom gemeente veelzijdig, kleurrijk en inclusief.” Aanleiding De gemeenten uit de regio Lekstroom zetten koers naar het organiseren van Beschermd Wonen uit de U16 naar lokaal ‘in de wijk’. Mensen met psychiatrische, sociale of maatschappelijke problemen, die nu nog in een instelling wonen, gaan zoveel mogelijk in hun eigen omgeving zelfstandig wonen en kunnen zo herstellen en meedoen in de samenleving. Dat noemen we ‘Beschermd Thuis’. Dit vraagt om maatwerk waarvoor drie belangrijke randvoorwaarden gelden: (1) goede begeleiding en behandeling thuis) en de inrichting van een basispakket, (2) een evenredige spreiding in de regio van woonruimte en (3) de overheveling van taken en budgetten van de centrumgemeente naar de regiogemeenten. Deze verandering heeft gevolgen voor cliënten en inwoners in de regio, sociale teams, woningbouwcorporaties en samenwerkende partners (zoals wijkcoördinatoren, huisartsen, welzijnsorganisaties, politie, Jellinek). Beleidsadviseurs van de gemeenten gaan de uitvoering van deze verandering begeleiden. Bestuurders hebben een belangrijke rol in het stimuleren en mogelijk maken van de transformatie. Communicatie vervult een belangrijke rol om deze verandering bij de verschillende doelgroepen goed te laten landen.

De geschetste communicatieaanpak sluit aan op het regionale plan Op weg naar Beschermd Thuis en maakt gebruik van de inzichten uit de impactanalyse MOBW-communicatie-regionaal niveau. Projectdoelstellingen: Mensen die beschermd wonen voelen zich welkom en thuis in de buurt. Andere inwoners accepteren de nieuwe buren en dragen bij aan het gevoel van welkom zijn. Communicatievraag  Hoe draagt communicatie ertoe bij dat de verandering van beschermd wonen naar beschermd thuis in de regio Lekstoom bij alle betrokken partijen bekend is en dat de netwerkpartners zich door samen te werken verantwoordelijk voelen om deze tot een succes te maken? 

Hoe kan communicatie duurzaam worden ingezet om acceptatie van deze inwoners in de wijk te bevorderen?

Aanpak De Lekstroom gemeenten zetten in op een gezamenlijke aanpak om inwoners met een psychische kwetsbaarheid op een goede manier deel uit te kunnen laten maken van hun leefomgeving. Dit houdt in dat gemeenten binnen de regio Lekstroom werken vanuit van een gezamenlijk kader dat binnen iedere gemeente naar wens lokaal kan worden aangepast. In dit plan worden de contouren geschetst van deze aanpak waarin direct onderscheid wordt gemaakt tussen wat regionaal en wat lokaal wordt opgepakt. De gemeenten hebben een verantwoordelijkheid in de leefbaarheid voor haar inwoners. Zorginstanties en woningbouwcorporaties spelen een rol in de leefbaarheid en welzijn voor hun eigen cliënten en huurders . Door als gemeenten het beleid -lees haar interventies- af te stemmen op die van zorginstanties en woningcorporaties, kunnen deze elkaar versterken. Hiervoor wordt een apart netwerk ingericht. Deels tussen beleidsadviseurs van de samenwerkende partijen en deels tussen de communicatieadviseurs. Ons voorstel is een ‘denk en doetank’ te vormen. Hiermee geven we invulling aan actielijn 4 van het Plan van aanpak Weer Thuis Lekstroom: aandacht voor buurt en buren.

2

We hanteren als frame in de communicatie rondom deze verandering binnen de regio Lekstroom dat we communiceren over nieuwe en/of extra inwoners met een psychische kwetsbaarheid als een van de groepen die in de gemeente komt of blijft wonen. We communiceren hierover als onderdeel van het goed met elkaar samenleven in wijken waarbij deze doelgroep een van de vele doelgroepen is. De vragen die centraal staan zijn: Wat is er op het gebied van goed samen leven nodig in een bepaalde wijk? En wat is er specifiek nodig voor om beschermd thuis tot een succes te maken? Voor mensen met een psychische kwetsbaarheid kunnen verschillende interventies zoals MHFA-training, Welkom in de Wijk, bijeenkomst met ervaringsdeskundige etc. worden ingezet. Let wel: deze interventies zijn alleen zinvol wanneer ze ook goed worden geborgd binnen de wijken. Dat wil zeggen dat ze gemonitord worden en de verantwoordelijkheid voor de interventie duidelijk belegd is. Communicatie kan hierin een rol spelen door het hebben van een psychische kwetsbaarheid bespreekbaar te maken en te houden en door het ondersteunen van publiciteit over de interventies en de participatie daarbij van inwoners. Het borgen is geen taak voor communicatie maar moet worden opgepakt in de lijn, binnen de bestaande samenwerkingsstructuren in elke gemeente tussen ‘frontoffice’ ambtenaren en medewerkers van samenwerkingspartners.

