Raadsvoorstel toezicht en naleving Wmo en Jeugd 2024-2027

Raadsvoorstel

Zaaknummer: 640022 Portefeuillehouder(s):

Aan:

Wethouder R. Ruissen

De raad van de gemeente Hulst

Samenvatting In 2022 bracht de Algemene Rekenkamer het rapport ‘Een zorgelijk gebrek aan daadkracht’1 uit. Daarnaast heeft het Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ) het rapport ‘Signalen fraude in de zorg’ gepubliceerd2. Beide rapporten geven aan dat de noodzaak voor gemeenten hoog is om aan de slag te gaan met zorgfraude en onrechtmatigheid. Door het vaststellen van dit beleidsplan voldoen wij als gemeente aan een van de stappen uit de rapporten. De gemeente Hulst is reeds aangesloten bij het IKZ en is nu toe aan de volgende stap: het voorleggen van het beleidsplan aan uw raad. Door het vaststellen van dit beleidsplan kunnen we gezamenlijk met de andere Zeeuwse gemeenten werk maken van de aanpak van zorgfraude. 1. Besluit Het college van Burgemeester en Wethouders legt het volgende voor aan de gemeenteraad: - De raad besluit het Beleidsplan Toezicht en Naleving Wmo en Jeugdwet vast te stellen (bijlage 1). - De raad besluit in de volgende wijziging van de Verordening maatschappelijke ondersteuning (Wmo) gemeente Hulst en de Verordening Jeugd gemeente Hulst bijgevoegde artikelen toe te voegen (bijlage 2). 2. Argumenten De VNG stelde een databank samen van naslagwerken die gemeenten kunnen gebruiken om hun aanpak van zorgfraude vorm te geven. Dit is de basis van het beleidsplan. Er is een adviseur van de VNG betrokken bij het opstellen van de aanpak.

Het is essentieel dat inwoners met een zorgbehoefte de zorg krijgen die ze nodig hebben en die passend is bij hun hulpvraag. Tevens hebben alle gemeenten sinds 2015 de wettelijke verplichting om een toezichthouder te hebben benoemd. Momenteel heeft Zeeland een minimale variant (reactief toezicht belegd bij de GGD). Onderzoek van de Algemene Rekenkamer wijst uit dat wanneer we over zorgfraude en onrechtmatigheid spreken, dit landelijk gaat om tussen de 3 en 8% van de zorguitgaven. De Wmo 2015 schrijft voor dat de gemeenteraad bij verordening regels stelt ter voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik. De Jeugdwet 2015 heeft een vergelijkbare bepaling. Het is nodig om dit in de Verordening Wmo en Jeugdwet te verankeren. Door het opnemen van deze artikelen (bijlage 2), voldoen we hieraan. 3. Kaders In Zeeland maken we gezamenlijk werk van de aanpak van zorgfraude en onrechtmatigheid. De werkgroep Zorgfraude Zeeland organiseerde eind 2022 een conferentie voor ambtenaren en bestuurders. Tijdens deze conferentie presenteerden we het Zeeuwse model. Het Zeeuwse model is gebaseerd is op de VNG Routekaart en bevat de volgende stappen: Aansluiting bij het Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ); a. Het opstellen van een Zeeuwse visie en beleidsplan voor toezicht en naleving binnen de Wmo en Jeugdwet; b. Het Zeeuws breed inrichten van het toezicht; 1

https://www.rekenkamer.nl/publicaties/rapporten/2022/04/14/een-zorg-gebrek-aan-daadkracht

