Document · PDF

Kadernota 2025

Raadsvergadering 11 juli 2024, gemeente IJsselsteinBij agendapunt: Raadsvoorstel Kadernota 2025 + Algemene beschouwingen14.512 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Kadernota 2025 Gemeente IJsselstein

Inhoudsopgave Inhoudsopgave .............................................................. 2 Voorwoord ..................................................................... 3 1.

Kadervoorstellen ...................................................... 4

Kleuradvies en toelichting .................................................................................................................................................... 4

2. Financiële gevolgen voorstellen gewijzigd en nieuw beleid ............................................................................10 Financiële gevolgen kadervoorstellen ........................................................................................................................... 10

Actuele financiële situatie .......................................11

Financieel perspectief ............................................................................................................................................................ 11 Ontwikkeling Algemene reserve en weerstandsvermogen ...................................................................................12

Financieel technische begrotingsuitgangspunten ....13

Rekenrente ................................................................................................................................................................................13 Indexatie baten en lasten ....................................................................................................................................................13 Algemene indexatie baten en lasten ..........................................................................................................................13 Indexatie gemeenschappelijke regelingen ..............................................................................................................13 Bijlage 1. Kaderbrief ............................................................................................................................................................14 Bijlage 2. Kadervoorstellen ............................................................................................................................................... 17 Programma 1 Bestuur en organisatie ...................................................................................................................... 17 Programma 3 Wonen en Ruimte .............................................................................................................................

22 Programma 4 Onderwijs, Sport en Cultuur .........................................................................................................39 Programma 5 Inkomen, Jeugd en Wmo ............................................................................................................... 42 Paragraaf lokale heffingen .............................................................................................................................................51

Voorwoord Hierbij bieden wij u de Kadernota 2025 aan. In deze nota beschouwen we de kadervoorstellen van de gemeenteraadsfracties, de financiële gevolgen van deze voorstellen en het huidige financiële perspectief van de gemeente. Deze nota volgt uit de kaderbrief (bijlage 1) die inzicht geeft in de ambities en het financieel perspectief voor het begrotingsjaar 2025. De kadernota heeft als doel de gemeenteraad de informatie te geven die nodig is om een afweging over de kadervoorstellen te kunnen maken. Uiterlijk eind juni volgt de doorrekening van de meicirculaire 2023 uit het gemeentefonds. Wij verwachten dat hierin de verdere opbouw van de opschalingskorting en het schrappen van de accrescompensatie voor 2025 verwerkt zal zijn. Net als onze inwoners heeft de gemeente te maken met stijgende kosten. Daarnaast wordt het gemeentefonds door de rijksoverheid gekort en vindt een herverdeling van dit fonds plaats die slecht uitpakt voor IJsselstein. Hierdoor verwachten wij vanaf 2026 een fors tekort waar we in 2025 al rekening mee houden. Ook leidt het schrappen van de accrescompensatie in 2025 tot een eenmalige tegenvaller. Het gevolg hiervan is dat de financiële ruimte voor nieuw beleid zeer klein is. Ook is het een uitdaging om voldoende en geschikte medewerkers te behouden en aan te trekken in de huidige arbeidsmarkt.

Dit betekent dat we in onze beschouwing bij nieuw of gewijzigd beleid niet alleen aandacht besteden aan de financiële gevolgen, maar ook rekening houden met de benodigde inzet van medewerkers. Waar nodig maken we scherpe keuzes als het gaat om noodzakelijke wijzigingen, ontwikkelingen en investeringen in aanvulling op onze begroting. Via de auditcommissie zijn de concept kadervoorstellen door de ambtelijke organisatie voorzien van technische feedback en advies. Daarnaast zijn de voorstellen op 18 april in een speciale raadsconferentie behandeld. De uitkomsten hiervan hebben de initiatiefnemers naar eigen inzicht meegewogen bij het schrijven van de definitieve voorstellen. Wij danken u voor de prettige en constructieve samenwerking bij de totstandkoming van deze kadernota.

IJsselstein, 4 juni 2024 Het college van IJsselstein

1. Kadervoorstellen Kleuradvies en toelichting In onderstaande tabel zijn alle voorstellen opgenomen die door de raadsfracties zijn ingediend. Het college geeft op ieder voorstel een advies en een toelichting op dit advies. Groen betekent dat het college adviseert het voorstel aan te nemen en uit te werken in de begroting 2025. Rood betekent dat het college adviseert het voorstel niet aan te nemen. Geel betekent een neutraal advies van het college. Een neutraal advies kan bijvoorbeeld worden gegeven wanneer de kosten van het voorstel uit het raadsbudget of griffiebudget worden betaald. Wij verwijzen naar bijlage 2 voor de voorstellen. Hierin zijn ook de toelichting en onderbouwing door de fractie opgenomen. Het college heeft zelf geen kadervoorstellen ingediend omdat er geen financiële ruimte is voor nieuw of gewijzigd beleid dat tot structurele extra uitgaven leidt. Nr. Onderwerp

Advies Toelichting advies (kleur) Programma 1 Bestuur en organisatie 1

Verbeteren Rood belangenafwegingen in de Lopikerwaard

Toevoegen van een kopje ‘generatietoets’ aan raadsvoorstellen

Geel

IJsselstein staat met één been in de agglomeratie Utrecht en met het andere in de Lopikerwaard. Dat is een kracht. Wij focussen op beide en nemen deel aan diverse regionale samenwerkingsverbanden en gesprekstafels. Een goed voorbeeld hiervan is U10, waaraan ook de Lopikerwaard gemeenten deelnemen. Ook vinden regelmatig specifieke overleggen plaats tussen de Lopikerwaardgemeenten. Soms worden daar de raden voor uitgenodigd, denk bijvoorbeeld aan de bijeenkomsten over de regionale omgevingsagenda. Het standaard sjabloon voor raadsvoorstellen biedt ruimte om expliciet aandacht te besteden aan regionale impact en aan regionale afstemmingen die hebben plaatsgevonden. Het is aan de raad om te toetsen of deze belangenafweging in voldoende mate is gemaakt en expliciet uit het voorstel blijkt. Verder wordt in het voorstel gevraagd om een betere politieke belangenafweging door uitwisseling van informatie tussen raden en wordt de mogelijkheid voor een jaarlijkse radenconferentie benoemd. De raad kan naar eigen inzicht afstemming en samenwerking zoeken met andere raden en eventuele kosten hiervoor betalen uit het raadsbudget. Wij zien het belang om bij raadsvoorstellen de langetermijngevolgen van beleidskeuzes goed af te wegen. Indien relevant, kan deze afweging ook toezien op verschillende generaties.

Het is mogelijk om hiervoor een kopje ‘generatietoets’ toe te voegen aan raadsvoorstellen. Wij zijn van mening dat het huidige standaardsjabloon al voldoende ruimte biedt voor een goede afweging. Bijvoorbeeld bij de argumenten voor het voorstel of de kanttekeningen en risico’s. Het is voor de raad mogelijk te toetsen of binnen het bestaande sjabloon een goede belangenafweging is gemaakt.