Deze structuren/functies zijn per gemeente verschillend. Voor Nieuwegein geldt bijvoorbeeld dat de wijk coördinatoren hier een rol in kunnen spelen. In andere gemeenten geldt dat dit wellicht een wijkambassadeur kan zijn. Dit moet dus lokaal worden opgepakt. Samengevat: Integratie van mensen met een psychische kwetsbaarheid vraagt om een duurzame investering van interventies, communicatie uitingen en het monitoren van de effecten hiervan. Dit vraagt om een integrale aanpak waarin ook de frontofficemedewerkers van gemeenten, corporaties, welzijnsorganisaties en politie oog en oor voor hebben en dezelfde boodschap uitdragen wat de borging betreft. Er wordt samen gewerkt met netwerkpartners om interventies op elkaar te laten aansluiten en het delen van kennis en ervaringen binnen de Lekstroomgemeenten maar ook andere vergelijkbare gemeenten. Communicatiedoelstellingen: 1. 2. 3. 4.

5.

Inwoners voelen zich geïnformeerd over en betrokken bij de veranderingen: Inwoners weten bij wie ze terecht kunnen voor meer informatie of hulp indien nodig; Inwoners ontwikkelen een beter beeld van psychisch kwetsbare inwoners en hoe ze hierop kunnen reageren; Nieuwe inwoners (en indien nodig huidige inwoners met begeleiding) voelen zich geïnformeerd over hun nieuwe leefomgeving en weten waar zij terecht kunnen voor vragen of hulp. (Hoe ziet hun nieuwe buurt eruit, wat voor mensen wonen er, welke voorzieningen en faciliteiten zijn er binnen hun wijk, gemeente)? Bestuur en gemeentelijke organisatie, lokale professionals en partners –politie, huisartsen, welzijnzijn geïnformeerd over de veranderingen en weten welke verantwoordelijkheid zij kunnen nemen in het herstel en meedoen in de samenleving.

Ad 1) Informeren over de veranderingen: Kernboodschap regionaal: Vanaf januari 2022 zijn de zogenoemde regiogemeenten verantwoordelijk voor de zorg en huisvesting van mensen met een psychische kwetsbaarheid. Tot die tijd ligt deze verantwoordelijkheid bij de U 16 gemeenten. De uitvoering ligt bij de centrumgemeente Utrecht. Psychisch kwetsbaren mensen herstellen en ontwikkelen het beste in hun eigen woon- en leefomgeving. Vaak met ondersteuning en een goed sociaal netwerk. Een deel van deze inwoners woont al in de regio Lekstroom. De aankomende jaren komen hier nieuwe inwoners bij en werken gemeenten samen met hulpverlening en woningcorporaties zodat iedereen zich thuis kan voelen in hun wijk.

3



In de regio Lekstroom staat niemand aan de zijlijn. Iedereen voelt zich thuis en doet mee in de wijk. Dit maakt het leven in een Lekstroomgemeente veelzijdig, kleurrijk en inclusief. Divers en gelijkwaardig. Waarbij je met elkaar kunt praten over kleine dingen maar ook lastige of moeilijke levenssituaties zoals een psychische aandoening, dementie of armoede. Informatie regionaal en lokaal verspreiden via social media en lokale en regionale printmedia, infographics, bijeenkomsten; (roadmap zoals eerder is opgesteld)

Ad 2) Waar kan ik als inwoner terecht voor vragen of zorgen: Voor inwoners die zich zorgen maken of vragen hebben over buren die zich mogelijk anders gedragen is het van belang te weten waar ze terecht kunnen met vragen of zorgen. Regionaal vindt er doorschakeling plaats vanaf het landelijke meldnummer (0800-1205). Voor Lekstroom naar het Meld- en adviespunt Bezorgd GGDrU ofwel MAB (030- 630 54 80). Belt iemand met zorgen na de openingstijden van een regionaal meldpunt, dan kan de beller op werkdagen tot 21:00 uur worden doorverbonden met MIND Korrelatie. Zij bieden een luisterend oor voor de beller en geven eventueel advies Lokaal zijn er frontofficemedewerkers waar inwoners terecht kunnen met vragen zoals een wijk coördinator (of wijkagent, opbouwwerker, beheerder van een woningbouwcorporatie) een belangrijk vertrouwenspersoon.  

Informeren via social media, buurtapp, website van gemeente (corporatie, welzijnsorganisatie, e.d.), uitdelen van gimmicks (kaart met koelkastmagneet), vermelden op de sociale kaart. Crisis en hulpkaart voor mensen met een psychische kwetsbaarheid: in geval van een crisis of acute hulpvraag verschaft deze kaart informatie.

Ad3) Wie zijn, en wat bekent het begrip, psychisch kwetsbare mensen? Regionaal delen van filmpjes van ervaringsdeskundigen die zich voorstellen en vertellen over hun ‘uitdaging’ en wat ze van omwonenden nodig hebben om zo goed mogelijk deel uit te kunnen maken van de samenleving. Delen van persoonlijke verhalen van buurtbewoners die al leven met een buurman of vrouw met een psychische kwetsbaarheid – best practices.    

