16.2 Folder Groene Hart Scheg

Groenplatform IJsselstein, Adviesgroep BB+W en Inwonersgroep Kromme IJssel­ gebied hebben een aanvraag ingediend bij Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed tot bescherming van de GROENE HART SCHEG. Zij doen de aanvraag op grond van de aanwijzing “NOVI-gebied voor het Groene Hart 2022“ - Bij buurtschap Klaphek in de Lopikerwaard lag eeuwenlang een belangrijk inlaatpunt van het Groene Hart. Hier stroomde de Hollandse IJssel het achterliggende veen­ gebied binnen waardoor het Groene Hart kon groeien. Na afdamming van de Hollandse IJssel in 1285 bij Klaphek werd het Groene Hart veiliger en kon dit veenweidegebied verder ontwikkeld worden. Het gebied achter Klaphek met oude rivierstroom, middel­ eeuwse blokverkaveling en latere cope­ verkaveling wordt Kromme IJssel­gebied genoemd. Dit gebied ligt al zeven eeuwen in een open cultuurlandschap. - Het Groene Hart is in 2004 aangewezen als Nationaal Landschap en in 2022 als NOVI-gebied (NOVI = Nationale Omgevingsvisie). De IJsseldam, de oude rivierstroom, de middeleeuwse blok­ verkaveling en de latere ‘cope- verkaveling’ van het Kromme IJsselgebied zijn unieke kenmerken van het Groene Hart. - Samen met Klaphek en het aangrenzende natuurreservaat De Bossenwaard is dit het begin van een ‘groene wig’ in de ver­s tedelijkte Randstad. Deze groene wig

is een uniek gebied met bijzondere kwaliteiten en wordt genoemd Groene Hart Scheg. - Het Kromme IJsselgebied wordt sinds 2004 in vele visies door woningbouw bedreigd w.o. Structuurvisie, Omgevings­visie, Hallo IJsselstein, Woonvisie. Tegelijk circuleren visies die dit bijzondere landschap nadrukkelijk inpassen in het behoud van natuur nabij een stedelijke omgeving, o.a. het rapport Utrecht Nabij (2020) van de Metropoolregio Utrecht (zie pagina 74 en 76 van het rapport). - Sinds 2021 wordt door de gemeente IJsselstein actief onderzoek gedaan naar de bouw van 1100 nieuwe woningen in het Kromme IJsselgebied. Rapport Gebieds­ perspectief 2022 doet van dit onderzoek verslag en waardeert natuurwaarden, cultuurhistorische waarden, landbouw- en recreatieve waarden zeer hoog. Door het onderzoek ontstonden bij de drie bovengenoemde initiatiefnemers de volgende inzichten : 1. IJsselstein bezit een unieke scheg van het Groene Hart 2. K laphek is de historische ‘geboorte van het achterliggende Groene Hart’ en het begin van de scheg 3. een nieuwe woonwijk in het Kromme IJsselgebied zal het open landschap ernstige aantasten en is onacceptabel 4. De Groene Hart Scheg heeft landelijke bescherming nodig.

- Gemeente IJsselstein heeft de ambitie om 2500 woningen te bouwen. Op korte termijn kunnen 1200 woningen binnen de rode contouren gerealiseerd worden. De overige woningen kunnen eventueel ten westen van IJsselstein gebouwd worden. Het idee om 1100 woningen in het Kromme IJsselgebied te bouwen is onacceptabel vanwege de definitieve vernietiging van het ‘open’ Groene Hart cultuurlandschap. Groene Hart Scheg is een authentiek cultuurlandschap van grote schoonheid dat vraagt om: 1. landelijke bescherming van natuur- en cultuurwaarden 2. zorgvuldige recreatieve invulling en autoluw wandel/fietsgebied 3. duurzame biologische landbouw en educatie bij de boer De aanwijzing NOVI-gebied voor het Groene Hart (2022) biedt mogelijkheden om IJsseldam, Kromme IJsselgebied en achterliggende scheg als Groene Hart Scheg te beschermen.

Voor inzien van de aanvraag zie QR-code van Adviesgroep BB+W: Bart Rietveld, Bert Murk + Wim van Sijl”