SAM4Jaarverslag en jaarrekening GR GGD ZEELAND 2020 gewaarmerkt

Jaarverslag en Jaarrekening 2020 GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

25-06-2021

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

1

Inhoud Jaarverslag....................................................................................................................................................... 4 1.

Inleiding jaarverslag ............................................................................................................................ 4

2.

Programmaverantwoording ................................................................................................................ 8 2.1

Programma Publieke Gezondheid............................................................................................... 9

2.1.1 Programmalijn Fysieke Veiligheid en Bescherming .................................................................... 9 2.1.2 Programmalijn Gezondheid in de Wijk ..................................................................................... 16 2.1.3 Programmalijn Sociale Veiligheid .............................................................................................. 23 2.2

Programma Uitvoering Inkooporganisatie Jeugd Zeeland ........................................................ 29

2.3

Covid-19 .................................................................................................................................... 41

2.4

Overhead ................................................................................................................................... 44

2.5

Algemene dekkingsmiddelen .................................................................................................... 46

2.6

Vennootschapsbelasting ........................................................................................................... 47

2.7

Onvoorzien ................................................................................................................................ 48

3.

Paragrafen ......................................................................................................................................... 49 3.1

Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................... 49

3.2

Bedrijfsvoering .......................................................................................................................... 49

3.3

Verbonden partijen ................................................................................................................... 52

3.4

Financiering ............................................................................................................................... 53

3.5

Weerstandsvermogen en risicobeheersing .............................................................................. 56

Jaarrekening .................................................................................................................................................. 65 4.

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ............................................................................ 65

5.

Wet normering Topinkomens 2020 .................................................................................................. 67

6.

Overzicht van baten en lasten per taakveld ..................................................................................... 71

7.

Incidentele/structurele lasten en baten ........................................................................................... 73

8.

Balans per 31 december ................................................................................................................... 75

9.

Grondslagen van resultaatbepaling en waardering .......................................................................... 76

10.

Toelichting balans ......................................................................................................................... 78

10.1

Activa ......................................................................................................................................... 78

10.2

Passiva ....................................................................................................................................... 80

10.3

Niet uit de balans blijkende verplichtingen .............................................................................. 85

11. 11.1

Rechtmatigheid ............................................................................................................................. 88 Beheersingsmaatregelen rechtmatigheid ................................................................................. 88

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

2

11.2 12.

Begrotingsrechtmatigheid......................................................................................................... 88 Vaststelling jaarrekening 2020 ...................................................................................................... 90

Bijlagen .......................................................................................................................................................... 91

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

3

Jaarverslag 1.

Inleiding jaarverslag

Voor u liggen de jaarstukken 2020 van Gemeenschappelijke Regeling Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland (hierna de GR). Deze jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. In het jaarverslag is de programmaverantwoording opgenomen. Deze verantwoording beschrijft de realisatie van de geplande doelstellingen uit de programmabegroting. De financiële verantwoording is opgenomen in de jaarrekening. Binnen de GR is onderscheid te maken tussen twee organisatieonderdelen: GGD Zeeland en het programma Inkoop Jeugdhulp Zeeland van het Bureau Inkoop Jeugdhulp Zeeland (hierna IJZ). Beide organisatieonderdelen komen samen in de jaarstukken van de GR. Het jaar 2020 is een bewogen jaar geweest dat in het teken van de bestrijding van COVID-19 en de coronapandemie heeft gestaan. In de jaarstukken kunt u lezen wat corona voor de GGD heeft betekend, maar ook wat er daarnaast nog meer is gerealiseerd. Coronapandemie (COVID-19) De coronapandemie heeft een grote impact op het dagelijks werk van de GGD. Begin dit jaar kon GGD Zeeland nog niet overzien wat er op de organisatie af zou komen. De uitbraak van corona in Wuhan (China) was nog ver weg. Toen het virus oversprong naar Europa – en we zagen wat de uitbraak deed in Noord-Italië – werd Nederland landelijk en lokaal ongeruster.

Ook bij GGD Zeeland zijn vanaf dat moment de ontwikkelingen omtrent het virus nauwlettend in de gaten gehouden. Eind januari kreeg COVID-19 de status van infectieziekte A. Dit betekent dat het vanaf dat moment een meldingsplichtige ziekte was. Aziekten zijn infectieziekten die al bij een vermoeden dat de patiënt die ziekte zou kunnen hebben, gemeld worden bij de GGD en het RIVM door (huis)artsen of hoofden van laboratoria. De GGD en/of het RIVM worden dus actief geïnformeerd over nieuwe besmettingen. Dit maakt het mogelijk om effectieve bestrijdingsmaatregelen te treffen. Op 27 februari werd de eerste COVID-19 patiënt in Nederland door toenmalig minister Bruins via TV bekend gemaakt, op 6 maart werd de eerste coronabesmetting in Zeeland geconstateerd en medio maart werd door het kabinet een intelligente lockdown afgekondigd. Sinds die tijd zet de GGD zich in voor de bestrijding van COVID-19 in Zeeland. Niet alleen bij de GGD, maar ook bij de vele zorginstellingen, ziekenhuizen en hun labs, Veiligheidsregio Zeeland, gemeenten en de GHOR. De crisis brengt meer samenwerking tussen deze partijen en dat moeten we met elkaar vasthouden. Voor de GGD is het bestrijden van infectieziekten ‘business as usual’. Bijna onopgemerkt voeren wij vele malen per jaar testen en bron-en contact onderzoek uit.

Daarnaast vinden technische hygiëne inspecties plaats, bijvoorbeeld in de scheepvaart en bij tattooshops, maar ook in zorginstellingen. GGD Zeeland adviseert zorginstellingen over hygiëne maatregelen om uitbraken van ziekten te voorkomen. Dit doen wij om ervoor te zorgen dat we in Zeeland gezond en veilig kunnen leven. Maar hoe anders is de realiteit bij een crisis met een omvang als nu bij COVID-19. We hebben in 2020 de crisisorganisatie opgeschaald naar een projectorganisatie van circa 120 fte, die zich dagelijks bezighoudt met de bestrijding van het virus. Ik heb grote bewondering voor alle medewerkers die het afgelopen jaar alles in het werk hebben gesteld om in Zeeland COVID-19 in de greep te houden. De coronapandemie houdt ons ook een spiegel voor. We zien dat lichamelijke gezondheid bijdraagt aan een milder verloop van het virus en dat mentale veerkracht mensen helpt om staande te blijven in perioden van tegenslag. Dit geldt niet alleen voor kwetsbaren en ouderen, maar ook voor jongeren. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

4

De crisis heeft niet alleen medisch grote impact, maar ook sociaal. Dit heeft voor leed gezorgd en maakt dat waar we bij de GGD voor staan; samen werken aan een gezond en veilig leven in Zeeland, meer dan ooit relevant is. En ook nu zien we dat dit in de breedte geldt. Gezondheid is meer dan een gezonde leefstijl nastreven, het raakt ook maatschappelijke thema’s als armoede en eenzaamheid. Alleen samen kunnen we hier wat aan doen. Preventie is belangrijker dan ooit. De huidige situatie laat zien dat investeren in preventie geen luxe is maar noodzaak. Investeren in preventie is investeren in een gezonde toekomst. Dat is niet eenvoudig, wetende voor welke (financiële) opgaven gemeenten staan. Het vraagt daarom, zowel landelijk als lokaal in Zeeland, om het samen maken van de juiste keuzes. Ook in 2021 zal corona onze samenleving – en dus ook de GGD – nog een tijd in zijn greep houden. De projectorganisatie voor de bestrijding van het virus zal het komende jaar verder opschalen op verzoek van de minister van VWS. Ik hoop dat de massavaccinatie, die inmiddels in volle gang is, ertoe zal leiden dat we weer terug kunnen naar het ‘nieuwe normaal’, waarbij we de opgedane kennis en kunde ook daarna kunnen vasthouden. GGD Zeeland Naast de coronapandemie heeft de GGD ook uitvoering gegeven aan de reguliere werkzaamheden.

