6.1 Gemeente IJsselstein BAG-BGT-BRO Verantwoordingsrapportage 2021

Verantwoordingsrapportage 2021 Basisregistraties adressen en gebouwen (BAG), grootschalige topografie (BGT) en ondergrond (BRO) Datum vaststelling door College van B&W:

19 april 2022

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 1 van 10

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ................................................................................................................................. 2 Managementsamenvatting ............................................................................................................3 1. Inleiding .....................................................................................................................................6 1.1 Wettelijke taak .....................................................................................................................6 1.2 Winstpakkers voor de organisatie .........................................................................................6 2. Resultaten..................................................................................................................................8 2.1 Resultaten in 2021................................................................................................................8 2.2 Trend over meerdere jaren ...................................................................................................9 3. Verbeterplan ............................................................................................................................ 10 3.1 Maatregelen vorige ENSIA-ronde ........................................................................................

10 3.2 Nieuwe verbetermaatregelen ............................................................................................. 10

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 2 van 10

Managementsamenvatting In ons land worden geobasisgegevens jaarlijks meer dan 5 miljard keer gebruikt via de landelijke voorzieningen. Indirect gebruik, via bijvoorbeeld de doorlevering van geodata door fabrikanten van navigatiesoftware, komt daar nog bovenop. Het gebruik blijft jaarlijks stijgen en het maatschappelijk belang van deze gegevens, als onderdeel van de geo-informatie infrastructuur, is daarmee groot. Het is daarom cruciaal om de gegevenskwaliteit landelijk op peil te houden.

Afbeelding: nationale geo-informatie infrastructuur (NGII) als basis voor maatschappelijke vraagstukken (bron: BZK)

Wij leggen als bronhouderorganisatie verantwoording af over het beheer van de basisregistraties adressen en gebouwen (BAG), grootschalige topografie (BGT) en ondergrond (BRO). Dat doen we intern richting de gemeenteraad en aan het Rijk via het directoraat-generaal Bestuur, Ruimte en Wonen van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. De scores, die op de volgende pagina te zien zijn, vormen het resultaat van door ons uitgevoerde zelfevaluaties. Deze evaluaties betreffen de gegevenskwaliteit en de borging van beheerprocessen. Informatiebeveiliging maakt hiervan vooralsnog geen onderdeel uit. De BAG-registratie is uitbesteed aan belasting samenwerking rivierenland (BSR). Middels een delegatie besluit heeft het bestuur van de betreffende gemeente de taken van de BAG volledig bij BSR neergelegd. BSR is hiermee verantwoordelijk voor de uitvoering van de BAG.

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 3 van 10

Scores geobasisregistraties 2021 (tijdvak 1 januari 2021 tot en met 31 december 2021): Basisregistratie

Score

Consequenties score Knelpunten in proces en organisatie

BAG

< 75% onvoldoende

Basisregistratie

BGT

< 75% Onvoldoende

Basisregistratie

BRO

< 60% Onvoldoende

67%

Knelpunt het op tijd aanleveren volledige gegevens vergunningen meldingen en constatering door Omgeving Dienst Regio Utrecht(ODRU)

Verbetermaatregelen Per 01-01-2022 is er een ervaren BAG-beheerder aangenomen bij BSR. Het maken van duidelijke afspraken met de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) omtrent de dienst verlening van het vroegtijdig aanleveren van volledige documenten die horen bij de omgevingsvergunning.

vanaf 75% voldoende

Score

100%

Consequenties score

Verbetermaatregelen

Kwalitatieve BGT → kwalitatief beheer openbare ruimte √

Mutatiesignalering luchtfoto’s

vanaf 75% voldoende

Score

66%

Consequenties score De kennis en expertise omtrent bodemkwaliteit is uitbesteed aan een samenwerkingsverband. Om tot een betere score te komen, moet de BRO ondergebracht worden bij de organisatie die kennis heeft van bodem en milieu.

Verbetermaatregelen

BRO taken onderbrengen bij ODRU

vanaf 60% voldoende

Trend score geobasisregistraties: Registratie Score 2018 BAG Niet BSR

Score 2019 95 %

Score 2020 93 %

Score 2021 67%

BGT

98%

99%

99%

100%

BRO

N.v.t.