Nr. Onderwerp

Advies Toelichting advies (kleur) Omdat een generatietoets bij lang niet alle voorstellen relevant is, heeft een apart kopje niet onze voorkeur. Wij zien echter ook geen grote bezwaren tegen het voorstel en adviseren daarom neutraal. Programma 3 Wonen en Ruimte 3

Schoolpleinen na Rood schooltijd gebruiken als speelplein

Vergroening kliko opstelplaatsen

Rood

VANG impuls. Basis Rood op orde en zwerfafvalcampagne

De school is verantwoordelijk voor de veiligheid op het schoolplein en ontvangt geld van het Rijk voor het onderhoud. Vanwege negatieve ervaringen in het verleden (overlast en vandalisme) zijn schoolpleinen in IJsselstein op dit moment niet meer openbaar. Daarnaast is het advies aan de scholen om hun schoolplein buiten schooluren af te sluiten omdat de school mogelijk aansprakelijk is als er iets op het schoolplein gebeurt. Schoolpleinen zouden alleen opengesteld kunnen worden door de scholen zelf. Om dit te bereiken zou de gemeente afspraken moeten maken met scholen over kosten van onderhoud en aansprakelijkheid. De extra kosten hiervoor zijn nog niet goed in te schatten. Wij zijn van mening dat het speelruimtebeleidsplan al zorgt voor voldoende speelaanbod in IJsselstein. Het voorstel om de ondergrond van de containers te gaan vergroenen kan niet budgetneutraal worden uitgevoerd. Bij het realiseren van de voorgestelde inrichting moet rekening worden gehouden met onder meer de ondergrond en afwatering, de plek (bijv. voor een garage/ stoep/parkeerplaats) en de grondwaterstand. Dit vraagt soms aanpassingen of zorgt ervoor dat de verandering niet mogelijk is. Na inrichting moet rekening gehouden worden met het niet aanslaan van het groen. Ook kan na verloop van tijd het regenwater blijven staan in de groenstrook, omdat deze door de tijd minder waterdoorlatend zal worden.

Daarnaast komt het voor dat er door omstandigheden de verzamellocaties veranderen. Wanneer deze wijzigt, zul je de inrichting weer moeten opheffen en elders moeten realiseren. Bij de kosten is uitgegaan van 400 opstelplaatsen, naar rato bij te stellen indien voor een lager aantal gekozen zou worden. De kosten schatten wij op €3.500,- per stuk voor de aanleg, plus €175,- per stuk per jaar voor beheer. De kosten voor aanleg zijn een investering waarvoor extra investeringskrediet nodig zou zijn. In de doorrekening van het plan hebben wij de kosten voor beheer en kapitaallasten vanaf 2026 gerekend. Wethouder Bekker heeft een toezegging gedaan dat er een jaar na afronding van het VANG-traject een evaluatie plaatsvindt. De evaluatie is gepland in Q1 2025. Uit deze evaluatie zal blijken of de beschreven ambities en doelen gehaald zijn en op welke vlakken er nog verbeteringen mogelijk zijn. Om een goede evaluatie uit te kunnen voeren, is deze momenteel al opgestart. We kijken welke informatie er nodig is en wat er eventueel nog mist. Zo zorgen we in Q1 2025 voor een goede en volledige evaluatie.

Nr. Onderwerp

Advies Toelichting advies (kleur) Op basis van de evaluatie kunnen wij bepalen welke vervolgacties zinvol zijn. Deze vervolgacties worden uitgedacht en opgepakt. Het tussentijds starten van nieuwe acties doorkruist de geplande evaluatie. Hierdoor kunnen we van tevoren de effectiviteit van maatregelen niet goed inschatten. Omdat eventueel te nemen maatregelen in het voorstel nog niet concreet zijn gemaakt, kunnen wij de kosten van het voorstel nog niet inschatten.

IJsselstein 30 km/h

Wijkagenda per wijk

Deelname schone lucht akkoord

Rood

Uit onderzoek blijkt dat een geloofwaardige weginrichting nodig is om een lage snelheid te bereiken. Een campagne en mogelijk plaatsen van borden zal niet het gewenste effect hebben. Daarnaast handhaaft de politie niet op 30 km/u wegen. Het aanpassen naar 30 km/u is al integraal onderdeel van het mobiliteitsbeleid. Hierbij wordt aanpassing van de snelheid gekoppeld aan regulier onderhoud, waarbij ook de noodzakelijke aanpassingen in de weginrichting worden uitgevoerd. Binnenkort behandelt de raad het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR). Het IBOR geeft inwoners ruime mogelijkheden om aan het beheer deel te nemen. Of om hun mening te geven over de inrichting van het groen. Het onderhoud van het groen communiceren wij op dit moment al via een jaarkalender. Daarmee geven wij invulling aan de informatiebehoefte van inwoners. De afweging of het gebruik van wijkagenda's beter aansluit bij de behoefte uit de wijk moet gemaakt worden in samenhang met de behandeling van het IBOR. Daarnaast geeft het participatiebeleid naar onze mening ruimte aan initiatieven van inwoners. Wij kunnen ons voorstellen dat als een wijk behoefte heeft aan een wijkagenda, wij inwoners hierin faciliteren. Het opstellen en onderhouden van een wijkagenda voor iedere wijk vraagt om extra inzet en capaciteit. Wij schatten dit op een halve fte.

Deelnemen aan het Schone Lucht Akkoord betekent dat de gemeente een verplichting aangaat waar extra middelen en capaciteit voor nodig zijn. Voor de uitvoering is geen capaciteit beschikbaar en voor milieuzaken zijn geen extra middelen beschikbaar. De SPUK-regeling waar in het voorstel naar wordt verwezen voorziet in cofinanciering. De hoogte van de noodzakelijke bijdrage van de gemeente kunnen wij nu niet inschatten. Het voorstel wijst op de mogelijkheid al geplande maatregelen via de SPUK-regeling te financieren. Een goede inventarisatie is nodig om dit te onderzoeken. De kosten hiervoor bedragen €6.000,-. Wij stellen voor de afweging over het Schone Lucht Akkoord in breder perspectief te maken bij de Visie en Uitvoeringsagenda Duurzaamheid en Energie.

Nr. Onderwerp 9

Upgrade bushalte Binnenstad

Verhuiscoach voor senioren

Advies Toelichting advies (kleur) Groen Het voorstel is een goede aanvulling voor de bestaande voorzieningen bij het busstation. De incidentele middelen die hiervoor nodig zijn schatten wij op €6.000,-.

Rood

Voor het schoon en heel houden van de bankjes zijn er aanvullende kosten. De kosten zijn beperkt omdat RMN het busstation al regelmatig schoonmaakt. RMN kan de werkzaamheden aan de extra bankjes in het dagelijks werk en zijn daarom niet doorberekend. Het vinden van een passende (huur)woning is aan de woonconsulent van de woningbouwvereniging en/of makelaar. In de vrije sector zijn deze mogelijkheden vanuit de markt ook beschikbaar. Het is vanuit de gemeente zeer onwenselijk hier een actieve rol in te nemen omdat er hierdoor mogelijk staatssteun gegeven wordt.

Indien de wens voor een verhuiscoach blijft bestaan dan is er extra formatie nodig en onderzoek naar de behoefte en (juridische) risico's. Programma 4 Onderwijs, Sport en Cultuur 11

Democracity voor groepen 8

Geel

Wij moedigen graag aan dat jongeren in gesprek gaan over een eigen stad en dat ze hierbij leren keuzes maken, debatteren en samenwerken. De gemeente gaat niet over de invulling van lesprogramma’s van scholen. Dit bepalen de scholen zelf. Het is wel mogelijk om scholen te wijzen op de mogelijkheid het spel te spelen en om hiervoor de raadzaal beschikbaar te stellen. Hiervoor is wel afstemming met de organisatie en de griffie noodzakelijk.

De scholen zorgen zelf voor vervoer naar en van het gemeentehuis en voor tenminste één begeleidende docent. Ook eventuele kosten van het spel dient de school zelf te dragen. Het voorstel zou (nagenoeg) kostenneutraal uitgevoerd kunnen worden als de raad zelf een rol speelt bij het faciliteren van het spel. Programma 5 Inkomen, jeugd en Wmo 12

Alle kinderen in IJsselstein doen mee

Rood

Wij zijn niet tegen het doen van dit onderzoek omdat een toenemend gebruik van landelijke regelingen gunstig is voor onze inwoners. Toch adviseren wij om het voorstel niet aan te nemen vanwege de onzekerheid van de kosten. Wij zijn al van plan het gebruik van lokale regelingen in het kader van het minimabeleid te onderzoeken. Het is mogelijk om dit uit te breiden met deze onderzoeksvraag. Deze vraag is echter breder dan het lokale onderzoek. Het is namelijk gericht op alle inwoners van IJsselstein die mogelijk in aanmerking komen voor een landelijke regeling. Het onderzoek zal hierdoor duurder worden en voor de extra middelen is nog geen budget. Geschatte extra kosten zijn € 10.000 tot € 15.000. Daarnaast is de vraag hoe we als gemeente omgaan met de uitkomsten van het onderzoek. Om het gebruik van landelijke

Nr. Onderwerp

Jongeren ruimte geven in plaats van wegsturen

Advies Toelichting advies (kleur) regelingen te verhogen tot het gewenste percentage zal waarschijnlijk extra inzet van de ambtelijke organisatie nodig zijn. Bijvoorbeeld bij het informeren en ondersteunen van aanvragen. Hier zullen extra kosten aan verbonden zijn die we nog niet kunnen inschatten. Ondersteuning bij aanvragen is op dit moment via onze sociale partners al beschikbaar.

