CConstaterende datHulst
Koppel je AI →
Document · PDF

ZonnepanelenBijlage 1 - Beleidnotitie Zonnepanelen in beschermd stadsgezicht van Hulst

Gemeenteraad 10 november 2022, gemeente HulstBij agendapunt: Voorstel tot vaststellen aangepaste beleidsnotitie voor het plaatsen van zonnepanelen in het Rijksbeschermd stadsgezicht van Hulst. Tevens de verwijzing in de notaRuimtelijke Kwaliteit hierop aanpassen.2.893 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Beleidsnotitie Zonnepanelen in het beschermd stadsgezicht van Hulst (oktober 2022) Het beschermd stadsgezicht van Hulst:

Leesmanier beleidsnotitie Als u zonnepanelen wilt plaatsen in het beschermd stadsgezicht van Hulst en deze zijn niet vergunningsvrij conform hoofdstuk 1 en 2. Dan leest u eerst hoofdstuk 3 (hier ziet u in welk niveau uw pand is gelegen en wat de algemene criteria’s zijn) en daarna het desbetreffende hoofdstuk van het type dak waar u deze zonnepanelen wilt plaatsen. In hoofdstuk 12 kunt u lezen wat er bij een aanvraag voor zonnepanelen ingediend moet worden. Als u voldoet aan de regels uit deze beleidsnotitie dan is een beoordeling van een welstands- en Monumentencommissie niet nodig. Een aanvraag die hier aan voldoet bespoedigt de vergunningverlening en bedraagt minder legeskosten. Wordt er niet voldaan aan de regels van deze sneltoetscriteria dan zal de aanvraag voorgelegd worden aan de welstand- en Monumentencommissie.

Inhoudsopgave: Vergunningsvrij (geldt niet voor rijksmonumenten) 1. Achterdakvlak niet grenzend aan openbaar toegankelijk gebied 2. Daken van bijgebouwen, aanbouwen die gelegen zijn in het ‘achtererfgebied beschermd stadsgezicht’ Vergunningsplichtig 3. Drie zones met verschillende waardes (categorie indeling) en algemene criteria Verschillende type vergunningsplichtige daken 4. Achterdakvlak grenzend aan openbaar toegankelijk gebied 5. Daken van bijgebouwen, aanbouwen die niet gelegen zijn in het ‘achtererfgebied beschermd stadsgezicht’ 6. Zijdakvlak die niet grenst aan openbaar toegankelijk gebied 7. Zijdakvlak die grenst aan openbaar toegankelijk gebied 8. Platdak van een hoofdgebouw 9. Voordakvlak 10. Mansardekap: 10.1 Zijdakvlak niet gekeerd naar openbaar gebied (nok haaks op de straat) 10.2 Zijdakvlak, voordakvlak en achterdakvlak gekeerd naar openbaar gebied 11. Rijksmonumenten 12. Wat moet er bij een aanvraag voor zonnepanelen allemaal worden ingediend?

1. Achterdakvlak niet grenzend aan openbaar toegankelijk gebied Voor alle gebouwen binnen het beschermde stadsgezicht, die niet beschermd zijn als Rijksmonument, is het aanbrengen van zonnepanelen op achterdakvlakken die niet grenzen aan een openbare ruimte zoals de wallen van Hulst, plein of straat onder de volgende voorwaarden vergunningsvrij: 1. binnen het dakvlak, 2. in of direct op het dakvlak, en 3. Hellingshoek gelijk aan hellingshoek dakvlak. Algemeen indien de collector of het paneel niet één geheel vormt met de installatie voor het opslaan van het water of het omzetten van de opgewekte elektriciteit: die installatie aan de binnenzijde van een bouwwerk is geplaatst;

Vergunningsvrij = vergunningsvrij Dus hier dient u geen aanvraag of melding voor in te dienen. Dit kunt u direct uitvoeren.

2. Daken van bijgebouwen, aanbouwen die gelegen zijn in het ‘achtererfgebied beschermd stadsgezicht’ Wat is nu een vergunningsvrij achtererfgebied in een beschermd stadsgezicht? Achtererfgebied beschermd stadsgezicht Erf maakt geen deel uit van het erf aan de zijkant van dat gebouw en is niet naar het openbaar toegankelijk gebied gekeerd.

