Beleidskader dynamische geslotenverklaringen definitief

Beleidskader dynamische geslotenverklaringen in IJsselstein

Januari 2021

Inhoudsopgave

1. Inleiding

3

1.1 Aanleiding 2. Dynamische geslotenverklaringen in IJsselstein 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6

Situatie 2019 Situatie 2020 Bediening en doorgang Beheer en onderhoud Wensen voor de toekomst Totaalbeeld

3 4 4 5 6 7 7 8

3. Alternatieven voor dynamische geslotenverklaringen

9

4. Advies

12

4.1 4.2 4.3

Afweging alternatieven Advies voor IJsselstein Financiële consequenties

12 13 16

Bijlage 1: Huidige locaties met bollards

19

Bijlage 2: Nieuwe locaties voor een dynamische wegafsluiting

24

Bijlage 3: Stappenplan voor digitale handhaving op geslotenverklaring

27

2

1. Inleiding Een dynamische wegafsluiting, ook wel dynamische geslotenverklaring, is een geslotenverklaring die geldt voor bepaalde doelgroepen en/of tijdens bepaalde tijdvakken. In IJsselstein geldt op een aantal locaties een dynamische geslotenverklaring, waarvan er vier zijn voorzien van een bollard. Een bollard is een op afstand beweegbare paal die zorgt voor een fysieke afsluiting van de weg en die op aanvraag in de grond zakt waardoor de weg weer toegankelijk is. Een andere benaming is poller, voor het gemak wordt hier verder gesproken over bollard. Een bollard staat omhoog op de momenten dat de weg afgesloten is voor vracht- en autoverkeer. Op momenten dat de weg wel toegankelijk is kan de bollard omlaag staan. Ook kan een bollard op verzoek naar beneden voor bijvoorbeeld hulpdiensten of bewoners. We spreken in dit beleidskader van een geslotenverklaring als daar een bord geslotenverklaring staat, maar ook als er een voetgangersgebied is of een andere verkeersmaatregel waardoor er geen autoverkeer mag rijden.

1.1

Aanleiding

Vanaf 2008 is de eerste bollard in IJsselstein geplaatst, dat was op de Tuinensingel. Daarna is vanaf 2012 een aantal bollards geplaatst in de binnenstad. Deze bollards waren tot en met 2019 in onderhoud en beheer bij een externe partij. Deze partij stopte eind 2019 met het leveren, het onderhoud en het beheer van bollards. Omdat ook de hosting via deze partij ging, was het noodzakelijk te zoeken naar andere leveranciers danwel andere mogelijkheden om dynamische afsluitingen te realiseren. Omdat per 1 januari 2020 nog geen overeenkomst was gesloten met een andere beheerpartij en de bollards daardoor niet meer te bedienen waren, is een tijdelijke maatregel getroffen. In deze tijdelijke situatie stonden de bollards in de binnenstad allemaal naar beneden en werd enkel door middel van borden aangegeven dat bepaalde delen niet toegankelijk waren voor autoverkeer. In de praktijk bleek dat men zich niet veel aantrok van de borden en dat zelfs veelvuldig handhaven niet het gewenste effect had. Vooral op de Overtoom reed veel autoverkeer in alle richtingen, maar ook de route Weidstraat – Kloosterstraat werd veelvuldig door autoverkeer gebruikt. Deze situatie was verkeersonveilig en leverde veel klachten op over de leefbaarheid in de binnenstad.

Na een aantal maanden is met spoed geld vrijgemaakt om de bollards in de Kloosterstraat en die op de Overtoom zo snel mogelijk weer in werking te krijgen. Deels door vervanging en deels door reparatie. De bollard in de Kerkstraat is voorlopig vervangen door uitneembare paaltjes welke worden verwijderd tijdens de venstertijden. Ook deze situatie is een tijdelijke. Van de gerepareerde bollards wordt verwacht dat ze tot in 2023 operationeel zijn. Over de bollard in de Kerkstraat moet een besluit worden genomen of deze ter zijne tijd weer operationeel wordt. De bollard in de Tuinensingel is een bijzondere omdat deze niet meer gerepareerd kan worden. Wanneer er storingen zijn in deze bollard zijn er op dit moment geen mogelijkheden meer om die te repareren. Naast de situatie zoals die nu is, zijn er ook nog nieuwe locaties die vragen om een dynamische geslotenverklaring. Daarom dienen in dit document de volgende vragen beantwoord te worden: -

Willen we de huidige dynamische wegafsluitingen in IJsselstein regelen met bollards? Wat zijn de alternatieven voor dynamische wegafsluitingen en wat zijn de voor- en nadelen van deze alternatieven? Wat gaan we doen bij nieuwe locaties waar behoefte is aan een dynamische wegafsluiting?

3

2.

Dynamische geslotenverklaringen in IJsselstein

In de volgende paragraaf wordt de situatie beschreven zoals die gold tot eind 2019. De volgende paragraaf beschrijft de situatie in 2020 zoals die nu, op het moment van het schrijven van dit beleidskader, is. Vervolgens wordt in paragraaf 2.3 ingegaan op de bediening, de doorgang en het beheer en onderhoud. In paragraaf 2.5 wordt nog een doorkijkje gegeven van wensen die er nog zijn voor de toekomst met als resultaat het totaalbeeld welke in paragraaf 2.6 wordt beschreven.

2.1

Situatie 2019

Tot eind 2019 was er in IJsselstein op 5 locaties een dynamische geslotenverklaring die door middel van zogenaamde bollards werden geregeld. Van de 5 bollards stonden er 4 in de binnenstad: aan beide zijden van de Overtoom, in de Kloosterstraat en in de Kerkstraat. Daarnaast staat er nog een bollard in de Tuinensingel in Zenderpark.

Alle bollards staan er voor een dynamische geslotenverklaring. De geslotenverklaring in de binnenstad geldt tijdens bepaalde tijden en voor bepaalde doelgroepen, terwijl de bollard in de Tuinensingel altijd omhoog staat en enkel dynamisch is voor de hulpdiensten. Voor een beschrijving van de reden van de plaatsing, de geschiedenis en de exacte werking per locatie wordt verwezen naar bijlage 1.

4

2.2

Situatie 2020

In 2019 bleek dat de leverancier van de bollards per 1-1-2020 zou stoppen met de levering van nieuwe bollards, maar ook het onderhoud en de hosting van de bollards. Wegens gebrek aan tijd en geld zijn toen de bollards naar beneden gezet en is de verkeerssituatie tijdelijk geregeld door middel van bebording. De bebording bleek al snel niet voldoende en ook extra handhaving bleek niet het gewenste effect te hebben. Er is geld beschikbaar gesteld om met spoed de bollards op de locaties Overtoom, zijde Hogebiezen en Kloosterstraat weer in werking te krijgen. Deze zijn gerepareerd door een nieuwe leverancier en zijn in mei in werking gegaan. Door middel van de reparatie kunnen deze bollards weer 3 jaar, tot in 2023, functioneren. De bollard op de Overtoom, zijde Achtersloot was defect door een aanrijding. Deze kon niet meer gerepareerd worden en is daarom nieuw geplaatst. Deze is meteen vervangen door een dubbele bollard om de doorgang te vergroten waardoor er in de toekomst minder kans op aanrijdschade zal zijn. Deze nieuwe dubbele bollard kent een afschrijvingstermijn van 10 jaar. De bollard in de Kerkstraat is nog steeds buiten gebruik, omdat er niet voldoende financiële middelen beschikbaar waren om ook deze te repareren. In de tussentijd zijn er veel klachten gekomen van doorgaand autoverkeer in de Kerkstraat.

