OmgevingswetRaadsvoorstel

Raadsvoorstel Nummer: 276813 Aan:

Portefeuillehouder:

De raad van de gemeente Hulst

Wethouder J.P. Hageman

Onderwerp: Voorstel tot het voor inspraak vrijgeven van het participatiebeleid ‘initiatieven in de fysieke leefomgeving’.

1. Situering van het onderwerp, aanleiding en probleemstelling Participatiebeleid Op 1 januari 2023 treedt de Omgevingswet in werking. De Vereniging Nederlandse Gemeenten heeft een aantal criteria vastgesteld waaraan overheden bij inwerkingtreding van de omgevingswet minimaal moeten voldoen. Eén van die actiepunten is dat een gemeente een participatiebeleid moet opstellen. Overheden mogen zelf bepalen hoe ze hun participatiebeleid vormgeven. De visie op participatie en uitgangspunten kan de gemeente in dat beleid opnemen. Zo kan de gemeente aangeven hoe initiatiefnemers participatie kunnen vormgeven en wanneer dit verplicht is. Door dit beleid duidelijk vast te stellen, is voor alle betrokkenen meteen duidelijk hoe zij kunnen meedenken en meedoen. Er is nog een goede reden om participatiebeleid op te stellen. De gemeenteraad kan met een raadsbesluit gevallen aanwijzen waarin participatie verplicht is. Het gaat dan om activiteiten die niet mogelijk zijn volgens het omgevingsplan: de zogenoemde buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Voor gevallen waarvoor participatie niet verplicht wordt gesteld, is onvoldoende participatie geen weigeringsgrond voor de vergunningverlening. Ook is de wijze van participatie vormvrij. Een initiatiefnemer moet wel aangeven of er is geparticipeerd en wat er met de resultaten is gedaan. 2.

Oplossingen, eventuele alternatieven en beoogd resultaat Omdat het vaststellen van een participatiebeleid een wettelijke plicht is bij inwerkingtreding van de Omgevingswet, moet de gemeenteraad hier nog vóór inwerkingtreding een besluit over hebben genomen. Wanneer de gemeenteraad geen participatiebeleid vaststelt of gevallen aanwijst waarvoor participatie verplicht is, kan het bevoegd gezag participatie niet toetsen en het niet gebruiken als weigeringsgrond. Tot op heden had de gemeente Hulst geen participatiebeleid voor initiatieven die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. Dat wil niet zeggen dat er tot op heden geen participatie heeft plaatsgevonden bij nieuwe initiatieven. Dit was echter altijd vormvrij en niet verplicht. De Omgevingswet brengt hier verandering in. Bijgevoegd treft u het ontwerp participatiebeleid en een bijgevoegde handreiking hoe participatie kan worden vormgegeven voor initiatiefnemers. Middels een handreiking kunnen initiatiefnemers op weg worden geholpen om het participatietraject vorm te geven, kan participatie voor bepaalde (grootschalige) initiatieven verplicht worden gesteld en ontstaat door het maken van een plan van aanpak een toetsingskader voor de gemeente of participatie door een initiatiefnemer voldoende is uitgevoerd.

Dit participatiebeleid beschrijft de werkwijze voor initiatiefnemers uit de samenleving (inwoners, organisaties, bedrijven) en niet voor plannen waar de gemeente Hulst initiatiefnemer van is. Daarvoor wordt verwezen naar de Handreiking Burgerparticipatie inulst (februari 2022). -1-

Raadsvoorstel Nummer: 276813 3. Inhoud beleid In de bijlage bij dit advies treft u: 1. Het participatiebeleid ‘initiatieven fysieke leefomgeving gemeente Hulst’; 2. Bijgevoegd bij het beleid de ‘Handreiking participatie voor initiatiefnemers’; 3. En de drempelwaardenlijst wanneer participatie verplicht is; Het beleidsdocument maakt onderscheid in vier procedures: 1. De omgevingsvergunning waarbij de activiteit past binnen het omgevingsplan; 2. De omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, waarbij participatie niet verplicht is gesteld door de gemeenteraad; 3. De omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, waarbij participatie verplicht is gesteld in door de gemeenteraad aangewezen gevallen; 4. De overheid die met een beleidsvraag naar buiten treedt, zoals het vaststellen van een Omgevingsplan, Omgevingsvisie of Programma. Procedure 1 en 2 zijn vormvrij en daarvoor geldt geen verplichte participatie. De gemeente wenst participatie echter wel zo veel mogelijk te stimuleren en gelijk te laten verlopen. Daarom is er een Handreiking participatie voor initiatiefnemers gemaakt. Zie bijlage 2 bij dit voorstel. Een initiatiefnemer is niet verplicht om deze handreiking of de checklist te volgen. Voor procedure 3 geldt verplichte participatie.