Zo zijn dit jaar stappen gezet om invulling te geven aan de in 2019 bestuurlijk vastgestelde visie van GGD Zeeland ‘samen werken aan een gezonder en veiliger leven in Zeeland’. Deze visie is de basis van waaruit wij werken. Dit doen wij voor en samen met burgers en gemeenten en in samenwerking met diverse samenwerkingspartners. De verantwoording over de realisatie van de doelen voor dit jaar is opgebouwd rond de programma’s Publieke Gezondheid (GGD Zeeland), bestaande uit drie programmalijnen: • Fysieke Veiligheid en Bescherming; • Gezondheid in de Wijk en; • Sociale Veiligheid. En het programma Inkoop Jeugdhulp (Bureau Inkoop Jeugd Zeeland; separaat organisatieonderdeel van de GR). Hieronder zal ik ingaan op een aantal belangrijke (bestuurlijke) ontwikkelingen van het afgelopen jaar. Artsentekort De krapte op de arbeidsmarkt voor (jeugd)artsen heeft zich in 2019 nadrukkelijk gemanifesteerd. Dit is een landelijk probleem waar ook Zeeland mee wordt geconfronteerd. We hebben dit incidenteel kunnen opvangen. Afgelopen jaar is gestart met het werken aan een structurele oplossing. We kijken op welke wijze we met de beschikbare formatie de taken binnen (met name) de jeugdgezondheidszorg zodanig kunnen herschikken dat we deze taken goed kunnen blijven uitvoeren.

Veilig Thuis Door de invoering van de verbeterde meldcode en diverse publiekscampagnes in 2019 is het aantal adviezen en meldingen in 2019 met 70 % gestegen ten opzichte van 2017. Vanwege deze forse toename heeft Veilig Thuis in 2020 incidentele financiering ontvangen om de ontstane wachtlijsten weg te kunnen werken en de instroom van meldingen en adviesaanvragen in 2020 te kunnen beheersen. In 2020 is het aantal adviezen gestegen ten opzichte van 2019. Het totaal aantal meldingen is in 2020 uiteindelijk iets lager uitgekomen dan in 2019, maar is nog steeds aanzienlijk hoger dan het aantal meldingen in 2017 en 2018. Door de incidentele ophoging van de formatie is de wachtlijst bij AMT (Advies en Meldingen team) fors afgenomen.

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

5

De wachtlijst voor OOT (Ondersteuning en Onderzoek team) is, onder andere in verband met een toename van de complexiteit in zaken, nog niet geheel opgelost in 2020. Acute situaties van onveiligheid zijn ongeacht een wachtlijst altijd direct opgepakt. Dit geldt ook voor acute situaties van onveiligheid in de beginperiode van de coronapandemie. In deze periode is een klein vast crisisteam op huisbezoek gegaan. Daarna zijn de huisbezoeken, vanuit de cruciale beroepsgroep, weer opgestart. Sinds de coronamaatregelen heeft Veilig Thuis meer en andersoortige adviesvragen ontvangen. Hierin is een toename in adviesvragen vanuit de omgeving (buurtbewoners) en vragen betreffende omgangsregelingen omtrent scheidingen waargenomen. Naast het minimaliseren van de wachtlijsten, is in 2020 een start gemaakt met het verbeteren van de samenwerking met ketenpartners en is een verbeterde aansluiting met zowel landelijke als regionale ontwikkelingen ingezet inzake programmalijnen zoals ‘Geweld hoort Nergens Thuis’ (waaronder de doorontwikkeling inzake MDA++), de ontwikkelagenda ‘Veiligheid Voorop’ en de regiovisie genaamd ‘Voor een Toekomst Zonder Geweld '. In 2021 zal de uitwerking van deze programmalijnen een intensiever vervolg krijgen.

Verkenning samenwerking GGD, RUD en VRZ Eind 2019 hebben de Algemeen Besturen van GGD, RUD en VRZ ingestemd met een bestuurlijke opdracht voor het uitvoeren van een verkenning naar samenwerking tussen de drie gemeenschappelijke regelingen. Het onafhankelijke bureau Berenschot voert de verkenning uit. De verkenning naar samenwerking is in maart 2020 tijdelijk getemporiseerd als gevolg van de Covid-19 crisis. Het plan van aanpak van het onderzoeksbureau is in oktober 2020 vastgesteld door de drie Algemeen Besturen. Hierna is gestart met het daadwerkelijk uitvoering geven aan de verkenning. Het is de verwachting dat het eindrapport van de verkenning medio 2021 wordt opgeleverd aan de drie Algemeen Besturen. Wisselingen managementteam In 2020 hebben verschillende wisselingen plaatsgevonden binnen het management van de GGD. Per 1 januari 2020 ben ik als Directeur Publieke Gezondheid Zeeland (DPG) benoemd. Vanaf juli 2019 was ik reeds waarnemend DPG in Zeeland. Daarnaast is per oktober 2020 een nieuwe manager Bedrijfsvoering gestart, in de persoon van de heer Van der Heide, die tevens de rol vervult van plaatsvervangend DPG. Tevens is het management in 2020 versterkt met een manager JGZ/ transitiemanager, mevrouw Van der Graaf. Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland Ook binnen het management van IJZ heeft in 2020 een wisseling plaatsgevonden.

Op 1 januari 2020 is mevrouw Van Dijke gestart als nieuwe directeur van de Inkooporganisatie. Zij volgde daarmee interimdirecteur de heer Magnée op. Het jaar 2020 was voor IJZ een intensief jaar. Het was de start van het werken met een onderverdeling van de jeugdhulp in percelen. Daarnaast heeft de coronapandemie een behoorlijke tijdsinvestering gekost van het relatief kleine IJZ-team. Zowel de meerkosten- als de omzetgarantieregeling rondom corona zijn via IJZ verwerkt. Tegelijkertijd heeft het besluit tot het niet meer contracteren van de gecertificeerde instelling Intervence (eind 2020) en de ontwikkelingen die daaraan vooraf zijn gegaan, een forse inspanning gevraagd van, met name, de directeur van IJZ. Kortom, 2020 was zoals eerder aangegeven voor IJZ een intensief jaar, maar wel één dat inzicht heeft gegeven in de sterke en de minder sterke punten van de organisatie. Om (nog) beter te voldoen aan de verwachtingen van zowel de Zeeuwse gemeenten als de Zeeuwse zorgaanbieders, heeft IJZ begin 2021 een nieuw afdelingsplan gepresenteerd.

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

6

Resultaat Jaarrekening GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland 2020 De exploitatie 2020 van GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland onderdeel GGD Zeeland sluit met € 84.000 positief. In het saldo is opgenomen een positieve beïnvloeding van gemeentelijke projecten van € 48.000 in verband met onderbesteding. Feitelijk is het resultaat hiermee per saldo € 36.000 positief voor 2020. De exploitatie 2020 van GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland onderdeel Inkooporganisatie Jeugdhulp sluit met negatief resultaat van € 6.257.051. Dit resultaat wordt in 2021, via de "T+1”-systematiek in de begrotingen van de gemeenten verwerkt en met de inkooporganisatie afgerekend. In de navolgende hoofdstukken wordt gerapporteerd over de realisatie van de geplande doelstellingen uit de programmabegroting (het jaarverslag) en wordt vanuit financieel oogpunt verantwoording afgelegd in de jaarrekening. Joke Gaemers, Directeur Publieke Gezondheid Zeeland

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

7

2.