Vanwege de negatieve gevolgen voor de verkeersveiligheid en leefbaarheid is in overleg met bewoners en ondernemers besloten om als tijdelijke oplossing verwijderbare paaltjes aan het einde van de Kerkstraat te plaatsen. Zie bijlage 1 voor een uitgebreidere beschrijving van deze locatie en de tijdelijke oplossing. Bovengenoemde ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat de huidige situatie in de binnenstad momenteel als volgt is:

De bollard in de Tuinensingel is oud, maar werkt nog steeds zoals deze ook voorgaande jaren deed omdat deze niet op het systeem van de binnenstad is aangesloten. Zie bijlage 1 voor een uitgebreide beschrijving van de werking van deze bollard.

5

2.3

Bediening en doorgang huidige situatie

In de huidige situatie geven de bollards dynamisch toegang in tijdvakken, maar ook aan doelgroepen. Doelgroepen Alle bollards bieden doorgang voor de hulpdiensten. Alle voertuigen van de brandweer en de RAVU (ambulances) zijn uitgerust met een systeem waarmee zij op een afstand van ongeveer 150 meter de bollard al kunnen laten zakken. Na ongeveer 2 minuten gaat de bollard weer omhoog. De voertuigen van de politie zijn niet uitgerust met zo’n systeem. Zij maken gebruik van een bedienknop/transponder. Deze werkt alleen op korte afstand, waardoor zij moeten stilstaan voor de bollard om deze te bedienen. Na het passeren gaat de bollard direct weer omhoog. Een politieauto van een andere regio zonder bedienknop/ transponder kan de bollards in IJsselstein niet bedienen. Naast de politie hebben ook diverse diensten zo’n drukknop tot hun beschikking. Het gaat dan om het team handhaving van de gemeente, de RMN, de vrijwillige brandweer en huisartsenpost. Particulieren zijn niet in het bezit van zo’n drukknop. Voor de bollard in de Kloosterstraat (en voorheen ook die in de Kerkstraat) hebben de bewoners van deze straten een pasje voor de bediening van de bollard in hun straat. Incidentele bezoekers waarvoor doorgang nodig is, kunnen via het intercomsysteem welke is verbonden met de meldkamers van parkeerservice toegang krijgen.

Voor de bollards op de Overtoom is het niet mogelijk om met een pasje of via een intercomsysteem doorgang te krijgen. Doorgang voor bijvoorbeeld rouw- of trouwverkeer dient vooraf te worden aangevraagd bij parkeerservice. De bollard in de Tuinensingel staat altijd omhoog en gaat alleen naar beneden door deze met de zogenaamde afstandsbediening te bedienen. Deze wordt nu af en toe gebruikt door politie en door mensen van de vrijwillige brandweer bij een oproep. Tijdvakken Het winkelgebied in de binnenstad is een voetgangersgebied. Ten behoeve van de bevoorrading zijn er venstertijden ingesteld. Deze venstertijden geven op maandag- tot en met donderdagochtend doorgang voor laad- en losverkeer. Tijdens deze venstertijden gaat de bollard in de Kloosterstraat omlaag. Ook worden de uitneembare paaltjes aan het begin van de Benschopperstraat, de Utrechtsestraat, het einde van de Kerkstraat en de nieuwe paaltjes in de Kerkstraat tijdens deze venstertijden door RMN verwijderd. Aanvullend op de venstertijden staat de bollard in de Kloosterstraat ook omlaag tijdens de opbouw en de afbouw van de markt op vrijdag. Op andere tijden staat deze bollard omhoog. De bollard op de Overtoom, zijde Achtersloot staat altijd omhoog. De bollard op de Overtoom, zijde Hogebiezen staat altijd omlaag, behalve tijdens de markt.

Afwijkend op hetgeen hierboven staat beschreven gelden bij evenementen andere regels. Dan staan sommige bollards juist omhoog voor de veiligheid van het evenement of tijdelijk juist naar beneden voor de doorgang, zoals bijvoorbeeld tijdens de jaarlijkse carnavalsoptocht. Uit deze beschrijving van dynamische toegang in doelgroepen en tijdvakken blijkt wel dat de bollards in de binnenstad een vrij complex geheel zijn en daarmee een belangrijk middel om de binnenstad van IJsselstein autoluw te houden en tegelijkertijd toch toegang of doorgang te kunnen bieden als dat wenselijk of soms zelfs noodzakelijk is.

6

2.4

Beheer en Onderhoud

Het bollard-systeem bestaat naast het zichtbare beweegbare paaltje uit nog meer objecten. Naast een bollard staan vaak meerdere paaltjes die voorkomen dat er langs de bollard gereden kan worden. In sommige gevallen staat een camera gericht op de bollard om de situatie bij de bollard te kunnen monitoren. Ook staat er soms een paal met een intercomverbinding met parkeerservice en een kaartlezer. De bollards, camera en intercom zijn via een datakabel onder de grond verbonden met de meldkamer van Parkeerservice. Via software kunnen de objecten op afstand bediend worden. Deze software is aangesloten op het systeem van Parkeerservice. Zij beheren voor de gemeente de toegang van de binnenstad via de bollards. De bollard in de Tuinensingel valt niet onder Parkeerservice. Deze bollard kan ook niet zomaar op aanvraag worden bediend vanuit een server. Het beheer wordt nu vanuit de afdeling Civiele Techniek van de gemeente geregeld. Wanneer er een speciale gelegenheid is waarvoor de bollard tijdelijk omlaag moet, dan zet iemand hem handmatig met een sleutel naar beneden en weer omhoog.

