2023 12 19-4 Raadsinformatiebrief Samenwerkingsovereenkomst EDC

postadres Postbus 26, 3400 AA IJsselstein

bezoekadres Overtoom 1 3401 BK IJsselstein t 14 030 f 030 6884350 e info@ijsselstein.nl

Gemeenteraad IJsselstein Postbus 26 3400 AA IJSSELSTEIN

betreft

Samenwerkingsovereenkomst EDC

uw kenmerk uw brief van behandeld door

zaaknummer

145164

N. de Jongh

datum

19 december 2023

blad 1 van 3 bijlagen

Geachte raadsleden, In deze brief informeren wij u over het vormgeven van het regionale Energie Diensten Centrum (EDC) waarin wij participeren. Het EDC is de centrale plek waar 18 Utrechtse gemeenten en de provincie Utrecht samenwerken aan concrete projecten om woningen te verduurzamen. Hierbij ligt de focus in eerste instantie op particuliere koopwoningen. Ook kunnen hier kennis, ervaring, data, tools en middelen gedeeld worden. Om snel te kunnen starten met de samenwerking is gekozen voor een ingroeimodel. We starten met een aantal concrete projecten die kansen bieden voor samenwerking en synergie. Aan de hand van de ervaringen uit deze projecten werken de samenwerkende partijen het governance- en financieringsmodel voor het EDC in 2024 verder uit. Aanleiding Gemeenten hebben in het Klimaatakkoord de regierol gekregen in de lokale warmtetransitie. Afgesproken is dat in 2050 alle woningen en gebouwen van het aardgas af zijn en duurzaam verwarmd worden. In de Transitievisie warmte is vastgelegd wanneer welke wijken of buurten in onze gemeente van het aardgas afgekoppeld worden en welke duurzame warmtealternatieven er zijn. Een groot deel van de bestaande woningen en gebouwen in onze gemeente zal eerst geïsoleerd moeten worden, voordat zij over kunnen stappen op duurzame warmtealternatieven.

In het Klimaatakkoord is bovendien afgesproken dat in 2030 al anderhalf miljoen bestaande woningen verduurzaamd zijn. Een uitdaging is om te komen tot een structurele en integrale aanpak voor de verduurzamingsopgave in onze gemeente. Voor deze integrale aanpak lopen wij als gemeente tegen een aantal beperkingen aan. Zo hebben wij onvoldoende inzicht in de huidige verduurzamingsstatus van woningen en kunnen wij die slecht monitoren (data-analyse), hebben wij een tekort aan professionals voor de uitvoering in de wijken en een gebrek aan financieringsexperts die huiseigenaren kunnen adviseren. Daarom zien wij veel potentie in het creëren van synergie op regionaal niveau door samenwerking met andere Utrechtse gemeenten en de provincie in een regionaal Energie Diensten Centrum (EDC). Op die manier kunnen wij een krachtige impuls gegeven aan de lokale verduurzamingsopgave.

De gemeente IJsselstein gebruikt uw persoonsgegevens uitsluitend voor het doel waarvoor zij zijn verstrekt. Voor meer informatie daarover verwijzen wij u naar www.ijsselstein.nl/privacy.