Programmaverantwoording

Beoogd maatschappelijk effect: sturen op resultaat PL

Doelen

Resultaten heel 2020

Er is continu inzicht in de ervaren gezondheid van de Zeeuwse inwoners

De uitkomsten van de jeugdmonitor zijn verwerkt. Er is een samenvattende online rapportage opgesteld, www.ggdzeeland.nl/gmj2019. In het najaar 2020 is gestart met het geven van presentaties aan gemeenten, doorloop in 2021, in samenwerking met onderzoekers publieke gezondheid (opg), adviseurs publieke gezondheid (apg) en jeugdverpleegkundigen (jvp) 12+. Voor alle deelnemende scholen (23 locaties) aan de jeugdmonitor zijn schoolprofielen en tabellenboeken gemaakt. Terugkoppeling aan de school verloopt via team Jeugdgezondheidszorg (JGZ). In het najaar van 2020 is een instructiebijeenkomst aan jvp12+ en jeugdartsen gegeven, zodat gestart kan worden met de terugkoppeling per school. Doorloop vindt plaats in 2021.

Algemeen

De gezondheidsmonitor (GM) 2020 volwassenen en ouderen is uitgevoerd, het veldwerk is op 18 december afgerond. Inclusief een extra steekproef GM Volwassenen Terneuzen. Epidemiologie levert een belangrijke bijdrage aan de aanpak van COVID-19. Deze werkzaamheden bestaan uit: • het cijfermatig onderbouwen van verschillende beleidsbeslissingen binnen de Covid-19 crisis, zowel op gemeentelijk als op regionaal niveau; • de samenwerking onderhouden met het team; • infectieziektenbestrijding voor diverse projecten binnen de Covid-19 crisis; • het zelf onderzoek initiëren en aandachtspunten aanstippen door het regelmatig analyseren van de cijfers binnen de Covid-19 crisis. In verband met de extra taken is vanaf 1 september 2020 de onderzoekscapaciteit, bestaande uit 1.9 FTE, tijdelijk uitgebreid. De Zeelandscan is uitgebreid met de thema’s gezonde leefomgeving en jeugd. De cijfers zijn geüpdatet en alle dashboards zijn herzien. Ook is het onderdeel vaccinatiegraad toegevoegd in het dashboard gezondheid. Deze zijn te raadplegen via www.zeelandscan.nl. Met ZB|Planbureau en Robuust zijn gesprekken gestart over de voortzetting van de ZeelandScan na 2021 (financiering eindigt eind 2021). Dit wordt verder opgepakt in 2021.

De ambitie om op specifieke thema’s kwalitatief onderzoek uit te gaan voeren en het uitvoeren van een nulmeting, waarbij gezondheidswinst als basis wordt genomen, zijn vanwege de inzet op COVID-19 en een beperkte, kwetsbare formatie, niet uitgevoerd. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

8

PL

Doelen

Resultaten heel 2020 In 2020 is inzicht verkregen in de ervaren gezondheidssituatie van de Zeeuwse inwoners door de verwerkte jeugdmonitor en uitgevoerde volwassenmonitor en de uitbreiding van de Zeelandscan. De activiteiten zoals in de begroting 2020 weergegeven zijn met uitzondering van kwalitatief onderzoek en het uitvoeren van een nulmeting met gezondheidswinst als basis, uitgevoerd.

Er worden concrete ambities benoemd en de resultaten worden gemeten.

In de begroting 2021 is, in samenwerking met gemeenten, een stap gemaakt met het benoemen van hoofddoelen en subdoelen. Voor deze doelen zijn indicatoren benoemd. De begroting 2021 is op 10 juli 2020 door het AB vastgesteld. Het activiteitenprogramma 2021 is in december 2020 aan het algemeen bestuur aangeboden. Met dit activiteitenprogramma wordt inzichtelijk gemaakt op welke wijze op doelen uit de begroting wordt ingezet. De verdere uitwerking van de indicatoren horend bij de doelen uit de begroting, is vanwege Covid-19 nog niet opgepakt en is doorgeschoven naar voorjaar 2021.

2.1

Programma Publieke Gezondheid

Dit programma omvat de volgende programmalijnen: • Fysieke Veiligheid en Bescherming • Gezondheid in de Wijk • Sociale Veiligheid 2.1.1

Programmalijn Fysieke Veiligheid en Bescherming

Beoogd maatschappelijk effect: Inwoners van Zeeland zijn optimaal beschermd tegen schadelijke gezondheidseffecten vanuit de fysieke leefomgeving. Onder de Programmalijn Fysieke Veiligheid en Bescherming vallen de activiteiten behorende tot de infectieziektebestrijding, taken in het kader van de medische milieukunde, technische hygiëne zorg, het uitvoeren van inspecties kinderopvang en Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en activiteiten ter voorkoming van en het inperken van gezondheidsschade als gevolg van crises en calamiteiten.

Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

9

Fysieke Veiligheid en Bescherming

PL

Doelen Het voorkomen van het verspreiden van infectieziekt en en Seksueel Overdraagb are Aandoening en.

Resultaten 2020 In de maanden april, mei en juni zijn er ongeveer 40% minder mensen, ten opzichte van een vergelijkbare periode in 2019, tijdens spreekuren gezien. Op basis van een risico inschatting is er per situatie een passend alternatief geboden zoals een telefonisch consult, e-consult of een thuistest. Bij hoog risico situaties is er direct gehandeld en indien nodig is op huisbezoek gegaan. Vanaf juli zijn de spreekuren seksuele gezondheid door aanpassingen in de spreekkamer blijven draaien. Hierdoor is zicht behouden op de ervaren gezondheid van de cliënten. Resultaten spreekuren sense/soa: Op de spreekuren zijn in 2020 tijdens 931 consulten 794 cliënten gezien. Er zijn in totaal 251 (waaronder 53 ingevoerde thuistesten) Soa’s geconstateerd, dit is een vindpercentage van 26,9%. Dit is hoger dan in 2019: toen was het vindpercentage 18,1 %. Preventieactiviteiten: • De weerbaarheidstrainingen Girls talk + (LVB doelgroep) hebben in samenwerking met het SMWO plaatsgevonden. • De voorlichtingsactiviteiten aan risicogroepen zijn via internetactiviteiten aangeboden en via acties waarbij fysieke aanwezigheid niet nodig was. De website ‘Digitale wegwijzer Seksuele Gezondheid’ voor burgers is gelanceerd. Deze website zorgt ervoor dat de keten van zorg op het gebied van seksuele gezondheid beter bereikbaar wordt voor burgers.

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Voor de (preventie-) activiteiten gefinancierd door het RIVM of VWS is verantwoording afgelegd. De activiteiten zijn of aangepast of op reguliere wijze doorgegaan. Hier ligt geen financieel risico voor de GGD. Voorkomen en voorkomen van verspreiden van infectieziekt en.

• • • • • •

De spreekuren voor beroepsgroepenvaccinaties hebben op aangepaste wijze plaatsgevonden. Herhaalvaccinaties voor reizigers hebben sinds september 2020 weer doorgang gevonden. De opkomst bij het reizigersspreekuur is laag gebleven. Het vaccineren van hepatitis B op de scholen is op aangepaste wijze doorgegaan. In 2020 is gestart met vaccinaties op maat: dit zijn vaccinaties die niet door de overheid worden aangeboden, maar waar je op eigen kosten voor kunt kiezen (bijvoorbeeld gordelroos en waterpokken). Verschillende nieuwe bedrijven en gemeenten zijn op aanvraag gevaccineerd. Het team heeft ondersteuning geleverd bij de griepvaccinatie campagne.

In totaal zijn er in 2020 6216 consulten uitgevoerd. Dit is een daling van 44% t.o.v. het jaar 2019.

