Rapportage incl. gespreksverslag toezicht Elevantio 2023
Tekst van het document
Toetsing documenten Onderwijsgroep Elevantio inclusief opbrengst jaargesprek 2023 De Onderwijsgroep Elevantio is op 1 augustus 2021 ontstaan uit een fusie tussen de schoolbesturen ProBaz, Onderwijsgroep Perspecto, Scoba en SKO Hulst. Elevantio is een samenwerkingsbestuur wat betekent dat Elevantio het bevoegd gezag is van zowel bijzondere scholen als openbare scholen. Op grond van de Wet op het primair onderwijs en de statuten van Elevantio ziet de gemeenteraad van Hulst ten aanzien van deze openbare basisscholen toe op de borging en uitvoering van de wezenskenmerken van het openbaar onderwijs en de continuïteit van het openbaar onderwijs. Dit toezicht vindt plaats aan de hand van de statuten van Elevantio en het door de gemeenteraad vastgestelde “Toezichtkader gemeentelijk toezicht openbaar onderwijs”. Op grond van dit Toezichtkader dient het schoolbestuur een aantal documenten te overleggen aan de gemeenteraad en vindt er jaarlijks een gesprek plaats tussen het college van bestuur van Elevantio en het college van burgemeester en wethouders, waarover het college van burgemeester en wethouders vervolgens verslag uitbrengt aan de gemeenteraad.
Met in achtneming van het bepaalde in de statuten en het Toezichtkader kunnen aan de hand van de toegestuurde documenten en het jaargesprek dat het college op 18 september 2023 heeft gevoerd met de heer Sjoerd Sanderse, voorzitter van het college van bestuur van de Onderwijsgroep Elevantio, de onderstaande conclusies worden getrokken. Statuten: begroting en jaarverslag Conform artikel 17 lid 2 van de statuten van Elevantio dient over de begroting, voorafgaande aan de vaststelling door het college van bestuur en goedkeuring door de raad van toezicht, overleg te worden gevoerd met de raden van de gemeente waar openbaar onderwijs wordt gegeven. Conform artikel 17 lid 4 van de statuten van Elevantio stelt het college van bestuur binnen zes maanden na afloop van het boekjaar het jaarverslag vast. De vaststelling van het jaarverslag kan volgens deze bepaling slechts plaatsvinden nadat daarover overleg is gevoerd met de raden van de gemeenten waar openbaar onderwijs wordt gegeven. Bovenstaande bepalingen komen voort uit de verplichting tot het voeren van overleg over de begroting en jaarrekening met de gemeenteraad voorafgaande aan de vaststelling daarvan zoals opgenomen in artikel 17 lid 4 sub d van de Wet op het primair onderwijs.
Bevindingen: Naar aanleiding van de uitgevoerde toetsing in 2022, waarbij is geconstateerd dat nog geen invulling is gegeven aan de verplichtingen uit artikel 17 van de statuten, is gesproken over het beter inrichten van deze verantwoordingscyclus. In dit verband is afgesproken dat college van het bestuur van Elevantio het initiatief zal nemen voor het overleg over de jaarrekening en de begroting. Vastgesteld moet worden dat zowel de begroting 2023-2027 als de jaarrekening 2022 niet voor vaststelling aan het college zijn toegezonden en het college dus ook niet in de gelegenheid is gesteld om hierover voorafgaand in overleg te treden. De betreffende vastgestelde begroting en jaarrekening zijn inmiddels wel ontvangen. 1
Kijkend naar de begroting en de jaarrekening dan kan geconcludeerd worden dat de stichting en de scholen er goed voor staan. De kwaliteit van het onderwijs op de scholen is op orde. Ook financieel is sprake van een gezonde organisatie. Daar waar het gaat om de liquiditeit, de solvabiliteit, het weerstandsvermogen en de rentabiliteit wordt ruim voldaan aan de signaleringswaarden van de Inspectie van het Onderwijs. Beleidsmatig wordt in het jaarverslag nog het volgende opgemerkt: Een belangrijk uitgangspunt van Elevantio is de eigen identiteit van de scholen. De identiteit en de positie van de openbare, katholieke, protestants-christelijke en interconfessionele scholen zijn in de statuten van de stichting verankerd, waardoor het behoud van de eigen cultuur en signatuur van de scholen gewaarborgd is. Conclusie: Daar waar het gaat om continuïteit en dus het behoud van het openbaar onderwijs in de gemeente Hulst geven de begroting en jaarrekening dus geen aanleiding tot zorg. Elevantio heeft echter anders dan is afgesproken in 2022 en in strijd met het bepaalde in de statuten en de Wet op het primair onderwijs de begroting 2023-2027 en de jaarrekening 2022 niet voorafgaande aan de vaststelling ter bespreking aan het college voorgelegd. Het college van bestuur erkent dat het niet goed is gegaan met de uitvoering van de in 2022 gemaakte afspraken.
