20210610 Presentatie Taskforce Sociaal Domein

Taskforce sociaal domein IJsselstein Raadsinformatiebijeenkomst 10 juni 2021 Introductie wethouder Schell

Jeugd Overzicht 2020, trends 2021

Transformatie: continuïteit en kwaliteit Ontwikkelopgaven koers sociaal domein

Wmo Overzicht 2020, trends 2021

Taskforce in 2021 Projecten en maatregelen Doorontwikkeling Lokaal Team

Kernboodschap (1) • 2020: stabilisering uitgaven Jeugd en stijging uitgaven Wmo • indexering tarieven vormt relatief groot aandeel in stijging kosten

• 2021: Nog geen betrouwbare prognose. • Bedrijfsvoering: facturering door zorgaanbieders loopt altijd enige maanden achter. • Q1 cijfers daarom geen goede basis voor prognoses. • Open eind regeling Jeugd, risico's met name op 'Essentiële functies en jeugdbescherming'; • Mogelijkheden voor kostenbesparingen Wmo beperkt. • Gevolgen Coronacrisis kunnen nog doorwerken.

Kernboodschap (2) • Taakstelling 2021 en 2022 • Taakstelling is niet hetzelfde als een bezuiniging. • Effecten van maatregelen jeugdhulp zichtbaar (stabilisering uitgaven in 2020). • Effecten van inkoopstrategie begeleiding (Wmo) worden zichtbaar vanaf medio 2022. • Idem v.w.b. nieuwe verordening en beleidsregels (beoogde ingangsdatum 1 januari 2022); • Account- en contractbeheer is goed ingeregeld (actuele sturingsinformatie);

• November 2021 (RIB) • Q2 en Q3 rapportage RBL: betrouwbaarder beeld kostenontwikkeling en prognose 2021 • Evaluatie projecten en maatregelen jeugdhulp en Wmo. • Eventueel voorstellen voor intensivering maatregelen of aanvullende maatregelen. • Mogelijk toch voorstellen voor bezuinigingen (beperking ) jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning • Incidenteel extra geld voor jeugdhulp geeft lucht in 2021 en 2022.

Taskforce sociaal domein • Transformatief (leren) denken en handelen • In beleid en in de uitvoeringspraktijk

• Budgetbeheersing: lokale en regionale aanpak • Grote afhankelijkheid van landelijke maatregelen.

• Effecten beter meetbaar maken • Effecten niet altijd zichtbaar te maken

Wat willen we bereiken?

1. Continuïteit van kwalitatief goede jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning. 2. Inzicht in de kostenontwikkeling (onderliggende oorzaken) en beheersing van de kosten 3. Actualiseren beleidsregels en verdere versterking van de uitvoeringspraktijk. 4. Een taakstelling van 0,5 miljoen in 2021 en 0,5 miljoen in 2022, structureel dus 1 miljoen. 5. De maatregelen zijn structureel geborgd in beleid, regelgeving en uitvoering.

Transformatie: ontwikkelopgaven Koers sociaal domein Door ontwikkelen van de hulp bij opvoeden en opgroeien naar een goed en duurzaam stelsel van jeugdzorg Meer kwetsbare inwoners kunnen zelfstandig wonen.

Vlotte inburgering en integratie van nieuwkomers.

Benutten van het zelf oplossend vermogen van inwoners met inzet van vrij toegankelijke voorzieningen.

We willen doen wat werkt. We krijgen steeds meer inzicht in wat werkt en tegen welke kosten.

Stimuleren van een gezonde leefstijl om te voorkomen dat problemen groter worden.

Het sociaal team en het jeugdteam – samen het lokale team zijn het vangnet voor de meest kwetsbare inwoners.

Meer inwoners aan het werk door inzet van een lokaal werkteam.

Extra aandacht voor ouderen door het opzetten van een seniorenaanpak.

Door te meten en bij te sturen de ondersteuning van inwoners verbeteren.

