KBO Petitie senioren wonen zorg welzijn mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

PETITIE Wonen, Zorg, Welzijn, Mobiliteit

OP SENIOREN KUNT U REKENEN, SENIOREN REKENEN OOK OP U!

Inhoud VOORWOORD ....................................................................................................... 5 OP SENIOREN KUNT U REKENEN, SENIOREN REKENEN OOK OP U! .............................. 6 WOONVISIE ....................................................................................................... 6 WONEN ............................................................................................................. 6 ZORG ................................................................................................................ 8 WELZIJN ............................................................................................................ 9 MOBILITEIT EN veiligheid ...................................................................................10 INTEGRAAL BELEID: Wonen + Zorg & Welzijn + MOBILITEIT ..................................11

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

3

VOORWOORD

Aan:    

De gemeenteraad van IJsselstein Het College van Burgemeester en Wethouders van IJsselstein De gemeenteraad van Lopik Het College van Burgemeester en Wethouders van Lopik

Namens onze 850 leden, senioren in IJsselstein, Lopik en omstreken, bieden wij u deze petitie aan. Wij vragen u in algemene zin, ook de KBO te betrekken bij het zoeken naar oplossingen voor de grote en ingewikkelde vraagstukken waar u voor staat. Wij bieden u daarvoor de capaciteiten en vooral de (levens)ervaring van onze leden aan. Eén van die opgaven betreft de ontwikkeling van goede woonvoorzieningen. IJsselstein heeft daarvoor een woonvisie vastgesteld. Wij helpen er graag aan mee, deze verder uit te werken en in praktijk te brengen. In het belang van de samenleving als geheel, en in het belang van de senioren in het bijzonder.

Het bestuur van de Katholieke Bond van Ouderen, afdeling IJsselstein, Lopik en omstreken,

mr K.A.M. Duijvelaar voorzitter

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

IJsselstein/Lopik, 6 november 2019

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

5

OP SENIOREN KUNT U REKENEN, SENIOREN REKENEN OOK OP U! Als gemeentebestuurders staat u ook voor de belangen van senioren. Zij willen en kunnen tot op steeds hogere leeftijd participeren in de samenleving en bijdragen aan de economie, zowel qua (vrijwilligers)werk als vrijetijdsbesteding. Als raadslid kunt u daarvoor gunstige randvoorwaarden scheppen en belemmeringen wegnemen. Dit vraagt om senioren-specifiek beleid op het gebied van onder meer wonen, zorg & welzijn, mobiliteit en veiligheid.

WOONVISIE De raad van IJsselstein stelde onlangs een Woonvisie vast. De KBO vindt dat de aanzet goed is, maar dat nog uitwerking nodig is: hoevéél senior-geschikte woningen zijn in onze regio nodig en aan welke specifieke eisen moeten die voldoen? De KBO wil benadrukken dat het juist voor senioren belangrijk is om wonen niet los te zien van zorg & welzijn, mobiliteit en veiligheid. De KBO vertegenwoordigt in IJsselstein en omstreken zo’n 850 senioren die graag mee willen denken en mee willen werken aan de verdere ontwikkeling en uitvoering van senioren-specifiek beleid op deze terreinen. De KBO, met 850 leden in IJsselstein, Lopik e.o., wil graag uw klankbord zijn!

WONEN Stimuleer dat senioren, zo lang als dat kan en zij dat willen, zelfstandig kunnen blijven wonen. Er moeten niet alleen méér woningen bijkomen maar vooral levensloopgeschikte woningen. De KBO steunt senioren die zo lang als dat kan, zelfstandig willen blijven wonen in een – zo nodig aangepaste – eigen woning. Verbouwen of verhuizen is, zeker op latere leeftijd, een ingrijpende gebeurtenis. De gemeente zou senioren die willen verhuizen of hun woning moeten laten aanpassen, vroegtijdig moeten adviseren en begeleiden. De vraag van senioren naar passende, zo nodig aangepaste, woonruimte bepaalt mede de (her)inrichting van buurten en wijken en de herbestemming van leegstaande panden. De KBO vraagt u erop toe te zien dat overeenkomstig de woonvisie voldoende levensloopgeschikte woningen en seniorenwoningen worden gerealiseerd. Let er op dat eventuele, knellende regels die doorstroming naar nieuwe woon- en woonzorgvoorzieningen belemmeren en/of de realisatie van nieuwe woonconcepten bemoeilijken, worden geschrapt. Binnen de bestaande wijk, maar ook daarbuiten in woonlandschappen en stadsdorpen. Waarbij goede ontmoetingsplekken voor senioren van groot belang zijn. Er is in onze provincie behoefte aan veel nieuwbouwwoningen. Om zoveel mogelijk burgers aan een passende woning te helpen, is het zaak om in elk plan woningen te bouwen voor senioren.