Het college van bestuur en het college van burgemeester en wethouders spreken af dat stichting Elevantio een formele brief opstelt voor de gemeenteraad waarin zij ingaan op hoe zij de verantwoordingscyclus vanaf nu goed gaan inrichten en borgen. Toezichtkader Het college van bestuur van Elevantio brengt aan de gemeenteraad verslag uit in het jaarverslag over de wijze waarop invulling geeft aan het karakter van het openbaar onderwijs zoals vastgelegd in artikel 46 WPO en artikel 23 van de Grondwet, te weten: a. Het openbaar onderwijs draagt bij aan de ontwikkeling van de leerlingen met aandacht voor de godsdienstige, levensbeschouwelijke en maatschappelijke waarden zoals die leven in de Nederlandse samenleving en met onderkenning van de betekenis van de verscheidenheid van die waarden. b. Openbare scholen zijn toegankelijk voor alle kinderen zonder onderscheid van godsdienst of levensbeschouwing. c. Openbaar onderwijs wordt gegeven met eerbiediging van ieders godsdienst of levensbeschouwing. d. Personeel is benoembaar zonder onderscheid van godsdienst of levensbeschouwing, ras, etc. Bevindingen: Het jaarverslag 2022 van Elevantio is ontvangen.
Naar aanleiding van de toetsing die is uitgevoerd in 2021 is afgesproken dat in het jaarverslag vanaf 2022 specifiek aandacht zal worden besteed de wijze waarop invulling wordt gegeven aan het specifieke karakter (de wezenskenmerken) van het openbaar onderwijs. Kijkend naar het jaarverslag over 2022 dan is op dit punt het volgende opgenomen. 2
Wezenskenmerken openbaar onderwijs Elke school voor openbaar onderwijs besteedt aandacht aan godsdienstige, levensbeschouwelijke en maatschappelijk waarden zoals die leven in de Nederlandse maatschappij. Uiteraard is er aandacht voor de verscheidenheid in die waarden. Deels worden hiervoor methodes gebruikt ter ondersteuning en worden projecten uitgevoerd die deze doelen nastreven. De openbare scholen zijn algemeen toegankelijk voor alle kinderen zonder onderscheid van godsdienst of levensbeschouwing. Dit is genoemd in de schoolgidsen van de scholen en wordt ouders/verzorgers verteld tijdens kennismakingsgesprekken. Openbaar onderwijs wordt gegeven met eerbiediging van ieders godsdienst of levensbeschouwing. Primair van belang is de houding van de directeur en teamleden hierin. Er is respect voor elke godsdienst of levensbeschouwing. Dat respect wordt gevraagd van alle medewerkers, leerlingen, ouders en andere betrokkenen bij de scholen. Het is een uitgangspunt in ons personeelsbeleid dat medewerkers zonder onderscheid van godsdienst, levensbeschouwing of ras kunnen worden benoemd. In de werving en selectie van medewerkers zijn godsdienst of levensbeschouwing geen criteria. Van medewerkers wordt verwacht zich in te zetten voor het openbare karakter van de scholen en dat zij elk mens gelijk behandelen, ongeacht ras, sekse of geloof.