Rood

Indien besloten zou worden om de scope van het onderzoek te verkleinen tot alleen de minima in IJsselstein, dan zullen de extra kosten van het onderzoek lager uitvallen. Ook neemt de kans dan toe dat maatregelen die leiden tot meer gebruik van landelijke regelingen leiden tot een lager gebruik van onze eigen regelingen. In dat geval zou het college positief adviseren. Jongeren mogen zich vrij bewegen in IJsselstein en het college vindt dat er voldoende bankjes zijn in iedere wijk. Hier mag iedereen gebruik van maken. Een plek aanwijzen specifiek voor jongeren, is meer dan een extra bankje plaatsen en vraagt veel ambtelijke capaciteit. Een plek in de openbare ruimte specifiek aangewezen voor jongeren, heeft namelijk een impact op de buurt en op de leefomgeving van bewoners. Dit betekent dat er volgens de Omgevingswet een participatietraject gestart worden voor bewoners. Ook is extra toezicht nodig van handhavers. Daarnaast is betrokkenheid van jongeren belangrijk zodat de plek ook in de behoefte van jongeren voorziet.

Retour stickers

Rood

Op dit moment is er in IJsselstein één specifiek aangewezen jongeren ontmoetingsplek (JOP) en zijn we bezig een tweede JOP te realiseren. Het realiseren van één extra (overdekte) jongerenplek kost minimaal €10.000,-. Hierbij zijn de kosten van handhaving en onderhoud niet meegerekend. Wij schatten de kosten voor het realiseren van plekken in iedere wijk daarom rond de €100.000,-. Hier is nog geen budget voor gereserveerd. In de doorrekening van het plan hebben wij de kosten in 2025 gerekend, echter is het niet mogelijk om in één jaar een groot aantal JOPs te realiseren. Kosten en planning zijn dus afhankelijk van het aantal waartoe besloten wordt. Het college waardeert de aandacht die dit voorstel geeft aan het begrijpelijk communiceren met onze inwoners. Toch adviseert het college negatief, omdat we al een aantal andere sporen inzetten. Zo nemen alle medewerkers van de gemeente sinds 2023 deel aan de schrijftraining Direct Duidelijk. Hiermee leren zij vanaf de basis en structureel in begrijpelijke, heldere en leesbare communicatie op taalniveau B1. Wij passen daar onze bestaande communicatieuitingen op aan. Een van de interventies die we gaan invoeren, is het kunnen melden dat een brief onduidelijk is. Ook bekijken wij hoe wij digitale applicaties als www.steffie.nl en www.leessimpel.nl onder de aandacht van onze inwoners kunnen brengen.

Inwoners kunnen, ook nu al, altijd voor een mondelinge

Nr. Onderwerp

Advies Toelichting advies (kleur) toelichting bellen wanneer zij een brief niet goed begrijpen. De medewerkers van team Klant krijgen deze signalen tot nu toe niet. Communicatie met inwoners is ook een vast bespreekpunt in Nieuwspoort, een tweewekelijks overleg tussen Klant en Communicatie. Duidelijke communicatie en aandacht voor laaggeletterden heeft op deze manieren continue onze aandacht. We verwachten daarvan een duurzamer effect dan een retoursticker.

Lokale heffingen 15

Heffing op verharding

Rood

De Gemeentewet limiteert de belastingsoorten die een gemeente mag invoeren. Zie artikel 219 lid 1 van de Gemeentewet. Een belasting op verharding (ook wel eens omschreven als ‘tuintegeltaks') moet juridisch een plaats krijgen binnen dit kader. Dat zou dan binnen de water- en rioolzorgheffing moeten (artikel 228a Gemeentewet). Dat is geen eenvoudige opgave doordat: • De tuintegeltaks juridisch nog onvoldoende is uitgekristalliseerd. • De uitvoeringskosten naar verwachting onevenredig hoog zijn ten opzichte van de te verwachten opbrengsten. • De handhaving veel capaciteit zal vragen en lastig uitvoerbaar is. Om het door de fractie van GroenLinks beoogde doel te bereiken, geven veel gemeenten de voorkeur aan maatregelen die belonend werken in plaats van bestraffend. Inschatting van zowel de baten als lasten is onmogelijk zonder beoogd heffingstarief en nader onderzoek. Voor dit onderzoek is (dure) externe expertise nodig. Inclusief inzet van de eigen ambtelijke organisatie schatten wij de kosten op €70.000,-. Vanwege de hoge kosten en de bezwaren die wij op voorhand zien, raden wij dit onderzoek af.

2. Financiële gevolgen voorstellen gewijzigd en nieuw beleid Financiële gevolgen kadervoorstellen Onderstaand geven we een overzicht van de financiële gevolgen van de kadervoorstellen. Hierbij maken wij onderscheid tussen incidentele en structurele impact (I/S) en kijken we naar de periode tot en met 2028. Gezien de beperkte financiële ruimte is bij het geven van het kleuradvies rekening gehouden met de financiële gevolgen. De financiële gevolgen zijn in de meeste gevallen gebaseerd op een schatting omdat een voorstel in meer detail uitgewerkt moet worden om een exact bedrag te kunnen bepalen. Wanneer het nog niet mogelijk is om een goede schatting te maken duiden wij dit met ‘PM’ (Pro Memorie) aan.

Voorstellen (bedragen x € 1.000) Advies I/S Programma 1 - Bestuur en Organisatie

2025

2026

2027

2028

1. ChristenUnie: Verbeteren belangenafweging in de Lopikerwaard

Rood

2. PvdA: Toevoegen generatietoets aan raadsvoorstellen

Geel

Programma 3 - Wonen en Ruimte 3. D66: Schoolpleinen na schooltijd gebruiken als speelplein

Rood

P.m.

4. D66: Vergroening kliko opstelplaatsen

Rood

-147

-146

5. PvdA: VANG impuls. Basis op orde en zwerfafvalcampagne

Rood

P.m.

6. PvdA: IJsselstein 30 km/h

Rood

7. PvdA: Wijkagenda per wijk

Rood

-55

8. GroenLinks: Deelname schone lucht akkoord

Rood

-6

P.m.

9. GroenLinks: Upgrade bushalte Binnenstad

Groen

-6

10. GroenLinks: Verhuiscoach senioren

Rood

-55

Programma 4 - Onderwijs, Sport en Cultuur 11. D66: Democracity voor groepen 8

Geel

Programma 5 - Inkomen, Jeugd en Wmo 12. ChristenUnie: Alle kinderen in IJsselstein doen mee

Rood

-15

13. D66: Jongeren ruimte geven in plaats van wegsturen

Rood

-100

14. PvdA: Retour stickers

Rood

-70

P.m.

-1.707

-257

-202

-201

Waarvan groen incidenteel

-6

Waarvan groen structureel

-6

Lokale heffingen 15. GroenLinks: Heffing op verharding

Rood Totaal

Totaal groen

De kosten in 2025 zijn geraamd op nul omdat de aanleg van de opstelplaatsen een investering is. Vanaf 2026 worden de kosten voor onderhoud, afschrijving en kapitaallasten berekend.