Voorbeeld achtererfgebied Binnenstad van Hulst:

Ligt een bijgebouw of aanbouw dus in dit achtererfgebied dan kunnen er op deze daken (platdak / kap) vergunningsvrij zonnepanelen worden geplaatst onder de volgende voorwaarden: Op een schuin dak: 1. binnen het dakvlak, 2. in of direct op het dakvlak, en 3. Hellingshoek gelijk aan hellingshoek dakvlak. Op een plat dak: Afstand tot de zijkanten van het dak ten minste gelijk aan hoogte collector of paneel.

3. Drie zones met verschillende waardes (categorie indeling) en algemene criteria Het beschermd stadsgezicht van Hulst heeft niet overal dezelfde hoge historische waarden. Zo zijn er bijvoorbeeld naoorlogse woongebieden die minder historische waarden bezitten dan bijvoorbeeld de panden aan de Grote Markt. Er zijn 3 niveaus opgesteld. Niveau 1 (rood) heeft de hoogste waarde, daarna niveau 2 (blauw) en dan niveau 3 (groen). Alle panden buiten de stadswallen, maar wel binnen het beschermd stadsgezicht (zie afbeelding 1, pagina 1) dient beoordeeld te worden conform niveau 3 (groen).

Niveau 1 (extra waardevol): mogen geen zonnepanelen geplaatst worden op het voordakvlak of zijdakvlak grenzend aan het openbaar toegankelijk gebied.

Het gebouw dat met zijn voorgevel grenst aan één van de drie kleuren (niveaus) dient voor het gehele pand beoordeeld te worden als één van die drie kleuren (niveaus). Dus als de voorgevel ligt tegen een rode kleur, maar de zijgevel aan een groene kleur, dan dient het gehele pand beoordeeld te worden als een rode kleur. Uitzondering: De achterdakvlakken van woningen die grenzen aan de Rijks beschermde stadswallen (openbare ruimte) dienen beoordeeld te worden als een rode kleur. Het gaat dan alleen om het achterdakvlak!

Algemene criteria zonnepanelen: Niet toegestaan binnen dit beleid zijn panelen op: 1. Rijksmonumenten (zie hoofdstuk 11, aanvragen hiervoor dienen voorgelegd te worden aan de welstand- en Monumentencommissie). 2. Daktoevoegingen: zoals dakkapellen, dakopbouwen en torens. 3. Leibedekking. 4. Zonnepanelen aan gevels zijn niet toegestaan. 5. Zonnepanelen losgeplaatst op het erf of op stellages. Algemeen (dit geldt dus voor het gehele beschermde stadsgezicht (niveau 1 t/m 3) 1. Zonnepanelen uitvoeren in een antraciete, donkere unikleur. Geen zilverkleurige randen. 2. Bestaande pannen blijven liggen. 3. Panelen dienen reversibel te worden aangebracht. 4. Buizen en leidingen reversibel aanbrengen en zoveel mogelijk gebruik maken van bestaande leidingentracés. 5. Zonnepanelen hebben een maximale afmeting van 195 x 99cm. Ter info: standaard zonnepanelen hebben een afmeting van 165 x 99cm. 6. Op een schuindak in of direct op het dakvlak, en de hellingshoek is gelijk aan de hellingshoek van het dakvlak. 7. Niveau 1 (extra waardevol): mogen geen zonnepanelen geplaatst worden op het voordakvlak of zijdakvlak grenzend aan het openbaar toegankelijk gebied. 8. Basisvlak ligt enkel onder het nokvlak, dus niet onder hoekkeper(s). 9. Geen zonnepanelen mogelijk in kleine dakschilden

hoekkeper

noklijn Klein dakschild geen zonnecollector mogelijk

4. Achterdakvlak grenzend aan openbaar toegankelijk gebied Niveau 1 en 2 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 1 meter vanuit dakranden en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Maximaal 1 rechthoekig of vierkant zonnepaneelvlak per dakvlak. - Maximaal 6 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - Maximaal 8 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,5 meter afstand houden van, woningscheidende muren, afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

Niveau 3 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 0,5 meter vanuit dakranden, 0,5 meter uit nok en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Meerdere rechthoekige of vierkante zonnepaneelvlakken per dakvlak zijn mogelijk, mits netjes geordend (bv: op één lijn, boven elkaar, etc..). Per vlak minimaal 2 zonnepanelen. - Geen maximum aantal zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,25 meter afstand houden van woningscheidende muren (in totaal zit er dan 0,5 meter tussen de panelen (als de buren ook zonnepanelen plaatsen)), - 0,5 meter afstand houden van afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