66%

66%

66%

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 4 van 10

BAG De afnemers van de geobasisregistratie BAG de (landelijke) gebruiker moeten uit kunnen gaan van een kwalitatieve actuele BAG-registratie. In het afgelopen jaar is de kwaliteit van de registratie in belangrijke mate afhankelijk van de samenwerking met de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) en wisseling in de personele bezetting van het BAG-beheer. Als er een mogelijkheid kan komen om in een vroeg stadium met de Omgevingsvergunningen (in de aanvraag fase) kan gepoogd worden om de aanwezigheid van voldoende documenten om een BAG-registratie te kunnen verwerken. Op het moment van vergunning verlening dient de ODRU een controle te doen op de volledigheid van de documenten na verlening van de omgevingsvergunningen. Vanuit de BAG zal gepoogd worden om in goede samenwerking met ODRU op te zetten om de kwaliteit te verbeteren. Door het vertrekken van de BAG-beheerder afgelopen jaar en door beperkte inwerktijd van inhuur heeft het proces van borging achterstand opgelopen. Met het aannemen van een ervaren BAG-beheerder zal het gepoogd worden om het proces en de borging daarvan te verbeteren. De wettelijke taak voor uitvoering van de wet BAG belegd bij de BSR zijn het afgelopen jaar goed ingevuld waardoor de vindbaarheid en de waardering van de objecten (panden, verblijfsobjecten en nummeraanduidingen) voor de gebruiker van de BAG-data betrouwbaar is.

Het is belangrijk om dit jaar te streven naar een verbetering van de percentage van 67% door het verbeteren van de afspraken in de samenwerking. BGT De BGT is volledig onder controle. De BGT wordt in eigen beheer bijgehouden. Bij eventuele aanpassingen kan snel tussen de diverse beheerders geschakeld worden, om mutaties snel en correct door te voeren. Daarom blijft de gemeente goed scoren, ook landelijk gezien. Als wens wordt geopteerd om mutatiesignalering door het toepassen van luchtfoto’s geopteerd. BRO De BRO vormt het fundament voor beheer en beleid van de ondergrond in Nederland. Komende jaren staan in het teken van het vullen en gebruiken van de BRO. De inhoud van de BRO is onder andere sondeeronderzoeken, boormonsters, grondwatergebruik, enz. Deze onderdelen zijn vooral milieutechnisch van aard. De ODRU heeft deze kennis en maakt bijvoorbeeld sinds januari 2021 gebruik van een geoportaal, waarin alle verschillende milieuthema’s staan geregistreerd, waaronder de bodem. Dat is ook de reden waarom de BRO ondergebracht zou moeten worden bij de ODRU. Het komende jaar zal daarom nog sterker worden ingezet om de BRO als basisregistratie onder te brengen bij de ODRU. Voor de BRO zijn maximaal 90 punten te verdienen. Een voldoende geldt vanaf 54 punten of 60%. De lat ligt bij de BRO ook in 2021 iets lager, omdat de registratie zich nog in de transitiefase bevindt.

De BRO is dus redelijk onder controle, met een score van 66%.

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 5 van 10

1. Inleiding 1.1 Wettelijke taak De BAG, BGT en BRO maken onderdeel uit van het overheidsstelsel van basisregistraties. Het bijhouden van deze geobasisgegevens is verplicht voor gemeenten, met inachtneming van de bijbehorende kwaliteitseisen. De BAG bevat gegevens over adressen en gebouwen en deze worden centraal beschikbaar gesteld via de Landelijke Voorziening (BAGLV). Het Kadaster beheert de BAGLV en stelt de gegevens beschikbaar aan de diverse afnemers. Organisaties met een publieke taak, zoals ministeries, waterschappen, politiekorpsen en veiligheidsregio's, zijn verplicht de authentieke gegevens uit de registraties te gebruiken. Doordat de overheid op deze manier gegevens éénmalig inwint en meervoudig gebruikt, vraagt men burgers niet naar de bekende weg. De BGT is een gedetailleerde (in vaktaal: grootschalige) digitale kaart van heel Nederland. Daarin worden alle objecten als gebouwen, wegen, water, spoorlijnen en groen op een eenduidige manier vastgelegd. Het doel van de BGT is de hele overheid gebruik te laten maken van dezelfde basisgegevens over de grootschalige topografie van Nederland. De BRO bevat gegevens over geologische en bodemkundige opbouw van de Nederlandse ondergrond. Momenteel wordt de BRO stapsgewijs voltooid. Per stap bevat deze registratie steeds meer gegevens over de diepe en ondiepe ondergrond.

Deze worden geordend op basis van zogeheten ‘registratieobjecten’. In totaal gaat het om ca. 26 registratieobjecten. Voorbeelden van registratieobjecten zijn de grondwatermonitoringsput of het geotechnisch sondeeronderzoek. Sinds dit jaar verantwoordt de gemeente zich via ENSIA ook over informatiebeveiliging en informatie-architectuur van de WOZ-uitvoering aan de toezichthouder Waarderingskamer. Op deze terreinen worden aan systemen voor de WOZ-uitvoering steeds hogere eisen gesteld. Dit komt doordat de werkprocessen voor de bijhouding van informatie in grote mate worden geïntegreerd met geobasisregistraties en de geautomatiseerde systemen in toenemende mate werken met elders bijgehouden gegevens. Naar verwachting zullen de geobasisregistraties en de WOZ in de komende jaren binnen ENSIA verder samen gaan werken.