2.5

Wensen voor de toekomst

Aanvullend op de bestaande bollards zijn er wensen voor bollards (of andere mogelijkheden om dynamisch af te sluiten) op nieuwe locaties. Hieronder een aantal wensen voor de toekomst: Weidstraat Al langere tijd wordt gesproken over een bollard in de Weidstraat net na de kruising met de Vingerhoekhof. Het komt nu regelmatig voor dat (vracht-)auto’s voorbij de Vingerhoekhof rijden en dan achteruit weer terugrijden of keren in het voetgangersgebied. Daarnaast wordt de binnenstad ten tijde van evenementen vaak ter hoogte van de Vingerhoekhof afgesloten voor al het verkeer. Echter, de hulpdiensten moeten er wel altijd door kunnen rijden. Bij evenementen wordt de afsluiting nu praktisch opgelost door een auto van handhaving overdwars in de Weidstraat neer te zetten. Utrechtsestraat Ook aan de noordzijde van de binnenstad wordt al langere tijd gesproken over een bollard in de Utrechtsestraat net voorbij de Agterhof. Ook hier is nog een vrije doorgang naar het deel van de Utrechtsestraat welke onderdeel is van het voetgangersgebied. Door middel van borden is aangegeven dat het verboden is om door te rijden voorbij de Agterhof, maar fysiek is dat nog wel mogelijk. Ook hier geldt het argument van beveiliging tijdens evenementen. Eiteren In de Fietsstraat Eiteren ligt een toezegging aan de raad om een dynamische afsluiting te realiseren, aan de zuidzijde van de Parkeergarage Eiteren.

Alle locaties waar een nieuwe dynamische wegafsluiting gewenst is worden in bijlage 2 nader beschreven.

7

2.6

Totaalbeeld

Op onderstaande kaart zijn alle locaties weergegeven die bijdragen aan de autoluwe binnenstad. • Bollard Overtoom (nieuw), functioneert tot 2030; • Bollard Overtoom (gerepareerd), functioneert tot 2023; • Bollard Kloosterstraat (gerepareerd), functioneert tot 2023; • Wenslocatie bollards Utrechtsestraat en Weidstraat; • Uitneembare paaltjes; • Vaste paaltjes. Wanneer de twee wenslocaties van een bollard zijn voorzien, is het voetgangersgebied in de binnenstad geheel omsloten op een dynamische, danwel permanente wijze. Op onderstaand kaartje is dit duidelijk te zien.

Bollard nieuw geplaatst in 2020 Bollard gerepareerd Wenslocatie Vaste paaltjes Vaste paaltjes (weg tijdens venstertijden)

8

3.

Alternatieven voor dynamische geslotenverklaringen

Op de meeste plekken volstaat een vast middel voor een geslotenverklaring. Echter, op sommige plekken moet er op bepaalde tijden en/of voor bepaalde doelgroepen nog wel doorgang mogelijk zijn. In die gevallen spreken we over een dynamische geslotenverklaring. Voor dynamische geslotenverklaringen zijn verschillende alternatieven mogelijk. Hier worden deze alternatieven en hun voor- en nadelen beschreven. Om alle alternatieven in het volgende hoofdstuk te kunnen wegen worden ook de bollards hier nogmaals kort beschreven. Bollards Een bollard is een fysieke afsluiting van een weg die toch voor bepaalde doelgroepen of in bepaalde tijdvakken toegankelijk moet zijn. Bollards zijn op afstand te bedienen. Zo kunnen er tijdvakken worden geprogrammeerd dat de bollard automatisch omhoog of omlaag gaat. Ook kan er door middel van een communicatiepaal bij de bollard een verzoek worden gedaan om de paal te laten zakken. Dit kan door iemand met een pasje, maar ook door via de intercom te vragen of de beheerder toegang kan verlenen. Ook kan een bollard bediend worden door middel van een afstandsbediening in bijvoorbeeld politiewagens. Afhankelijk van het type bollard is deze ook meer of minder geschikt voor beveiliging van evenementen. Als de bollard omhoog staat is er een fysieke afsluiting en als deze in de grond zakt dan is er geen obstakel meer. Een bollard is een duur middel.

Zo zijn de aanschafkosten voor een enkele bollard zo’n 35.000 euro. De aanschafkosten voor een dubbele bollard (soms nodig in verband met de breedte van de weg) zijn ongeveer 45.000 euro. Daarnaast komen daar vaak nog kosten bij voor communicatiepalen, camerabewaking, afzetpalen en dergelijke. ’Dat bedraagt circa 5.000 euro per locatie. Daarnaast zijn er ook nog structurele kosten van 6.000 euro per jaar per locatie voor onderhoud, beheer, reparatie en energiekosten. Volledige afsluiting met obstakels Een volledige en vaste afsluiting van wegen kan door middel van bijvoorbeeld plantenbakken of vaste paaltjes. Deze obstakels verhinderen dat verkeer een straat in kan rijden. Dit middel is niet mogelijk als wordt gezocht naar een dynamische geslotenverklaring die voor bepaalde doelgroepen zoals hulpdiensten of bewoners nog wel toegankelijk moeten zijn. Vaste obstakels in de vorm van paaltjes kunnen wel gebruikt worden als het dynamische karakter alleen in tijd is. Zo worden in de binnenstad van IJsselstein verschillende paaltjes vier dagen in de week verwijderd tijdens de venstertijden voor laden en lossen in de winkelstraten. Het plaatsen van paaltjes is relatief goedkoop, per vast paaltje 300 euro en een paaltje die regelmatig verwijderd kan worden ongeveer 400 euro. Hierbij moet wel rekening worden gehouden met de breedte van de weg.

Er zijn al snel vier paaltjes nodig om een weg af te sluiten. Als paaltjes dagelijks verwijderd en teruggeplaatst moeten worden, dan moet uiteraard ook rekening worden gehouden met de kosten van dit werk. Op dit moment worden er iedere werkdag 11 paaltjes verwijderd en weer teruggeplaatst door RMN waar ze zo’n 2 uur mee bezig zijn. De kosten hiervoor zijn ongeveer 30.000 euro per jaar. Een of twee extra paaltjes in de binnenstad zullen niet veel tijd extra kosten. Op een andere locatie lopen de manuren al gauw op.

9

Bebording zonder obstakels Een ander alternatief waarvan de kosten nihil zijn is volledig vrijgeven en enkel borden te plaatsen die misbruik van de doorgang/straat moeten voorkomen. In de periode dat de bollards buiten werking waren in de eerste maanden van 2020 hebben we hier ervaring mee op kunnen doen. Deze ervaring heeft geleerd dat het plaatsen van borden zonder een fysieke afsluiting weinig effectief is. Zelfs bij regelmatige inzet van handhaving bleef het nalevingsgedrag te laag. Het nadeel van bebording bij een dynamische geslotenverklaring is ook dat er vaak veel informatie op de borden staat, wat de situatie zeker voor onbekende weggebruikers vaak niet duidelijker maakt. Daarnaast zijn we voor de binnenstad van IJsselstein ook op zoek naar middelen die sommige wegen fysiek kunnen afsluiten tijdens evenementen. In het geval van enkel bebording zouden er nog steeds tijdens de evenementen obstakels geplaatst moeten worden en daarna weer verwijderd. Dit zou dan in de vorm van tijdelijke obstakels als betonblokken of plantenbakken of bewust geparkeerde auto’s moeten gebeuren. In de huidige situatie gebeurt dit op sommige locaties ook al; zo worden er in de Weidstraat auto’s geplaatst om de straat volledig af te sluiten tijdens evenementen. De auto’s zorgen voor de beveiliging, maar kunnen ook weer weggehaald worden als er hulpdiensten door moeten.

