Kadernota 2025 definitief na amendement

Dat zorgt voor een langere levensduur van inwoners van gemiddeld 4 maanden. Dit is conform de afspraken uit het Schone Lucht Akkoord. Zo kunnen IJsselsteiners echt in een gezonde, schone leefomgeving wonen.

4

Home - Schone lucht akkoord

32

Voor de beoordeling of die gezondheidswinsten ook worden behaald, kan o.a. met de RIVM-gezondheidsindicatoren voor gemeenten worden gewerkt. Er is ook ondersteuning beschikbaar voor de ambtelijke organisatie vanuit het Schone Lucht Akkoord. Zo kunnen we meten of we de doelstellingen uit de nieuwe Europese richtlijn luchtkwaliteit in 2030 gaan bereiken. Die doelstellingen hebben net als het Schone Lucht Akkoord betrekking fijnstof (PM10 & PM2,5), Ammoniak (NH3) en stikstofoxiden (zoals NO2). Om te bereiken dat de luchtkwaliteit verbetert, is het belangrijk dat de gemeente IJsselstein stappen zet ter verbetering van die luchtkwaliteit, maar ook is het belangrijk dat IJsselstein aanspraak kan maken op speciale subsidies die enkel beschikbaar zijn voor gemeenten die deelnemen aan het Schone Lucht Akkoord. Om dat doel te bereiken, willen wij dat de gemeente IJsselstein zich committeert door het Schone Lucht Akkoord te ondertekenen en jaarlijks minimaal één extra maatregel neemt om de luchtkwaliteit in IJsselstein te verbeteren. De raad krijgt daar jaarlijks een update over via een RIB. Wij geven het college de vrijheid om zelf per jaar te bepalen welke maatregel het best past bij de arbeidscapaciteit, de gemeentelijke financiën en meekoppelkansen, zolang het gekoppeld is aan één van de onderdelen van het Schone Lucht Akkoord.

Daarbij is het voor het college mogelijk om eerst jaarlijks een maatregel te kiezen die al in de begroting is opgenomen en op de planning staat. Dat geeft het college de ruimte om op die manier wel de financiële voordelen van dit akkoord in de vorm van subsidies te kunnen benutten, zonder extra financiële middelen vrij te moeten maken om de maatregel te nemen (die staat immers al in de begroting). Deelnemende gemeenten van het Schone Lucht Akkoord kunnen een Specifieke Uitkering krijgen (SPUK SLA) om financieel te ondersteunen bij de uitvoering van het Schone Lucht Akkoord. Zo loopt de 4de tranche van SPUK SLA tot 27 september 2024 met een budget van 5 miljoen EUR. Ook is het mogelijk om als gemeente voor inwoners een subsidieregeling hiertoe in te stellen.5 Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Een neveneffect is dat IJsselstein met deelname aan het Schone Lucht Akkoord en het verbeteren van de luchtkwaliteit, ook bijdraagt aan de doelstelling uit het coalitieakkoord om te werken aan een schone leefomgeving. Deelname aan het Schone Lucht Akkoord zorgt voor extra tips en tricks voor de gemeente IJsselstein om de luchtkwaliteit te verbeteren. De gemeente IJsselstein blijft geheel vrij om naar eigen inzicht te beoordelen welke maatregelen passen bij onze gemeente en de plannen in de LangeTermijnPlanning (LTP). IJsselstein behoudt daarmee wel de regie èn kan aanspraak maken op subsidies die enkel voor deelnemende gemeenten zijn bestemd.

5

Specifieke Uitkering Schone Lucht Akkoord - Schone lucht akkoord

33

Het enkel tekenen van het Schone Lucht Akkoord kost in beginsel niets, maar jaarlijks zal de gemeente IJsselstein een stap moeten zetten om de luchtkwaliteit te verbeteren. Dit is te combineren met andere plannen die al in de LTP zijn opgenomen. Zo kan IJsselstein wel aanspraak maken op de SPUK SLA en binnen het budget blijven van de plannen die al in de LTP en de begroting stonden voor dat betreffende jaar. Daardoor kan het (regelmatig) voorkomen dat de uitwerking van dit kadernota jarenlang kostenneutraal zal zijn.

Financiële gevolgen in €

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 6.000

2026 p.m.

2027

2025

2026

2027

2028 p.m.

p.m.

2028

Beleidsmatige planning Beschouwing college

Deelnemen aan het Schone Lucht Akkoord betekent dat de gemeente een verplichting aangaat waar extra middelen en capaciteit voor nodig zijn. Voor de uitvoering is geen capaciteit beschikbaar en voor milieuzaken zijn geen extra middelen beschikbaar. De SPUK-regeling waar in het voorstel naar wordt verwezen voorziet in cofinanciering. De hoogte van de noodzakelijke bijdrage van de gemeente kan nu niet ingeschat worden. Het voorstel wijst op de mogelijkheid al geplande maatregelen via de SPUK-regeling te financiering. Een goede inventarisatie is nodig om dit te onderzoeken. De kosten hiervoor bedragen €6.000,-. Wij stellen voor de afweging over het Schone Lucht Akkoord in breder perspectief te maken bij de Visie en Uitvoeringsagenda Duurzaamheid en Energie.