3. Actuele financiële situatie Financieel perspectief Ons financieel perspectief voor de komende jaren is negatief doordat de rijksoverheid het gemeentefonds vanaf 2026 kort en doordat de verdeling tussen gemeenten (als gevolg van de gewijzigde normeringsmethodiek) verandert. Dit pakt negatief uit voor IJsselstein. Daarnaast vormen stijgende kosten een risico voor onze begroting. Onderstaande tabel geeft u inzicht in het actuele financiële perspectief van de gemeente. De gevolgen van de meicirculaire delen wij met u zodra de effecten hiervan inzichtelijk zijn gemaakt. Wij verwachten dat het financieel perspectief vanaf 2026 met de meicirculaire iets minder negatief wordt, omdat in de voorjaarsnota is aangekondigd dat de verdere opbouw van de opschalingskorting komt te vervallen. Voor IJsselstein zal dit naar verwachting jaarlijks € 1,1 miljoen schelen. Daar staat tegenover dat het Rijk de accrescompensatie in 2025 eenmalig schrapt. Dit leidt naar verwachting tot een incidentele verslechtering van het financieel perspectief voor 2025 met € 1 miljoen. Omdat we pas na doorrekening van de meicirculaire het effect van deze ontwikkelingen zeker weten, zijn deze nog niet in onderstaande cijfers verwerkt.

Ontwikkeling financieel perspectief (bedragen x € 1.000) Financieel perspectief begroting 2024 Effect Q3 rapportage 2023 Effect Decembercirculaire 2023 Financieel perspectief voor voorstellen

2025

2026

2027

2028

34 353

-3.565 69

-4.682 17

-4.608 813

387

-3.496

-4.665

-3.795

Wanneer de groene kadervoorstellen verwerkt worden in de begroting geeft dit het onderstaande beeld. Het financieel perspectief blijft vanaf 2026 negatief. Financieel perspectief na voorstellen (bedragen x € 1.000) Financieel perspectief voor voorstellen

2025

2026

2027

2028

387

-3.496

-4.665

-3.795

Totale impact groene voorstellen

-6

Financieel perspectief na voorstellen

381

-3.496

-4.665

-3.795

Ontwikkeling Algemene reserve en weerstandsvermogen Onderstaande tabel geeft een overzicht weer van de ontwikkeling die wij verwachten in onze reserves en ons weerstandsvermogen. De factor weerstandsvermogen wordt berekend door het weerstandsvermogen te delen door het totaal van berekende risico’s. Deze risico’s worden berekend en toegelicht in zowel de begroting als de jaarstukken. De factor weerstandsvermogen tot en met 2027 blijft boven het gewenste minimale niveau van 1,5. Tenzij we gecompenseerd worden voor de teruglopende rijksbijdrage gemeentefonds zal het weerstandsvermogen vanaf 2027 snel afnemen. Incidentele weerstandscapaciteit (bedragen x € 1.000) 2024

2025

2026

2027

2028

10.352

12.328

13.516

13.866

10.366

679

1.528

-38

-4

Algemene reserve Saldo per begin van het boekjaar Geraamde mutaties via de reguliere exploitaties Geraamde mutaties via de balans/resultaatbestemming

1.296

-339

388

-3.496

-4.665

Saldo per einde van het betreffende boekjaar

12.328

13.516

13.866

10.366

5.696

Saldo per begin van het boekjaar

1.819

1.800

Geraamde mutaties via de reguliere exploitaties

-200

181

Saldo per einde van het betreffende boekjaar

1.800

Totaal incidentele weerstandscapaciteit per eind boekjaar

14.128

15.316

15.666

12.166

7.496

Berekende risico's

5.873

2,4

2,6

2,7

2,1

1,3

Reserve decentralisaties

Geraamde mutaties via de balans/resultaatbestemming

Factor weerstandsvermogen

4. Financieel technische begrotingsuitgangspunten Rekenrente De rentelasten van onze leningen worden doorbelast aan specifieke investeringen. Dit noemen we de rekenrente. Jaarlijks analyseren we of de hoogte van de rekenrente nog actueel is. Vooralsnog is geen bijstelling nodig omdat recent geen nieuwe leningen zijn afgesloten. Het rentepercentage kan op 0,5% blijven.

Indexatie baten en lasten Veel van onze uitgaven stijgen als gevolg van oplopende prijzen. Dit is onder andere het gevolg van ontwikkelingen in de markt of van wijzigingen in loonkosten als gevolg van cao-afspraken. De inflatie is de afgelopen periode teruggelopen maar blijft hoger dan normaal. Wij houden in onze begroting daarom rekening met verwachte prijsstijgingen. Niet alleen de uitgaven stijgen als het gevolg van prijsontwikkelingen. Ook onze inkomsten stijgen. De algemene uitkering uit het gemeentefonds stijgt ook als gevolg van de prijsontwikkeling. Deze ontwikkeling wordt meegenomen in de meicirculaire. Daarnaast worden ook de andere baten van de gemeente geïndexeerd. Deze baten bestaan voor een belangrijk deel uit algemene lokale belastingen.

Algemene indexatie baten en lasten Voor de prijsindexering van de inkomsten en prijsgevoelige uitgaven houden we normaal gesproken de prijsontwikkeling van het gemeentefonds aan. Deze zijn gebaseerd op de prijsontwikkeling van het bruto binnenlands product (BBP). Op dit moment hebben we nog geen goede inschatting van de prijsontwikkeling in 2025. We stellen daarom voor om pas in de begroting het percentage op te nemen waarmee onze begrote inkomsten en prijsgevoelige uitgaven aangepast worden. Ook subsidies worden waar van toepassing in deze indexatie meegenomen.

Indexatie gemeenschappelijke regelingen De bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen worden geraamd op de door het algemeen bestuur van de betreffende regelingen vastgestelde begroting. Ook onze gemeenschappelijke regelingen hebben te maken met kostenstijgingen wat in de meeste gevallen leidt tot een hogere bijdrage. De stijging hiervan ligt naar verwachting in lijn met de algemene prijsontwikkeling. We zijn zeer kritisch als het gaat om kostenstijgingen bij gemeenschappelijke regelingen die hoger liggen dan de algemene prijsontwikkeling en zetten ons in om deze zoveel mogelijk te beperken.

Bijlage 1. Kaderbrief

postadres Postbus 26, 3400 AA IJsselstein

bezoekadres Overtoom 1 3401 BK IJsselstein

Gemeenteraad IJsselstein Postbus 26 3400 AA IJSSELSTEIN

t 14 030 f 030 6884350 e info@ijsselstein.nl

betreft

Kaderbrief 2025

uw kenmerk uw brief van behandeld door

zaaknummer

S.J. Hennekens

152321

datum blad 14 van bijlagen

Geachte raadsleden, De rijksoverheid houdt ons een financieel perspectief voor waarbij we vanaf 2026 tegen een fors tekort aanlopen. Vandaar dat 2026 ook wel het ‘ravijnjaar’ genoemd wordt. Dit beperkt onze financiële mogelijkheden tot incidentele uitgaven. Met deze kaderbrief geven wij u inzicht in het financieel perspectief voor het begrotingsjaar 2025. Het uitgangspunt voor dat jaar is een sluitende begroting. Ook zetten we de belangrijkste ontwikkelingen op een rij.

Ons financiële beleid steunt op 3 pijlers Vanaf 2026 is er voor gemeenten structureel zo’n € 3 miljard minder beschikbaar voor het uitvoeren van gemeentelijke taken. Ook voor onze gemeente lopen de inkomsten vanaf dit jaar drastisch terug. De kans lijkt steeds reëler te worden dat we (een deel van) het financieel tekort zelf op moeten lossen. Ongeacht de mogelijke maatregelen die we moeten nemen om ons voor te bereiden op het ravijnjaar steunt ons financiële beleid op 3 pijlers: 1. We geven niet meer geld uit dan we ontvangen om financieel duurzaam gezond te blijven 2. Doorberekende producten en diensten zijn in principe kostendekkend 3. Onze belastingen stijgen bij voorkeur niet meer dan de inflatiecorrectie.