5. Daken van bijgebouwen, aanbouwen die niet gelegen zijn in het ‘achtererfgebied beschermd stadsgezicht’ Niveau 1 t/m 3 Op een platdak 1. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - Afstand tot de randen van het dak ten minste gelijk aan hoogte paneel. 2. Hoogte paneel max 0,4 meter boven dakrand. 3. Zonnepanelen geordend aan elkaar plaatsen binnen dit basisvlak

Op een schuin dak: - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 0,5 meter vanuit dakranden, 0,5 meter uit nok en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Meerdere rechthoekige of vierkante zonnepaneelvlakken per dakvlak zijn mogelijk, mits netjes geordend (bv: op één lijn, boven elkaar, etc..). Per vlak minimaal 2 zonnepanelen. - Geen maximum aantal zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,5 meter afstand houden van afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

6. Zijdakvlak die niet grenst aan openbaar toegankelijk gebied Niveau 1 t/m 3 1. Geldt niet voor een mansardekap (franse kap) zie hoofdstuk 10 2. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - 0,2 meter boven de goot - 0,5 meter onder de nok - 0,5 meter los van de achtergevel - 1 meter achter de voorgevel 3. Zonnepanelen geordend aan elkaar plaatsen binnen dit basisvlak

7. Zijdakvlak die grenst aan openbaar toegankelijk gebied Niveau 1 en 2 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 1 meter vanuit dakranden en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Maximaal 1 rechthoekig of vierkant zonnepaneelvlak per dakvlak. - Maximaal 6 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - Maximaal 8 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,5 meter afstand houden van, woningscheidende muren, afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

Niveau 3 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 0,5 meter vanuit dakranden, 0,5 meter uit nok en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Meerdere rechthoekige of vierkante zonnepaneelvlakken per dakvlak zijn mogelijk, mits netjes geordend (bv: op één lijn, boven elkaar, etc..). Per vlak minimaal 2 zonnepanelen. - Geen maximum aantal zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,25 meter afstand houden van woningscheidende muren (in totaal zit er dan 0,5 meter tussen de panelen (als de buren ook zonnepanelen plaatsen)), - 0,5 meter afstand houden van afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

8. Platdak van een hoofdgebouw Niveau 1 t/m 3 1. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - Afstand tot de randen van het dak ten minste gelijk aan hoogte paneel. 2. Hoogte paneel max 0,4 meter boven dakrand. 3. Zonnepanelen geordend aan elkaar plaatsen binnen dit basisvlak

9. Voordakvlak Niveau 1 (extra waardevol) Geen zonnepanelen mogelijk in het voordakvlak en het zijdakvlak grenzend aan het openbaar toegankelijk gebied van panden die grenzen aan de Grote Markt, Steenstraat, Gentsestraat, Gentse Poort, Houtmarkt, panden rond de Basiliek (Cornelis de Vosplein, Lange Nieuwstraat en Korte Nieuwstraat) en panden rond de Bierkaai.

Niveau 1 en 2 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 1 meter vanuit dakranden en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Maximaal 1 rechthoekig of vierkant zonnepaneelvlak per dakvlak. - Maximaal 6 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - Maximaal 8 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,5 meter afstand houden van, woningscheidende muren, afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

Niveau 3 - Zonnepanelen plaatsen op minimaal 0,5 meter vanuit dakranden, 0,5 meter uit nok en minimaal 0,5 meter uit de goot. - Meerdere rechthoekige of vierkante zonnepaneelvlakken per dakvlak zijn mogelijk, mits netjes geordend (bv: op één lijn, boven elkaar, etc..). Per vlak minimaal 2 zonnepanelen. - Geen maximum aantal zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen - 0,25 meter afstand houden van woningscheidende muren (in totaal zit er dan 0,5 meter tussen de panelen (als de buren ook zonnepanelen plaatsen)), - 0,5 meter afstand houden van afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

10. Mansardekap: 10.1 Zijdakvlak niet gekeerd naar openbaar gebied (nok haaks op de straat) Niveau 1 t/m 3 1. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - 0,2 meter boven de goot - 0,5 meter onder de nok - 0,5 meter los van de achtergevel - 1 meter achter de voorgevel - 0,2 meter uit de knik 2. Panelen schakeren in een rechthoekig of vierkant vlak, geheel gevuld (geen sparingen)