Advies college (kleurencode)

Rood

34

Voorstelnummer

9

Fractie:

GroenLinks IJsselstein

Naam contactpersoon:

Sanne de Bruijne

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Peter Bekker

Voorstel (Korte omschrijving)

Upgrade bushalte binnenstad

Type voorstel

A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C. Nieuw beleid D. Wijziging beleid (kostenneutraal) Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? Bankjes bij de Bushalte Binnenstad

Toelichting op voorstel

Waarom wil je dit? Bushalte Binnenstad is een ov-punt in de regio: ook vanuit de Lopikerwaard stappen veel mensen hier over. Wij spreken veel mensen die hier dagelijks gebruik van maken en input met ons delen ter verbetering van dit ov-punt. Wij willen in lijn met het vastgestelde Mobiliteitsplan en het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2023 inwoners stimuleren om gebruik te maken van het openbaar vervoer. Dat is niet alleen nodig voor het milieu, maar ook onderdeel van de oplossing voor mobiliteitsproblemen bij nieuwbouwprojecten. Hoe meer inwoners kiezen voor het openbaar vervoer als alternatief voor de auto, hoe beter. In 2023 hebben wij met Statenleden een enquête afgenomen over openbaar vervoer in de regio, o.a. bij Bushalte Binnenstad. Input over de ov-verbindingen in de regio werd meegegeven aan de Statenleden, maar de inrichting van de bushalte is de verantwoordelijkheid van gemeente IJsselstein. Wij kregen vaak input over het toegankelijk maken van deze ov-halte voor inwoners, o.a. door bankjes te plaatsen. Uit de feedback van de ambtelijke organisatie op dit voorstel blijkt dat de ambtelijke organisatie ook meerdere signalen heeft ontvangen dat er behoefte is aan bankjes bij de bushalte Binnenstad. Tijd om daarin te voorzien.

Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Wij willen dat meer IJsselsteiners gebruik maken van het openbaar vervoer (toename van circa 5%) en dat zij dat vaker doen. Wij willen daartoe stimuleren door het openbaar vervoer toegankelijker te maken. Het plaatsen van bankjes maakt het gebruik van openbaar vervoer toegankelijker voor IJsselsteiners die

35

minder goed ter been zijn. De bankjes maken het wachten op de bushalte meer comfortabel of prettiger.

Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Wij zijn dus tevreden als er bankjes aan beide kanten van de bushalte worden geplaatst waar mensen die slecht ter been zijn kunnen zitten. Aan beide kanten twee bankjes, dus in totaal vier bankjes. Door het plaatsen van deze bankjes bij dit centrale punt in het openbaar vervoer in IJsselstein en omstreken, wordt ook duidelijk dat de gemeente IJsselstein het openbaar vervoer wil stimuleren door het gebruik toegankelijker te maken. Een zitelement kost circa € 1.500 per element. Ervan uit gaande dat er in totaal vier bankjes worden geplaatst, komt dit neer op een incidentele uitgave van € 6.000.

Financiële gevolgen in €

S/I I

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 6.000

2026

2025

2026

2027 0

2028 0

2027

0

2028

Beleidsmatige planning Beschouwing college

Het voorstel is een goede aanvulling voor de bestaande voorzieningen bij het busstation. De incidentele middelen die hiervoor nodig zijn schatten wij op €6.000,-. Voor het schoon en heel houden van de bankjes zijn er aanvullende kosten. De kosten zijn beperkt omdat het busstation al regelmatig wordt schoongemaakt door de RMN. De werkzaamheden aan de extra bankjes kunnen in het dagelijks werk door RMN worden meegenomen en zijn daarom niet doorberekend.

Advies college (kleurencode)

Groen

36

Voorstelnummer

10

Fractie:

GroenLinks IJsselstein

Naam contactpersoon:

Sanne de Bruijne

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Edwin Tas

Voorstel (Korte omschrijving)