Senioren laten woningen achter, zowel in de huur als in de koopsector, die weer geschikt zijn voor starters en doorstarters. (Ver)bouwen voor senioren betekent: doorstroming bevorderen en zo de woningmarkt van het slot halen.

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

6

Leden van de KBO geven aan dat veel senioren wonen in een oudere flat die, met aanpassingen, prima geschikt is (te maken) als seniorenwoning. Maar soms missen flatgebouwen een gemeenschappelijke ruimte waar zij oudere en jongere buurtgenoten kunnen ontmoeten en/of zijn noodzakelijke voorzieningen niet veilig bereikbaar in de buurt. De Merediaan in IJsselstein wordt genoemd als een goed voorbeeld van een complex waar senioren zelfstandig kunnen wonen met veel voorzieningen in de directe nabijheid. Ook complexen als het woonlandschap Ons Koningsoord in Berkel-Enschot worden genoemd. Leden van de KBO vinden dat er in onze regio méér van dergelijke complexen moeten komen en dat die bij voorrang gebouwd moeten worden op de schaarse, nog beschikbare woningbouwlocaties. Maar bijvoorbeeld ook in (school)gebouwen die leeg komen te staan. Woningen moeten ook voor senioren met een smalle beurs betaalbaar zijn: een substantieel deel van nieuw te bouwen seniorenwoningen moet in de sociale sector worden gerealiseerd.

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

7

ZORG Om zelfstandig te kunnen blijven wonen moet méér zorg aan huis worden verleend. Soms staan onnodige regels in de weg. Mantelzorgers en vrijwilligers mogen daar niet door worden gehinderd. Zij moeten vooral worden ontlast, begeleid en opgeleid. Chronische zieken, die thuis worden verzorgd, vragen om veel inzet van familie, thuiszorg, mantelzorgers, begeleiders en vrijwilligers. De druk op hen is vaak heel groot, soms té groot. De aanvullende vraag naar mantelzorg wordt als maar groter: dat zal u ongetwijfeld bekend zijn (1 op de 3 inwoners in Nederland kent er een in zijn omgeving). Vergroten van de zelfredzaamheid is nodig om senioren in staat te stellen in hun eigen woning of woonomgeving te blijven wonen. Zelfredzaamheid mag niet worden overschat. Aanvullende hulp bij de Algemene Dagelijkse Levensverrichtingen (ADL) door thuiszorg, mantelzorger of vrijwilliger is vaak nodig. U kunt bevorderen dat professionele zorgverleners, de thuiszorg, mantelzorgers en vrijwilligers worden gefaciliteerd en dat hun geen onnodige beperkingen worden opgelegd. Mantelzorgers en thuiszorgers die deels worden ontzorgd door goed opgeleide professionals houden het langer vol! Mantelzorgers die bij senioren intrekken – of omgekeerd – mogen geen hinder hebben van knellende regels en/of financieel nadeel ondervinden. Wellicht gaat ook in IJsselstein en Lopik geld verloren aan ‘zorgfraude’.

De KBO vindt dat geen geld mag wordt uitgegeven zonder beschikking en monitoring. Eenmaal onterecht uitgegeven geld kan moeilijk worden teruggevorderd en niet meer aan wél noodzakelijke zorg worden besteed.

Leden van de KBO geven aan dat ‘zo lang mogelijk thuis wonen’ betekent dat zorg in toenemende mate aan huis verleend moet worden. Zij verwachten van de gemeente dat het de zorginstellingen financieel en anderszins mogelijk wordt gemaakt, steeds meer zorg aan huis te verlenen.

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

8

WELZIJN Stimuleer vrijwilligerswerk voor senioren. Dat is goed om eenzaamheid tegen te gaan en van groot maatschappelijk belang. Betrokkenheid bij het sociale en culturele leven is in hoge mate bepalend voor het welzijn van senioren. Betrokkenheid is dé remedie tegen isolement en eenzaamheid. U kunt voor senioren de goede randvoorwaarden scheppen om in het sociale en culturele leven te blijven participeren. Let erop, dat voorzieningen als onze huisartsenposten, de winkels, ons theater, de horeca, ons museum en de buurthuizen goed bereikbaar en toegankelijk zijn. Denk mee, hoe collectieve voorzieningen, zoals een groepswoonkamer bij een gezamenlijk woonproject, op een eenvoudige manier kunnen worden gerealiseerd. Subsidieer wat nodig is om voorzieningen betaalbaar te houden ook voor senioren met een bescheiden inkomen. Voorkom zoveel mogelijk de stapeling van lokale tarieven en eigen bijdragen. Leden van de KBO geven aan dat culturele en welzijnsvoorzieningen voor iedereen goed bereikbaar moeten zijn. Voor senioren is het essentieel dat zij daar hun contacten kunnen leggen met ouderen én jongeren. In een brief aan college en raad heeft het bestuur van de KBO erop aangedrongen àlle faciliteiten die het Fulcotheater biedt (theater, filmhuis, vergader- en ontmoetingsruimten, horeca) te blijven bieden tegen schappelijke tarieven.