Dit laatste is niet of nauwelijks mogelijk bij het plaatsen van plantenbakken of betonblokken. Camerahandhaving op geslotenverklaring Een variatie op het alternatief met enkel bebording is dat de doorgang wordt voorzien van permanente handhaving door middel van kentekencamera's. De camera's lezen van elk voertuig het kenteken. Auto's waarvan het kenteken gelezen wordt en die er niet horen te zijn, krijgen na verificatie van de beelden een boete toegestuurd. Het idee van dit alternatief is dat de stad zijn open karakter behoudt, dat er minder investeringen mee gemoeid zijn en dat er minder onderhoudskosten zijn en dat misbruik toch ontmoedigd wordt. Een dergelijke handhaving op een geslotenverklaring moet wel aan allerlei eisen voldoen die getoetst worden door het openbaar ministerie, dit om de uniformiteit van de handhaving te waarborgen en om de afhandeling door het CJIB te garanderen. (Zie ook het stappenplan in bijlage 3.) Het handhaven van een geslotenverklaring is geen fysieke afsluiting waardoor dit geen oplossing is voor het beveiligen van evenementen en dergelijke. De gemeente moet het camerasysteem aanschaffen en zorgt ervoor dat deze volgens de randvoorwaarden die door het Openbaar Ministerie zijn gesteld functioneert.

De aanschafkosten voor een digitaal camerahandhavingssysteem is ongeveer 12.000 euro en daarnaast ongeveer 4.000 euro per jaar aan service, hosting en communicatie. De processen verbaal moeten door een BOA van de gemeente worden beoordeeld en worden daarna doorgestuurd naar het CJIB voor afhandeling. De inkomsten uit de handhaving zijn niet voor de gemeente. De kans op vernieling is bij een handhavingsmiddel altijd aanwezig. Het is erg moeilijk om vooraf in te schatten hoeveel geld hiervoor gereserveerd moet worden. Voorlopig wordt uitgegaan van een structureel budget van 2.000 euro per locatie. Op termijn kan dit budget worden aangepast aan de hand van eigen ervaring.

10

Slagbomen Een ander alternatief voor een bollard is een slagboom. Met een slagboom kun je net als een bollard toegang verlenen aan bepaalde doelgroepen. Ook kan een slagboom op afstand of met een drukknop bediend worden. Hij kan bepaalde tijdvakken omhoog staan en andere naar beneden. Echter, de nadelen zijn erg groot. Het belangrijkste nadeel ten opzichte van een bollard is dat een slagboom ook voor langzaam verkeer zoals fietsers en voetgangers een belemmering is. Daarnaast is een slagboom erg gevoelig voor vernieling en biedt het ook geen bescherming voor evenementen. Bovendien is het geen fraai gezicht om straten af te sluiten door middel van slagbomen. De kosten van een enkele slagboom beginnen bij 2.000 euro, maar dat is nog exclusief het gehele systeem daaromheen. Een globale inschatting is dat er rekening gehouden moet worden met een investering van minstens 10.000 per locatie en daarnaast nog jaarlijkse kosten die vergelijkbaar zullen zijn met die van een bollard, dus zo’n 6.000 euro. De grote kans op vernieling en schade is hierin nog niet eens meegenomen.

11

4.

Advies

In dit hoofdstuk worden de alternatieven zoals die hiervoor beschreven zijn tegen elkaar afgewogen om zo te komen tot een beleidsadvies voor de toekomst. Allereerst worden de voor- en nadelen van de alternatieven nogmaals overzichtelijk weergegeven in paragraaf 4.1. Deze wordt gebruikt voor een afweging van die alternatieven. Vervolgens worden de resultaten van die afweging in paragraaf 4.2 omgezet naar een advies voor IJsselstein. Tenslotte wordt in paragraaf 4.3 een beschrijving gegeven van de financiën.

4.1

Afweging alternatieven

De voor- en nadelen, maar ook de kosten van alle alternatieven zoals die in hoofdstuk 3 beschreven zijn staan in onderstaand schema kort samengevat. bollards Effectiviteit naleving geslotenverklaring Toegankelijkheid bewoners Toegankelijkheid hulpdiensten Toegankelijkheid langzaam verkeer (voetgangers/fietsers) Laden / lossen mogelijkheden venstertijden

Kans op vernieling Uitstraling buitenruimte Beveiliging tijdens evenementen Aanschafkosten Jaarlijkse kosten 1

2 3

4

enkel bebording -

camerahandhaving +

slagbomen

+

obstakels (paaltjes) +

+ +

-

+ +

+ +

+ +

+ + Tijdens venstertijden open

+ +/Tijdens venstertijden verwijderen

+ + Venstertijden handhaving moeilijk

+ Tijdens venstertijden open

+ +

+ +

+ -1

+ + Bekeuring bij passeren buiten venstertijden +/+ -1

€ 40.000 / € 50.000 € 6.000

€ 1.500 2

nihil

€ 12.000

€ 10.000 4

nihil 3

-

€ 6.000

€ 6.000 4

+

+ -1

Beveiliging zou bij ieder evenement apart geregeld moeten worden door middel van voertuigen of andere obstakels plaatsen. Alle kosten zijn globale inschattingen op basis van ervaringen of navraag bij leveranciers. Dit is een inschatting op basis van 2 verwijderbare paaltjes en nog 2 vaste paaltjes daarnaast. De kosten voor het verwijderen en weer terugplaatsen van paaltjes zijn lastig per paaltje te berekenen. Het gaat om kosten per uur. Er wordt nu al iedere werkdag 2 uur doorberekend voor de huidige paaltjes die weggehaald worden tijdens de venstertijden voor lade en lossen. De kosten voor 1 of 2 extra paaltjes is nihil. Bij iedere toevoeging moet dit wel eerst goed nagevraagd worden. De kosten voor een slagboomsysteem zijn lastig in te schatten en zal ook erg afhankelijk zijn van het aantal vernielingen.

De conclusies uit de tabel zijn als volgt: • Bollards zijn erg duur maar voldoen aan alle voorwaarden. Het is een fysieke afsluiting die zowel in tijdvakken als voor doelgroepen naar beneden kan. Dit kan op aanvraag, met pasjes, afstandsbedieningen of vooraf ingesteld worden. Bijna alles is mogelijk. Daarnaast is het ook een goede fysieke afsluiting bij evenementen. • Obstakels in de vorm van paaltjes zijn goedkoop. Het nadeel van paaltjes is dat deze niet zijn te gebruiken op de locaties waar bepaalde doelgroepen, bijvoorbeeld de hulpdiensten, doorheen moeten. Paaltjes zijn een prima middel om een straat geheel af te sluiten voor het gemotoriseerde verkeer. Daarnaast kunnen ze ook worden toegepast op locaties waar enkel op vaste tijdstippen doorgang mogelijk moet zijn. Dan moeten ze op die tijden worden verwijderd en weer teruggeplaatst worden. • Bebording alleen is de meest goedkope oplossing. Helaas is op de meeste plekken de naleving zo laag dat er wel aanvullende maatregelen genomen moeten worden. • Camerahandhaving is een redelijk duur middel, maar nog steeds een stuk goedkoper dan bollards. Dit middel is bij uitstek geschikt voor locaties waar het nalevingsgedrag van de 12

•

4.2

bebording slecht is. Het is geen fysieke afsluiting en dus zal er bij evenementen vaak nog een aanvullende maatregel nodig zijn. Daarnaast moet met handhavingsmiddelen altijd rekening gehouden worden met een kans op vernieling. Slagbomen zijn ook redelijk duur, maar wel goedkoper dan bollards. Deze maatregel is zeer onwenselijk. Langzaam verkeer wordt gehinderd, er is een grote kans op vernieling en de uitstraling in de buitenruimte is erg negatief. Een binnenstad afsluiten met slagbomen geeft een bijzonder slecht beeld en wordt daarom niet verder meegenomen als mogelijk alternatief voor IJsselstein.