Wij vinden het belangrijk dat IJsselsteiners in hun eigen woonplaats kunnen blijven wonen. Ook als ze ouder worden. Een verhuiscoach voor senioren kan IJsselsteinse senioren helpen, met het vinden van een geschikte woning in dezelfde woonplaats, maar ook met het wegnemen van drempels die senioren ervaren om te verhuizen. Zo zorgt de verhuiscoach er niet alleen voor dat IJsselsteiners zo lang mogelijk in IJsselstein kunnen blijven wonen, maar stimuleren zij ook de doorstroom op de IJsselsteinse woningmarkt. Momenteel is een verhuiscoach geen bestaand profiel in gemeente IJsselstein en daar brengen wij graag verandering in. De kosten die een verhuiscoach met zich meebrengt, wegen wat GroenLinks betreft op tegen de baten om extra doorstroming op de IJsselsteinse woningmarkt te realiseren.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C. Nieuw beleid D. Wijziging beleid (kostenneutraal) Wat wil je bereiken/gerealiseerd zien? Wij willen het aantal verhuisbewegingen in IJsselstein vergroten om daarmee het bestaande woninggebruik in IJsselstein te optimaliseren. Om dat te bereiken, stellen wij voor om een verhuiscoach (0,4-0,6 FTE) voor senioren in vrije sector (huur en koop) aan te stellen gedurende twee jaar. Na een tweejarige pilot volgt een evaluatie over de bereikte resultaten. Op basis van die evaluatie wordt besloten om de inzet van de verhuiscoach te continueren of te beëindigen. Waarom wil je dit? Wij willen dit om ervoor te zorgen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen in hun eigen woonplaats (en wijk). Daarnaast stimuleren we hiermee de doorstroming op de IJsselsteinse woningmarkt. Wij verwachten dat een verhuiscoach IJsselsteiners op leeftijd kan helpen die overwegen om te gaan verhuizen, maar opzien tegen de administratieve rompslomp die erbij komt kijken. Een verhuiscoach kan helpen praktische zaken, zoals een verhuisbedrijf inschakelen, adreswijzigingen doorgeven, energiecontracten oversluiten, etc. Verhuizen is, zeker op latere leeftijd, een ingrijpende stap met emotionele, financiële en fiscale gevolgen. Daar willen we IJsselsteiners goed bij begeleiden. Ook helpt een verhuiscoach bij het vinden van

37

een passende woning. Veel overheden hebben met een verhuiscoach voor de vrije sector ook al positieve resultaten mee bereikt.6 Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Met dit voorstel willen wij bereiken dat het aantal verhuisbewegingen in IJsselstein toeneemt, om daarmee het bestaande woninggebruik in IJsselstein te optimaliseren. Na de inzet van de verhuiscoach, zijn wij tevreden over het resultaat als er minimaal 20 extra verhuisbewegingen ten opzichte van 2021 in IJsselstein zijn begeleid in de eerste twee jaar. Oftewel dat de verhuiscoach voor minimaal 20 extra verhuisbewegingen in IJsselstein heeft gezorgd. Aangezien er in 2021 volgens het CBS 95 huishoudens zijn doorgestroomd in IJsselstein, komt dit neer op het realiseren van extra doorstroom van minimaal 10,5% op jaarbasis. Het doel is tweeledig: 1) IJsselsteinse senioren helpen om zo lang mogelijk zelfstandig in de eigen wijk/woonplaats te blijven wonen en 2) de doorstroom op de IJsselsteinse woningmarkt te stimuleren. Zo zorgen we voor het optimaler bewonen van de beschikbare woningen in IJsselstein. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Doordat er meer IJsselsteinse senioren gaan verhuizen, maken zij met de verkoop van de huidige woning weer bijvoorbeeld eengezinswoningen beschikbaar voor de jonge gezinnen. Zij kunnen vervolgens weer hun starterswoningen via de woningmarkt weer verkopen aan starters. De doorstroom begint bij de verhuisbewegingen van senioren, die soms dusdanig tegen alle rompslomp van de verhuizing op zien dat zij ervan af zien om daadwerkelijk te gaan verhuizen.

Financiële gevolgen in €

S/I I

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 55.000

2026 55.000

2027

2024

2025

2026

2028 0

0

2027

Beleidsmatige planning Beschouwing college

Het vinden van een passende (huur)woning is aan de woonconsulent van de woningbouwvereniging en/of makelaar. In de vrije sector zijn deze mogelijkheden vanuit de markt ook beschikbaar. Het is vanuit de gemeente zeer onwenselijk hier een actieve rol in te nemen omdat er hierdoor mogelijk staatssteun gegeven wordt. Indien de wens voor een verhuiscoach blijft bestaan dan is er extra formatie nodig en onderzoek naar de behoefte en (juridische) risico's.