1.2 Winstpakkers voor de organisatie Woningbouwopgave: Wat voor soort woningen moeten we bouwen in welke wijk op welke locatie? Daarvoor is inzicht nodig in verhuisbewegingen (volumes, welke gezinssamenstelling verhuist van woning soort A naar woningsoort B, met welke WOZ-waarde/verkoopprijs en welke oppervlakte naar welke wijken en buurten). Daarvoor zijn data nodig uit de BAG, WOZ, BRP, BGT, bestand wijken en buurten en van het Kadaster. Met behulp van deze gecombineerde data kan beter onderbouwd de woningbehoefte door de gemeente, provincie of Rijk worden vastgesteld. Dit beeld kan vervolgens worden gematcht met de mogelijke woningbouwlocaties. Ook het aanwijzen van de wat grotere bouwlocaties kan beter op basis van data worden uitgevoerd dan op basis van emotie en lokale deelbelangen. Een aanzienlijk deel van de woningen zal worden gerealiseerd buiten of grenzend aan stad of dorp en hiervoor is inzicht in het land nodig: de grootte (Kadaster, BRT), voorzieningen in de buurt (BGT, BRT), eigendom (BRK), prijs (WOZ-waarde/BRK).

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 6 van 10

Energietransitie: Woningcorporaties hebben vragen als: ‘Op welke panden in mijn portefeuille kan ik het beste zonnepanelen installeren?’ Een belangrijk deel van het antwoord schuilt in geodata: zuidelijke ligging daken (BAG, BGT), schaduw van andere gebouwen (nationaal hoogtebestand, BAG, BGT) en benutbare oppervlakte daken (collectief beeldmateriaal, gunstige locaties voor warmtepompen en warmte/koudeopslag (BAG, BGT, BRO). Omgevingswet: Zonder geodata geen DSO en zonder DSO geen functionerende Omgevingswet. Immers, bij elke vergunningsaanvraag moeten de volgende vragen worden beantwoord: ‘Om welk object gaat het (wat is het), waar staat het precies (waar is het) en op welk perceel ligt het (van wie is het)?’ Deze data komt uit verschillende geobasisregistraties (WOZ, BAG, BGT, BRK). Belasting heffen over onroerende zaken, waterschapsbelasting of andere heffingen is vrijwel onmogelijk zonder actuele informatie (bijvoorbeeld locatie, oppervlakte, bouwjaar) over gebouwen, terreinen, sloten, etc. Omdat de BSR zowel de BAG als de WOZ data verzorgd garanderen wij een actuele samenhang van BAG en WOZ-gegevens. Vindbaarheid: De Ambulancezorg Nederland navigeert bij een melding op basis van de adressen en coördinaten van woningen die allemaal in de BAG staan met een hoge actualiteitswaarde.

Binnen 4 dagen na het ontstaan van een object, staat een locatie in de BAG terwijl de routeplanners vaak pas ieder kwartaal worden bijgewerkt. Dit kan in spoedgevallen mensenlevens schelen.

Geobasisregistratie gebruikers combineren datasets en aangezien ‘de ketting zo sterk is als de zwakste schakel’ is, is de juistheid van geobasisgegevens cruciaal. Als dat niet zo is, bijvoorbeeld doordat een individuele bronhouder steken laat vallen, gaan processen verkeerd bij grotere, landelijk opererende organisaties

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 7 van 10

2. Resultaten 2.1 Resultaten in 2021 De score per basisregistratie is opgebouwd uit drie onderdelen: gegevenskwaliteit, kwaliteitsverbeteringstrajecten c.q. transitie en borging proces. Hieronder is de score aangegeven per geobasisregistratie: Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BAG

