Raadsvoorstel voorschool gemeente Hulst

Raadsvoorstel

Zaaknummer: 782717 Portefeuillehouder(s):

Wethouder D.K.E. Steijaert

Aan:

De raad van de gemeente Hulst

Onderwerp Voorschool gemeente Hulst voor peuters van 2,5 tot 4 jaar. Samenvatting In onze gemeente heeft de afgelopen jaren een extra inzet op voor- en vroegschoolse educatie (VVE) plaatsgevonden. Het bereik van voor- en vroegschoolse educatie is echter in de gemeente Hulst nog laag. Dit heeft gevolgen voor de ontwikkeling van kinderen en het vergroot de kans op achterstanden. Om die reden starten we met een algemeen toegankelijke voorschool. Dit is in lijn met de doelen vanuit het onderwijsachterstandenbeleid, maar het sluit ook aan bij de opdracht uit de hervormingsagenda jeugd, waarin preventie centraal staat. De Regiodeal “Zeeuwen zelf aan zet: de Kraamkamer van Zeeuws-Vlaanderen” laat ons zien dat samenwerking en vernieuwing bijdraagt aan het aanpakken van uitdagingen zoals gelijke (onderwijs)kansen. Uit de evaluatie van de Regiodeal en andere onderzoeken blijkt dat vroeg investeren in kinderen loont. We willen dat alle peuters zich optimaal kunnen ontwikkelen. Dat we ze zo vroeg mogelijk in beeld hebben, zodat eventuele zorgen tijdig gesignaleerd en aangepakt kunnen worden. Om dit te realiseren willen we starten met de ontwikkeling van een brede voorschool in de gemeente Hulst.

Het college wil dat alle peuters in de gemeente Hulst van 2,5 tot 4 jaar de kans krijgen om 8 uur per week (twee dagdelen) kosteloos voorschoolse educatie te volgen op een kinderopvanglocatie in onze gemeente. Daarnaast krijgen de doelgroeppeuters, die wettelijk recht hebben op 16 uur voorschoolse educatie, de mogelijkheid om een derde en vierde dagdeel voorschoolse educatie af te nemen. Hiervoor kunnen ouders kinderopvangtoeslag aanvragen en een eigen bijdrage betalen. Ouders die geen recht hebben op kinderopvangtoeslag worden door ons gecompenseerd, zodat ook deze kinderen gebruik kunnen maken van het extra aanbod voorschoolse educatie. 1. Besluit U wordt verzocht in te stemmen met het plan voor de voorschool vanaf 1 juli 2025 tot 1 januari 2027, waarbij alle peuters van 2,5 tot 4 jaar binnen de gemeente Hulst de kans krijgen om 8 uur per week kosteloos voorschoolse educatie te volgen. De financiële gevolgen zijn €1.247.051,-. Deze worden voor het grootste gedeelte bekostigd uit de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen voor onderwijsachterstandenbeleid. De gemeente Hulst draagt vanuit haar eigen middelen €537.000,- bij. De financiële dekking hiervan vindt plaats binnen de gemeentelijke begroting op de post peuterspeelzalen voor €350.000,- (jaarschijf 2025 en 2026 van de begroting). Het restant ad.

€187.000,- zal meegenomen worden als incidentele uitgave bij de begroting 2026 eventueel ten laste van dividendinkomsten (ZEH). 2. Argumenten 2.1 We bieden een algemeen toegankelijk aanbod. Alle peuters van 2,5 tot 4 jaar in de gemeente Hulst hebben toegang tot voorschoolse educatie. Hierdoor is het aanbod in de gehele gemeente hetzelfde. We creëren een gelijk speelveld binnen de gemeente Hulst. 2.2 We normaliseren voorschoolse educatie. Pagina 1 van 4