Advies college (kleurencode)

Rood

Zoals Provincie Gelderland en gemeenten Zutphen, Brummen, Amersfoort, Utrecht, Nieuwegein, Stichtse Vecht, Houten. 6

38

Programma 4

Onderwijs, Sport en Cultuur

Voorstelnummer

11

Fractie:

D66

Naam contactpersoon:

Rhodé Timmer

Programma

4 Onderwijs, Sport en Cultuur

Portefeuillehouder

Eveline Schell of Mark Foekema

Voorstel (Korte omschrijving)

Democracity van ProDemos voor IJsselsteinse groepen 8 : bouw een fictieve stad

Type voorstel

A. B. C. D.

Toelichting op voorstel

Wat wil je bereiken/gerealiseerd zien? Een positieve uitdagende kennismaking in spelvorm met democratie en gemeentelijk bestuur op de plek waar besluiten worden genomen. Waarom wil je dit? Er is D66 veel aan gelegen dat er in de samenleving aandacht komt en blijft voor wederzijds begrip en respect. Onze bevolking wordt steeds meer divers en inwoners hebben verschillende of nieuwe wensen, bijvoorbeeld vanuit een eigen cultuur, opvoeding of informatie online. Het kunnen omgaan met verschillen en democratisch een weg vinden naar besluitvorming is een groot goed. Ondanks dit belangrijke democratische fundament is er bij inwoners en scholieren nauwelijks bewust besef van het belang van gemeentelijk bestuur, de uitdagingen die dit geeft en wat

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

39

de rol van democratie hierin is. Dit spel van ProDemos is een unieke manier om deze aspecten spelenderwijs en op een uitdagende manier te leren kennen en verbinding te leggen tussen de plek waar je woont en leeft en waar dit alles samenkomt nl. de raadzaal. Het spel - geeft een indruk van wat de gemeente doet - licht een tipje van de sluier op, op een leuke losse manier - is verrassend, verrijkend en vernieuwend - kan ervoor zorgen dat kinderen mogelijk ontdekken dat ze hier goed in zijn en interesse opwekken voor later - kan ervoor zorgen dat er meer begrip komt voor de politiek, ook bij de ouders van de kinderen - maakt zeer eenvoudig hands-on duidelijk dat het maken van keuzes binnen een democratische context tijd, begrip en respect vraagt van alle betrokkenen Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? -

-

-

Als er IJsselstein breed aandacht komt voor dit aanbod zodat er een positieve uitstraling ontstaat bij inwoners over dit pro-actieve en uitnodigende initiatief vanuit de gemeenteraad. Als alle groepen 8 in IJsselstein hiervan op de hoogte zijn en zich bewust zijn van de waarde die dit kan hebben voor jongeren en verdraagzaamheid. Als zoveel mogelijk (meer dan 50%) van de groepen 8 het spel hebben gespeeld en daarmee op een positieve, actieve manier in aanraking komen met gemeente en/of bestuur waardoor meer kans op besef, begrip en wellicht zelfs interesse in wat er speelt.

Jong geleerd is oud gedaan. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Het kan ook thuis gesprekken op gang brengen waarbij informatie over het hoe en wat in de raadzaal via de kinderen bij de ouders terecht kan komen.

Financiële gevolgen in €

S/I + -

S/I S

2025

S/I

2025

2026

0

2027 0

2028 0

0

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel: Beleidsmatige planning

Beschouwing college

2026

2027

2028

Wij moedigen graag aan dat jongeren in gesprek gaan over een eigen stad en dat ze hierbij leren keuzes maken, debatteren en samenwerken. De gemeente gaat niet over de invulling van lesprogramma’s van scholen. Dit bepalen de scholen zelf.

40

Het is wel mogelijk om scholen te wijzen op de mogelijkheid het spel te spelen en om hiervoor de raadzaal beschikbaar te stellen. Hiervoor is wel afstemming met de organisatie en de griffie noodzakelijk. De scholen zorgen zelf voor vervoer naar en van het gemeentehuis en voor tenminste één begeleidende docent. Ook eventuele kosten van het spel dienen door de school gedragen te worden. Het voorstel zou (nagenoeg) kostenneutraal uitgevoerd kunnen worden als de raad zelf een rol speelt bij het faciliteren van het spel. Advies college (kleurencode)

Geel

41

Programma 5

Inkomen, Jeugd en Wmo

Voorstelnummer

12

Fractie:

ChristenUnie IJsselstein

Naam contactpersoon:

Christiaan Boiten

Programma

5 Inkomen, Jeugd en Wmo

Portefeuillehouder

Eveline Schell

Voorstel (Korte omschrijving)

Alle kinderen in IJsselstein doen mee! We zijn tevreden als minimaal 98% (of een nader vast te stellen percentage nadat onderzoek de haalbaarheid van een normpercentage heeft aangetoond) van de huishoudens (die tot de groep ‘minima’ behoren) in IJsselstein met kinderen, en die recht hebben op landelijke regelingen zoals kinderbijslag, kindgebonden budget en kinderopvang toeslag, ook daadwerkelijke gebruik maken van deze landelijke regelingen.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? Inzicht in het gebruik van landelijke (kind)regelingen in IJsselstein en daaruit voorvloeiend mogelijk gewijzigd beleid wat het gebruik hiervan maximaliseert. Waarom wil je dit? We willen graag dat alle kinderen in IJsselstein mee kunnen doen. Mee doen net zoals hun vriendjes en vriendinnetjes: naar school kunnen op de fiets met een gevulde maag en passende kleding, aan sport of het nu om voetbal, korfbal, schaken of hockey gaat, hun muzikale talent of juist andere talenten ontwikkelen. Nu is het (gebrek aan) geld vaak een onderliggend probleem voor ouders om in al deze normale dagelijkse behoeften te voorzien. Gelukkig hebben we in Nederland veel landelijke regelingen om te zorgen dat geld minder een probleem wordt, zoals de kinderbijslag, de kinderopvangtoeslag en het kindgebonden budget. Ondanks deze bestaande regelingen, die gaan over inkomensbeleid, lijken er nog te veel kinderen tussen wal en schip te vallen. Bijvoorbeeld te zien in het hoge aantal leerlingen wat gebruikt maakt van regelingen van bijvoorbeeld stichting Leergeld.