Een initiatiefnemer stelt aan de hand van de handreiking een plan van aanpak op hoe het participatietraject voor zijn/haar plan wordt vormgegeven. De gemeente keurt het plan van aanpak goed of geeft opmerkingen mee en heeft op basis daarvan een toetsingskader. Bij onvoldoende participatie kan (na een herstelmogelijkheid) het bevoegd gezag een vergunning weigeren af te geven. De gevallen waarvoor participatie verplicht is zijn toegevoegd als bijlage bij het participatiebeleid. Deze selectie is gemaakt op basis van grote maatschappelijke betrokkenheid of de invloed op de omgeving. Dit kan verschillende redenen hebben, zoals de functie, hoogte, oppervlakte, omgevingsaspecten (bijvoorbeeld nabij natuur) of voorgaande functie (bijvoorbeeld verdwijnen van landbouwgrond). Procedure 4 is, zoals eerder vermeld, niet van toepassing op dit participatiebeleid. De gemeente moet bij het vaststellen van een omgevingsplan, omgevingsvisie of programma altijd motiveren op welke manier er vorm is gegeven aan het participatiebeleid. Voor gemeentelijke initiatieven is reeds een participatiebeleid opgesteld, namelijk de ‘Handreiking Burgerparticipatie inulst’ (februari 2022). Zie daarvoor bijlage 5 bij dit voorstel. 4. Relatie met de programmabegroting In de programmabegroting is als doelstelling een gestroomlijnde implementatie van de Omgevingswet opgenomen.

Het opstellen van een participatiebeleid en het aanwijzen van gevallen voor verplichte participatie is hier als onderdeel in opgenomen. 5. Planning (tijdspad) en uitvoering Op 24 mei 2022 is er een presentatie gehouden over dit participatiebeleid. Tijdens de presentatie is aangegeven dat reacties op het voorstel voor 1 juni 2022 konden worden ingediend bij de griffier zodat ze, indien mogelijk, nog verwerkt konden worden in dit raadsvoorstel. ABGH heeft gereageerd dat ze de drempelwaarden voor verplichte participatie willen bijstellen bij bedrijven vanaf milieucategorie 3.1, bij ontwikkelingen binnen een straal van 500 meter nabij natuur en bij woningbouw in het buitengebied vanaf één woning.

-2-

Raadsvoorstel Nummer: 276813 De drempelwaarden bij bedrijven en het aantal woningen in het buitengebied zijn aangepast in het voorstel conform het advies van ABGH. Het voorstel is om de drempelwaarde bij ontwikkelingen binnen een straal van 100 meter van natuur te behouden. Wanneer dit wordt bijgesteld naar 500 meter betekent dit dat voor een heel groot deel van de ontwikkelingen op gemeentelijk grondgebied participatie verplicht is. Er zijn verspreid over de gemeente namelijk veel natuurbestemmingen nabij bebouwd gebied, denk aan de vestingwallen, liniedijk, Clingse en Steense bossen, het Koegat, De Vogel en Groot Eiland. Zie hiervoor ook de toelichting in bijlage 4. Het tijdig ingaan van de procedure voor terinzagelegging is van groot belang om voor inwerkingtreding van de Omgevingswet te beschikken over een participatiebeleid. Het beleid betreft nu een ontwerp en zal voor zes weken ter inzage worden gelegd. In de tussentijd kan het beleid nog worden aangepast. De vaststelling staat gepland voor de raad van oktober of november 2022. Terinzagelegging wordt daags na het besluit gepubliceerd. Na terinzagelegging en bekendmaking kunnen belanghebbenden gedurende zes weken schriftelijk of mondeling hun zienswijze naar voren brengen. Indien zienswijzen naar voren worden gebracht, zullen deze in een nota worden bijgevoegd aan het raadsvoorstel.

Als de zienswijzen hiertoe aanleiding geven, wordt het voorstel aangepast. Ook zijn er ambtshalve wijzigingen mogelijk of kunt u als raad nog wijzigingen aanbrengen. Dit beleid treedt op 1 januari 2023 in werking. Daarvoor kan reeds worden gestart met enkele pilotprojecten. Eén jaar na het inwerkingtreden van de omgevingswet wordt dit beleid geëvalueerd en kan het beleid of de drempelwaardenlijst indien nodig worden aangepast. 6. Financiële paragraaf Het vaststellen van het beleidsdocument heeft geen financiële consequenties. 7. Voorstel Voorgesteld wordt het ‘participatiebeleid initiatieven in de fysieke leefomgeving’ voor inspraak vrij te geven.

Burgemeester en Wethouders van Hulst, De Secretaris, De Burgemeester,

Bijlage(n): 1. Participatiebeleid ‘initiatieven in de fysieke leefomgeving’; 2. Bijlagen bij participatiebeleid: - Handreiking burgerparticipatie voor initiatiefnemers inclusief checklist voor initiatiefnemers; - Infographic (wordt voor vaststelling in oktober of november toegevoegd) - Drempelwaardenlijst verplichte participatie; 3. Raadsbesluit; 4. Informatieve bijlage: Handreiking burgerparticipatie inulst;

-3-