10 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Doelen Acuut ingrijpen bij het opkomen van bestaande of nieuwe infectieziekt en. Fysieke Veiligheid en Bescherming

PL

Resultaten 2020 Het team Infectieziektebestrijding (IZB) heeft zich volop ingezet op de bestrijding van het COVID-19 virus. Het IZB team heeft in de tweede helft van 2020 de focus gelegd op verzorgings- en verpleeghuizen, het signaleren en beheersen van clusters (brandhaarden) en ondersteuning van de COVID19 teams (testen en bron en contactonderzoek). Daarnaast is zo veel mogelijk het reguliere werk weer opgepakt. Het team IZB heeft zich ingezet op het verhogen van de influenza vaccinatiegraad in de zorg en reguliere doelgroepen, met extra aandacht voor de mantelzorgers. Dit omdat deze laatste groep een groep is, die bij uitval door Covid-19 de kwetsbaren benadeelt en tevens een risico voor besmetting vormt vanwege de contacten met de kwetsbaren. Deze extra actie is in 2020 ingezet als gevolg van Covid-19 en als preventiemaatregel om de druk op de zorgcontinuïteit voor Covid-19 te verminderen. TBC team: In 2020 heeft de herstart plaatsgevonden van de BCG-vaccinatie voor kinderen met een verhoogd risico op een tbc-infectie. Tevens zijn plannen gemaakt op welke wijze in 2021 de reguliere werkzaamheden zo volledig mogelijk kunnen worden hervat en op welke wijze een inhaalslag van de opgelopen achterstand van uitgestelde screenings kan worden opgepakt. De begeleiding van de LTBI en TBC cliënten/patiënten heeft voornamelijk op afstand plaatsgevonden indien de situatie dat toeliet.

Indien dit niet mogelijk was, is op huisbezoek gegaan.

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Het totaal aantal gemelde actieve Tuberculose voor 2020 is 13. Totaal aantal opgespoorde infecties TBC (LTBI) voor 2020 is 21. Ter vergelijking: in 2019 waren er 7 actieve TBC en 5 LTBI. In 2018 waren dat 24 actieve TBC en 15 LTBI. Het aantal infecties en gemelde actieve TBC fluctueert per jaar. Optimale hygiëne in de gezondheids zorg, technische hygiënezorg, team THZ.

De inspecties op schepen zijn ondanks Covid-19, doorgegaan. In 2020 zijn in totaal 355 schepen geïnspecteerd. Op 15 december 2020 zijn de tattooshops verplicht weer gesloten. In totaal zijn 25 tattooshops geïnspecteerd. I.v.m. COVID-19 hebben de organisaties besloten om geen audits uit te voeren. Dit om de verspreiding van het virus zo veel mogelijk te voorkomen. Eén organisatie heeft er echter voor gekozen om op 10 locaties een audit uit te laten voeren door GGD Zeeland. Daarnaast zijn de teststraten geïnspecteerd op hygiëne. Tevens zijn een aantal instellingen geïnspecteerd/getoetst n.a.v. een uitbraak Covid-19.

11 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

PL

Doelen Voldoende vaccinatie graad.

Resultaten 2020 In 2020 is het Rijks Vaccinatie Programma 0-14 maanden conform schema uitgevoerd. De 3,9 maanden consulten (inclusief de vaccinatie) en de groepsvaccinaties HPV/DTP/BMR zijn tijdelijk uitgesteld als gevolg van COVID-19. Vanaf september 2020 is er een aangepast 3,9 jaar consult ingepland om o.a. de vaccinatie in te halen. In het najaar 2020 zijn er twee groepsvaccinaties uitgevoerd binnen de richtlijnen COVID-19. Het betroffen HPV in september en BMR/DTP (2 prikken tegelijk) in november. De invloed van deze aangepaste activiteiten als gevolg van Covid-19 is nog niet bekend. De exacte cijfers worden eind juni 2021 door het RIVM gepubliceerd.

Voorkomen van resistentie van bacteriën tegen antibiotica, team THZ. Gemeenten hebben zicht op de kwaliteit van de kinderopvang.

Het project is in 2020 niet herstart. Alleen ad-hoc overleg heeft plaats gevonden. In 2021 wordt dit verder opgepakt.

In verband met sluiting van de kinderopvang medio maart zijn tijdelijk geen reguliere inspecties uitgevoerd. Er zijn afspraken gemaakt met gemeenten voor het uitvoeren van een alternatieve vorm van toezicht ‘Vinger aan de pols’. Dit houdt in dat er telefonisch contact is gezocht met kinderdagverblijven en gastouders en hier is een verslag van vastgelegd. Daarnaast is vanaf 1 juni 2020 gestart met het beoordelen van nieuwe aanvragen. Deze werkzaamheden worden op afstand (telefonisch en digitaal) uitgevoerd. Daarnaast zijn extra evaluatiemomenten met de gemeente ingevoerd. De medewerkers zijn ingezet in de crisisorganisatie in verband met de bestrijding van COVID-19. Per 1 september 2020 zijn de reguliere inspecties weer opgepakt. Er is nauw contact en overleg met de gemeenten geweest over het maken van een prioritering om de kwaliteit zoveel mogelijk te borgen. Hierbij is maatwerk ingezet. Er is gekeken wat op afstand kan en waarvoor bezoek aan de locatie nodig is.

In totaal zijn 221 instellingen voor kinderopvang geïnspecteerd (van de 370), 3 gastouder bureaus (van de 10) en 97 gastouders (van de 468). Er is 92 keer ‘Vinger aan de pols’ toezicht uitgevoerd.

12 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

PL

Doelen Gemelde calamiteiten en geweldsincid enten in het kader van de gemeentelijk e zorg en ondersteuni ng Wmo zijn onderzocht. Inspecties Wmo worden proactief uitgevoerd.

Resultaten 2020 In 2020 zijn door de zorgaanbieders slechts vier meldingen gedaan bij de GGD met betrekking tot calamiteiten/geweldsincidenten tijdens uitvoering van WMO zorg. Alle meldingen zijn door de aanbieders zelf onderzocht. De GGD heeft aan de hand van de opgestelde en toegestuurde aanbevelingen beoordeeld en heeft geconstateerd dat bij geen van deze zorgaanbieders vervolgonderzoek door de toezichthouders nodig was.

Het vergroten van kennis over een zo gezond mogelijke fysieke leefomgeving.

Aantal milieuconsulten: Het team Medische Milieukunde (1.7 fte) heeft in 2020 (naast reguliere advisering) 65 vragen van burgers en gemeenten ontvangen. Dit betroffen 51 burgermeldingen en 14 meldingen van gemeenten/scholen.

Begin 2020 (vóór de COVID-19 uitbraak in Nederland) is met gemeenten gesproken over mogelijke uitbreiding van de WMO-toezichtstaken om de kwaliteit van de dienstverlening proactief te kunnen toetsen, verbeteren en borgen. Als gevolg van COVID-19 heeft dit gesprek geen vervolg gekregen in 2020.

Aantal voorlichtingsactiviteiten over de fysieke inrichting van een gezonde leefomgeving: Er zijn 5 voorlichtingsactiviteiten over de fysieke inrichting van een gezonde leefomgeving georganiseerd voor gemeenten, gemeenteraden en een openbare bijeenkomst. In de COVID-19-crisis is het binnenmilieu van woningen en scholen meer onder de aandacht gekomen. Door een aantal schoollocaties is gevraagd om GGD-advies over hoe om te gaan met ventilatie en wat de mogelijkheden/beperkingen zijn door corona. In 2020 is de gezondheidsmonitor opnieuw afgenomen voor Zeeland, hierin zijn een aantal hinder gerelateerde milieuvragen opgenomen. Voor gemeente Terneuzen zijn, naast de standaardvragen, extra vragen opgenomen. De resultaten hiervan worden medio 2022 verwacht. Bovenstaande activiteiten hebben bijgedragen aan het vergroten van kennis over een zo gezond mogelijke fysieke leefomgeving in 2020.

13 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

Fysieke Veiligheid en Bescherming

PL

Doelen Benutten van de kansen die de omgevingsw et biedt om de woon-, werk- en leefomgeving gezonder in te richten.