2

https://www.ikz.nl/documenten/rapporten/2021/06/28/jaarrapport-2020

Pagina 1 van 3

c. Het inrichten van de noodzakelijke interne processen. 4. Financieel Aan het vaststellen van dit beleidsplan zijn geen kosten verbonden, aan het goed inrichten van het toezicht wel. We stellen voor om voor Zeeland 3 toezichthouders rechtmatigheid en 3 toezichthouders kwaliteit aan te stellen, onder leiding van een kwartiermaker/coördinator. De keuze voor zes toezichthouders en kwartiermaker/coördinator, komt voort uit de business case (bijlage 3). De totale kosten komen uit op € 822.100 voor zes toezichthouders in schaal 10 en een kwartiermaker/coördinator in schaal 11. We stellen voor om de kosten hiervoor naar inwoneraantal te verdelen onder de 13 gemeenten. Voor de gemeente Hulst gaat het om een structureel bedrag van €58.523 per jaar. Het bedrag wordt ter beschikking gesteld aan de organisatie waar de kwartiermaker/coördinator en de toezichthouders tijdelijk in 2024 worden gepositioneerd. De directeur legt verantwoording af aan de dertien Zeeuwse gemeenten via de gebruikelijke p&c-cyclus. Zodra de positionering van kwartiermaker/coördinator en de toezichthouders overgaat naar de gemeenschappelijke regeling zullen de financiën hen volgen en landen in deze regeling en volgens afspraak worden verantwoord. 5.

Aanpak De kwartiermaker/coördinator heeft als taak om een plan van aanpak op te stellen, de teamrollen te verdelen en zorg te dragen voor onderlinge afstemming: tussen de toezichthouders, tussen toezichthouders en de regio, respectievelijk de gemeenten die zij als aandachtsgebied hebben. De kwartiermaker zorgt daarnaast voor een doorgaande cyclus rondom leren/toepassen. De toezichthouders verdelen zich in teams van twee over de drie Zeeuwse regio’s. Zij kunnen gezamenlijk leren en zich ontwikkelen. 6. Communicatie/participatie Het beleidsplan wordt aan alle 13 gemeenteraden voorgelegd. Dit zorgt voor eenduidigheid en uniformiteit van het beleid. Daarnaast kunnen hierdoor de toezichthouders op dezelfde basis hun toezichttaken uitoefenen. 7. Termijn Na vaststelling van dit beleidsplan gaan we verder met de andere stappen uit het Zeeuwse model: het Zeeuws breed inrichten van het toezicht en het inrichten van de noodzakelijke interne processen. De kwartiermaker/coördinator start (bij het tijdig kunnen doorlopen van de wervingsprocedure) in Q1 van 2024 en brengt in kaart welke processen we moeten inrichten om het toezicht procesmatig goed in te richten. Conform het beleidsplan richten we de monitoring en evaluatie in. 8. Uitkomst - Een gezamenlijke aanpak van zorgfraude en onrechtmatigheid. - Passende zorg voor de inwoners met een zorgbehoefte.

- Kaders stellen voor het organiseren van het toezicht in Zeeland. 9. Risico Hoewel de desbetreffende portefeuillehouders zowel op de conferentie eind 2022 als tijdens OZO-vergaderingen eind 2022 en begin 2023 hun voorkeur hebben uitgesproken voor deze aanpak, bestaat er het risico dat een of meerdere Zeeuwse gemeenten besluiten hun eigen koers te varen. We stellen voor om ook in dat geval door te gaan met deze aanpak. De verdeling van het aantal toezichthouders en daarmee de kosten, zullen dan wel veranderen, evenals de prioriteiten van de toezichthouders. Wel streven we ernaar door goede communicatie en het tijdig betrekken van portefeuillehouders en raadsleden de Zeeuwse aanpak vorm te kunnen geven in alle 13 gemeenten in Zeeland. Pagina 2 van 3

Burgemeester en wethouders van Hulst, De Secretaris, De Burgemeester, Bijlage(n): Bijlage 1: Beleidsplan Toezicht en Naleving Wmo en Jeugdwet 2024-2027 Bijlage 2: Aangepaste verordening Maatschappelijke Ondersteuning en Jeugdwet gemeente Hulst. Bijlage 3: Business case toezichthouders en coördinator.

Pagina 3 van 3