42

Daarom is er beter onderzoek nodig. Maken gezinnen in IJsselstein gebruik van alle regelingen waar ze recht op hebben? Met name het kindgebonden budget moet door mensen zelf aangevraagd worden net als de kinderopvangtoeslag. Maar ook andere toeslagen die het gezinsinkomen ondersteunen zoals de huurtoeslag en de zorgtoeslag. Landelijk heeft het CPB dit voor het laatst in 2018 onderzocht over de periode 2014-2016. Toen bleek dat het Niet-gebruik kindgebonden budget over die periode 15% was (en voor huurtoeslag 10%). Wij willen snappen of we als gemeente nog extra verschil kunnen maken in ons gemeentelijk beleid en daarvoor willen we weten hoe effectief het landelijk beleid werkt in IJsselstein en op welke manier we inwoners kunnen helpen om daar altijd gebruik van te maken. Kortom: het gaat om onderzoek waardoor we als gemeente veel beter in staat zijn om ons beleid (en uitvoering) hierop af te stemmen en geen dingen te doen waarin het landelijke beleid beter is, namelijk inkomensbeleid voeren. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? We zijn tevreden als minimaal 98% (of een nader vast te stellen percentage nadat onderzoek de haalbaarheid van een normpercentage heeft aangetoond) van de huishoudens (die tot de groep ‘minima’ behoren) in IJsselstein met kinderen, gebruik maken van de landelijke regelingen. Mogelijke neveneffecten (b.v.

maatschappelijk)

Financiële gevolgen in €

S/I I

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 -5.000

2026 p.m.

2027

2025

2026

2027

2028 p.m.

p.m.

2028

Beleidsmatige planning Beschouwing college

Wij zijn niet tegen het doen van dit onderzoek omdat een toenemend gebruik van landelijke regelingen gunstig is voor onze inwoners. Toch adviseren wij om het voorstel niet aan te nemen vanwege de onzekerheid van de kosten. Wij zijn al van plan het gebruik van lokale regelingen in het kader van het minimabeleid te onderzoeken. Het is mogelijk om dit uit te breiden met deze onderzoeksvraag.

43

Deze vraag is echter breder dan het lokale onderzoek. Het is namelijk gericht op alle inwoners van IJsselstein die mogelijk in aanmerking komen voor een landelijke regeling. Het onderzoek zal hierdoor duurder worden en voor de extra middelen is nog geen budget. Geschatte extra kosten zijn € 10.000 tot € 15.000. Daarnaast is de vraag hoe we als gemeente omgaan met de uitkomsten van het onderzoek. Om het gebruik van landelijke regelingen te verhogen tot het gewenste percentage zal waarschijnlijk extra inzet van de ambtelijke organisatie nodig zijn. Bijvoorbeeld bij het informeren en ondersteunen van aanvragen. Hier zullen extra kosten aan verbonden zijn die nog niet ingeschat kunnen worden. Ondersteuning bij aanvragen is op dit moment via onze sociale partners al beschikbaar. Indien besloten zou worden om de scope van het onderzoek te verkleinen tot alleen de minima in IJsselstein, dan zullen de extra kosten van het onderzoek lager uitvallen. Ook wordt de kans dan groter dat maatregelen die leiden tot meer gebruik van landelijke regelingen leiden tot een lager gebruik van onze eigen regelingen. In dat geval zou het college positief adviseren.

Advies college (kleurencode)

Tijdens de raadsvergadering van 11 juli 2024 is het voorstel geamendeerd waarbij de scope van het onderzoek is verkleind tot de minima in IJsselstein. Naar aanleiding hiervan is de kleurcode gewijzigd in groen. Groen

44

Voorstelnummer

13

Fractie:

D66

Naam contactpersoon:

Rhodé Timmer

Programma

5 Inkomen, Jeugd en Wmo

Portefeuillehouder

Eveline Schell

Voorstel (Korte omschrijving)

Jongeren ruimte geven i.p.v. wegsturen

Type voorstel

Op veel plekken stonden tot enkele jaren geleden bankjes in wijken. Veel is weggehaald (voor ‘overlast’?). Hier zaten regelmatig jongeren aan het einde van de dag of ‘s avonds op hun telefoon of even een praatje te maken met elkaar, een enkele keer met wat muziek zonder dat er volwassenen op hen letten en vrij van toezicht. D66 wil graag dat IJsselstein extra moeite doet om naast bestaande voorzieningen (zoals de huidige JOG of JIP) te zorgen voor meer hang- en chillplekken voor jongeren. A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C.