Resultaat 2020 Wmo Cliëntgebonden kosten Wmo 5.000.000

4.651.000

4.500.000

4.499.000

4.139.000

4.000.000 3.500.000 3.096.000

3.207.000

3.000.000 2.500.000 2.000.000 1.500.000 2017

2018

2019

2020

2020

Werkelijk

Werkelijk

Werkelijk

Werkelijk

Begroting

Wmo Hulp bij het huishouden Begeleiding Overige diensten Eigen bijdrage Stelpost indexatie Corona effecten Totaal

Werkelijk Werkelijk Werkelijk Werkelijk Begroting 2017 2018 2019 2020 2020 1.597.000 1.735.000 2.194.000 2.265.000 2.204.000 993.000 1.006.000 1.238.000 1.466.000 1.100.000 869.000 820.000 933.000 1.058.000 1.015.000 -363.000 -354.000 -226.000 -192.000 -120.000 150.000 0 0 0 54.000 150.000 3.096.000 3.207.000 4.139.000 4.651.000 4.499.000

Toelichting kosten Wmo 2020 Totale overschrijding Wmo: € 152.000 Huishoudelijke ondersteuning • De uitgaven zijn € 71.000 hoger dan realisatie van 2019. • De stijging wordt deels veroorzaakt door een toename van het aantal cliënten. • Ook de nieuwe gecontracteerde tarieven geven een stijging van de kosten. Begeleiding • De uitgaven zijn € 228.000 hoger dan realisatie 2019. • De kosten voor de individuele begeleiding stijgen. • De kosten voor groepsbegeleiding vertonen daarentegen een afname. Overige Wmo-diensten (vervoer, hulpmiddelen, woningaanpassingen) • De kosten voor woningaanpassingen stijgen • De kosten voor hulpmiddelen dalen • De kosten voor vervoer stijgen Eigen bijdrage • De Eigen bijdrage valt € 34.000 lager uit dan realisatie 2019.

Duiding kostenontwikkeling Wmo 2020 Stijging kosten HO heeft meerdere oorzaken • Invoering (verplicht) abonnementstarief. • Voor veel mensen is de bijdrage fors lager.

• Toepassing objectief normenkader (verplicht). • Reële (kostendekkende) tarieven. Stijging kosten begeleiding heeft ook meerdere oorzaken • Idem abonnementstarief. • Toename van complexe vragen of problematiek -> meer uren en langer durend • Toename van ouderen (vergrijzing). Algehele prijsindexatie

Wmo: besparingsmogelijkheden • Gemeente gebonden aan wettelijke richtlijnen en landelijke afspraken • Abonnementstarief • Normenkader • Besparingen vinden in lokale regelgeving en uitvoeringspraktijk • Actualiseren verordening en beleidsregels (gestart in 2021) • Verbetering toepassen regels in uitvoeringspraktijk. • Proces van enkelvoudige aanvragen ook enkelvoudig benaderen. • Verbeteren afstemming tussen maatwerk- en voorliggende voorzieningen. • Vermindering van administratieve last lokaal team.

Resultaat 2020 Jeugd Cliëntgebonden kosten Jeugd 9.000.000

8.500.000

8.484.000

8.540.000

8.138.000

7.719.000

8.000.000 7.500.000 7.000.000 6.500.000

6.456.000

6.000.000 5.500.000

5.000.000 4.500.000 4.000.000 2017

2018

2019

2020

2020

Werkelijk

Werkelijk

Werkelijk

Werkelijk

Begroting

Jeugd PGB Jeugdhulp LTA Justitieel traject Algemene voorzieningen Stelpost indexatie Corona effecten Totaal

Werkelijk Werkelijk Werkelijk Werkelijk Begroting 2017 2018 2019 2020 2020 214.000 161.000 170.000 201.000 160.000 4.652.000 5.979.000 6.068.000 6.381.000 6.500.000 554.000 185.000 710.000 490.000 180.000 814.000 1.140.000 959.000 995.000 1.100.000 222.000 254.000 231.000 259.000 300.000 150.000 158.000 150.000 6.456.000 7.719.000 8.138.000 8.484.000 8.540.000

Toelichting en duiding kosten Jeugd 2020 • Totale onderschrijding 56K (o.b.v. werkelijke indexatie 131K) • Kostenstijgingen voornamelijk bij de GGZ (177K), met name veroorzaakt door de subcategorieën: • Basis en Specialistisch jGGZ, • behandeling overig en • overig verblijf (Gezinshuizen). • Herkenbaar beeld zowel lokaal, regionaal als landelijk • Stijging eveneens bij Begeleiding (440K); verschuiving van groepsbegeleiding naar individuele begeleiding • Daling van kosten bij LTA, Samen Veilig • Stelpost indexatie 150K, werkelijke indexatie 225K

Wat willen we bereiken en waar staan we nu? 1. Continuïteit van kwalitatief goede jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning.