Bankrelatie BNG NL79BNGH028.50.09.958 Bankrelatie RABO NL83RABO0320.72.82.85

datum ons kenmerk blad 2 van

19 december 2023 145164 3

Samenwerken binnen het regionale Energie Diensten Centrum Het voornaamste doel van het EDC is het optimaliseren van gemeentelijke aanpakken voor het verduurzamen van woningen, met de focus op particuliere (koop)woningen en het behalen van de doelstellingen voor 2030 en 2050. Het EDC fungeert hierin als het centrale samenwerkingsplatform voor de deelnemende gemeenten en de provincie. Hier kunnen zij niet alleen samenwerken aan concrete projecten voor verduurzaming, maar ook kennis, ervaring, data, tools en middelen delen. Zoals succesvolle aanpakken, geleerde lessen, rapporten en communicatiemiddelen. Het EDC initieel onder de regie van de Provincie Utrecht – kan ook als penvoerder optreden bij gezamenlijke inkoop, subsidieaanvragen en contractonderhandelingen met marktpartijen. We kiezen voor een ingroeimodel om snel te starten We starten concreet met projecten die synergiemogelijkheden bieden. In deze fase ontvangen de gemeenten ondersteuning van de provincie Utrecht in de vorm van projectmanagement en coördinatie. De provincie Utrecht en de betrokken gemeenten werken intensief samen om het fundament van het EDC te bouwen. Wat inhoudt dat ze samen concrete samenwerkingsopties identificeren en benutten, en tegelijkertijd een infrastructuur opzetten ter ondersteuning van de verduurzamingsdoelen van de gemeenten.

Op verzoek van de deelnemende gemeenten neemt de provincie Utrecht een regierol op zich bij het tot stand brengen van het EDC. Dit zijn de hoofddoelen en prioriteiten voor het komend jaar 1. Waarde toevoegen door samenwerkingsprojecten te starten: Het voornaamste doel van het EDC is het optimaliseren van gemeentelijke aanpakken voor het verduurzamen van woningen, met de focus op particuliere (koop)woningen en het behalen van de doelstellingen voor 2030 en 2050. Dit gebeurt door de samenwerking te verbeteren en synergievoordelen in aanpak en uitvoering nog meer op te zoeken. In dit eerste jaar bijvoorbeeld door de gezamenlijke aanvraag van een Europese (ELENA) subsidie en het uitzetten van gezamenlijke onderzoeken en adviestrajecten. 2. Borgen van gerealiseerde output, kennis, lessen, tools en data: Het is van essentieel belang om de gebruikte tools, en de output en kennis uit de samenwerkingsprojecten te borgen in een toegankelijke infrastructuur voor de deelnemende overheden. Dit helpt om geleerde lessen en best practices te behouden en te delen, en waardevolle tools en data beschikbaar te houden voor toekomstig gebruik. 3. Implementatie van governance voor de lange termijn: Het opzetten van een robuust en effectief bestuurlijk en ambtelijk raamwerk (governance) is essentieel voor het waarborgen van een duurzame samenwerking in het EDC. 4.

Identificatie en borging van budget voor de lange termijn: Het eerste jaar financiert de provincie Utrecht de coördinatiekosten van het EDC. Om de continuïteit te waarborgen, is het essentieel om voldoende financiële middelen voor de lange termijn te identificeren en te borgen. Dit omvat het beoordelen van financieringsmogelijkheden, het vaststellen van de budgettoewijzing (bijdragen van deelnemende overheden) en het creëren van financiële stabiliteit voor de komende jaren.. Samenwerkingsovereenkomst voor 3 jaar In oktober vond bestuurlijk overleg plaats tussen de provincie en een deel van de geïnteresseerde gemeenten. Tijdens dit overleg is besloten de samenwerking in de projecten en het werken aan de infrastructuur ter ondersteuning van de verduurzamingsopgave van gemeenten, vast te leggen in een samenwerkingsovereenkomst voor een periode van drie jaar. Het streven is deze samenwerkingsovereenkomst in januari 2024 te tekenen. Naast onze gemeente hebben 17 gemeenten laten weten de overeenkomst te willen tekenen. De overeenkomst laat uitdrukkelijk de mogelijkheid open voor andere gemeenten om toe te treden.

datum ons kenmerk blad 3 van

19 december 2023 145164 3

Met deze samenwerkingsprojecten is al begonnen Vooruitlopend op het tekenen van de samenwerkingsovereenkomst is al gestart met onder andere de volgende samenwerkingsprojecten: 1) Gezamenlijke aanbesteding ten behoeve van uitvoering meerjarige lokale isolatieaanpak 2) Begeleiding bij het opstellen van een strategische aanpak energie besparen in de gebouwde omgeving 3) Samenwerking op het gebied van data en digitalisering

Hoogachtend, Het college van IJsselstein,

drs. W.M. van de Werken secretaris

mr. P.J.M. van Domburg burgemeester