Resultaten 2020 GGD Zeeland heeft input geleverd op de provinciale Omgevingsvisie en hierin de gezonde leefomgeving onder de aandacht gebracht. Met 9 van de 13 gemeenten vindt overleg plaats over de implementatie van de gezonde leefomgeving binnen de gemeente. Door het verschil in implementatiesnelheid bij de gemeenten is het zoeken om op het juiste moment aan te sluiten. Het onderhouden van de contacten is dan ook belangrijk om op het juiste moment betrokken te zijn. Het team Medische milieukunde (MMK) neemt deel aan het Zeeuws samenwerkingsplatform omgevingswet. Samen met Regionale Uitvoeringsdienst Zeeland (RUD) en Veiligheidsregio Zeeland (VRZ) wordt ingezet op een veilige, gezonde en schone leefomgeving. Er is een samenwerkingsmatrix ontwikkeld met RUD en VRZ om de samenwerking en het gezamenlijk adviseren te versterken bij vraagstukken in het kader van de omgevingswet en de omgevingstafels. In september 2020 is het project leefkwaliteit Sluiskil-Terneuzen gestart. Het doel van het project is het in kaart brengen van de beleving van inwoners, het inventariseren van mogelijke knelpunten ten aanzien van de omgevingskwaliteit en het aandragen van oplossingen hiervoor, ten einde de omgevingskwaliteit in het gebied Sluiskil-Terneuzen, waar mogelijk en nodig, te verbeteren.

Het gaat hierbij om de beleving van de omgevingskwaliteit bij lokale inwoners in de Zeeuws-Vlaamse Kanaalzone op het gebied van lucht, geur, geluid, stof, veiligheid en gezondheid. GGD Zeeland is betrokken bij het onderzoek naar de beleving van inwoners op het gebied van leefomgeving, gezondheid en milieu. Dit is een samenwerkingsproject tussen onder andere de GGD, gemeente, provincie, RUD en Rijkswaterstaat.

GGD is voorbereid op inzet bij crisis en calamiteiten.

Vlak voor de uitbraak COVID-19 is een interne multidisciplinaire crisisoefening binnen de GGD gehouden. 100% van de beschikbare medewerkers voor crisis en calamiteiten zijn opgeleid en getraind. De jaarlijkse ‘grote’ oefening met de Zeeuwse ketenpartners is in verband met Covid-19 komen te vervallen. In het najaar is het trainingsprogramma voor crisisfunctionarissen weer opgestart. Er is gestart met een tussentijdse reflectie van het crisisbeleidsteam, met name de werking hiervan tijdens de coronacrisis. Hierna hebben, aan de hand van de uitkomsten van deze reflectie, functiegerichte (monodisciplinaire) trainingen plaatsgevonden.

Doeltreffend e inzet (24/7) wordt geleverd bij crises en calamiteiten.

Alle crisisfunctionarissen zijn aantoonbaar opgeleid en getraind. Mede dankzij de langdurige en intensieve inzet tijdens de coronacrisis hebben alle crisisprocessen, naast de ingeplande en gevolgde trainingen, hun kennis en vaardigheden in de praktijk ten uitvoering kunnen brengen.

14 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Fysieke Veiligheid en Bescherming Prim begroting Lasten Baten Mutatie reserve Eindtotaal

2.853.655 -1.718.876 1.134.779

Gewijzigde begroting Realisatie Verschil V/N 3.021.738 2.842.162 179.576 -1.966.328 -2.018.995 52.667 1.055.410 823.166 232.244

Toelichting Fysieke Veiligheid en Bescherming Loonkosten inclusief inhuur minus ontvangen ziekengelden € 5.000 hoger dan begroot. Daar tegenover staan € 46.000 hogere detacheringsopbrengsten (zie onder baten) zodat per saldo binnen het budget gebleven is. PMR/reizigersvaccinaties; door COVID lagere kosten vaccins, medische hulpmiddelen en telefoongesprekken reizigerszorg. TBC lagere kosten GGD-GHOR Infectieziektenbestrijding hogere lasten met name in verband met formatie onderzoek, coachingskosten en niet begrote lasten HPzone Dashboard en licentie- en hosting kosten Meldpunt Uitbraak Infectie Ziekten (MUIZ) Hogere Lasten Rijksvaccinatie i.v.m. ombouwen koelkast modules, eclipse naalden, PBM, huur vervoermiddelen en huur van gebouwen. (zie ook baten) SOA curatief vrijval laboratoriumkosten voorgaande jaren € 27.000 en € 14.000 lagere lasten 2020. Medische hulpmiddelen € 22.000 lager. WMO lasten signaal gestuurd onderzoek. (zie ook baten) Totaal lasten

Toelichting Fysieke Veiligheid en Bescherming Project Extra aanbodplan lagere baten vanwege te hoog begrote baten Niet begrote detachering IZB en SOA personeel t.b.v. COVID bestrijding in Aruba, Bonaire en Curacao 3 personen cumulatief 9 maanden. Personeel is niet vervangen. Massavaccinaties 2.393 DKT + 3.437 MenACWY vaccinaties in 2020 totaal 186.000 realisatie versus 43.200 begroot. Circa 24.000 van gerealiseerd bedrag betreft nagekomen van 2019 (extra HPV oproepen, veegactie DKT en MenACWY (meningokokken) vaccinaties) SOA curatief afrekening VWS i.v.m. Instellingssubsidie Aanvullende Seksuele Gezondheid 2018 +2019 47.000 positief. Ontvangen voorschot voor 2020 11.000 lager Hygiëne Infectie Preventie (HIP) door COVID 266.000 lagere opbrengsten en 157.000 niet begrote VWS-Covid bijdrage (minder inkomsten verrekend met minder uitgaven voor reiskosten en scholing) PMR/reizigersvaccinaties door COVID 357.000 lagere opbrengsten en 250.000 niet begrote VWS-Covid bijdrage (minder inkomsten verrekend met minder uitgaven voor reiskosten en scholing)

V V V V

Bedrag Inc/struct -5.000 Incidenteel -5.000 166.000 23.000 -17.000

Incidenteel +166.000 Incidenteel +23.000 Incidenteel -17.000

-32.000

V/N N

V V N

Incidenteel -32.000 63.000 Incidenteel +63.000 -18.000 Incidenteel -18.000 +180.000 Incidenteel +180.000 V

N

Bedrag Inc/struct -12.000 Incidenteel –12.000 46.000 Incidenteel +46.000

V/N N

V N V

V

143.000

Incidenteel +143.000

V

36.000

Incidenteel +36.000

V

-109.000

Incidenteel -109.000

N

-107.000

Incidenteel -107.000

N

15 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Technische Hygiënezorg(THZ) door COVID 24.000 lagere opbrengsten en 35.000 niet begrote VWS-Covid bijdrage (minder inkomsten verrekend met minder uitgaven voor reiskosten en scholing) TBC-bestrijding door COVID 46.000 lagere opbrengsten en 66.000 niet begrote VWS-Covid bijdrage (minder inkomsten verrekend met minder uitgaven voor reiskosten en scholing) WMO doorberekende lasten signaal gestuurd onderzoek

11.000

Incidenteel +11.000

V

20.000

Incidenteel +20.000

V

22.000

V

Overige verschillen

2.000

Totaal baten

52.000

Incidenteel +22.000 Incidenteel +2.000 Incidenteel +52.000 V

2.1.2

Programmalijn Gezondheid in de Wijk

Beoogd maatschappelijk effect: de Zeeuwse inwoners zijn èn voelen zich gezonder De programmalijn Gezondheid in de Wijk wordt voor een groot deel gevormd door de jeugdgezondheidszorg (JGZ). Via een integrale benadering wordt ingezet op de gezondheidsbescherming, -bewaking en -bevordering van de Zeeuwse jeugd. Daarnaast richt deze programmalijn zich op gezondheidsvraagstukken gericht op de Zeeuwse inwoners, zoals leefstijl en de leefomgeving.

16 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

V V

PL

Doelen Alle Zeeuwse kinderen/ jongeren zijn in beeld.

Resultaten 2020 De uitvoering van het basistakenpakket JGZ (BTP) is vanaf medio maart 2020 op een andere manier uitgevoerd dan normaal, als gevolg van de COVID-19 crisis. De landelijke richtlijnen zijn hierbij gevolgd. De onderzoeken/contacten gericht op kinderen van 0-4 jaar zijn allemaal uitgevoerd. Enkele contactmomenten zijn hierbij uitgevoerd in aangepaste vorm (onder andere door gebruik te maken van beeldbellen, telefonisch consult of verkorte consulten). Steeds is hierbij (samen met ouders) een afweging gemaakt. Indien het nodig was, heeft er huisbezoek of fysiek contact plaatsgevonden. De neonatale gehoorscreening is volledig uitgevoerd.