1. Met de maatregelen willen wij de continuïteit en kwaliteit garanderen.

2. Inzicht in de kostenontwikkeling (onderliggende oorzaken) en beheersing van de kosten

2. We hebben inzicht in de kostenontwikkeling en steeds beter in de onderliggende trends. Sturingsmodel is geïmplementeerd.

3. Een taakstelling van 0,5 miljoen in 2021 en 0,5 miljoen in 2022, structureel dus 1 miljoen.

3. In 2020 zijn we vrijwel binnen de begroting jeugd plus Wmo gebleven. Voor 2021 is op dit moment nog geen prognose te geven.

4. Actualiseren beleidsregels en verdere versterking van de uitvoeringspraktijk.

4. Er is gestart met de actualisering verordening en beleidsregels. Medio 2021 wordt de raad geïnformeerd over de doorontwikkeling lokaal team.

5. De maatregelen zijn structureel geborgd in beleid, regelgeving en uitvoering.

5. In 2021 en 2022 worden alle veranderingen geborgd in beleid, regelgeving en uitvoering

Taskforce acties 2021 • Maatregelen jeugd in uitvoering (regionaal en lokaal). • Evalueren van de effecten (transformatie en financieel)

• Ontwikkeling besparingen Wmo

• Vernieuwde inkoop individuele begeleiding (te verwachten effect 2022/2023). • Afbakening dienstverlening (aanpassing verordening, ook voor Jeugdhulp)

• Versterking van de uitvoeringspraktijk.

• Doorontwikkeling sociaal- en jeugdteam tot een lokaal team. • Aanscherpen administratief proces.

• Aanpassing van verordening en beleidsregels.

• Doen van voorstellen voor afbakening van dienstverlening.

• Realisatie sturingsmodel.

• Verbeterd dashboard (RBL), kwartaalgesprekken en driehoeksoverleg

Taskforce acties 2021

•

Maatwerk

•

Geen ‘stapeling’ zorg

•

1 plan

•

Inzet informele hulp

•

Voorkomen uithuisplaatsing

Maatregelen jeugd Lokale en regionale maatregelen in uitvoering • • • • • •

Inkoop Jeugdhulp Grip op Jeugdhulp Doorontwikkeling Regionale Omdenk- en Experttafel Pilot “doorbraakmethode” Instituut Publieke Waarden Jeugdhulp met verblijf Verbetering van de jeugdbeschermingsketen

Maatregelen jeugd Drie maatregelen in uitvoering ter illustratie. Wat, waarom en hoe? 1. Verbeteren zorglogistiek 2. Pilot doorbraakmethode IPW 3. Inkoop Jeugdhulp

Maatregelen Wmo

• Sneller afschalen van de zorg • Inzet voorliggend veld • Casusregie

Versterken uitvoeringspraktijk Doorontwikkeling lokaal team Huidige 3 teams vormen 1 team Sociaal Team, Jeugdteam en midoffice • in eerste contact met inwoners uitgebreide vraagverheldering • Snellere toeleiding naar voorliggende voorzieningen • Snellere doorstroom naar juiste expertise binnen Lokaal Team • Betere samenwerking tussen verschillende expertises binnen eigen organisatie • inwoner heeft 1 aanspreekpunt passend bij de situatie • Expertise wordt aangesloten indien gewenst. • Medewerkers Lokaal Team zijn aanwezig op relevante plekken (IDO, scholen etc.)

Blijvende Doorontwikkeling Leren & Ontwikkelen

• Structureel intervisie • Doorlopende methodische reflectie binnen de uitvoering • Praktijk ervaringen worden structureel geëvalueerd • Samen met ervaringen van inwoners • Verbetering werkprocessen en beleid • Aanpassing aanbod voorliggende voorzieningen.