10.2 Zijdakvlak, voordakvlak en achterdakvlak gekeerd naar openbaar gebied Niveau 1 en 2 1. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - 0,5 meter boven de goot - 0,5 meter onder de nok - 1 meter los van de dakranden - 0,2 meter uit de knik 2. Panelen schakeren in een rechthoekig of vierkant vlak, geheel gevuld (geen sparingen). 3. Maximaal 1 rechthoekig of vierkant zonnepaneelvlak. 4. Maximaal 6 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen 5. Maximaal 8 zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen 6. 0,5 meter afstand houden van, woningscheidende muren, afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

Niveau 3 1. Zonnepanelen plaatsen binnen het basisvlak: - 0,5 meter boven de goot - 0,5 meter onder de nok - 0,5 meter los van de dakranden - 0,2 meter uit de knik 2. Meerdere rechthoekige of vierkante zonnepaneelvlakken per dakvlak zijn mogelijk, mits netjes geordend (bv: op één lijn, boven elkaar, etc..). Per vlak minimaal 2 zonnepanelen. 3. Geen maximum aantal zonnepanelen en minimaal 2 zonnepanelen 4. 0,25 meter afstand houden van woningscheidende muren (in totaal zit er dan 0,5 meter tussen de panelen (als de buren ook zonnepanelen plaatsen)), 5. 0,5 meter afstand houden van afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen (de wens voor een zonnepaneel kan dus leiden tot sanering/integratie van overige dakdoorbrekingen)

11. Rijksmonumenten Zonnepanelen die geplaatst worden op Rijksmonumenten dienen altijd voorgelegd te worden aan de welstand- en Monumentencommissie. Richtlijnen waar deze welstand- en Monumentencommissie naar kijken bij de beoordeling van zonnepanelen op een Rijksmonument: Welstand- en Monumentencommissie denkt mee in de mogelijkheden om het duurzaamheidsvraagstuk voor zonnepanelen op een rijksmonument mogelijk te maken. - Indien de historische en/of architectonische kwaliteiten van het gebouw en/of de omgeving niet onevenredig worden aangetast - Maatwerk toepassen om toch zonnepanelen te kunnen plaatsen. - Voorkeur op bijgebouwen / aanbouwen of platte daken van hoofdgebouwen, waarbij rekening wordt gehouden met afstanden tot de dakrand (= groter of gelijk aan hoogte paneel) en paneel niet hoger dan 40cm boven dakrand. - Voorkeur op achterdakvlakken en zijdakvlakken die niet gericht zijn op het openbaar toegankelijk gebied. Niet toegestaan zijn: - Panelen op de stadspoorten, stadwallen, basiliek en molen. - Panelen op dakvlakken van hoofdgebouwen die gekeerd zijn naar het openbaar toegankelijk gebied indien hierdoor de kararkteristiek van het stadsgezicht onevenredig wordt aangetast en er schade ontstaat aan het historisch en ruimtelijk karakter van het beschermd stadsgezicht. - Panelen losgeplaatst op het erf of op stellages. - Panelen op leibedekking.

- Panelen op daktoevoegingen: zoals dakkapellen, dakopbouwen en torens. - Zonnepanelen aan gevels zijn niet toegestaan. Uitvoeringsvoorschriften: - Panelen schakeren in een rechthoekig vlak, geheel gevuld (geen sparingen in de rechthoek). - Zonnepanelen uitvoeren in een antraciete, donkere unikleur. Geen zilverkleurige randen. - Bestaande pannen blijven liggen. - Panelen dienen reversibel te worden aangebracht. - Buizen en leidingen reversibel aanbrengen en zoveel mogelijk gebruik maken van bestaande leidingentracés. - Zonnepanelen hebben een maximale afmeting van 195 x 99cm. Ter info: standaard zonnepanelen hebben een afmeting van 165 x 99cm. - Zonnepanelen plaatsen conform niveau 1 de rode kleur.

Rijksmonumenten Binnenstad van Hulst 54 Rijksmonumenten Geen zonnepanelen mogelijk: nr 1

