OLAZZienswijze financiële stukken 20210510 204933 533

Zienswijze financiële stukken Gem. regelingen Zaaknummer: 233914 Aan: Datum: 10 mei 2021

De raad van de gemeente Hulst Portefeuillehouder:

Wethouder G.F.A. Depauw

Onderwerp: Zienswijze OLAZ 2020-2021-2022

Inleiding Situering van het onderwerp, aanleiding en probleemstelling De gemeente Hulst is deelnemer in de Gemeenschappelijke regeling afvalstoffenverwijdering Zeeland en heeft haar bevoegdheden op het gebied van de afvalverwerking en een aantal andere taken overgedragen aan Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwijdering Zeeland (hierna OLAZ). Vervolgens brengt OLAZ kosten van de uitvoering van haar taken in rekening bij de deelnemende gemeenten. De gemeente is gebonden aan de afspraken binnen OLAZ over de verwerking van de namens en door de gemeente ingezamelde/verzamelde afvalstoffen en de exploitatie van de milieustraten in Zeeland. Van OLAZ zijn de jaarrekening 2020, een tweetal begrotingswijzigingen 2021 en de ontwerpbegroting 2022 ontvangen. Op de grond van het bepaalde in artikel 17, lid 2 (ten aanzien van de jaarrekening) en op grond van artikel 18, lid 2 (ten aanzien van de ontwerpbegroting) van de Gemeenschappelijke regeling kan de gemeenteraad binnen acht weken na ontvangst zijn zienswijze over de ontvangen stukken kenbaar maken aan het algemeen-respectievelijk dagelijks bestuur van OLAZ. Bij de volgende bijeenkomst van het Algemeen Bestuur van OLAZ van 1 juli 2021 worden de financiële stukken, inclusief de ingekomen reacties behandeld. Op de jaarrekening heeft nog geen accountantscontrole plaatsgevonden. De accountantscontrole zal plaatsvinden vanaf week 18.

De bevindingen van de accountant zijn beschikbaar tijdens de vergadering van het Algemeen Bestuur van 1 juli 2021.

Toelichting op de financiële stukken Jaarrekening 2020 De exploitatie bestaat uit een tweetal onderdelen, namelijk de door OLAZ te vermarkten afvalstromen en de exploitatie van de milieustraten. Basis voor de verrekening zijn de verwerkingscontracten voor brandbaar afval (restafval), Groente-, Fruit- en Tuinafval (GFT), Oud Papier en Karton (OPK), Flessenglas en Plasticverpakkingsmateriaal en Drankenkartons (PD) die gelden vanaf 2018. Op basis van werkelijke aangeboden hoeveelheden per fractie vindt per deelnemende gemeente doorbelasting plaats. In de jaarstukken is, waar mogelijk, in financiële zin aangegeven wat de gevolgen waren van de corona pandemie. De hoeveelheid extra afval dat via de milieustraten is aangeboden bedraagt 9% meer dan 2019. De (extra) kosten voor verkeersregelaars bedragen afgerond € 428.000,-. Door het Rijk is in overleg met de Vereniging van Zeeuwse Gemeenten (hierna VNG) toegezegd dat er een landelijke compensatie plaatsvindt van € 32 miljoen. De gemeenten ontvangen deze grotendeels via de algemene uitkering in het gemeentefonds. Gedurende het jaar zijn door OLAZ begrotingswijzigingen ingediend en wel zodanig nauwkeurig dat er op een totaal van circa € 26,8 miljoen er een terug te betalen bedrag resteert aan de gemeenten van afgerond € 200.000,-. -1-

Zienswijze financiële stukken Gem. regelingen Zaaknummer: 233914 De exploitatie bestaat uit een tweetal onderdelen, namelijk de door OLAZ te vermarkten aangeboden afvalstromen en de exploitatie van de milieustraten. Basis voor verrekening zijn de verwerkingscontracten voor brandbaar restafval, GFT, Oud papier en Karton (hierna OPK), flessenglas en Plastic, Metalen en Drankenkartons (hierna PMD) die vanaf 2018 gelden. Op basis van werkelijke aangeboden hoeveelheden vindt per deelnemende gemeente doorbelasting plaats. De marktomstandigheden voor OPK zijn gedurende het jaar drastisch veranderd. De netto opbrengsten zijn gedaald van circa € 2,1 miljoen in 2019 naar € 1,1 miljoen in 2020. Een andere ontwikkeling die in 2020 van belang was, betrof de afrekening van Suez aan OLAZ. De door SUEZ extra gemaakte kosten, gedurende de contractperiode 2018, 2019 en het 1e kwartaal 2020 voor het verwerken van Plastic (Metalen) en Drankenkartons ad € 200.000,-, werden bij OLAZ in rekening gebracht. De exploitatiekosten voor de milieustraten (met name personeelskosten) zijn gestegen met circa € 100.000,-. Hiervoor zijn diverse redenen, de voornaamste zijn: Wet- en regelgeving, de toenemende regeldruk om meer afvalstromen te scheiden; Wet arbeidsmarkt in balans, de inzet van onder andere uitzendkrachten wordt hiermee structureel duurder; Ziekteverzuim; Gestegen afvalaanbod.