Advies voor IJsselstein

Gelet op de hiervoor beschreven voor- en nadelen van de verschillende opties is het advies voor IJsselstein als volgt: Er blijven 4 alternatieven over: • Bollards • Obstakels in de vorm van (verwijderbare) paaltjes • Bebording zonder aanvullende maatregelen • Bebording met permanente camerahandhaving Overal geldt dat de basis correcte en duidelijke bebording moet zijn. In sommige gevallen kan er besloten worden om niet meteen aanvullende maatregelen (zoals bollards, paaltjes of camerahandhaving) te nemen. Fysieke afsluiting of permanente handhaving is alleen nodig als het nalevingsgedrag van de bebording erg laag is of dat de gevolgen van overtreding groot zijn. Zo zal iedere auto die een voetgangersgebied inrijdt (buiten de venstertijden) een groot risico zijn voor verkeersveiligheid en de leefbaarheid ook meteen negatief beïnvloeden, terwijl een enkele auto die door een geslotenverklaring op een afgelegen landweg niet zo’n groot probleem hoeft te zijn. Voor situaties/locaties waar extra maatregelen nodig zijn geldt het volgende: Geslotenverklaring die niet dynamisch is. Voor deze locaties volstaan vaste objecten in de vorm van paaltjes. Dit geldt voor de gehele gemeente. Geslotenverklaring die alleen dynamisch is in tijd. Voor locaties waar een geslotenverklaring geldt die in bepaalde tijdvakken wel toegankelijk moeten zijn, zijn ook paaltjes mogelijk.

Een voorbeeld hiervan zijn de locaties in de binnenstad waar tijdens de venstertijden wel doorgang mogelijk moet zijn voor laad- en losverkeer. Bij de plaatsing van de paaltjes moet rekening worden gehouden met dat deze gemakkelijk te verwijderen en weer terug te plaatsen zijn. Geslotenverklaring die dynamisch is voor doelgroepen. Voor locaties waar alleen bepaalde doelgroepen door mogen of zelfs moeten rijden zoals bijvoorbeeld de hulpdiensten of bewoners zijn er nog twee opties: een bollard of camerahandhaving. Het voordeel van een bollard ten opzichte van camerahandhaving is dat deze fysiek de weg afsluit wat vaak bij evenementen ook noodzakelijk is. Daarnaast worden bollards ook nog wel eens geplaatst op locaties waar de kans op ramkraken in een winkelgebied groot is. Echter, de kosten van een bollard (systeem) ten opzichte van camerahandhaving zijn zo groot, dat deze afweging op enkel het voordeel van fysieke beveiliging niet voldoende is voor IJsselstein. Daarom is het advies om in de toekomst camerahandhaving te kiezen in plaats van bollards. Voor de beveiliging van evenementen dienen losse oplossingen te worden bedacht welke kunnen variëren van lossen hekken tot het plaatsen van betonbakken of bloembakken op de weg, en alles daar tussenin. Die keuze wordt in dit beleidskader dynamische geslotenverklaringen niet gemaakt.

13

Stroomschema Het uitgangspunt bij een (dynamische) geslotenverklaring is dus altijd eerst te kijken naar de mogelijkheden van het regelen met enkel bebording. Als blijkt dat bebording alleen niet het gewenste effect heeft, dan worden aanvullende maatregelen getroffen aan de hand van onderstaand schema.

Binnenstad In de binnenstad is gebleken dat enkel borden niet voldoen, daar zijn altijd aanvullende maatregelen nodig. Voor de meeste locaties waar nu bollards staan wordt geadviseerd om over te gaan op het aanzienlijk goedkopere alternatief van camerahandhaving. • Overtoom (zijde Achtersloot), vanaf 2030 bollards vervangen door camerabewaking; • Overtoom (zijde Hogebiezen), vanaf 2023 bollards verwijderen en mobiele obstakels toepassen tijdens de markt en evenementen; • Kloosterstraat, vanaf 2023 vervangen door camerabewaking Op de locaties waar (verwijderbare) paaltjes staan, kan de situatie blijven zoals die nu is. Ook voor de Kerkstraat geldt dit. Er zijn onvoldoende argumenten om de dure bollard of een ander vergelijkbaar alternatief (terug) te plaatsen.

14

Voor de twee zogenaamde wenslocaties geldt dat deze beiden dynamisch zijn voor doelgroepen, omdat de hulpdiensten deze routes gebruiken om ten alle tijden snel in de winkelstraten te kunnen komen, maar ook als doorgaande snelste routes worden gebruikt. Op de kaart hiernaast is dit weergegeven. Voor de Utrechtsestraat geldt op dit moment niet dat er zoveel overtreders zijn dat de verkeersveiligheid of de leefbaarheid in het geding is. Daarom wordt hier geadviseerd geen aanvullende maatregelen te nemen.

Voetgangersgebied Route hulpdiensten Bollard Wenslocatie

Bij de Weidstraat geldt dat er regelmatig Paaltjes auto’s, bestelbusjes en vrachtauto’s buiten de venstertijden het voetgangersgebied inrijden. Hier komen regelmatig klachten over van ondernemers in de binnenstad. Dit verkeer kan alleen weer wegrijden door dezelfde Weidstraat met als gevolg dat zij moeten keren op drukke punten in het voetgangersgebied wat uiteraard erg gevaarlijk is. Camerahandhaving is hier de oplossing voor en wordt daarom op deze locatie wel geadviseerd. Voor de binnenstad levert dit het volgende toekomstbeeld op:

Camerahandhaving Enkel bebording Vaste paaltjes Vaste paaltjes (weg tijdens venstertijden)

15

Buiten de binnenstad zijn nog twee locaties met een dynamische geslotenverklaring.