Financieel perspectief en strategie Tabel 1 op de volgende pagina toont u het financiële perspectief voor de komende jaren met voor 2026 een geprognosticeerd tekort van ongeveer 3,5 miljoen euro bij ongewijzigd beleid. We weten echter nog niet hoe het tekort er daadwerkelijk gaat uit zien. Maar hoe groot het ook wordt: we zullen dit tekort eerst weg moeten werken alvorens we nieuwe, structurele uitgaven gaan doen. Wij vragen u daarom alleen incidentele kadervoorstellen te doen. In 2022 is de verdeling van de algemene uitkering gewijzigd. Voor de gemeente IJsselstein viel deze herverdeling zeer nadelig uit. De positieve en negatieve effecten van de herverdeling zijn erg groot. Daarom hanteert het rijk vooralsnog een maximum bijstelling per inwoner. Dit doen ze totdat de effecten van de herverdeling verder zijn onderzocht. Mocht de maximale (negatieve) bijstelling aan de hand van dit onderzoek stijgen, dan resulteert dit in een groot nadeel voor onze gemeente.

Wij verwachten dat het Rijk gaat bijdragen aan de disbalans tussen taken en middelen en aan een oplossing van het tekort. Bij het opstellen van de kadernota 2026 hopen we te weten hoe het definitieve tekort er uit zal zien. Op dat moment kunnen wij u hiervoor een dekkingsvoorstel doen, zolang dit reëel en verantwoord is. In de aanloop naar ons dekkingsvoorstel onderzoeken we de mogelijkheden hiervoor. In ons denken houden we hierbij rekening met diverse scenario’s. Ontwikkeling financieel perspectief (bedragen x € 1.000) 2024

2025

2026

2027

Financieel perspectief begroting 2024 Effect Q3 rapportage 2023 Effect Decembercirculaire 2023

137 -22 -454

34 353 0

-3.565 69 0

-4.682 17 0

Financieel perspectief

-339

388

-3.496

-4.665

Tabel 1. Financieel perspectief

Komende periode zien we grote ontwikkelingen op ons afkomen Dit vraagt veel inspanning, capaciteit en middelen van de gemeente. We lichten de belangrijkste ontwikkelingen verder toe. Het tekort aan woningen blijft groot Dit vraagt veel inzet van ons. Wij zijn bij de woningbouwopgave in grote mate afhankelijk van medeoverheden en de markt. De vergrijzing neemt de komende jaren sterk toe De verwachting is dat het aantal 65+ inwoners tussen nu en 2030 met 22% stijgt. Hierdoor stijgt de vraag naar onze Wmo voorzieningen. Databescherming vereist toenemende inzet Als gemeente gaan we zorgvuldig om met privacygevoelige gegevens. Toenemende digitalisering en verantwoordingseisen vragen om steeds meer inzet op dit onderwerp. De kosten voor jeugdhulp blijven stijgen Dit is een landelijk beeld. Met de hervormingsagenda jeugd ligt een grote uitdaging voor ons om de kwaliteit te verbeteren en kosten te beheersen. Inzet op duurzaamheid is noodzakelijk De vraag naar duurzaam handelen en de verantwoording hierover stijgen. Ook hebben we hierin een voorbeeldrol. Dit vraagt toenemende inzet op klimaatadaptatie en de energietransitie, terwijl de duurzaamheidsprofessionals schaars zijn. De noodzaak om statushouders op te nemen neemt toe Dit vraagt inzet en middelen voor huisvesting, inrichting en de inburgeringsopgave. Daarnaast gaat de spreidingswet mogelijk extra inzet vergen.

Het aantal inwoners dat moeite heeft om rond te komen stijgt Onder andere de prijsstijgingen door de oorlog in Oekraïne werken hieraan mee. Hierdoor neemt het beroep op onze voorzieningen toe.

Tot slot Het Rijk biedt (nog) geen zicht op een oplossing voor het ravijnjaar. We houden er rekening mee dat we (een deel van) het financieel tekort zelf op moeten lossen. We vragen u dan ook om bij het kadernota proces eventuele structurele bezuinigingsopties mee te nemen in uw voorstellen.

Wij wensen u een goede raadsconferentie en kijken met belangstelling uit naar uw inbreng. Hoogachtend, Het college van IJsselstein,

drs. W.M. van de Werken secretaris

mr. P.J.M. van Domburg burgemeester

Bijlage 2. Kadervoorstellen Programma 1

Bestuur en organisatie

Voorstelnummer

Fractie:

ChristenUnie IJsselstein

Naam contactpersoon:

Christiaan Boiten

Programma

1 Bestuur en Organisatie

Portefeuillehouder

Patrick van Domburg – als voorzitter van de gemeenteraad

Voorstel (Korte omschrijving)

Verbeteren belangenafwegingen in de Lopikerwaard

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? We willen een betere politieke belangenafweging waarbij de raadsleden in de Lopikerwaard de mogelijkheid krijgen om informatie te delen, actief over belangen en belangenafwegingen en uitruil van belangen met elkaar te spreken en daarom te komen tot een betere belangafweging op de onderwerpen die gemeentegrens overstijgend zijn. Vanuit de raden zouden we dit vorm kunnen geven door bijvoorbeeld een jaarlijkse radenconferentie waarbij er gesprekstafels komen over de gemeentegrens overstijgende onderwerpen. [uiteraard moeten de andere raden hier ook het nut van inzien] Vanuit het college en de ambtelijke ondersteuning verwachten we dat dossiers waar zich mogelijkheden voordoen voor samenwerking in de Lopikerwaard worden voorbereid als input voor de radenconferentie. Vanuit het college en de ambtelijke ondersteuning zouden we kunnen vragen om bij raadsvoorstellen expliciet aandacht te geven aan de regionale impact, waarbij met name het behouden van unieke waarden van de Lopikerwaard ten opzichte van de oprukkende stad steeds aandacht vraagt. Waarom wil je dit? We zien dat steeds meer onderwerpen vragen om een politieke belangenafweging waarbij de afstemming met omringende gemeenten belangrijker wordt. Denk hierbij aan: mobiliteit (N210), openbaar vervoer, woningbouw, energie transitie, werkgelegenheid (zoals ROBA), voorzieningen

(historische centrum, bibliotheek, theater, zwembad, etc.), sociaal/maatschappelijk. Sommige van deze (regionale) belangen kunnen op gespannen voet met IJsselsteinse belangen (lijken te) staan. Andere regionale belangen kunnen juist versterkend werken. Het college en de ambtenaren hebben dergelijke afstemming met omliggende gemeenten. Individuele fracties organiseren dat mogelijk ook zelf, maar een het niveau van de gemeenteraden is een dergelijke afstemming niet aanwezig. In het grote geheel van de U10 (16 Utrechtse gemeenten) is een dergelijke afstemming via radenconferenties, waarbij vooral presentaties plaatsvinden en input verzameld wordt en in beperkte mate ook dialoog mogelijk is. Voor IJsselstein is de relatie met de gemeenten in de Lopikerwaard vooral van belang, omdat ons grondgebied hieraan grenst en zich veel mogelijkheden voordoen in deze dossier om gezamenlijk op te trekken en deels ook om belangen slim uit te ruilen. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? In elk raadsvoorstel met een regionale impact in de Lopikerwaard wordt expliciet opgenomen wat eventuele regionale belangen zijn die hiermee kunnen conflicteren danwel versterkend kunnen zijn. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Financiële gevolgen in €

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025

2026 0

2025

2027 0

2026

2028 0

2027

2028

Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Verder wordt in het voorstel gevraagd om een betere politieke belangenafweging door uitwisseling van informatie tussen raden en wordt de mogelijkheid voor een jaarlijkse radenconferentie benoemd. De raad kan naar eigen inzicht afstemming en samenwerking zoeken met andere raden en eventuele kosten hiervoor betalen uit het raadsbudget. Advies college (kleurencode)

Rood

Voorstelnummer

Fractie:

PvdA IJsselstein

Naam contactpersoon:

Marlieke van Schalkwijk

Programma

1 Bestuur en Organisatie

Portefeuillehouder

Patrick van Domburg

Voorstel (Korte omschrijving)

Het toevoegen van een kopje ‘Generatietoets’ aan raadsvoorstellen.