Gezondheid in de Wijk

PGO's van schooljaar 2019/2020 zijn niet meer ingehaald. Alle ouders van desbetreffende kinderen hebben hierover bericht ontvangen en de mogelijkheid gekregen om vragen/zorgen alsnog te kunnen bespreken. Uitbreiding van reguliere JGZ-taken voor de contactmomenten van 4+ was mogelijk bij schoolopening (basisscholen). Zo zijn de pgo’s 5 jaar en 10 jaar van schooljaar 2020-2021 weer opgepakt. Wanneer het niet op school uitgevoerd kon worden, zijn de kinderen en hun ouders uitgenodigd op een JGZ-locatie. Er is/wordt gewerkt met een verkort onderzoek, waarbij de screeningen als leidraad gelden, indien noodzakelijk kan een vervolgonderzoek ingepland worden voor een uitgebreider consult.

Omdat VO-scholen langer gesloten bleven, zijn PGO 13, adolescentencontactmoment en andere contacten via beeldbellen uitgevoerd. Ook hierbij geldt dat als het in een individueel geval nodig was, de gesprekken fysiek plaatsvonden. Het project om samen met ketenpartners webinars voor ouders van pubers te ontwikkelen is wel voorbereid, maar door COVID-19 niet uitgevoerd. Dit is naar 2021 doorgeschoven. Er is gestart met de uitvoering van een aanpak gericht op het jeugdartsentekort voor de korte termijn. Jeugdverpleegkundigen zijn geschoold vanwege een taakverschuiving bij het 3,9jr consult. De inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) is betrokken bij het traject van artsentekort en de taakverschuiving. Parallel is een project gestart dat zich richt op een structurele oplossing. Verdere uitwerking hiervan vindt plaats in 2021.

17 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

PL

Doelen Risico’s en problemen worden vroegtijdig gesignaleerd en opgepakt.

Resultaten 2020 Doordat het basistakenpakket (BTP) in aangepaste vorm is uitgevoerd, zijn kinderen minder in beeld dan in de reguliere situatie. Dit geldt met name voor kinderen ouder dan 14 maanden. Voor de uitvoering van het BTP en de opschaling zijn de landelijke richtlijnen gevolgd. Er is extra aandacht besteed aan de bekende kwetsbare gezinnen. Tijdens de sluiting van de scholen is, als vangnet, het telefonisch spreekuur 0-4 uitgebreid naar 0-12 én er is een mailbox geopend voor ouders van 4-12jarigen. Dit is bedoeld voor lichte opvoedondersteuning. Hier is beperkt gebruik van gemaakt. Er is via de school een brief naar ouders van 12+ kinderen gezonden met tips voor het omgaan met de situatie en informatie over de bereikbaarheid van de jeugdverpleegkundige. Jongeren worden verwezen naar www.jouwggd.nl.

Gezondheid in de Wijk

Vanaf het najaar zijn alle contactmomenten weer uitgevoerd, soms in een andere vorm (telefonisch, beeldbellen, verkorte versie). De inspectie heeft benadrukt dat JGZ een vitale tak is in de zorg voor jeugdigen. Er is intensief contact met voorschoolse voorzieningen en het onderwijs. Integrale vroeghulp (IVH): Eind 2019 heeft de stuurgroep Integrale vroeghulp (IVH) in een nieuwe samenstelling een doorstart gemaakt. Deze stuurgroep is het eerste kwartaal 2020 nog een keer bij elkaar gekomen. De coördinatiefunctie voor het IVH netwerk wordt vanaf 2021 gecontinueerd bij de GGD. De uitvoering van IVH is ‘normaal’ doorgegaan. Wel vonden de bijeenkomsten allemaal digitaal plaats. De intakeverslagen zijn naar ouders gemaild en de trajectbegeleider heeft daarna telefonisch contact voor hulpvraagverduidelijking gehad. In een enkel geval is een trajectbegeleider op huisbezoek gegaan. In 2020 is begonnen met 25 kinderen uit 2019 die nog in de begeleiding waren. Oosterschelderegio 10, Walcheren 7, Zeeuws-Vlaanderen 8. In 2020 zijn er 37 nieuwe aanmeldingen bijgekomen. Oosterschelderegio 11, Walcheren 11, Zeeuws-Vlaanderen 15. Op 31 december 2020 waren er nog 37 kinderen in begeleiding.

PreSPARK: In het laatste kwartaal van 2020 heeft ZonMw goedkeuring gegeven op het ingediende eindverslag van het project ‘Effecten en validiteit van de preSPARK als inrichting van het prenataal contactmoment’. Inzet van de preSPARK blijkt zinvol, efficiënt en levert valide uitkomsten op. Het draagt bij aan effectieve vroege preventie voor aanstaande ouders met verhoogd tot hoog risico op opgroei- en opvoedproblemen. De resultaten sluiten naadloos aan bij de doelstellingen van het landelijke actieprogramma Kansrijke Start en bij de wetswijziging Prenataal Huisbezoek door de Jeugdgezondheidszorg van de minister van VWS. preSPARK helpt professionals én ouders - ZonMw Digitale Publicaties

18 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Gezondheid in de Wijk

PL

Doelen Landelijke speerpunten (zoals armoede) zijn vertaald naar de Zeeuwse schaal en in het basistaken pakket geborgd.

Resultaten 2020 Het eerste half jaar heeft de focus gelegen op het zo veel mogelijk uitvoeren van het BTP binnen de richtlijnen van het RIVM als gevolg van de COVID-19 crisis. Het landelijk beleid voor JGZ-activiteiten in de COVID-19 periode is in Zeeland geïmplementeerd. Vanaf augustus is er weer wat ruimte gekomen om ons iets meer te richten op andere actuele ontwikkelingen (naast COVID-19). Er zijn enkele nieuwe professionele richtlijnen geïmplementeerd en de juridische werkafspraken zijn geactualiseerd. Scholingen zijn weer opgestart (digitaal). Op provinciaal niveau werkt de GGD vanuit JGZ (in kader Preventieakkoord) samen met SportZeeland aan het stimuleren van beweegvaardigheid van basisscholieren. Hierbij sluiten de Jeugdverpleegkundigen op schoolniveau aan.

Gezondheid in de Wijk

In diverse gemeenten sluit JGZ aan bij de lokale coalities bij Kansrijke Start. De rol en positie van de GGD gericht op de gezondheid van volwassenen en ouderen is bepaald.

Het eerste halfjaar van 2020 zijn voorbereidingen getroffen voor een ouderenagenda. Zo is een inventarisatie gedaan naar relevante onderwerpen en thema’s voor deze agenda. Als gevolg van de COVID-19 crisis is met de agenda voor volwassenen nog geen start gemaakt. In het tweede half jaar zijn relevante cijfers verzameld en geïnterpreteerd. Deze vormen de basis voor de ouderenagenda. De ontwikkeling loopt door in 2021. De agenda voor volwassen is doorgeschoven naar 2021.

19 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

PL

Doelen

Gezondheid in de Wijk

Eind 2020 is de helft van de Primair Onderwijs, Voortgezet Onderwijs en Middelbare Beroeps Opleidingen een Gezonde School.