Categorie 1: gegevenskwaliteit

72 %

Categorie 2: proces en organisatie

60 %

Totaalscore

67 %

Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BGT

Categorie 1: gegevenskwaliteit

100 %

Categorie 2: proces en organisatie

100 %

Totaalscore

100 %

Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BRO

Categorie 1: gegevenskwaliteit

60 %

Categorie 2: proces en organisatie

75 %

Totaalscore

66 %

Vanaf 75% voldoende

Vanaf 75% voldoende

Vanaf 60% voldoende

De daling van kwaliteit heeft voornamelijk te maken met het onvolledig of te laat leveren van de vergunningen vanuit de ODRU. Nadat er afspraken waren gemaakt in 2020 dat de ODRU alle bouwvergunningen/brondocumenten voortaan aanlevert, ongeacht of het nodig is voor de BAG. De BAG-beheerder filtert en bekijkt wat bruikbaar is. Doordat er een afwijking is in ingangsdatum tussen vergunning en huisnummerbesluit of omdat vergunningen weken te laat worden aangeleverd worden er oplossingen toegepast die het percentage kunstmatig hoog houden. Technisch is dat niet anders op te lossen maar in praktijk kan alleen maar geconcludeerd worden dat de aanlevering van de ODRU nog verder moet verbeteren zodat waarheidsgetrouw 98% van de brondocumenten tijdig kunnen worden verwerkt. De huidige BAG-beheerder aangesteld per 01-01-2022 is alert op het ontbreken van brondocumenten die bij de omgevingsvergunning nodig zijn om een BAG-registratie te kunnen maken. Omdat er geen mogelijkheid is om inzicht te krijgen in de documenten in de aanvraag fase (vanwege de beveiliging Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 8 van 10

van het applicatie omgevingsvergunningensysteem ODRU) is het op tijd verwerken van de omgevingsvergunning (binnen 5 werkdagen na besluit) en bijsturing van het proces sterk afhankelijk van het inzicht van de aanwezigheid van BAG relevante documenten bij de verleende omgevingsvergunning. De huidige BAG beheerder zal dit jaar inzetten op uitleg over het belang van de BAG betreffende het volledig en juist aanleveren van de brondocumenten door de ODRU. In het aankomende jaar zal bij de gemeente IJsselstein en de BAG de nadruk gaan liggen op het maken van goede afspraken omtrent het proces leveren van BAG brondocumenten in de vorm van omgevingsvergunningen, meldingen, constateringen en besluiten.

2.2 Trend over meerdere jaren Trend score geobasisregistraties: Registratie

Score 2018

Score 2019

Score 2020

Score 2021

BAG

Niet BSR

95 %

93 %

67%

BGT

98%

99%

99%

100%

BRO

N.v.t.

66%

66%

66%

Voor de BAG is er een duidelijke dip te zien in de trend van de score met 2021 als dieptepunt, een score onder de 70%. Een trend die zich ingezet heeft halverwege 2020. Deze trend zal doorbroken moeten worden door een verbetering in de samenwerking. Het nakomen van de taken en rollen die met name bij de vergunning handhaving en toezicht van de ODRU liggen, is hierin een speerpunt.

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 9 van 10

3. Verbeterplan 3.1 Maatregelen vorige ENSIA-ronde De huidige BAG beheerder zal dit jaar inzetten op uitleg over het belang van de BAG betreffende het volledig en juist aanleveren van de brondocumenten door de ODRU. Nadat er afspraken waren gemaakt in 2020 dat de ODRU alle bouwvergunningen/brondocumenten voortaan aanlevert, ongeacht of het nodig is voor de BAG is er een verbetering ontstaan in de levering van alle documenten vanuit de ODRU. Echter blijft de volledigheid van de bijbehorende documenten die geleverd moeten worden onvoldoende. Vanuit de BAG wordt er bij ontbreken van de documenten geprobeerd om direct te reageren, dit heeft over het algemeen een goede uitwerking. Maar door het ontbreken van een raadpleeg mogelijkheid naar alle documenten is de kwaliteit zeer afhankelijk van de reactiesnelheid van de ODRU.

3.2 Nieuwe verbetermaatregelen BAG Door de BSR is er sinds 1-1-2022 een BAG-beheerder in dienst die in samenwerking met de gemeente een verbeteringsslag kan maken door kennis en kunde van het BAG proces te delen en deze samen toe te passen in de (nieuwe) werkwijze voor dit jaar. Binnen BSR is er begin dit jaar gestart met kennisdeling van de BAG-registratie met meerdere collega’s waarmee de kwetsbaarheid van het wegvallen van formatie meer gewaarborgd wordt. In samenwerking met het BGT-beheer IJsselstein zijn er dit jaar duidelijke stappen gezet door gezamenlijk de BAG/BGT geometrie vergelijk op te pakken. BGT De komende periode zal onderzocht worden of er door een mutatiesignalering met behulp van luchtfoto’s de BGT-inhoud nog verder verbeterd kan worden. In juli 2022 wordt duidelijk of deze inzet doelmatig is, gelet op de goede score van de BGT. BRO De kennis en expertise omtrent bodemkwaliteit is uitbesteed aan een samenwerkingsverband. Het komende jaar wordt ingezet om de BRO taken ook bij deze organisatie onder te brengen, zodat een verbeterslag gemaakt kan worden.

Verantwoordingsrapportage 2021 - Gemeente IJsselstein - Pagina 10 van 10