In de 2e begrotingswijziging 2021 wordt het structurele financiële effect van de gestegen exploitatiekosten op de milieustraat toegelicht. Door OLAZ is in het boekjaar 2020 aan afvalstoffenbelasting voor circa € 2.900.000,- afgedragen. De jaarrekening sluit af met een positief saldo van € 16.465,- Het saldo is negatief beïnvloed door een te betalen vennootschapsbelasting van € 58.067,- waarin ook de jaren 2018 en 2019 zijn verwerkt. In de vergadering van het Algemeen Bestuur van OLAZ d.d. 29 maart 2017 is besloten om ingaande 2016 bedragen aan het eigen vermogen toe te voegen. De achterliggende reden om het eigen vermogen te versterken is om in de toekomst in staat te zijn, de ten behoeve van de overname van de ZRD afgesloten leningen bij de BNG Bank, (gedeeltelijk) af te lossen. Dit besluit valt binnen de 5% richtlijn van de VZG. Daarom wordt het positief saldo van 2020 toegevoegd aan de algemene reserve van OLAZ. Het saldo van de algemene reserve bedraagt per 31 december 2020 na vaststelling van de jaarrekening € 428.940,-. Vanuit de jaarrekening vindt een afrekening plaats per gemeente. In totaal is er aan de 13 Zeeuwse gemeenten een bedrag terug te betalen van € 158.201,-. Voor de gemeente Hulst betreft dit in totaal een terug te ontvangen bedrag van € 6.900,-. Dit is verwerkt in de jaarrekening 2020 van de gemeente Hulst.

Begrotingswijzigingen 2021 1e begrotingswijziging 2021: Oud Papier en Karton (OPK) In de loop van 2021 zijn de marktprijzen voor OPK gestegen. De afgelopen jaren schommelt de opbrengst sterk. Zo lag de prijs in december 2019 voor de kwaliteiten bont en karton op gemiddeld € 31,25 per ton, ten opzichte van een gemiddelde prijs in januari 2019 van € 77,50 per ton. Voor de begroting 2021 werd uitgegaan van een gemiddelde opbrengst van € 30,- per ton. Echter piekte de prijs in maart 2021 naar € 122,50. Voorgesteld wordt om nu uit te gaan van een gemiddelde prijs van € 50,- per ton voor 2021. Dit heeft een positief financieel effect op de begroting van OLAZ en dus ook voor de deelnemende gemeenten. -2-

Zienswijze financiële stukken Gem. regelingen Zaaknummer: 233914 Samengevat resulteert de 1e begrotingswijziging 2021 van OLAZ in een structureel voordeel voor de gemeente Hulst van € 34.000,-. 2e begrotingswijziging 2021: milieustraten Zeeland De 2e begrotingswijzing voor 2021 is eigenlijk tweeledig. Het eerste deel (A) betreft structurele kosten en het tweede deel (B) betreft incidentele kosten. A: op basis van de jaarrekening 2020 en voortschrijdend inzicht is een doorberekening gemaakt naar de exploitatiekosten van 2021. Naar verwachting betreft dit een structurele stijging van de exploitatiekosten met € 384.000,- op jaarbasis. Deze kosten zijn een gevolg van nadere aanscherping van wet- en regelgeving om meer afvalstromen te scheiden, de financiële uitwerking van de Wet arbeidsmarkt in balans, maar ook een hoog ziekteverzuim. Dit alles moet ook worden afgezet tegen de relatief lage personele bezetting van de milieustraten en het steeds toenemende aanbod van afval. B: behalve structurele aanpassingen zijn er ook incidentele kosten voor de inzet van verkeersregelaars. De inzet van de verkeersregelaars is noodzakelijk gebleken, als gevolg van de toegenomen drukte op de milieustraten tijdens corona. Er wordt ervan uitgegaan dat die inzet tot het najaar 2021 nodig is, geraamde kosten € 450.000,-.