Type voorstel

A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C. Nieuw beleid D. Wijziging beleid (kostenneutraal) Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? De fractie van PvdA vindt het belangrijk dat we keuzes maken die op lange termijn goed zijn voor de generaties na ons. Denk aan duurzaamheid en klimaat, de effecten van bouwen op de woonkansen van volgende generaties. Maar ook aan het structureel doorbreken van armoede voor de volgende generatie of het creëren van gezondere generaties.

Toelichting op voorstel

Waarom wil je dit? Door een kopje toe te voegen aan raadsvoorstellen, zijn we ons bewust van de effecten van de besluiten die wij als raad nemen. Wat doet het met de generaties na ons en zijn we als raad toekomstbestendig bezig? Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Wij zijn tevreden wanneer het college in haar raadsvoorstellen nadenkt over de effecten van het beoogde beleid voor de generaties na ons. Dit kan zij doen door SMART te formuleren wat de effecten van het beleid over 15 of 20 jaar zijn. Wij beseffen ons ook dat dit niet op elke raadsvoorstellen evenveel van toepassing is (dat zien we nu bij het kopje ‘duurzaamheid’), maar in het bijzonder voor grote beleidsstukken of keuzes met grote financiële gevolgen, vinden wij het van belang dat we met elkaar nadenken over de mogelijke implicaties voor de IJsselsteiners van de toekomst. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Financiële gevolgen in €

S/I +

Meer bewustzijn voor lange termijn effecten van beleid, meer oog voor de generaties na ons en de IJsselsteiners van de toekomst.

S/I S

2025

2026 0

2027 0

2028 0

= structureel of incidenteel = voordeel

= nadeel

S/I

Optioneel:

2025

2026

2027

2028

Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Wij zien het belang om bij raadsvoorstellen de lange termijn gevolgen van beleidskeuzes goed af te wegen. Indien relevant, kan deze afweging ook toezien op verschillende generaties. Het is mogelijk om hiervoor een kopje ‘generatietoets’ toe te voegen aan raadsvoorstellen. Wij zijn van mening dat het huidige standaard sjabloon al voldoende ruimte biedt voor een goede afweging. Bijvoorbeeld bij de argumenten voor het voorstel of de kanttekeningen en risico’s. Het is voor de raad mogelijk te toetsen of binnen het bestaande sjabloon een goede belangenafweging is gemaakt. Omdat een generatietoets bij lang niet alle voorstellen relevant is, heeft een apart kopje niet onze voorkeur. Wij zien echter ook geen grote bezwaren tegen het voorstel en adviseren daarom neutraal.

Advies college (kleurencode)

Geel

Programma 3

Wonen en Ruimte

Voorstelnummer

Fractie:

D66

Naam contactpersoon:

Joeri Eijzenbach

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Edwin Tas

Voorstel (Korte omschrijving)

Schoolpleinen na schooltijd gebruiken als speelplein in plaats van afsluiten.

Type voorstel

A. B. C. D.

Toelichting op voorstel

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? Schoolpleinen na schooltijd gebruiken als speelplein in plaats van afsluiten. Volgens landelijk onderzoek is 36% van de schoolpleinen na schooltijd niet toegankelijk. Ook in IJsselstein zijn niet alle schoolpleinen toegankelijk na schooltijd, in het weekend en in de schoolvakanties.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Waarom wil je dit? Als gemeente investeren we in goede scholen en bijbehorende schoolpleinen. Buitenspelen is belangrijk; Het werkt preventief tegen overgewicht want beweging ipv op telefoon kijken; Het draagt bij aan de ontwikkeling van cognitieve en motorische vaardigheden want real live interactie met buitenlucht, voorwerpen en oppervlakken En draagt bij aan de sociale ontwikkeling van kinderen want gesprekken, spelen, vragen en ervaringen Schoolpleinen moeten daarom ook na schooltijd gebruikt kunnen worden om op te spelen. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Wij zijn tevreden wanneer alle schoolpleinen ook na schooltijd actief gebruikt kunnen - worden door spelende kinderen.

Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Neveneffect kan zijn dat kinderen structureel en ook op andere plekken meer gaan buitenspelen.

Financiële gevolgen in €

S/I + -

S/I S

2025 p.m

2026 p.m.

2027

2025

2026

2027

2028 p.m.

p.m.

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel: Beleidsmatige planning

Beschouwing college

S/I

2028

De school is verantwoordelijk voor de veiligheid op het schoolplein en ontvangt geld van het rijk voor het onderhoud. Vanwege negatieve ervaringen in het verleden (overlast en vandalisme) zijn schoolpleinen in IJsselstein op dit moment niet meer openbaar. Daarnaast is het advies aan de scholen om hun schoolplein buiten schooluren af te sluiten omdat de school mogelijk aansprakelijkheid is als er iets op het schoolplein gebeurt. Schoolpleinen zouden alleen opengesteld kunnen worden door de scholen zelf. Om dit te bereiken zou de gemeente afspraken moeten maken met scholen over kosten van onderhoud en aansprakelijkheid. De extra kosten hiervoor zijn nog niet goed in te schatten. Wij zijn van mening dat het speelruimtebeleidsplan al zorgt voor voldoende speelaanbod in IJsselstein.

Advies college (kleurencode)

Rood

Voorstelnummer

Fractie:

D66

Naam contactpersoon:

Rhodé Timmer

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Peter Bekker

Voorstel (Korte omschrijving)

Vergroening kliko opstelplaatsen (zie bijlage). Groene kliko opstelplaatsen Helpen wateroverlast te verminderen Verminderen hittestress Dragen bij aan een stabielere grondwaterstand Zijn goed voor de luchtkwaliteit Helpen bij herstel van biodiversiteit een gezondere omgeving

Type voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Toelichting op voorstel

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? In IJsselstein staan veel of misschien wel alle kliko’s op tegels. Deze tegels kunnen conform het voorbeeld in de wijk Haarzicht - Vleuten (zie foto hieronder) worden vervangen door een groene ondergrond. De huidige kliko opstelplaatsen zijn al eigendom van de gemeente en bij de aanleg geschikt gemaakt voor het opstellen van kliko’s. IJsselsteinse inwoners worden (overal) aangemoedigd en uitgedaagd om tegels te wippen. Tijden veranderen. Het handhaven van onnodige gemeentelijke tegels past hier niet meer bij. Waarom alleen kliko opstelplaatsen? Het is concreet, makkelijk identificeerbaar, herkenbaar voor iedereen, heeft weinig kans op bezwaar en maakt de functie van afval verzamelen, waar letterlijk niemand omheen kan, een communicatie instrument voor meer groen. Waarom wil je dit? De fractie van D66 IJsselstein hecht eraan dat de gemeente het goede voorbeeld geeft waar dat mogelijk is. Zichtbaarheid daarvan draagt bij aan het vertrouwen van inwoners in het bestuur. Het vervangen van een tegel voor iets groen(ers) draagt een steentje bij aan de klimaatneutraal doelen en meer: -

het heeft een voorbeeldfunctie: de gemeente neemt zelf ook actie zonder dat er een beroep op inwoners wordt gedaan. het vermindert het gebolder en de herrie: de ondergrond dempt geluid het geeft onze zeer gewaardeerde vuilnisophalers een prettiger dagelijks uitzicht het zorgt ervoor dat het water op die plekken weg kan in de grond

het is inwonerneutraal: van toepassing op iedereen.

Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Als onderzocht wordt of de oplossing zoals in Haarzicht Vleuten mogelijk is in IJsselstein en alle kliko opstelplaatsen groen(er) worden gemaakt, ineens of als onderdeel van onderhoud of vernieuwing en hierdoor een vriendelijkere uitstraling krijgen. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Het verbetert het wijkgevoel en verbindt onvermijdelijks, nl. ons afval waar we niet trots op kunnen zijn met iets vriendelijks waar we goed aan doen.

Financiële gevolgen in € Kosten Investering

S/I S I

0 1.400.000

S/I

2025

2026

2027

147.000

146.650

2026

2027

2028 146.300

S / I = structureel of incidenteel + = voordeel = nadeel Optioneel: Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Advies college (kleurencode)

2028

Het voorstel om de ondergrond van de containers te gaan vergroenen kan niet budgetneutraal worden uitgevoerd. Bij het realiseren van de voorgestelde inrichting moet rekening worden gehouden met onder meer de ondergrond en afwatering, de plek (bijv. voor een garage/ stoep/parkeerplaats) en de grondwaterstand. Dit vraagt soms aanpassingen of zorgt ervoor dat de verandering niet mogelijk is. Na inrichting moet rekening gehouden worden met het niet aanslaan van het groen. Ook kan na verloop van tijd het regenwater blijven staan in de groenstrook, omdat deze door de tijd minder waterdoorlatend zal worden. Daarnaast komt het voor dat er door omstandigheden de verzamellocaties veranderen. Wanneer deze wijzigt, zul je de inrichting weer moeten opheffen en elders moeten realiseren. Bij de kosten is uitgegaan van 400 stuks, naar rato bij te stellen indien voor een lager aantal gekozen zou worden. De kosten schatten wij op €3.500,- per stuk voor de aanleg, plus €175,- per stuk per jaar voor beheer. Rood

Voorstelnummer

Fractie:

PvdA IJsselstein

Naam contactpersoon:

Paul Nieveen van Dijkum

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Peter Bekker

Voorstel (Korte omschrijving)

VANG Impuls. Basis op orde en zwerfafvalcampagne. IJsselstein heeft in 2019 een nieuw afvalbeleidsplan aangenomen, waarbij omgekeerd inzamelen bij laagbouw wordt toegepast. Het doel is om in 2025 70% van het afval te scheiden, met een limiet van 100 kilogram restafval per persoon per jaar (voorheen 200 kilogram). Een stap in de goede richting is om zwerfafval te verminderen. In IJsselstein zijn er gewaardeerde initiatieven zoals Enjoy Cleaning Up, Noplastic Runner, en Knijperploeg IJsselveld Oost die met de gemeente samenwerken onder de noemer 'IJsselstein Schoon'. Deze initiatieven organiseren activiteiten om samen met anderen zwerfafval op te ruimen en zo de stad schoon te houden. Met de toolboxen van het platform ‘Schouders onder Schoon’ , organisaties die samen werk maken van minder afval op straat en een schoon Nederland door communicatie, kan door de gemeente positief op gedragsverandering worden ingezet. Voorstel is dat IJsselstein nog in 2024 start met op orde brengen van de basis en een zwerfafvalcampagne met gebruik van de (rechtenvrije) toolboxen van Schouders onder schoon2.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. Bezuiniging B. Verhoging inkomsten C. Nieuw beleid D. Wijziging beleid (kostenneutraal) Wat wil je bereiken/ gerealiseerd zien? Wij willen zo snel mogelijk de basis in IJsselstein op orde. Voor goed gedrag (het op juiste wijze weggooien/ aanbieden van afval) is het van groot belang dat de basis op orde is. Dit heeft enorme invloed op gedrag. Een rommelige omgeving suggereert dat het ‘oké’ is om afval bij te plaatsen, want kennelijk ‘boeit het niet hoe je je hier gedraagt’. Bij basis op orde gaat het om goed beheer van de afvalcontainers en de omgeving rond de afvalcontainers, sturen op gedrag van inwoners en tegengaan van zwerfafval.

https://schoudersonderschoon.nl/toolboxen/

Waarom wil je dit? De doelen van project VANG worden (nog) niet gehaald en onder inwoners bestaat veel ergernis over de afvalinzameling, bijplaatsen, afvaltoerisme en zwerfafval in het algemeen. Met een extra inzet door gemeente in samenwerking met RMN op beheer van de ondergrondse containers en een geïntensiveerde aanpak van zwerfafval in IJsselstein willen we inzetten op verbeteren van beeldkwaliteit naar niveau B. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/ resultaat)? Wij zijn tevreden wanneer de basis in IJsselstein op orde is, dat wil zeggen dat: A. Bijplaatsen bij ondergrondse containers tot de uitzonderingen behoort; B. De gemeente samen met RMN een zwerfafvalcampagne uitrolt om positief te sturen op inwonersgedrag en hiermee een bijdrage levert aan schonere IJsselsteinse wijken; C. De gemeente effectieve maatregelen inzet om de beeldkwaliteit van de openbare ruimte in IJsselstein op niveau B te brengen. Voor de voorgestelde structurele verbetering en de inzet op tegengaan van zwerfafval kan incidenteel geld worden ingezet. Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Een betere gezondheid en een schoner leefmilieu voor de inwoners van IJsselstein.

Financiële gevolgen in €

S/I I

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 p.m.

2026 p.m.

2027

2025

2026

2027

2028 p.m.

p.m.

2028

Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Wethouder Bekker heeft een toezegging gedaan dat er een jaar na afronding van het VANG traject een evaluatie gedaan wordt. De evaluatie is gepland in Q1 2025. In deze evaluatie wordt duidelijk of de beschreven ambities en doelen gehaald worden en op welke vlakken er nog verbeteringen mogelijk zijn. Om een goede evaluatie uit te kunnen voeren is deze momenteel al opgestart. We kijken welke informatie er nodig is en wat er eventueel nog mist. Zo zorgen we ervoor dat er in Q1 2025 een goede en volledige evaluatie gedaan wordt. Op basis van de evaluatie kan bepaald worden welke vervolgacties zinvol zijn. Deze vervolgacties worden uitgedacht en opgepakt. Het tussentijds starten van nieuwe acties doorkruist de geplande evaluatie. Hierdoor kunnen we van tevoren de effectiviteit van maatregelen niet goed inschatten. Omdat eventueel te nemen maatregelen in het voorstel nog niet concreet zijn gemaakt, kunnen wij de kosten van het voorstel nog niet inschatten.

Advies college (kleurencode)

Rood

Voorstelnummer

Fractie:

PvdA

Naam contactpersoon:

Paul Nieveen van Dijkum

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Edwin Tas

Voorstel (Korte omschrijving)

IJsselstein 30. IJsselstein kiest voor een maximumsnelheid van 30 km/u als norm binnen de bebouwde kom. Deze maximumsnelheid geldt voor alle straten en wegen, met uitzondering van aan te wijzen doorgaande wegen waar de maximumsnelheid hoger kan liggen. De maximumsnelheid gaat gelden voor alle weggebruikers, uitgezonderd de tram, hulpdiensten en prioritaire voertuigen bij een spoedopdracht.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid, te verwaarlozen kosten Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken/ gerealiseerd zien? Wij willen dat IJsselstein kiest voor 30km/u als nieuw te hanteren norm binnen de bebouwde kom. 30km/u in de bebouwde kom is een norm die veiliger is voor kwetsbare weggebruikers dan de huidige standaard van 50km/u, gericht op snelheid en doorstroming. Waarom wil je dit? ▪ Februari 2020 hebben vertegenwoordigers van 140 landen waaronder ook de Europese Commissie voor Transport in “The Stockholm Declaration” getekend voor het instellen van een maximumsnelheid van 30 km/u in alle bebouwde gebieden; ▪ Een voorstel om de standaard maximumsnelheid in de bebouwde kom omlaag te brengen naar 30 km/u werd in 2020 aangenomen in de Tweede Kamer; ▪ Te veel slachtoffers vallen op wegen in beheer van gemeenten, met een tendens naar meer slachtoffers op wegen met een limiet van 50 km/u binnen de bebouwde kom. ▪ Aantal geregistreerde verkeersdoden per 100km totale weglengte in IJsselstein lag in de periode 2016-2020 op 2 tegen 1,4 gemiddeld landelijk3; ▪ Veilig Verkeer Nederland roept gemeenten op om vaart te maken met de invoering van de snelheidsnorm naar 30km/u, eenvoudig omdat het veiliger is.

