E09Briefloodvissery

Datum:

11-02-2021

Onderwerp:

Green Deal Sportvisserij Loodvrij

Geacht college en raadsleden, Sportvisserij Zuidwest Nederland zendt u deze brief uit voorzorg. Door 2 van de13 gemeenten in de provincie Zeeland zijn er bij ons vragen gesteld over het loodgebruik binnen de hengelsport. De vragen waren gerelateerd aan een zienswijze die in januari 2021 is ingediend door Stichting Gezond Water. Naar verluidt heeft ook uw gemeente deze zienswijze ontvangen over loodgebruik in de sportvisserij. In de betreffende zienswijze wordt een beeld geschetst en informatie gegeven welke onjuist zijn. Daarnaast stelt deze zienswijze de sportvisserij ten onrechte in een kwaad daglicht. Door middel van onderstaande en bijgesloten informatie willen wij u zo goed mogelijk informeren over de stand van zaken met betrekking tot het afbouwen van het loodgebruik, landelijk en regionaal, binnen de hengelsport op basis van de hieronder besproken Green Deal Sportvisserij Loodvrij. Georganiseerde sportvisserij Sportvisserij Zuidwest Nederland is de belangenorganisatie voor de sportvisserij in de provincies Zuid-Holland, Noord-Brabant en Zeeland. Met 220 aangesloten hengelsportverenigingen en ruim 180.000 sportvissers zijn wij de grootste federatie aangesloten bij de landelijke koepel Sportvisserij Nederland. Heel veel mensen vissen in Nederland er zijn op dit moment ruim 650.000 geregistreerde sportvissers lid van een hengelsportvereniging.

Het is één van de meest beoefende buitenactiviteiten. Op voetbal na is Sportvisserij Nederland met de daaraan verbonden federaties zoals Sportvisserij Zuidwest Nederland – tevens lid van NOC*NSF – de grootste sportbond van Nederland. We hebben dan ook een grote organisatie met veel kennis en expertise over water en vis. Binnen heel veel gemeenten is de hengelsportvereniging een van de, zo niet, de grootste sportvereniging. In de gemeente Schouwen-Duiveland zijn er 4 hengelsportverenigingen met 1539 aangesloten sportvissers. Vanuit de hengelsport worden tal van educatieve en maatschappelijke activiteiten geïnitieerd waaronder; vislessen voor de jeugd en vissen met ouderen, wat samen met het Instituut voor Natuureducatie (IVN) wordt gedaan. Sportvisserij wordt maatschappelijk breed gedragen in alle lagen en diversiteit van de samenleving, ook in uw gemeente. Green Deal Sportvisserij Loodvrij en voortgangsonderzoek Veel sportvissers gebruiken van oudsher lood als verzwaring van de lijn. Anders dan Stichting Gezond Water stelt is er wél veel aandacht van bevoegde gezagen. Zij – waaronder waterschappen - volgen allemaal de Green Deal Sportvisserij Loodvrij. Met de Rijksoverheid (4 ministeries), de Unie van Waterschappen, Natuurmonumenten en Dibevo (brancheorganisatie gezelschapsdieren) is daarom in 2018 de Green Deal Sportvisserij Loodvrij afgesloten.

Het doel van deze Green Deal is het stoppen van het loodgebruik in de sportvisserij in 2027. Daarbij wordt gestreefd naar een reductie van 30% in 2021. Inzet daarbij is om via een cultuuromslag en gedragsverandering het loodgebruik terug te dringen. Via verschillende sporen (waaronder uitgebreide bewustwordingscampagnes en pilotgebieden) wordt hard gewerkt om dit te realiseren. Een uitgebreide voortgangsrapportage namens alle partners van de Green Deal is bijgevoegd. Verder zal er in de loop van dit jaar een evaluatie van de eerste drie jaar van de Green Deal volgen met alle partners de voortgang te bespreken en waar nodig

bij te sturen. Meer informatie over de Green Deal Sportvisserij Loodvrij en de inzet van de georganiseerde sportvisserij vindt u op www.sportvisserijloodvrij.nl Op 3 februari jl. heeft het European Chemical Agency (ECHA) bekend gemaakt dat zij een voorstel zullen indienen om het gebruik én de verkoop van loden werpgewichten in de sportvisserij binnen Europa te verbieden. Het ECHA stelt voor lood in visgewichten het volgende voor:  

Verbod op verkoop en gebruik van loden visgewichten en kunstaas met een transitieperiode van 3 jaar voor gewichten tot 50 gram en een transitieperiode van 5 jaar voor gewichten zwaarder dan 50 gram. Het gebruik van visgewichten van lood die bewust in het water achterblijven (zogenaamde drop off technieken) per direct te verbieden.