Door alle kinderen toegang te bieden is een doelgroep-indicatie VVE niet meer voorwaardelijk. We normaliseren dat elke peuter vanaf 2,5 jaar naar de voorschool gaat. Dit draagt uiteindelijk bij aan het vergroten van het bereik van onze doelgroeppeuters. Hierdoor kunnen (onderwijs)achterstanden eerder worden gesignaleerd en aangepakt. Daarmee versterken we de pedagogische basis in onze gemeente, wat één van de maatregelen is uit de hervormingsagenda jeugd. 2.3 We vergroten ons doelgroepbereik. Op dit moment gaat 62% van alle peuters in de gemeente Hulst naar (een vorm van) kinderopvang. De ambitie is groei naar 70% van alle peuters. 2.4 We zetten in op het voorkomen van achterstanden bij peuters. Wij hebben als gemeente een wettelijke taak in het voorzien van een passend aanbod voor voorschoolse educatie voor doelgroeppeuters. We zetten in op inclusiviteit en gelijke kansen waardoor peuters, ongeacht hun achtergrond, de kans krijgen zich optimaal te ontwikkelen. 2.5 We bereiden peuters goed voor op de basisschool. Door alle peuters deel te laten nemen aan de voorschool creëren we een soepele overgang naar de basisschool. Dit is in lijn met de wettelijke verplichtingen rondom de ontwikkeling van kinderen in de voorschoolse educatie/LEA (Lokale Educatieve Agenda).

De LEA is een instrument om lokaal onderwijsbeleid effectief te organiseren, waarbij verplichte onderwerpen zoals vroegtijdige schoolverlating, passend onderwijs, onderwijshuisvesting en taalachterstanden altijd besproken moeten worden. De samenwerking tussen gemeenten en scholen zorgt ervoor dat er beleid komt dat is afgestemd op de lokale onderwijsbehoeften, met speciale aandacht voor kwetsbare groepen en uitdagingen binnen het onderwijs. 2.6 We versterken voorzieningen in onze regio. We zetten in op kwaliteit van onze voorschool. Hierdoor verbeteren we de leefbaarheid in de kernen en het vestigingsklimaat. Door een gelijker speelveld met België te creëren verwachten we dat meer kinderen de volledige schoolloopbaan binnen het Nederlandse onderwijssysteem volgen en dat dit bijdraagt aan het behoud van voorzieningen in onze gemeente. Dit heeft een positief effect op de gewenste groei van het aantal inwoners en daarmee op de leefbaarheid in onze regio. 3. Kaders Met de voorschool Hulst wordt uitvoering gegeven aan het onderwijsachterstandenbeleid en het raakt ook de hervormingsagenda jeugd. 4. Financieel Het plan voor de voorschool Hulst voor alle peuters van 2,5 tot 4 jaar voor 8 uur per week kost €1.247.051,- voor de gehele periode tot 1 januari 2027. We ontwikkelen een nieuw aanbod voor in totaal 228 peuters van 2,5- 4 jaar.

We hebben hiervoor onderstaande gegevens gebruikt:  Totaal aantal peuters (2,5 en 3 jaar): 325 (108 peuters van 2,5 jaar + 217 peuters van 3 jaar)  Doel percentage bereik: 70% (huidig bereik 62%)  Aantal peuters dat gebruikmaakt van het aanbod: 70% van 325 = 228  Bruto uurprijs: €11,42  Aantal weken per jaar: 40 (gelijk met het aantal schoolweken)

Pagina 2 van 4

De financiële gevolgen zijn €1.247.051,- en deze worden voor het grootste gedeelte bekostigd uit de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen voor onderwijsachterstandenbeleid. Er is de afgelopen jaren een overschot gerealiseerd en gereserveerd op de ontvangen OAB-middelen op de vorige planperiode. In totaliteit is beschikbaar €369.000,-. Dit samen met de jaarlijkse OABmiddelen voor 2025 en 2026 is er €696.163,- beschikbaar aan rijksmiddelen. De gemeente hulst draagt vanuit haar eigen middelen €537.000,- bij. De financiële dekking hiervan vindt plaats binnen de gemeentelijke begroting op de post peuterspeelzalen voor €350.000,(jaarschijf 2025 en 2026 van de begroting). Het restant ad. €187.000,- zal meegenomen worden als incidentele uitgave bij de begroting 2026 eventueel ten laste van dividendinkomsten (ZEH). Een klein deel ad €13.000,- wordt bekostigd door derden. 5. Aanpak 5.1 Subsidiebeleid en doelgroepdefinitie. Op dit moment hanteren we voor deelname aan de voor- en vroegschoolse educatie een doelgroepdefinitie. Deze definitie heeft bepaalde uitgangspunten die vanuit de overheid worden opgelegd. Iedere gemeente mag de definitie zelf aanpassen, zodat deze het best passend is binnen een specifieke gemeente. Door de huidige definitie worden veel peuters uitgesloten van het gebruik van voor- en vroegschoolse educatie.