Verkeersveiligheidsvergelijker.nl, geraadpleegd 2 april 2024.

Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat) Wij zijn tevreden wanneer IJsselstein kiest voor een maximumsnelheid van 30km/u in de bebouwde kom als nieuwe norm ter vervanging van de huidige norm van 50km/u met als resultaat een verkeersveiliger IJsselstein en 0 verkeersdoden op door de gemeente beheerde wegen.

Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

• • • • • •

Een betere gezondheid en een beter leefomgeving voor de inwoners van IJsselstein, minder fijnstof; Kinderen kunnen veiliger zelfstandig naar school; Kinderen kunnen weer op straat spelen; Halvering van de geluidshinder door het wegverkeer; Besparing op onderhoudskosten van straten, wegen en civiele werken; Aanpassingen aan bijvoorbeeld Noord IJsseldijk en Overtoom kunnen eenvoudiger en goedkoper worden uitgevoerd.

Financiële gevolgen in €

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025

2026 -

2025

2027 -

2026

2028 -

2027

2028

Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Advies college (kleurencode)

Rood

Voorstelnummer

Fractie:

PvdA IJsselstein

Naam contactpersoon:

Paul Nieveen van Dijkum & Marlieke van Schalkwijk

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Peter Bekker

Voorstel (Korte omschrijving)

Wijkagenda per wijk. Per wijk in IJsselstein wordt er met en door de wijk een wijkagenda opgesteld. In de wijkagenda staan de belangrijkste verbeteringen voor de leefomgeving, vergroening en klimaatadaptatie van de wijk met een horizon van vier jaar. De wijkagenda heeft tot doel om samen met de bewoners inzicht te krijgen in de belangrijkste uitdagingen voor de wijk en te benoemen welke kansen voor vergroening en daarmee vergroten van de leefbaarheid er liggen voor de gemeente en partners in de wijk voor de komende vier jaar. Bewoners, ondernemers, samenwerkingspartners en medewerkers van de gemeente bepalen samen wat het meest belangrijk is. Nadrukkelijk participeren de wijkbewoners in de beleidvorming en voeren ook mede de verbeteringen uit.

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken/ gerealiseerd zien? De klimaatveranderingen willen we het hoofd bieden en verdere vergroening speelt een belangrijke rol bij het leefbaar houden van IJsselstein. Wij vinden belangrijk dat bewoners van de wijk, naast ondernemers en samenwerkingspartners, hierbij niet alleen betrokken zijn, maar ook zeggenschap hebben. Daarom is het van belang dat zij er vanaf het begin bij betrokken zijn en tevens een rol hebben in de uitvoering van de plannen. Waarom wil je dit? Een gezonde groene leefomgeving is van belang voor iedere IJsselsteiner en verdere vergroening draagt hieraan bij. De vierjarige wijkagenda’s zorgen ook voor een versterkte informatiepositie van zowel de wijkbewoners als de gemeente. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat Wij zijn tevreden wanneer de wijkagenda’s participatief worden ontwikkeld en voor iedere wijk in een participatietraject een agenda op maat wordt bepaald. Kenmerkend voor de wijkagenda’s is dat wijkbewoners mede de prioritaire thema’s bepalen en ook betrokken worden bij de uitvoering van de plannen.

Mogelijke neveneffecten (b.v. maatschappelijk)

Wij zijn tevreden wanneer IJsselstein bestaande planningen en financiën weet af te stemmen op een gebiedsgerichte wijkaanpak. Die randvoorwaarden zijn nodig om maatwerk te kunnen leveren dat aansluit bij de behoeftes en uitdagingen voor de wijken. De wijkagenda is geen doel op zich maar reflecteert de in samenspraak van wijkbewoners en gemeente gemaakte beleidskeuzes. Een betere gezondheid en een beter leefmilieu voor de inwoners van IJsselstein. Meer betrokkenheid van wijkbewoners bij de eigen wijk. Mogelijk versterken van de sociale samenhang in de wijken.

Financiële gevolgen in €

S/I S

S/I + -

= structureel of incidenteel = voordeel = nadeel

Optioneel:

S/I

2025 55.000

2026 55.000

2027 55.000

2028

2025

2026

2027

2028

55.000

Beleidsmatige planning

Beschouwing college

Het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR) wordt binnenkort in de raad behandeld. In het IBOR worden ruime mogelijkheden gegeven aan inwoners om aan het beheer deel te nemen. Of om hun mening te geven over de inrichting van het groen. Het onderhoud van het groen wordt op dit moment al gecommuniceerd via een jaarkalender. Daarmee geven wij invulling aan de informatiebehoefte van inwoners. De afweging of het gebruik van wijkagenda's beter aansluit bij de behoefte uit de wijk moet gemaakt worden in samenhang met de behandeling van het IBOR. Daarnaast geeft het participatiebeleid naar onze mening ruimte aan initiatieven van inwoners. Wij kunnen ons voorstellen dat als een wijk behoefte heeft aan een wijkagenda, wij inwoners hierin faciliteren. Het opstellen en onderhouden van een wijkagenda voor iedere wijk vraagt om extra inzet en capaciteit. Wij schatten dit op een halve fte.

Advies college (kleurencode)

Rood

Voorstelnummer

Fractie:

GroenLinks IJsselstein

Naam contactpersoon:

Sanne de Bruijne

Programma

3 Wonen en Ruimte

Portefeuillehouder

Peter Bekker

Voorstel (Korte omschrijving)

IJsselstein tekent het Schone Lucht Akkoord en gaat voor betere luchtkwaliteit

Type voorstel

Toelichting op voorstel

A. B. C. D.

Bezuiniging Verhoging inkomsten Nieuw beleid Wijziging beleid (kostenneutraal)

Wat wil je bereiken / gerealiseerd zien? Het Schone Lucht Akkoord is een akkoord van het Rijk en deelnemende decentrale overheden om jaarlijks stappen te zetten om de luchtkwaliteit in Nederland te verbeteren.4 Wij willen dat IJsselstein het Schone Lucht Akkoord tekent en zich daarmee committeert om de luchtkwaliteit te verbeteren voor onze inwoners. Waarom wil je dit? Wij vinden een gezonde leefomgeving belangrijk voor de IJsselsteiners. Daarnaast ontvangen wij regelmatig verzoeken van inwoners over onderwerpen die betrekking hebben op het verbeteren van de luchtkwaliteit. Het doel van het Schone Lucht Akkoord (SLA) is om de luchtkwaliteit structureel te verbeteren, door jaarlijks stappen te zetten op het gebied van luchtkwaliteit. Wij willen de luchtkwaliteit structureel verbeteren, omdat het leidt tot gezondheidswinsten. Andere overheden lopen daarin al voorop: deelnemende gemeenten van het Schone Lucht Akkoord, Rijk en alle 12 provincies streven naar gezondheidswinst van minimaal 50% in 2030 ten opzichte van 2016! Wij vinden het belangrijk dat gemeente IJsselstein zich ook qua luchtkwaliteit inzet voor een gezonde leefomgeving voor alle IJsselsteiners. Wanneer ben je tevreden (KPI)? Welke uitkomsten verwacht je (effect/resultaat)? Wij willen de luchtkwaliteit verbeteren en daarmee in 2030 een gezondheidswinst van minimaal 50% realiseren ten opzichte van 2016.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14241997/1