Locatie Bolwerkpoort

Object en nummer Keldermans- of Bolwerkpoort 22733

2

Bagijnepoort

Bagijne- of Graauwsche Poort 22734

3

Dubbele Poort

Dubbele Poort 22735

4

Gentsepoort

Gentse Poort 22736

afbeelding

nr 5

Locatie Molenbolwerk

Object en nummer De stadsmolen 22737

6

Steenstraat 2

SintWillibrordusbasiliek 22778

7

Vestingwal verdedigingsstelsel

Verdedigingsstelsel 22790

afbeelding

Beperkte mogelijkheden voor plaatsen zonnepanelen nr 8

Locatie Broodmarkt 8 De Lieve

Object en nummer Woonhuis 22738

9

Gentsestraat 1

Woonhuis 22739

10

Gentsestraat 3

Woonhuis 22740

11

Gentsestraat 21

Woonhuis 22741

Afbeelding

nr 12

locatie Gentsestraat 6

Object en nummer Woonhuis 22742

13

Gentsestraat 10

Woonhuis 22743

14

Gentsestraat 12

Woonhuis 22744

15

Gentsestraat 14-16

Woonhuis 22745

afbeelding

nr 16

locatie Gentsestraat 18

Object en nummer Woonhuis 22746

17

Gentsetraat 20

Woonhuis 22747

18

Gentsestraat 22

Woonhuis 22748

19

Gentsestraat 24

Woonhuis 22749

afbeelding

nr 20

locatie Gentsestraat 28

Object en nummer Woonhuis 22750

21

Korte Nieuwstraat 5

woonhuis 22759

22

Korte Nieuwstraat 7

Woonhuis 22760

23

Lange Bellingstraat 2

Woonhuis 22761

afbeelding

nr 24

locatie Lange Bellingstraat 4

Object en nummer Woonhuis 22762

25

Steenstraat 1

Woonhuis 22764

26

Steenstraat 3

Woonhuis 22765

27

Steenstraat 5

Woonhuis 22766

afbeelding

nr 28

locatie Grote markt 15

Object en nummer Klooster, Kloosteronderdeel 22751

29

Grote markt 21

Bestuursgebouw 22752

30

Grote markt 2

Woonhuis 22753

31

Grote markt 4

Woonhuis 22754

afbeelding

nr 32

locatie Grote markt 6

Object en nummer Woonhuis 22755

33

Grote markt 14

Woonhuis 22756

34

Grote markt 24

woonhuis 22757

35

Houtmarkt 9

Woonhuis 22758

afbeelding

nr 36

locatie Steenstraat 29

Object en nummer Woonhuis 22774

37

Steenstraat 31

Woonhuis 22775

38

Steenstraat 33

Woonhuis 22776

39

Steenstraat 37

Woonhuis 22777

afbeelding

nr 40

locatie Steenstraat 14

Object en nummer Sociale zorg, liefdadigheid 22779

41

Steenstraat 20

Woonhuis 22780

42

Steenstraat 22

Woonhuis 22781

43

Steenstraat 7

Woonhuis 22767

afbeelding

nr 44

locatie Steenstraat 9

Object en nummer Woonhuis 22768

45

Steenstraat 11

Woonhuis 22769

46

Steenstraat 19

Woonhuis 22770

47

Steenstraat 23

Woonhuis 22771

afbeelding

nr 48

locatie Steenstraat 25

Object en nummer Woonhuis 22772

49

Steenstraat 27

Woonhuis 22773

50

Steenstraat 24

Woonhuis 22782

51

Steenstraat 26

Woonhuis 22783

afbeelding

nr 52

locatie Steenstraat 28

Object en nummer Klooster, kloosteronderdeel 22784

53

Steenstraat 30

Woonhuis 22785

54

Grote markt 11

Woonhuis 509702

afbeelding

12. Wat moet er bij een aanvraag voor zonnepanelen allemaal worden ingediend? U heeft een omgevingsvergunning nodig voor het plaatsen van zonnepanelen in het beschermd stadsgezicht van Hulst. Dan kunt u hier een aanvraag voor indienen via www.omgevingsloket.nl. Vervolgens kunt u wanneer u bent ingelogd de activiteit ‘zonnepaneel of -collector plaatsen’ aanvinken. Als u deze heeft aangevinkt vult u dit formulier in. Aan het einde van het indienen kunt u bijlagen toevoegen (pdf en/of jpg bestanden). Graag het volgende – voor een soepele vergunningverlening – aan bijlagen toevoegen: - Legplan van de zonnepanelen op schaal en met duidelijke maatvoering (afstanden tot de goot, nok, dakranden, eventueel woningscheidende muren, afvoeren (van ventilatie, CV etc), dakvensters, dakkapellen en schoorstenen) - productinformatie van het type zonnepaneel toevoegen. Let op in het beschermd stadsgezicht zijn enkel zonnepanelen toegestaan in een antraciete, donkere unikleur. Geen zilverkleurige randen. - foto’s van het dakvlak / pand waar de zonnepanelen op geplaatst worden.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11956800/1