Regionaal en lokaal inzet van buurtbijeenkomsten tussen buurtbewoners, ervaringsdeskundigen en wijk coördinatoren. Regionaal inzet social media en printmedia, filmpjes, infographics Lokaal inzet Mental Health First Aid bijeenkomsten -> Samen Sterk zonder Stigma Lokaal Houten Inzet Welkom in de wijk -> Samen Sterk zonder Stigma

Ad4) Nieuwe inwoners (en indien nodig huidige inwoners met begeleiding) voelen zich geïnformeerd over hun (nieuwe) leefomgeving en weten waar zij terecht kunnen voor vragen of hulp. Regionaal stemmen we af met de zorgverlening instanties over een mogelijk welkomstpakket dat ze nieuwe inwoners met begeleiding kunnen geven. Hierin staat vermeld hoe hun nieuwe buurt eruitziet, wat voor mensen wonen er, welke voorzieningen en faciliteiten zijn er binnen hun wijk, gemeente? 

De inhoud van dit pakket stemmen we regionaal af met ervaringsdeskundigen en communicatieadviseurs van Lister en Enik hoe ze dit nu doen en wat hierin vanuit de gemeente nog een waardevolle aanvulling kan zijn. Lokaal wordt nagegaan of er binnen de gemeente een dergelijk pakket is dat wordt uitgedeeld aan alle nieuwe inwoners. We kijken of er buurtbewoners zijn die een actieve rol kunnen spelen in het welkom heten en laten zijn.

Ad5) Bestuur en gemeentelijke organisatie, lokale professionals en (informele) partners –politie, huisartsen, woningcorporaties, welzijn- zijn geïnformeerd over de veranderingen en weten voor welke bijdrage zij verantwoordelijk zijn. Vanuit de beleidsadviseurs ontvangen we graag een overzicht met netwerkpartners en of contactpersonen waarvan zij het van belang vinden dat deze betrokken worden. Hiervoor kan een generieke kernboodschap worden gebruikt die wordt aangevuld met handvatten en tips afhankelijk van de rol die een netwerkpartner

4

heeft. Daarnaast ondersteunt communicatie bijvoorbeeld bij het uitnodigen van deze partners voor interventies (Regionaal en of lokaal). Communicatie stemt indien nodig af met de communicatieadviseurs van deze partijen (Regionaal en of lokaal)

Randvoorwaarden voor een effectieve communicatieaanpak:  De bestaande lokale structuren vormen de basis voor de interventies en de communicatieaanpak. Voor een effectieve inzet is het nodig om deze structuren in kaart te brengen. Dan ontstaat er zicht op eventuele ‘ witte vlekken’ die nog ingevuld moeten worden. Ook wordt inzicht verkregen welke interventies er door de diverse partijen al worden toegepast. 

Voor een communicatiecampagne met impact is een ‘Lekstroombreed’ communicatiewerkteam nodig bestaande uit: o Projectleider senior communicatieadviseur – trekker binnen Lekstroom 4 uur per week o Communicatieadviseurs van alle Lekstroom gemeenten (voor een lokale kleuring/invulling) 2 uur per week

Tijdsplanning Q4 2020 en Q1-4 2021: November 2020

Wat Plan afronden met com adviseurs regio Lekstroom

December 2020

Voorbereiden campagne informatieverstrekking

Januari 2020

Voorbereiden campagne wie zijn psychische kwetsbare mensen? 

December 2020 & Januari 2021

Maken van de filmpjes  Verspreiden hiervan Startbijeenkomst denk en doetank. Afstemmen communicatie met woningbouwcorporaties en zorgpartners (en anderen zoals politie en welzijn)

Wie Projectleider communicatie in afstemming met projectgroep en communicatieadviseurs gemeenten Lekstroom Projectleider communicatie in afstemming met communicatieadviseurs gemeenten Lekstroom Projectleider communicatie ism collega com adviseur andere Lekstroom gemeente

Projectleider communicatie in afstemming met de beleidsadviseurs en communicatieadviseurs gemeenten Lekstroom.

  Februari 2021

Q4 2021

Welkomstpakket Crisiskaart/ hulpkaart Start lancering campagne binnen gemeentes over de transitie Evaluatie communicatie 2021 en bepalen welke interventies nog nodig zijn.

Werkgroep communicatie

Werkgroep communicatie

5

Budget voor regionale activiteiten*  Roadmap als levend document laten bijwerken wanneer nodig  Ontwikkeling kaart + gimmick met telefoonnummers waar inwoners terecht kunnen met vragen (ontwerp, print, gimmick, 190.000 inwoners)  Filmpjes met verhalen van ervaringsdeskundigen  Advertentiebudget (social) mediacampagne(s)  Organisatie bijeenkomsten (inwoners, netwerkpartners) *Dekking vindt plaats uit de transformatiemiddelen U16 Totaal: 27.500

€ 1.000 € 20.000

€ 2.500 € 2.500 € 1.500