Tuinensingel Voor de (fiets)verbinding Tuinensingel met de Statensingel geldt nu een dynamische geslotenverklaring voor doelgroepen. De hulpdiensten kunnen de bollard nu op afstand bedienen, maar uit een inventarisatie blijkt dat dit niet meer noodzakelijk is. Er zijn geen zwaarwegende belangen om deze doorgang open te houden voor de hulpdiensten. Zie bijlage 1 voor een uitgebreide beschrijving van deze afweging. Omdat hier al vaker ervaring is opgedaan met een situatie met alleen borden, is duidelijk geworden dat hier erg veel overtreders zijn. Zodra de bollard naar beneden staat stromen de klachten binnen van direct omwonenden dat er veelvuldig door automobilisten over het fietspad wordt gereden. Omdat de bollard heel oud is en geen updates meer kan krijgen is het verstandig om deze zo spoedig mogelijk te verwijderen. Omdat de doorgang voor doelgroepen niet meer noodzakelijk is kan de doorgang worden afgesloten door middel van uitneembare paaltjes. RMN kan dan tijdens het strooien de paaltjes verwijderen en weer terugplaatsen. Ook de hulpdiensten kunnen met een zogenaamde driehoekssleutel de paal verwijderen als dat noodzakelijk is.

Eiteren (fietsstraat) In 2017 is in de raad besloten om voor het autoverkeer een knip te maken in de fietsstraat, ten oosten van de in-/uitgang van de parkeergarage. Deze geslotenverklaring dient wel toegankelijk te blijven voor bewoners, vuilniswagens en voor hulpdiensten. Daarom moet ook hier worden gezocht naar een dynamische geslotenverklaring. Het advies is om deze met bebording te regelen en op de naleving te handhaven door middel van camera’s. De handhaving zal nodig zijn omdat de kans op overtredingen erg groot is. Dit komt omdat de tijdwinst erg groot is komende vanaf de Oranje Nassaulaan richting het noordelijke deel van de binnenstad zowel voor bezoekers als voor bewoners. Zeker in een fietsstraat is het zeer onwenselijk als daar veel auto- en soms zelfs vrachtverkeer rijdt. De uitvoering, planning en de kostendekking worden meegenomen in het laatste deel van de fietsstraat en is dus verder geen onderdeel van dit beleidskader.

4.3

Financiële consequenties en planning

In deze paragraaf worden de financiële consequenties samengevat. De bedragen zijn bepaald aan de hand van ervaringen uit het verleden en via navraag bij leveranciers. Indien meerdere camerasystemen tegelijk worden aanbesteed kan (mogelijk) aanbestedingsvoordeel behaald worden. Overtoom zijde Achtersloot De dubbele bollards die nu op de Overtoom zijde Achtersloot staan kunnen tot in 2030 blijven functioneren. Hiervoor is jaarlijks 6.000 euro nodig voor onderhoud, beheer, reparatie en hosting van de bollards. In 2030 worden de bollards vervangen voor een camerasysteem voor handhaving. De investering hiervan is 12.000 euro. Daarnaast moet vanaf 2030 rekening worden gehouden met jaarlijkse kosten van ongeveer 6.000 euro voor service, hosting en communicatie. Ook de stelpost voor vernielingen van 2.000 euro is hier onderdeel van. Overtoom zijde Hogebiezen De bollard die nu op de Overtoom zijde Hogebiezen staat kan tot in 2023 blijven functioneren. Hiervoor is jaarlijks 6.000 euro nodig voor onderhoud, beheer, reparatie en hosting van de bollard. In 2024 moet de bollard verwijderd worden voor ongeveer 4.000 euro. Daarna is camerahandhaving hier niet nodig omdat de meeste tijd auto’s gewoon rechtsaf de binnenstad in mogen rijden. Zolang het rechtdoor rijden over de Overtoom niet mogelijk is, zijn aanvullende maatregelen op deze locatie niet nodig.

Op momenten dat deze doorgang afgesloten is, nu tijdens de markt, kunnen hier mobiele obstakels worden geplaatst.

16

Kloosterstraat De bollard in de Kloosterstraat kan nog tot in 2023 blijven functioneren. Hiervoor is jaarlijks 6.000 euro nodig voor onderhoud, beheer, reparatie en hosting van de bollard. Daarna is het advies om de bollard te verwijderen (kosten ongeveer 4.000 euro) en een camera voor handhaving te plaatsen. Dit vraagt om een investering in 2024 van 12.000 euro. Daarnaast moet vanaf 2024 rekening worden gehouden met jaarlijkse kosten van ongeveer 6.000 euro voor service, hosting en communicatie. Ook de stelpost voor vernielingen van 2.000 euro is hier onderdeel van. Kerkstraat In de Kerkstraat ligt nog een bollard die niet meer functioneert en ook niet meer gerepareerd wordt. Deze bollard moet verwijderd worden. De kosten hiervan bedragen 4.000 euro. Weidstraat In de Weidstraat zijn nu geen middelen die de geslotenverklaring afdwingen. Camerahandhaving is het advies. Het Openbaar Ministerie heeft als uitgangspunt dat een camerasysteem niet direct gecombineerd mag worden met een bollardsysteem vanwege de onduidelijke situaties die dat kan geven en daarmee wellicht problemen kan geven bij bezwaren. Omdat er in het verlengde van de Weidstraat, de Kloosterstraat nog tot in 2023 een bollard staat is het advies om in de Weidstraat ook pas in 2024 door middel van camerahandhaving de geslotenverklaring af te dwingen. Beide camera’s kunnen dan gelijktijdig operationeel zijn.

Dit vraagt om eenzelfde investering in 2024 als voor de Kloosterstraat van 12.000 euro. Daarnaast moet vanaf 2024 rekening worden gehouden met jaarlijkse kosten van ongeveer 6.000 euro voor service, hosting en communicatie. Ook de stelpost voor vernielingen van 2.000 euro is hier onderdeel van. Tuinensingel Het advies is de bollard te verwijderen en deze te vervangen door een verwijderbare paal. Omdat de huidige bollard aan het einde van zijn technische levensduur is en er geen mogelijkheden meer zijn om deze bij een storing te repareren is het noodzakelijk om zo spoedig mogelijk de bollard te verwijderen en er een verwijderbaar/uitneembaar paaltje voor terug te plaatsen. Het verwijderen van de bollard kost 4.000 euro en een uitneembaar paaltje kost 1.000 euro. De kosten samengevat per jaar ziet er dan als volgt uit: 2021 2022 2023 2024

2025 2026 2027 2028 2029 2030

Structurele kosten van 18.000 euro voor huidige 3 bollards in de binnenstad. Verwijderen van bollard Kerkstraat van 4.000 euro. Verwijderen van bollard Tuinensingel en plaatsen uitneembaar paaltje voor 5.000 euro. Structurele kosten van 18.000 euro voor huidige 3 bollards in de binnenstad. Structurele kosten van 18.000 euro voor huidige 3 bollards in de binnenstad. Aanschaf camerahandhaving voor Kloosterstraat en Weidstraat voor ieder 12.000 euro Verwijderen van de bollards op de Overtoom zijde Hogebiezen en in de Kloosterstraat voor 4.000 euro per locatie. Structurele kosten van 6.000 euro voor de bollards Overtoom zijde Achtersloot Structurele kosten van 12.000 euro voor de camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat. Totaal 18.000 euro Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat. Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat. Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat. Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat. Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat.