Resultaten 2020 Op 31 december 2020 telde Zeeland 63 scholen met het Vignet Gezonde School: 49x PO, 3x SO, 8x VO, 2x VSO en 1x MBO. In totaal hadden deze scholen 80 themacertificaten: 24x Bewegen & Sport, 1x Fysieke Veiligheid, 6x Milieu & Natuur, 2x Roken, alcohol en drugspreventie, 3x Relaties & Seksualiteit, 23x Voeding en 21x Welbevinden. Dat zijn er 12 meer dan op 31 december 2019. In schooljaar 2019-2020 zijn er 48 scholen begeleid binnen het ondersteuningsaanbod door GGD en SportZeeland. Deze trajecten zijn beïnvloed door de sluiting van de scholen in de eerste COVID-19 periode. In schooljaar 2020-2021 worden er 10 scholen begeleid binnen het ondersteuningsaanbod, in samenwerking met SportZeeland (thema’s Bewegen & Sport en Voeding) en IVN (Milieu & Natuur). Dit zijn er minder dan in voorgaande schooljaren. Dit komt doordat de periode waarin de scholen het ondersteuningsaanbod konden aanvragen samenviel met de eerste lockdown en op dat moment daarom de scholen gesloten waren.

Gezondheid in de Wijk

Op 31 december 2020 begeleidden we 30 scholen binnen de stimuleringsregeling Relaties & Seksualiteit. Dankzij subsidie vanuit het Rijk hebben we een expertteam Gezonde School-adviseurs op dit thema kunnen samenstellen binnen de GGD. Met dit team zetten we in op: deskundigheidsbevordering, samenwerking bestaande teams en projecten, motiveren van de scholen en begeleiden van de scholen. De doelen uit het landelijke preventieakkoord zijn vertaald naar de Zeeuwse schaal en er wordt op ingezet.

Er is een inventarisatie gedaan naar de huidige inzet op de onderwerpen uit het preventieakkoord (roken, alcohol gebruik en overgewicht). Daarnaast zijn cijfers verzameld over dit onderwerp. Dit traject heeft als gevolg van de COVID-19 crisis vertraging opgelopen. Het preventieakkoord is onder de aandacht gebracht bij gemeenten, bij verschillende gemeenten is meegedacht en geadviseerd bij de aanvraag voor het ondersteuningsbudget.

20 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Doelen De leefomgeving draagt bij aan de gezonde leefstijl.

In Zeeuws-Vlaanderen is een gezonde leefomgeving een speerpunt in de nieuwe lokale nota gezondheidsbeleid. Bij de andere gemeenten liggen de speerpunten nog niet vast.

Nu Niet Zwanger (NNZ) Losse onderwerpen binnen Gezondheid in de Wijk

Resultaten 2020 Advisering aan gemeenten loopt door. Het eerste half jaar was de advisering vooral gericht op hoe de 1,5 metersamenleving in te richten en de kansen die dit geeft voor de gezonde leefomgeving op de lange termijn, gekoppeld aan het belang van een gezonde leefstijl. Er is deelgenomen aan diverse gebiedstafels in verband met de omgevingsvisie. Daarnaast zijn de adviseurs Publieke Gezondheid geïnterviewd voor de omgevingsvisies en zij denken mee over omgevingsplannen (Veere, Middelburg, Schouwen-Duiveland, NoordBeveland, Reimerswaal).

Gezondheid in de Wijk

PL

Er is een workshop gericht op het verbinden van het fysiek en sociaal domein digitaal aangeboden. Er is nog geen gebruik van gemaakt. De adviseurs Publieke Gezondheid zijn betrokken bij de totstandkoming van de omgevingsvisie van de Provincie Zeeland Door COVID-19 is de uitrol van het project wat langzamer gegaan dan gepland, met name de contacten met de huisartsen en enkele zorgorganisaties hebben wat vertraging opgelopen. Tot nu toe zijn de volgende ketenpartners aangesloten: SMWO, maatschappelijk Werk Walcheren, William Schrikker Groep, Tragel, ‘s Heerenloo, Emergis, AAN Z, Hulst voor Elkaar, Leger des Heils, Porthos, Prokini, Agathos, ‘t Gors en GGD Zeeland (JGZ en OGGZ). Professionals van de aangesloten organisaties hebben de e-learning van Rutgers gevolgd en zijn door NNZ (Nu Niet Zwanger) Zeeland geschoold in de NNZ-methodiek, Hiernaast zijn er binnen het somatisch netwerk contacten opgebouwd met huisartsen, gynaecologen, verloskundigen, apothekers en artsen verstandelijk gehandicapten. Met het Adrz en met ZorgSaam zijn er afspraken gemaakt over de plaatsing van de anticonceptiemiddelen. Er is in totaal met meer dan 40 kwetsbare mannen en vrouwen het gesprek aangegaan door zowel de ruim 30 aandachtsfunctionarissen bij de ketenpartners als de inhoudelijke coördinatoren.

Er is een nieuwsbrief ontwikkeld om de gemeenten en partners betrokken te houden bij Nu Niet Zwanger en hen te informeren over de laatste ontwikkelingen.

21 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

Losse onderwerpen binnen gezondheid in de wijk

PL

Doelen Advies publieke gezondheid aan de 13 Zeeuwse gemeenten.

Gezondheid in de Wijk Lasten Baten Mutatiereserve Eindtotaal

Resultaten 2020 De advisering aan gemeenten heeft het eerste half jaar gedeeltelijk stilgelegen. Enerzijds door andere prioriteiten bij de betreffende gemeenten, anderzijds omdat de adviseurs publieke gezondheid zijn ingezet voor de bestrijding van COVID-19. De tweede helft van 2020 is de advisering aan gemeenten weer ‘normaal’ opgepakt. Het beleidskader voor de nieuwe nota Volksgezondheid in ZeeuwsVlaanderen is vastgesteld. De adviseurs publieke gezondheid hebben hierbij geadviseerd. In het kader van het thema “gezonde leefomgeving” zijn een aantal stappen gezet: • Het traject leefomgeving Sluiskil zit in de uitvoeringsfase. • Er is een training uitzetten Leefplekmeter gevolgd. • Werkzaamheden m.b.t. het traject Vitaal Schouwen-Duiveland zijn opgepakt.

Prim begroting 9.354.774 -1.208.750 -36.288 8.109.736

Gewijzigde begroting 9.113.198 -1.203.892 7.909.306

Realisatie 9.071.406 -1.187.772 7.883.634

Toelichting Gezondheid in de Wijk Onderbesteding gemeentelijke projecten Projecten lagere lasten met name Zorgpad e-consulten dit project zou in 2020 worden afgerond maar er is uitstel verleend tot 1 april 2021. Veel werkzaamheden zijn hierdoor ook doorgeschoven en worden uitgevoerd door externe partijen. Loonkosten inclusief inhuur minus ontvangen ziekengelden

Verschil

V/N

41.792 -16.120 25.672

V N V V

Bedrag Inc/struct 58.000 Incidenteel +58.000 11.000 Incidenteel +11.000

V/N V

Incidenteel -34.000 Incidenteel -8.000 Incidenteel +23.000 Incidenteel -6.000 Incidenteel -2.000 Incidenteel +42.000 (V)

N

Screeners aanschaf echoscreens, audiometers en drukwerkkosten voor Groeigidsen Team Onderzoek & Advies lagere lasten voor met name Jeugdmonitor en lagere lasten SPSS licenties Verwijsindex, hogere lasten applicatiebeheer en activiteiten

-8.000 23.000

Diverse verschillen

-2.000

Totaal lasten

42.000

-6.000

22 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

V

N V N N V

Toelichting Gezondheid in de Wijk Bedrag Aanvullende diensten ten laste van gemeentelijke projecten Projecten GLO-JGZ hogere baten Aanvullende diensten lagere omzet door COVID-19 Artsen in opleiding (gemiddeld 3,95 fte gedurende 2020) vergoeding opleiding 184.000 (132.00 begroot) en 28.300 nagekomen met betrekking tot 2019 Onderzoek en advies extra opdracht Gezondheidsmonitor

Inc/struct V/N -9.000 Incidenteel N -9.000 11.000 Incidenteel V +11.000 24.000 Incidenteel V +24.000 -164.000 Incidenteel N -164.000 81.000 Incidenteel V +81.000 19.000

Afrekening CB-locaties Walcheren

20.000

Diverse verschillen (m.n. div projecten)

2.000

Totaal baten

2.1.3

-16.000

Incidenteel +19.000 Incidenteel +20.000 Incidenteel +2.000 Incidenteel -16.000 N

V V V N

Programmalijn Sociale Veiligheid

Beoogd maatschappelijk effect: Het gevoel van veiligheid in het persoonlijke leven is vergroot. De programmalijn Sociale Veiligheid richt zich op het gevoel van veiligheid van inwoners. Het gaat hier om kwetsbare inwoners van Zeeland waarvoor een sluitende aanpak nodig is. Hierbij is signaleren en toeleiding naar zorg van groot belang. Onder de programmalijn Sociale Veiligheid vallen in 2020 de teams Veilig Thuis, Meld- en Adviespunt Bemoeizorg, forensische zorg en de projecten RUPS, de Verwijsindex en Zeeland Zonder Zelfmoord.