Nieuw beleid

D. Wijziging beleid (kostenneutraal) Toelichting op voorstel

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? In elke wijk een (overdekte) plek voor jongeren waar zij zich 24/7 welkom voelen en zichzelf kunnen zijn. Een plek dichtbij waar zij, ook als het voor de zoveelste keer regent, met iemand even overdekt kunnen afspreken, zonder dat het bij iemand in huis is, geld kost in een café of een overdekte parkeerplaats is. Waarom wil je dit? D66 maakt zich zorgen over de mentale weerbaarheid van jongeren en de uitdagingen waar jongeren in deze tijd mee te maken hebben: de manier van leven voor corona is voor velen anders dan na corona, de staat van het klimaat is zorgelijk en steeds meer merkbaar, het leven is enorm duur, uitzicht op woningen is slecht. Het is niet eenvoudig om in deze tijd een koers te vinden voor de toekomst. Er zijn onevenredig veel jongeren met mentale problemen. Op scholen zijn te weinig leerkrachten en vallen lessen uit, op socials worden jongeren blootgesteld aan verslavende algoritmen doordat er nog geen adequate wetgeving is om dit te beperken, ouders zijn erg druk met dubbele banen en er is veel eerder dan in het verleden een gevoel van overlast door jongeren. En dan is er ook nog de vergrijzing. D66 vindt het belangrijk dat jongeren zich welkom voelen en ervaren dat er in IJsselstein bewust rekening met hen wordt gehouden, begrip voor hen is en dat er keuzes in hun voordeel worden gemaakt. Een ruimte of een plek om (bij

45

voorkeur zonder nat te worden als het regent), te kunnen chillen, alleen of met anderen, tijd met elkaar door te brengen zonder dat dit geld kost is misschien wel het minste wat wij voor hen kunnen doen. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Als een jongere die even niet thuis wil zijn, niet op school is, niet terecht kan bij vrienden en niet aan het sporten is, maar wel gewoon even buiten in de frisse lucht wil zijn, dat er dan een plek in de buurt beschikbaar is. Een plek die welkom voelt en waar niemand iets van je moet of verwacht. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Het oppakken van dit initiatief laat zien dat de ‘oude’ mensen op het gemeentehuis nog niet zo oud zijn dat ze stilstaan bij hoe het is om in deze tijd een jongere te zijn in IJsselstein. Mits juist geïntroduceerd kan het ook ‘andere’ inwoners bewust maken dat iedereen ooit jong is geweest en dat we zuinig moeten zijn op elkaar en op onze jongeren in het bijzonder.

Financiële gevolgen in €

S/I

2025

I

100.000

S/I

2025

2026

2027 0

2028 0

0

S / I = structureel of incidenteel + = voordeel = nadeel Optioneel: Beleidsmatige planning

Beschouwing college

2026

2027

2028

Jongeren mogen zich vrij bewegen in IJsselstein en het college vindt dat er voldoende bankjes zijn in iedere wijk. Hier mag iedereen gebruik van maken. Een plek aanwijzen specifiek voor jongeren, is meer dan een extra bankje plaatsen en vraagt veel ambtelijke capaciteit. Een plek in de openbare ruimte specifiek aangewezen voor jongeren, heeft namelijk een impact op de buurt en op de leefomgeving van bewoners. Dit betekent dat er volgens de Omgevingswet een participatietraject gestart worden voor bewoners. Ook is extra toezicht nodig van handhavers. Daarnaast is het van belang dat jongeren hierbij worden betrokken zodat de plek ook in de behoefte van jongeren voorziet. Op dit moment is er in IJsselstein één specifiek aangewezen jongeren ontmoetingsplek (JOP). Op dit moment zijn we bezig een tweede JOP te realiseren. Het realiseren van één extra (overdekte) jongerenplek kost

46

minimaal €10.000,-. Hierbij zijn de kosten van handhaving en onderhoud niet meegerekend. Wij schatten de kosten voor het realiseren van plekken in iedere wijk daarom rond de €100.000,-. Naast de kosten zijn er praktische bezwaren rond veiligheid en bestemmingsplannen die hiervoor aangepast zullen moeten worden. Advies college (kleurencode)

Rood

47

Voorstelnummer

14

Fractie:

PvdA IJsselstein

Naam contactpersoon:

Usha Poort & Marlieke van Schalkwijk

Programma Portefeuillehouder

5 Inkomen, Jeugd en Wmo Eveline Schell

Voorstel (Korte omschrijving)

Het meer in gebruik brengen van de Retour stickers: deze brief is te ingewikkeld voor mij. Stuur een versie in gemakkelijkere taal. Hiermee willen we bereiken dat iedereen mee kan doen, ook de uitzondering op de regel. De gewoonlijke manier van omgang met een inwoner is niet universeel en vereist maatwerk, niet voor elke inwoner is het taalgebruik van de gemeente en haar ambtenaren toegankelijk.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

Door een outreachende vorm van communicatie te gebruiken verlaag je de drempel tot het stellen van een hulpvraag voor de inwoner. Volgens dit beleidsstuk zal de gemeente het op haar nemen om contact met de inwoner op te zoeken indien dit door de inwoner gewenst is. A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C. Nieuw beleid D. Wijziging beleid Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? De fractie van PvdA vindt het belangrijk dat iedere inwoner belangrijke informatie tot zich krijgt in begrijpelijke taal. Iedere inwoner zou gemakkelijk moeten kunnen aangeven dat zij de schriftelijke communicatie van de gemeente niet begrijpt. Dat lukt nu niet altijd. Daarom stellen wij voor om als gemeente te gaan werken met een sticker waarop staat: ‘Deze brief is te ingewikkeld voor mij, stuur een versie in makkelijke taal’. Dit zien we graag voor de gemeente IJsselstein en de gemeenschappelijke regelingen waarin wij deelnemen (denk aan de WIL, BSR, RMN). Andere gemeenten gingen ons al voor: https://www.binnenlandsbestuur.nl/digitaal/op-de-retoursticker-volgt-hetmeelezen-vooraf Waarom wil je dit? We vergroten hiermee de eigen regie en daarmee de eigen kracht van de inwoner. Het is één van de instrumenten om de aandacht voor laaggeletterdheid hoog te houden in onze gemeente. We verlagen de drempel voor inwoners om een hulpvraag te kunnen stellen.

Ook is het idee dat de gemeente bij de ontvangst van deze retoursticker proactief contact opneemt met de inwoner een positieve ontwikkeling. Hierdoor wordt communicatie nog laagdrempeliger. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)?

48

We zijn tevreden wanneer er een toename is van het aantal mensen dat onze hulp weet te vinden bij problemen met lezen en schrijven, en een afname van het aantal mensen dat betalingsproblemen oploopt door het niet begrijpen van brieven. Dit laatste is moeilijk kwantitatief te meten, maar wij denken dat dit wel kwalitatief gemeten kan worden, bijvoorbeeld door het steunpunt Financiën op orde. PvdA IJsselstein ziet graag een verhoging van de gemiddelde klanttevredenheid in de sectie ‘communicatie en bereikbaarheid’ bereikt wordt, wat een betrouwbare aanduiding zijn voor de effectiviteit van de stickers en het laagdrempeliger maken van de communicatie tussen gemeente en inwoner. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

-

-

-

Financiële gevolgen in €

Niet alleen inwoners die laaggeletterd zijn of de taal niet hebben bemachtigd gebruik kunnen maken van deze sticker, ook inwoners die om andere reden moeite hebben met taal kunnen baat hebben bij zo’n sticker. Het werken met een sticker houdt de aandacht voor toegankelijkheid van de taal hoog. Het draagt bij aan de aanpak vroeg signalering. Wanneer we vroegtijdig in gesprek raken met een inwoner die een brief, bijvoorbeeld met financiële informatie, niet begrijpt, kunnen we eerder helpen. Dit kan preventief werken. Daarnaast kan een dergelijke sticker een manier zijn om met inwoners in gesprek te raken en de drempel verlagen voor het stellen van een hulpvraag.

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025

2026 0

2025

2027 0

2026

2028 0

2027

0

2028

Beleidsmatige planning Beschouwing college

Het college waardeert de aandacht die dit voorstel geeft aan het begrijpelijk communiceren met onze inwoners. Toch adviseert het college negatief, omdat we al een aantal andere sporen inzetten. Zo nemen alle medewerkers van de gemeente sinds 2023 deel aan de schrijftraining Direct Duidelijk. Hiermee leren zij vanaf de basis en structureel in begrijpelijke, heldere en leesbare communicatie op taalniveau B1. Wij passen daar onze bestaande communicatieuitingen op aan. Een van de interventies die we gaan invoeren, is het kunnen melden dat een brief onduidelijk is. Ook bekijken wij hoe wij digitale applicaties als www.steffie.nl en www.leessimpel.nl onder de aandacht van onze inwoners kunnen brengen. Inwoners kunnen, ook nu al, altijd voor een mondelinge toelichting bellen wanneer zij een brief niet goed begrijpen. De medewerkers van team Klant krijgen deze signalen tot nu toe niet. Communicatie met inwoners is ook een vast bespreekpunt in Nieuwspoort, een tweewekelijks overleg tussen Klant en Communicatie.