Uiterlijke besluitvorming wordt begin 2023 verwacht, deze maatregelen lopen dus vrijwel gelijktijdig met de termijnen binnen de nu al lopende Green Deal. Meer informatie vindt u op https://echa.europa.eu/nl/-/towards-sustainable-outdoor-shooting-and-fishing-echa-proposesrestrictions-on-lead-use. Recent voortgangsonderzoek door Wageningen Marine Research heeft aangetoond dat het loodverlies significant lager is dan eerder werd aangenomen door Deltares in 2013. Stichting Gezond Water is hiervan op de hoogte maar communiceert nog altijd bewust de oude en onjuiste gegevens. Zo ook in de zienswijze die zij naar u zonden. De verschillen in uitkomsten zijn significant te noemen daar Deltares sprak over 470 ton loodverlies per jaar in het zoute en 54 ton in het zoete water, komt het rapport van WMR uit op 23 ton in het zoute en 7 ton in het zoete water per jaar. Dit onderzoek is het resultaat van een fijnmaziger onderzoeksmethodiek met naar verhouding minder extrapolatiefactoren. Het onderzoek waar het rapport van WMR op is gebaseerd wordt op dit moment nogmaals herhaald met dezelfde methode en de verwachting is dat hier de eerste resultaten medio 2021 bekend zullen zijn met daarin de bevestiging van de lagere aantallen. Dit neemt niet weg dat we vanuit de sportvisserij het loodverlies willen terugdringen en uiteindelijk willen stoppen.

Gedragsverandering Samen met de Green Deal partners – dus met bevoegde gezagen - hebben we bewust gekozen voor een tijdpad van tien jaar (2027) en een tussendoel na drie jaar (2021). Het vraagt tijd om draagvlak te creëren en een gedragsverandering te bewerkstelligen. Zeker ook omdat we ons niet alleen richten op de eindgebruiker, de sportvisser maar zeker ook op detaillisten en (internationale) producenten. De betrokkenheid en het enthousiasme vanuit verenigingen en sportvissers om de hengelsport te verduurzamen nemen snel toe. Dat uit zich bijvoorbeeld in loodvrije evenementen en loodvrije pilotgebieden. Veel evenementen en activiteiten vanuit Sportvisserij Zuidwest Nederland worden al volledig loodvrij gehouden. Denk hierbij aan de vislessen, jeugdclinic’s en federatieve wedstrijden in ons gebied. Zelf loodgieten wordt ontmoedigd en is lang niet meer zo een algemeen gebruik als vroeger en Stichting Gezond Water suggereert. Stichting water schermt regelmatig met juridische begrippen en poneert stevige stellingen. Ook heeft zij meerdere procedures aangespannen tegen bestuursorganen zoals ministeries en waterschappen. Dit heeft tot op heden tot niets geleid. Externe belangen De Stichting Gezond Water, opgericht en tevens mede bestuurd door de heren achter het bedrijf Modified Materials, stuurt aan op een snel en algeheel verbod van loodproducten in de sportvisserij.

Bijkomstig maar niet toevallig wil het feit dat Modified Materials een producent is van loodvrije hengelsportproducten en een duidelijk economisch belang heeft in een snel verbod op loodproducten binnen de sportvisserij. Er wordt uit eigen belang en met een eigen

agenda door heel Nederland bij gemeenten, provincies en waterschappen gelobbyd om het loodgebruik door de sportvisserij aan te kaarten en verboden af te dwingen. Eerst onder de naam Modified Materials maar na een ontvankelijkheidsverklaring wegens onvoldoende direct belang sedert 2019 met de Stichting Gezond Water. Je zou verwachten van een stichting die ‘gezond water’ nastreeft dat ze – haar statutaire naam in aanmerking nemende – een breder perspectief heeft dan alleen lood. Andere stoffen worden in de zijlijn soms wel benoemd, maar de brieven die Stichting Gezond Water zendt gaan alleen over lood en sportvisserij. Net als Stichting Gezond Water wil de georganiseerde sportvisserij naar een toekomstige hengelsport zonder het gebruik van lood. Dit willen we zoals aangegeven bereiken via een landelijke aanpak en samenwerking met tal van overheden en partijen. Lokale of regionale bepalingen willen we daarbij juist voorkomen, omdat dit het draagvlak onder sportvissers geen goed zal doen. Verschillende regelgeving en lokale beperkingen maken het voor de sportvisser en voor de handhaving niet duidelijker. Echter, anders dan Stichting Gezond Water willen we het wel graag in perspectief zien en niet door maatregelen die sportvissers in de handen dwingen van een bedrijf als Modified Materials B.V.

Het perspectief is dat lood (pb) niet gezien wordt als een probleemstof in het rapport -basisdocumentatie probleemstoffen KRW- van Deltares (2018) wat in opdracht van Rijkswaterstaat is opgesteld. Lood staat met 3 gemeten overschrijdingen op 610 waterlichamen als 39e vermeld in de lijst met meeste overschrijding. Andere zeer schadelijke stoffen als zink, kwik, nikkel, koper en arseen laten een veelvoud van overschrijdingen zien en zink wordt tot in 299 waterlichamen gemeten maar daar hoor je Stichting Gezond Water niet over. We hopen dat we door middel van dit schrijven voldoende inzicht en achtergrond informatie hebben gegeven over de sportvisserij en de afspraken omtrent de Green Deal Sportvisserij Loodvrij. Als georganiseerde hengelsport werken wij aan een beter milieu en schoon water en zijn wij, samen met de hengelsportverenigingen in uw gemeente, daarbij graag uw partner. En uiteraard zijn wij bereid om dit ook verder toe te lichten in een vergadering of bijeenkomst. Met vriendelijke groet,

W. van Alten Belangenbehartiger Sportvisserij Zuidwest Nederland

Bijlagen;  Samenvatting Green Deal Sportvisserij Loodvrij  Voortgangsrapportage Green Deal Sportvisserij Loodvrij _ april 2020  Rapport basisdocumentatie probleemstoffen KRW _ Deltares 2018