Structurele kosten van 18.000 euro voor de bollard of camerahandhaving Overtoom zijde Achtersloot en camerahandhaving Kloosterstraat en Weidstraat.

17

2031

2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031

De verwijdering van de bollards op de Overtoom zijde Achtersloot van 6.000 euro (in verband met de dubbele bollard) en de aanschaf van camerahandhaving voor deze locatie van 12.000 euro. Structurele kosten van 18.000 euro voor de camerahandhaving op de Overtoom zijde Achtersloot, Kloosterstraat en de Weidstraat. Structurele kosten bollards € 18.000 € 18.000 € 18.000 € 6.000 € 6.000 € 6.000 € 6.000 € 6.000 € 6.000 € 6.000

Investering camerahandhaving

Structurele kosten camerahandhaving

Investering overig € 9.000

€ 24.000

€ 12.000 € 12.000 € 12.000 € 12.000 € 12.000 € 12.000 € 12.000 € 18.000

€ 8.000

€ 12.000

€ 6.000

18

BIJLAGE 1: Huidige locaties met bollards

Locatie: Overtoom zijde Achtersloot Reden plaatsing en werking: In 2012 is deze bollard geplaatst in het kader van de autoluwe binnenstad. De bollard maakt het voor het autoverkeer onmogelijk om vanaf de Achtersloot via de Benschopperpoort naar het centrum te rijden, maar ook het doorgaande verkeer van en naar de Achtersloot – Hogebiezen is niet meer mogelijk. Bij evenementen in de binnenstad en op de Overtoom biedt de bollard ook enige vorm van bescherming. De bollard kan naar beneden om toegang te verlenen aan de hulpdiensten, maar ook voor incidenteel gebruik voor bijvoorbeeld vrachtauto’s die moeten laden of lossen of voor rouw- of trouwverkeer dat naar de Basiliek kerk moet. De bollard wordt ook omlaag gedaan als een van de twee in-/uitgangen van de parkeergarage niet toegankelijk is. Op die wijze kunnen mensen via de Overtoom tijdelijk naar de andere in-/uitgang rijden. Deze geslotenverklaring is dynamisch voor doelgroepen. Tot en met 2019 stond er hier een enkele bollard. De afzetpaaltjes hadden vaak aanrijdschade omdat de doorgang vrij smal was voor vrachtverkeer.

Vanaf juni 2020 staat er een nieuwe dubbele bollard op deze locatie. De breedte van de doorgang is hiermee een stuk groter geworden. De geheel vernieuwde bollards kunnen 10 jaar functioneren, dus tot 2030.

19

Locatie: Overtoom zijde Hogebiezen Reden plaatsing: In 2012 is deze bollard geplaatst in het kader van de autoluwe binnenstad. Normaal gesproken mag het autoverkeer vanaf de Hogebiezen de binnenstad inrijden om op de Molenstraat en de Schuttersgracht te komen. Deze bollard staat daarom standaard omlaag. Iedere vrijdagmiddag tijdens de weekmarkt is de bollard omhoog om de Overtoom en Benschopperpoort autovrij te houden. Bij evenementen staat de bollard omhoog om een voetgangersgebied te creëren en als extra bescherming. Deze locatie is onderdeel van de route voor hulpdiensten die wel rechtdoor over de Overtoom mogen rijden. Hulpdiensten kunnen deze bollard op afstand bedienen als die omhoog staan. Deze geslotenverklaring is een bijzondere omdat de afsluiting maar heel af en toe geldt. Alleen tijdens de markt en met evenementen. Omdat de hulpdiensten, maar ook sommige bewoners toegang moeten hebben is dit een soort dynamische geslotenverklaring voor doelgroepen, maar dus ook in tijd. De bollard is begin 2020 gerepareerd zodat deze nog tot in 2023 kan blijven functioneren. Daarna moet deze vernieuwd of verwijderd worden.

20

Locatie: Kloosterstraat Reden plaatsing: In 2012 is deze bollard geplaatst in het kader van de autoluwe binnenstad. De bollard staat standaard omhoog en voorkomt dat autoverkeer via de Kloosterstraat het winkelgebied in kan rijden. De bollard kan naar beneden voor de hulpdiensten, maar is ook voor bewoners van de Kloosterstraat te bedienen met een pasje. Daarnaast staat deze bollard op maandag tot en met donderdag open tijdens de venstertijden (8:00 – 12:00 uur) voor het laden en lossen in de binnenstad en ook op vrijdag tijdens de opbouw en de afbouw van de weekmarkt. Deze geslotenverklaring is dus zowel dynamisch in tijd als voor doelgroepen. De bollard is begin 2020 gerepareerd zodat deze nog tot in 2023 kan blijven functioneren. Daarna moet deze vernieuwd of verwijderd worden.

21

Locatie: Kerkstraat Reden plaatsing: In 2012 is deze bollard geplaatst in het kader van de autoluwe binnenstad. De bollard stond standaard omhoog en voorkwam daarmee dat autoverkeer via de Kerkstraat het winkelgebied in kon rijden. De bollard kon naar beneden voor de hulpdiensten, maar was ook voor bewoners van de Kerkstraat te bedienen met een pasje. Daarnaast stond deze bollard op maandag tot en met donderdag naar beneden tijdens de venstertijden (8:00 – 12:00 uur) voor het laden en lossen in de binnenstad en ook op vrijdag tijdens de opbouw en de afbouw van de weekmarkt. Situatie tot eind 2019:

Sinds 31 december 2019 staat deze bollard permanent naar beneden omdat die niet meer functioneert. Er waren geen financiële middelen beschikbaar om deze bollard te repareren zoals die in de Kloosterstraat. Omdat er toch veel klachten van bewoners en ondernemers kwamen dat er veel overtreders waren die door de Kerkstraat reden buiten de venstertijden is gekozen voor een tijdelijke oplossing. De tijdelijke oplossing zijn verwijderbare paaltjes op de hoek van de Kerkstraat en de Utrechtsestraat. Deze paaltjes worden tijdens de venstertijden voor laden en lossen verwijderd en daarna weer teruggeplaatst. De geslotenverklaring was eerst dynamisch in tijd en voor doelgroepen. Nu is deze enkel nog in tijd dynamisch. Situatie sinds augustus 2020:

22

Locatie: Zenderpark, Tuinensingel Reden plaatsing: In de oorspronkelijke plannen van de wijk Zenderpark was het al de bedoeling om De Hoven voor autoverkeer te ontsluiten via de zuidkant. Tot 2008 was de tijdelijke doorgang Tuinensingel – Parklaan voor autoverkeer nog mogelijk. Het vele doorgaande verkeer op de Tuinensingel leidde destijds tot vele klachten van bewoners van zowel de Tuinensingel als de Parklaan. In 2008 is de bollard op de Tuinensingel geplaatst en vanaf die tijd geldt de verbinding enkel nog voor fietsverkeer en voor hulpdiensten. Er is hier destijds voor een bollard gekozen om de doorgang voor autoverkeer onmogelijk te maken, maar nog wel voor de hulpdiensten beschikbaar te houden, dynamisch voor een doelgroep dus. Daarnaast moest de doorgang ook nog beschikbaar blijven als calamiteitenontsluiting, omdat er destijds slechts één ontsluiting via de Parklaan was. Dit is dan ook de reden dat het fietspad dusdanig breed is dat daar twee auto’s elkaar kunnen passeren. Inmiddels is er al enkele jaren een extra ontsluiting via de Tuinensingel richting Schepenensingel / Zuiderparklaan. De verbinding hoeft dus niet meer als calamiteitenontsluiting te dienen. In de huidige situatie kunnen hulpdiensten en vrijwilligers van de brandweer de bollard op afstand bedienen. De noodzaak om deze doorgang voor hulpdiensten beschikbaar te houden is er niet meer.