Conclusie Uit het jaarverslag blijkt in voldoende mate op welke wijze Elevantio invulling geeft aan het karakter van het openbaar onderwijs. Toezichtkader: Bij het ter beschikking stellen van het jaarverslag maakt het college van bestuur van Elevantio melding van klachten ouders, leerlingen of werknemers over de algemene toegankelijkheid van de openbare scholen en de afhandeling daarvan Conclusie In het jaarverslag 2022 is expliciet vermeld dat er geen klachten zijn ontvangen die betrekking hebben op de algemene toegankelijkheid van de openbare scholen. Elevantio voldoet op dit punt dus aan het gestelde in het toezichtkader. Toezichtkader en statuten: Na vaststelling van het strategisch beleidsplan wordt deze door het college van bestuur ter informatie naar de gemeenteraad gestuurd. In de statuten is hierover het volgende opgenomen: Artikel 4 lid 1. Het College van Bestuur borgt op stichtingsniveau de (invulling van de) grondslag en de identiteit van de afzonderlijke scholen. Door het College van Bestuur wordt in het strategisch koers- of beleidsplan aangegeven oap welke wijze vorm en inhoud wordt gegeven aan de identiteit van de katholieke, protestants-christelijke en interconfessionele scholen en het karakter van de openbare scholen en hoe deze worden geborgd. Bevindingen: Naar aanleiding van de toetsing uitgevoerd in 2022 is door het college aan het college van 3
bestuur van Elevantio meegegeven om in het op dat moment nog op te stellen het strategisch beleidsplan specifiek op te nemen op welke wijze invulling wordt gegeven aan het karakter van de openbare scholen. De strategische koers en kernwaarden van Elevantio zijn neergelegd in de notitie van 17 januari 2023 genaamd: “Samen Onderweg - Koers 2023-2027”. Geconstateerd moet worden dat er geen specifieke aandacht wordt besteed aan de wijze waarop invulling wordt gegeven aan de wezenskenmerken van het openbaar onderwijs. Overigens staan er in de notitie ook geen zaken die strijdig zijn met de wezenskenmerken van het openbaar onderwijs en wordt de ruimte voor identiteit en diversiteit van de scholen nadrukkelijk als uitgangspunt voor Elevantio geformuleerd. Tevens wordt melding gemaakt van de aanwezigheid van een bovenschoolse identiteitscommissie welke commissie het college van bestuur en de scholen adviseert en ondersteunt bij het vormgeven en uitwerken van hun brede identiteit. De commissie ziet toe op de uitvoering van de statutaire grondslag van de stichting en het toepassen van de kernwaarden binnen alle geledingen van Elevantio. Conclusie In de notitie “Samen Onderweg – Koers 2023-2027” wordt in afwijking van artikel 4 lid 1 van de statuten geen aandacht aan de wijze waarop invulling wordt gegeven aan het karakter van de openbare scholen.
Tijdens het jaargesprek is met Elevantio afgesproken dat zij een addendum aan het strategisch koersplan zullen toevoegen. In dit addendum wordt expliciet ingegaan op de wijze waarop invulling wordt gegeven aan het karakter van openbare scholen. Evaluatie Toezichtkader De gemeenteraad heeft in 2021 het Toezichtkader gemeentelijk toezicht openbaar onderwijs vastgesteld. In dit toezichtkader is aangegeven dat het toezichtkader een looptijd heeft van 2 jaar en dat wordt overlegd tussen gemeente en schoolbestuur of het toezichtkader voor een periode van 2 jaar wordt verlengd en of er wijzigingen aangebracht moeten worden. Bevindingen: In het jaargesprek dat het college op 18 september 2023 heeft gevoerd met de heer Sjoerd Sanderse, voorzitter van het college van bestuur van Elevantio is op dit punt geconcludeerd dat het huidige toezichtkader voldoet. Wel is de wens uitgesproken het toezichtkader te verlengen voor de periode van vijf jaar in plaats van twee jaar. Zodoende vragen wij de gemeenteraad het herziende toezichtkader opnieuw vast te stellen.
De volgende documenten zijn getoetst: -
Jaarverslag Onderwijsgroep Elevantio 2022 en Jaarrekening Onderwijsgroep Elevantio 2022 Begroting 2023-2027 Onderwijsgroep Elevantio “Samen Onderweg - Koers 2023-2027” Onderwijsgroep Elevantio
4