49

Duidelijke communicatie en aandacht voor laaggeletterden heeft op deze manieren continue onze aandacht. We verwachten daarvan een duurzamer effect dan een retoursticker. Advies college (kleurencode)

Rood

50

Paragraaf lokale heffingen Voorstelnummer

15

Fractie:

GroenLinks

Naam contactpersoon:

Marianne Mols

Programma

Paragraaf Lokale heffingen

Portefeuillehouder

Mark Foekema

Voorstel (Korte omschrijving)

Een heffing op verharding om oprukkende verstening in IJsselstein tegen te gaan

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? Een onderzoek naar een heffing op verharding van tuinen, en op termijn, meer groene, watervriendelijke tuinen. Waarom wil je dit? Wij zien dat de trend om je tuin geheel of grotendeels te betegelen aanhoudt in IJsselstein. Het succes van de Tegel-eruit, Plant erin-actie van de Stichting Steenbreek in IJsselstein lijkt daar weinig aan te veranderen. Dat betekent dat overtollig water op steeds meer plekken slecht wordt opgevangen, er meer hittestress komt in buurten en dat tuinen minder interessant worden voor vogels en insecten. Dit in een tijd waarin klimaatadaptatie en versterking van de biodiversiteit hard nodig zijn om onze omgeving leefbaar te houden. Voor GroenLinks is het duidelijk: om de tegeltuintrend te keren is een steviger instrument nodig naast de zachte aanpak van de Stichting Steenbreek. Een belasting op de mate van verharding van je tuin is zo’n instrument. Daarbij gaat het ons er niet om de gemeentelijke belastingen te verhogen, maar om een heffing in te voeren die de werkelijke kosten van verharding zichtbaar maakt - en daarmee de voordelen van een watervriendelijke tuin. Dat kan bijvoorbeeld door de heffing te combineren met een verlaging van de rioolzorgheffing. Een heffing op verharding heeft verder het voordeel dat de inwoner er invloed op heeft, anders dan bij de huidige rioolheffing in IJsselstein.

Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Wij zijn tevreden wanneer in 2025: - Een onderzoek wordt gedaan naar de haalbaarheid van een heffing op verharding in IJsselstein, gevolgd door een raadsbesluit in het laatste kwartaal.

51

Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Wij achten de heffing financieel haalbaar wanneer de inkomsten de heffingskosten dekken. - De gemeente inwoners duidelijke informatie geeft over de noodzaak van meer groene en watervriendelijke tuinen, en advies en subsidies geeft voor de aanleg van zo’n tuin. Op termijn verwachten we dat een heffing op verharding, gecombineerd met advies en subsidies voor een groene/watervriendelijke tuin , leidt tot 15% meer groene tuinen in 2030. Uitgaande van de metingen die Cobra Groeninzicht in 2024 deed, gaat het dan om 67,6% groen privaatterrein in 2030 tegenover 52,6 % groen privaatterrein nu in IJsselstein7. Meer inwoners zijn straks te spreken over de gemeentelijke belastingen, omdat zij invloed hebben op een deel daarvan.

Financiële gevolgen in €

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 70.000

2026 p.m.

2027

2025

2026

2027

2028 p.m.

p.m.

2028

Beleidsmatige planning Beschouwing college

De Gemeentewet limiteert de belastingsoorten die een gemeente mag invoeren. Zie artikel 219 lid 1 van de Gemeentewet. Een belasting op verharding (ook wel eens omschreven als ‘tuintegeltaks') moet juridisch een plaats krijgen binnen dit kader. Dat zou dan binnen de water en rioolzorgheffing moeten (artikel 228a Gemeentewet). Dat is geen eenvoudige opgave doordat:  De tuintegeltaks juridisch nog onvoldoende is uitgekristalliseerd.  De uitvoeringskosten naar verwachting onevenredig hoog zijn ten opzichte van de te verwachten opbrengsten.  De handhaving veel capaciteit zal vragen en lastig uitvoerbaar is. Om het door de fractie van GroenLinks beoogde doel te bereiken, geven veel gemeenten de voorkeur aan maatregelen die belonend werken in plaats van bestraffend. Inschatting van zowel de baten als lasten is onmogelijk zonder beoogd heffingstarief en nader onderzoek. Voor dit onderzoek is (dure) externe expertise nodig. Inclusief inzet van de eigen ambtelijke organisatie schatten wij de kosten op €70.000,-. Vanwege de hoge kosten en de bezwaren die wij op voorhand zien, raden wij dit onderzoek af.

Advies college (kleurencode)

Rood

Bron: AD online 23 maart 2024, “Openbare ruimte IJsselstein meer versteend dan gemiddeld in Nederland.” 7

52

53