Met de komst van de tweede ontsluiting van de wijk aan de zuid-west kant kunnen de hulpdiensten via de N210 – Parklaan en de Zuiderparklaan – Statensingel de wijk in en uitrijden. De vrijwillige brandweer kan ook gebruik maken van deze routes. De verbinding Tuinensingel – Statensingel kan hierdoor volledig worden afgesloten en is dan niet dynamisch meer. Het advies is wel om de afsluiting door middel van een uitneembaar paaltje te regelen zodat RMN deze kan verwijderen tijdens het strooien. Ook kan in geval van een calamiteit het paaltje verwijderd worden. Hulpdiensten hebben ook een sleutel waarmee ze de paal kunnen verwijderen.

23

Bijlage 2: Nieuwe locaties voor een dynamische wegafsluiting Locatie: Eiteren (fietsstraat)

In 2017 is in de raad besloten om voor het autoverkeer een knip te maken in de fietsstraat, ten oosten van de in-/uitgang van de parkeergarage. Deze geslotenverklaring dient wel toegankelijk te blijven voor bewoners, vuilniswagens en voor hulpdiensten. Daarom moet ook hier worden gezocht naar een dynamische geslotenverklaring. Er zal gezocht moeten worden naar een manier om de geslotenverklaring af te dwingen (fysiek of dmv handhaving) omdat de kans op overtreders groot is. Dit komt omdat de tijdwinst groot is komende vanaf de Oranje Nassaulaan richting het noordelijke deel van de binnenstad zowel voor bezoekers als voor bewoners. Zeker in een fietsstraat is het zeer onwenselijk als daar veel auto- en soms zelfs vrachtverkeer rijdt. De uitvoering en de kostendekking worden meegenomen in het laatste deel van de fietsstraat.

24

Locatie: Weidstraat In de Weidstraat net na de Vingerhoekhof is al langere tijd behoefte aan een dynamische geslotenverklaring. Deze locatie maakt net als de Kerkstraat en de Kloosterstraat onderdeel uit van de ontsluitingswegen van het voetgangersgebied in de binnenstad. De doorgang voor hulpdiensten moet altijd gegarandeerd blijven, maar ook laad- en losverkeer moet tijdens de venstertijden doorgang kunnen hebben. Op andere tijden geldt er een geslotenverklaring in de vorm van een voetgangersgebied. Het gebeurt nu nog regelmatig dat (vracht-)auto’s buiten de venstertijden voorbij de Vingerhoekhof rijden en dan achteruit weer terug moeten of gaan keren in het voetgangersgebied. Tijdens evenementen in de binnenstad is op deze locatie behoefte aan een beveiligde afsluiting. Nu gebeurt dat bijvoorbeeld door het plaatsen van een auto overdwars in de straat.

25

Locatie: Utrechtsestraat Ook aan de noordzijde van de binnenstad wordt al langere tijd gesproken over de wens om een dynamische wegafsluiting bijvoorbeeld in de vorm van een bollard te plaatsen in de Utrechtsestraat net voorbij de Agterhof. Ook hier is nog een vrije doorgang naar het deel van de Utrechtsestraat welke onderdeel is van het voetgangersgebied. Door middel van borden is aangegeven dat het verboden is om door te rijden na de Agterhof, maar fysiek is dat nu nog wel mogelijk. Ook hier geldt het argument van beveiliging tijdens evenementen.

26

Bijlage 3: Stappenplan voor digitale handhaving op geslotenverklaring In het beleidskader digitale handhaving geslotenverklaringen van het Openbaar Ministerie (augustus 2018) staat een stappenplan opgenomen die moet worden gevolgd voordat kan worden gestart met digitale handhaving op geslotenverklaringen. Het stappenplan is een globaal overzicht, voor details en uitleg wordt verwezen naar het betreffende beleidskader van het Openbaar Ministerie. Stappenplan Gemeenten stemmen het plan van aanpak voor digitale handhaving af met het Parket CVOM. Vervolgens legt de gemeente het plan voor aan de lokale driehoek waarin besloten wordt óf wordt overgegaan tot handhaving. Indien akkoord is gegaan met het voorstel, wordt voor nadere afstemming van de inzet van camera’s bij het handhaven van de geslotenverklaring, contact opgenomen met Parket CVOM. De afdeling Beleid en Strategie (afdeling B&S) van Parket CVOM voert de regie over hoé de handhaving wordt ingericht en beoordeelt of de aanvraag voldoet aan de uitgangspunten zoals opgenomen in dit beleidskader. Om de kwaliteit van de handhaving te waarborgen, wordt een aanvraag enkel toegewezen indien aan deze uitgangspunten is voldaan. In het kort ziet het traject van een verzoek te mogen handhaven met camera’s (HGV) tot de start van de handhaving er als volgt uit: 1.

De gemeente stelt een plan van aanpak op naar aanleiding van problematiek in het kader van de leefbaarheid. Hierin zijn de uitgangspunten uitgewerkt die verderop in dit beleidskader besproken worden. 2. De politie brengt – indien gewenst – op verzoek van de gemeente een advies uit over de huidige situatie. 3. De gemeente zorgt voor afstemming met Parket CVOM (afdeling B&S) en het arrondissementsparket en verwerkt deze afspraken en het advies van de politie in het plan van aanpak. 4. Het plan van aanpak wordt in de lokale driehoek vastgesteld. 5. Naast het plan van aanpak wordt eveneens een zogenaamd algemeen proces-verbaal ter beoordeling aan Parket CVOM voorgelegd. (in het beleidskader staat een voorbeeld) 6. Voorafgaand aan de handhaving worden diverse digitale opnamen ter beoordeling aan Parket CVOM voorgelegd. (in het beleidskader staan de randvoorwaarden) 7. Ook beoordeelt Parket CVOM het brondocument dat aan het CJIB wordt overgelegd op volledigheid. (in het beleidskader staat een voorbeeldtekst) 8. Na akkoord van Parket CVOM op het plan van aanpak, de digitale opnamen, het algemeen procesverbaal en het brondocument wordt met handhaving gestart.

27