Om die reden passen we de doelgroepdefinitie aan, zodat de voorschool Hulst bereikbaar is voor alle peuters van 2,5 tot 4 jaar. 5.2 Dialoog met het Rijk. Om onze plannen te realiseren, is het van groot belang dat we in gesprek blijven met het Rijk. We willen pleiten voor de mogelijkheid om gebruik te maken van kinderopvangtoeslagmiddelen voor de voorschool. Dit is van belang, aangezien wij nu alle kosten voor het voorschoolse aanbod zelf dragen. Op dit moment wordt er een gesprek gepland vanuit de drie Zeeuws-Vlaamse gemeenten met het Rijk waarin we onderzoeken hoe we hierin zowel inhoudelijk als financieel samen kunnen werken. 5.3 Brief aan kinderopvangorganisaties We stellen een brief op richting de kinderopvangorganisaties. In deze brief werken we uit welke monitoring- en sturingsdoelen worden gesteld en wat wij hierin van de kinderopvangorganisaties verwachten. In deze brief gaan we ook expliciet in op de verantwoordelijkheid die de kinderopvang heeft m.b.t. de capaciteit en de huisvesting. 6. Communicatie/participatie We verspreiden een persbericht waarin we aankondigen dat we in de gemeente Hulst starten met een gratis voorschools aanbod voor peuters van 2,5 tot 4 jaar voor 8 uur per week. Verder laten we de kinderopvangorganisaties alle ouders informeren die in aanmerking komen voor de gratis voorschool. 7.

Termijn De termijn voor de voorschool Hulst gaat in op 1-7-2025 en loopt tot 1-1-2027. Op 1-7-2025 stoppen we met de startgroepen. Er ligt nu een plan vanuit het Rijk waarbij vanaf 1-12027 de kinderopvang voor werkende ouders (bijna) gratis zal zijn. 8. Uitkomst 1. Toegankelijkheid creëren 2. Vergroten bereik van doelgroeppeuters

Pagina 3 van 4

3. Voorkomen van achterstanden 4. Regionale versterking 9. Risico 9.1 We lopen een financieel risico als de vraag groter is dan begroot. We dekken dit risico in door te investeren in structurele monitoring van aantallen. Daardoor kunnen we tijdig bijstellen indien nodig. We kunnen op dit moment nog niet inschatten wat de gevolgen zijn voor de uitvoering van het plan na het ravijnjaar 2026 en met de korting op de specifieke uitkering onderwijsachterstandenbeleid (OAB) van 10% op de middellange termijn. De kans bestaat dat we na januari 2027 niet door kunnen gaan met het plan voor de voorschool. 9.2 Capaciteitsvraagstukken. Er is voldoende capaciteit en gekwalificeerd personeel nodig om de voorschool te realiseren. Kinderopvangorganisaties geven aan dat ze beschikken over voldoende capaciteit en nemen de komende jaren de tijd om dit verder in te richten. Mocht er sprake zijn van wachtlijstproblematiek dan is de afspraak dat doelgroeppeuters voorrang hebben op een plaats in de voorschool. 9.3 Onduidelijkheid over koers van het rijk. Het is nog niet duidelijk wat de gevolgen zijn voor de gemeente m.b.t. de korting van 10% op de specifieke uitkering onderwijsachterstanden. Ook is er nog veel onduidelijk over de stelselherziening kinderopvang, waardoor opvang voor werkende ouders bijna gratis wordt. Ook hierover gaan we in gesprek met de ministeries van SZW en OCW.

9.4 Starten met de voorschool betekent stoppen met de startgroepen aan de grens. In de gemeente Hulst willen we inzetten op het vergroten van kansen voor alle kinderen. Hierdoor stopt de financiering voor de startgroepen in de kernen Hulst, Clinge, St. Jansteen, Heikant en Nieuw-Namen per 1 juli 2025. Het is onbekend wat de gevolgen hiervan zijn.

Burgemeester en wethouders van Hulst, De Secretaris,

De Burgemeester,

Pagina 4 van 4