Zo kan het Fulcotheater ook voor senioren dé huiskamer van IJsselstein zijn.

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

9

MOBILITEIT EN veiligheid Soms durven senioren die zich onveilig voelen, hun huis niet meer uit. Senioren kunnen in een isolement geraken en eenzaam worden, als er geen passend openbaar vervoer is. Verkeersveiligheid is voor senioren extra van belang: zij herstellen minder gemakkelijk van een verkeersongeval. De KBO vindt dat senioren zich moeten kunnen verplaatsen over veilige, brede, goed verlichte stoepen en fietspaden. Let daarop, wanneer u beleidskaders vaststelt voor mobiliteit en veiligheid en voor de (her)inrichting van buurten en wijken. De woonomgeving moet overzichtelijk zijn en veilig en vertrouwd. De KBO benadrukt het belang van goed toezicht, door sociale controle, buurtpreventie en – zo nodig – ‘blauw op straat’. Senioren moeten ook ’s avonds, veilig het huis uit kunnen. Voor senioren is goede bereikbaarheid en toegankelijkheid van voorzieningen, ook met een rollator rolstoel of scootmobiel, extra van belang. Senioren die nog zelf autorijden willen in de nabijheid daarvan, goed kunnen parkeren. Andere senioren zijn aangewezen op tram en bus. Een bijzonder punt van aandacht is de aanpassing, volgend jaar, van onze tramlijn en de toegankelijkheid van de perrons. Weer andere senioren gebruiken de (elektrische) fiets.

Onze fietspaden zijn lang niet overal breed genoeg; bepaalde (fiets)oversteekplaatsen lijken onvoldoende veilig; BOA’s zouden meer moeten optreden tegen asociaal gedrag van fietsers en bromfietsers.

Leden van de KBO geven aan dat bepaalde kruispunten – zoals de kruising Baronieweg-Tuinensingel-Podiumweg – niet veilig zijn. Achtersloot en Noord IJsseldijk worden door fietsende senioren gemeden. Fietspaden zoals de Zijdewetering Noord en de Zuid IJsseldijk zijn amper één meter breed: daar kunnen fietsers elkaar nauwelijks passeren. Fietspaden in de gemeente Lopik langs de Enge IJssel zijn ronduit gevaarlijk: te smal en slecht onderhouden. Bij de (her)inrichting van de Benschopperweg tussen het stadhuis en de ING Bank, en van de Overtoom in IJsselstein is onvoldoende rekening gehouden met gebruikers van rollators en scootmobielen.

Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

10

INTEGRAAL BELEID: Wonen + Zorg & Welzijn + MOBILITEIT Soms moeten senioren acuut worden geholpen. Dan mag er geen tijd verloren gaan door onnodige bureaucratie en het langs elkaar heen werken van verschillende instanties. Digitale dienstverlening is voor sommige senioren niet toegankelijk. Wonen, zorg & welzijn en mobiliteit liggen vooral voor senioren, dicht bij elkaar. De KBO vraagt om samenhang zodat senioren niet van het kastje naar de muur worden gestuurd. In urgente gevallen moet slagvaardig kunnen worden opgetreden: senioren mogen niet de dupe zijn van langdurige, niet op elkaar aansluitende, bureaucratische procedures. U kunt, bijvoorbeeld bij subsidieverlening, als voorwaarde stellen dat de onderlinge informatievoorziening op orde is (uiteraard met respect voor de individuele privacy, zoals de AVG van ons vraagt). Steeds meer instanties bieden hun diensten (uitsluitend) langs digitale weg aan. De KBO vraagt u te erkennen dat voor mensen die niet mee komen met de digitale samenleving, de andere kanalen openblijven, zonder méérkosten en dat hulpbehoevenden waar mogelijk, thuis worden opgezocht. Tijdig face-to-face contact kan veel latere problemen voorkomen.

IJsselstein, 6 november 2019

KBO afdeling IJsselstein, Lopik e.o.: website: http://ijsselstein.kboprovincieutrecht.nl Facebook: https://www.facebook.com/KBOIJsselstein Notitie Wonen, Zorg & Welzijn, Mobiliteit

KBO Afdeling IJsselstein, Lopik e.o.

11