Voor gemeente Hulst betekent dit structureel deel van deze begrotingswijziging op jaarbasis afgerond € 27.000,- extra lasten (stijging van € 0,98 per inwoner x 27.557 inwoners). Het incidenteel deel van deze begrotingswijziging betekent voor de gemeente Hulst voor 2021 een nadeel op van afgerond € 32.000,- (stijging € 1,17 x 27.557 inwoners). Samenvatting begrotingswijzigingen: 1e begr wijz OLAZ: Voordelig € 34.000,- (Structureel) 2e begr wijz OLAZ: (A) Nadelig € 27.000,- (Structureel) 2e begr wijz OLAZ: (B) Nadelig € 32.000,- (Incidenteel) Een en ander betekent een structureel voordeel van € 7.000,-. Voor 2021 echter resulteert een incidenteel nadeel van € 25.000,-. In de maartcirculaire worden een aantal incidentele toevoegingen gedaan aan het gemeentefonds in 2021 om de gemeenten ook voor 2021 verder te compenseren voor de nadelige gevolgen van de Coronacrisis. Als gevolg daarvan kan de raming van de uitkering gemeentefonds voor 2021 worden verhoogd. Voor het onderdeel afval betreft het een bedrag van € 45.820,-. De raming van de uitkering van het gemeentefonds wordt bijgesteld in de voorjaarsnota 2021.

Het voorstel is, om gelet op de 1e en 2e begrotingswijziging 2021 van OLAZ, € 25.000,- ten laste van de gemeentefondsuitkering te ramen op het taakveld Afval en dit ook te verwerken in de Voorjaarsnota 2021 van de gemeente Hulst Na vaststelling verrekent OLAZ de financiële consequenties van de begrotingswijzigingen met de gemeenten. Dit zal plaatsvinden tijdens het lopende boekjaar 2021. Ontwerpbegroting 2022 OLAZ In de ontwerpbegroting 2022 zijn de structurele begrotingswijzigingen voor 2021 verwerkt. Bovendien zijn in de beleidstoelichting, op pagina’s drie en vier, de belangrijkste ontwikkelingen opgenomen. Omdat er vanuit is gegaan dat de coronapandemie in 2022 is afgezwakt en dat extra kosten, zoals de inzet van verkeersregelaars op de milieustraat, niet meer aan de orde zijn. Dit zorgt voor een lagere kostenraming ten opzichte van de gewijzigde begroting 2021. Binnen de ontwerpbegroting 2022 zijn de structurele financiële gevolgen van de begrotingswijzigingen voor 2021 verwerkt. -3-

Zienswijze financiële stukken Gem. regelingen Zaaknummer: 233914 De gezamenlijke bijdrage van de deelnemende gemeenten wordt in 2022 geraamd op € 22.427.000,-. In de begroting 2021, inclusief de begrotingswijzigingen, bedraagt de totale gemeentelijke bijdrage € 22.418.000,-. In deze gemeentelijke bijdrage wordt onderscheid gemaakt tussen beïnvloedbare activiteiten en niet-beïnvloedbare activiteiten. Het verschil van de begroting 2022 ten opzichte van de vorige begroting 2021 dient voor wat betreft de toetsing aan de richtlijnen van de VZG te worden beoordeeld op de beïnvloedbare activiteiten. Voorbeelden van niet-beïnvloedbare kosten zijn de aangeboden hoeveelheden afvalstromen en de tarieven om deze te verwerken, maar ook de afvalstoffenbelasting. Rekening houdend met de structurele financiële doorwerking van de extra lasten vanuit de 2e begrotingswijziging 2021 zijn de beïnvloedbare kosten gestegen met 0.89% en valt hiermee binnen de VZG-richtlijn van 2.2%. Bij het opstellen van de gemeentebegroting 2022 wordt rekening gehouden met de tarieven/bijdragen zoals genoemd in de ontwerpbegroting 2022 van OLAZ.

Voorgestelde zienswijze Positieve zienswijze geven op de jaarrekening 2020, de 1e en 2e begrotingswijzigingen voor 2021 en de ontwerpbegroting 2022 van OLAZ. De financiële gevolgen van de begrotingswijzigingen van OLAZ 2021 verwerken in de Voorjaarsnota 2021. Burgemeester en Wethouders van Hulst, De Secretaris, De Burgemeester, Bijlage(n): - Jaarrekening 2020 OLAZ - 1e en 2e begrotingswijziging 2021 OLAZ - Ontwerpbegroting 2022 OLAZ Stukken leeskamer;

-4-