Sociale Veiligheid

PL

Doelen Inwoners en professionals met zorgen over huiselijk geweld en kindermishandeling vinden de juiste hulp (via een meldpunt Veilig Thuis).

Resultaten heel 2020 In 2020 heeft Veilig Thuis gewerkt aan het wegwerken van de wachtlijsten en het beheersbaar houden van de instroom van meldingen en adviesaanvragen. Dit is door incidentele extra financiering en ophoging van de formatie deels gelukt: de wachtlijst van het Advies en Meldingen is fors afgenomen. De wachtlijst van het Onderzoek en Ondersteuningsteam is nog onvoldoende afgenomen. Hieronder staan de resultaten kort omschreven: Resultaten: • Veilig Thuis heeft in 2020 in totaal 1745 meldingen ontvangen. Dit is een daling t.o.v. van 2019 van 14,5 %. Het aantal meldingen in 2020 is lager dan 2019, maar is nog steeds aanzienlijk hoger dan het aantal meldingen in 2017 en 2018. Veilig Thuis heeft het afgelopen jaar in totaal 2515 adviesvragen behandeld.

23 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

PL

Doelen

Resultaten heel 2020 Dit is een stijging van 2,2 % t.o.v. het jaar 2019. Daarnaast wordt een toenemende complexiteit van problematiek in zaken bij zowel het Advies en Meldingen Team als het Onderzoek en Ondersteuningsteam gesignaleerd. • Het % meldingen dat binnen de wettelijke termijn van 5 werkdagen op veiligheid is beoordeeld: 41%. • Het % onderzoeken dat binnen de wettelijke termijn van 70 dagen is afgerond: 100%. Wachtlijst Advies en Meldingen Team (AMT): De wachtlijst van het AMT is eind 2020 sterk afgenomen. Begin 2019 stond de wachtlijst op 190 zaken. De oorzaak van deze afname betreft de inzet van extra personeel via detachering (inhuur van een satellietteam). In Q4 2020 kende de wachtlijst gemiddeld 4 zaken. Wachtlijst Onderzoek en Ondersteuningsteam (OOT): In 2020 fluctueerde de wachtlijst van OOT tussen de 15 en 20 zaken. In 2019 fluctueerde dit tussen de 28 en 45 zaken. Begin 2019 stond de wachtlijst op 45 zaken. In Q4 van 2020 kende de wachtlijst gemiddeld 20 zaken. Veilig Thuis in de COVID-19 crisis: In het begin is een klein vast crisisteam op huisbezoek gegaan, daarna zijn de huisbezoeken, vanuit de cruciale beroepsgroep, weer opgestart. Dit wel rekening houdend met de RIVM-richtlijnen. Sinds de coronamaatregelen heeft Veilig Thuis meer en andersoortige adviesvragen ontvangen.

Hierin is een toename in adviesvragen vanuit de omgeving (buurtbewoners) en vragen betreffende omgangsregelingen omtrent scheidingen waar te nemen. Andere ontwikkelingen: • 18 mei 2020 is het online aanmeldformulier voor professionals gepubliceerd. • Op 25 mei is gestart met de chatfunctie. • Vanaf 3 juni is er vanuit efficiëntie gestart met de automatische politie meldingen via CORV (deze worden dan automatisch omgezet in een aanmelding). Project MDA++ De MDA++ aanpak is bedoeld voor gezinnen en huishoudens waar sprake is van structurele onveiligheid, waar bovendien de reguliere inzet al maximaal is beproefd en niet tot het gewenste resultaat heeft geleid. In Zeeland zijn de voorbereidingen voor een MDA++ aanpak begonnen in 2018. In januari 2019 is gestart met een pilot om praktijkervaring op te doen. 24 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

PL

Doelen

Resultaten heel 2020 Met de pilot wordt ervaring opgedaan met een verbeterde aanpak om het patroon van geweld bij structurele onveiligheid in combinatie met problemen op meerdere leefgebieden duurzaam te doorbreken. Afgelopen jaar is geïnvesteerd in de doorontwikkeling van MDA++. MDA++ is een samenwerking tussen onder meer Veilig Thuis Zeeland, Politie, GIA Teams, Raad voor de Kinderbescherming, Openbaar Ministerie, Reclassering en Verslavingszorg. Hierbij wordt gezamenlijk en zoveel mogelijk samen met het gezin gezocht naar “out of the box” mogelijkheden om het geweldspatroon te doorbreken. Hierbij wordt ook aangesloten bij de programmalijn (ministerie VWS) inzake de effectieve jeugd- en gezinsbeschermingsketen. In 2020 zijn 14 nieuwe zaken geagendeerd voor het MDA++ overleg. Daarnaast worden nog lopende zaken uit 2019 gevolgd. In totaal worden er 10 gezinnen langdurig gevolgd. Voor meer informatie en een uitgebreide toelichting verwijzen wij naar de jaarrapportage 2020 van Veilig Thuis.

(Acute) veiligheid bieden en toe leiden naar de noodzakelijke zorg. Inwoners en professionals met zorgen (om anderen) worden geholpen (via een meldpunt).

Acute situaties van onveiligheid zijn direct door Veilig Thuis opgepakt. Het team MAB heeft zeer snel in maart de werkzaamheden weer opgepakt. In eerste instantie hebben zij, indien mogelijk, contact gehouden met cliënten via telefoon of digitaal. Indien noodzakelijk hebben zij contacten gelegd middels ‘deurbezoeken’ in de tuin of een huisbezoek. Hierbij heeft het team de richtlijnen van het RIVM gevolgd. In de praktijk blijkt dat een huisbezoek bij de cliënten van bemoeizorg essentieel is om contact te krijgen en te houden en daarom zijn vanaf april 2020 alle cliënten bezocht. Lastig was dat veel ketenpartners in deze beginfase van COVD-19 nog niet op huisbezoek waren gegaan en lange wachtlijsten hanteerden. Dit maakte het ingewikkelder om cliënten die eindelijk hulp wilden, door te verwijzen. Vanaf 1 mei zijn de openbare geestelijke gezondheidszorg (OGGZ) netwerken langzaam opgestart en heeft er weer regelmatiger overleg plaatsgevonden met de ketenpartners. In de tweede golf zijn ook de ketenpartners op huisbezoek blijven gaan. Het team Meld- en Actiepunt Bemoeizorg (MAB) kon de instroom van meldingen aan. Het MAB-team blijft e.e.a monitoren omdat het mogelijk is dat door Covid-19 meer mensen in de problemen komen wegens schulden en/of psychische problematiek.

25 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 25 juni 2021

PL

Doelen

Resultaten heel 2020 Vooral in de eerste helft van 2020 was een toename van consultatievragen door ketenpartners en oud cliënten. De consultatievragen over 2020 zijn t.o.v. het jaar 2019 gestegen met 14%.

Zorg mijdende inwoners toe leiden naar (lokale) zorg. Inwoners zonder zorgverzekering toe leiden naar (lokale) zorg en verzekering.

Het MAB heeft in 2020 352 inwoners doorgeleid naar zorg. Dit is een stijging t.o.v. het jaar 2019 van 7%.