Concept jaarstukken 2023

Ook heeft de gemeente geen invloed op de vestiging van bedrijven en eventuele daaruit voortvloeiende werkgelegenheid. Ontwikkelingen Op basis van het finale voorstel is er gesproken met de grote bedrijven in de haven. Deze hebben aangegeven graag in de haven te willen blijven. Wel zullen daartoe extra investeringen in hun bedrijfsvoering moeten worden gedaan. De bedrijven zeggen behoefte te hebben aan een duidelijk toekomstperspectief. Onder meer vanwege de voorzienbare extra investeringen willen de bedrijven niet deelnemen in een havenexploitatie. Openbare verlichting Kerncijfers Lichtmasten

6.939 stuks

Armaturen

7.058 stuks

Waarvan: - LED-verlichting (nachtbrander en dimregime)

3.801 stuks

Beleid Doel van het Beleidsplan Openbare Verlichting 2018-2023 is het hebben en in stand houden van een sobere, en doelmatige verlichting in dienst van de sociale en verkeersveiligheid van de burgers. Bij vervanging van materialen wordt duurzaam geïnvesteerd en gebruik gemaakt van de nieuwste technieken. De doelstelling uit het energieakkoord worden ondersteund door toepassing van energiezuinige verlichting. Sinds 2016 werken de Zeeuwse gemeenten, het Waterschap, de Provincie en Zeeland Seaport samen in het gezamenlijk beheren en onderhouden van de openbare verlichting in Zeeland. De doelstellingen van deze samenwerking zijn een uniform, innovatief, effectief en efficiënt beheer en onderhoud van de openbare verlichting, zodat de maatschappelijke kosten zo laag mogelijk worden gehouden en de personele kwetsbaarheid van partijen wordt verminderd.

Pagina 96 van 222

Jaarstukken 2023 Gemeente Hulst Deze samenwerking is vastgelegd in de Samenwerkingsovereenkomst openbare verlichting Zeeland. Op basis hiervan is een ‘Bureau Openbare Verlichting Zeeland’ (BOVZ) gevormd, dat zorg draagt voor een gezamenlijk onderhoudsbestek, gezamenlijke directievoering, gebruik van één database – beheerpakket (Onderhoud Management Systeem of OMS) en het beheren van het beheerpakket. Financieel kader Planning per 10 jaar Peildatum 1-7-2023 Masten >30 jaar

2021-2030 2031-2040 2041-2050 2051-2060 1.737.507

Masten 20-30 jaar

1.973.331

Masten 10-20 jaar

3.117.213

Masten < 10 jaar

Armaturen > 10 jaar

gem

2.034.320

1.649.659

Armaturen < 10 jaar

299.770

299.770

Led < 10 jaar

529.680

529.680

Led 2021-2030

1.649.659

Totale kosten

3.387.166

2.802.781

4.766.872

2.863.770

3.455.147

Kosten per jaar

338.717

280.278

476.687

286.377

345.515

structureel beschikbaar voor gemiddelde jaarlijkse vervanging beleidsplan

280.000

280.000

280.000

280.000

280.000

De vervangingswaarde van de installatie is door de prijsstijgingen gestegen tot ongeveer € 11.000.000,-. In het beleidsplan OV 2018-2023 is vastgesteld dat een mast na 40 jaar en een armatuur na 20 jaar aan vervanging toe is. In deze vervanging is een achterstand ontstaan welke de komende 10 jaar zal worden ingelopen. Het budget voor vervanging van de openbare verlichting bedroeg in 2023 € 430.000,-. Het budget is vrijwel volledig besteed. Daarnaast is er openbare verlichting vervangen bij enkele wegreconstructies. Hierdoor is weer een gedeelte van het achterstallig onderhoud ingehaald. Het storingsonderhoud is binnen het beschikbaar gestelde budget uitgevoerd. Hierdoor is het benodigde budget voor vervanging van de Openbare Verlichting binnen de normen uit het beleidsplan fors gestegen. De gewenste vervangingsplanning ziet er als volgt uit: Knelpunten/risico’s Er is een ontwikkeling om duurzaam om te gaan met energie. Vanuit de Rijksoverheid is een “verplichting” opgelegd om voor 2020 een energiereductie te halen van 30% (t.o.v. 2013). Indien de vervangingsplanning wordt uitgevoerd zal deze norm t.a.v. de openbare verlichting worden gehaald. Ontwikkelingen De nieuwe generatie LED verlichting zal steeds zuiniger worden. Naarmate de vervanging gerealiseerd worden, zal ook de mate van energiereductie steeds sneller gaan.

Er wordt in 2024 gestart met het opstellen van een nieuw Beleidsplan Openbare Verlichting. Dit zal eind 2024 of begin 2025 ter besluitvorming aangeboden worden. Hierin zullen de actuele ontwikkelingen meegenomen worden en zal de vervangingsplanning nagekeken en indien nodig aangepast worden. Overdracht openbare verlichting buitengebied Uitgangspunt voor de overdracht is dat alles wat bijdraagt aan het goed functioneren van een weg, in eigendom, beheer en onderhoud is bij de betreffende wegbeheerder. In de gemeente Hulst staan 429 masten welke overgedragen kunnen worden naar waterschap Scheldestromen en 8 masten welke nu in beheer zijn bij het waterschap welke naar de gemeente Hulst komen. Conform de gemaakte afspraken zullen te oude masten en armaturen eerst vervangen worden waarna de verlichting wordt overgedragen. Daarnaast wordt afhankelijk van de leeftijd een vergoeding betaald voor de vervangingen en exploitatie. Deze kosten kunnen gedekt worden binnen de begroting.

Pagina 97 van 222

Jaarstukken 2023 Gemeente Hulst Rioleringen Kerncijfers Riolering (vrijverval, druk, persleiding)

310 km

Gemalen

60 stuks

IBA's klasse 3

34 stuks

IBA's klasse 2

26 stuks

Kolken

14.273 stuks

Drukrioleringsunits

478 stuks

Bergbezinkbassins

9 stuks

Bergbezinkleidingen

3 stuks

Totale vervangingswaarde rioolstelsel

€ 197.500.000

Beleid De zorgplicht voor stedelijk afvalwater is een gemeentelijke taak die is vastgelegd in de Wet milieubeheer. In deze wet is verder vastgelegd, dat gemeenten verplicht zijn om een Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) op te stellen, waarin zij hun beleid voor de rioleringszorg vaststellen. In juni 2021 is de planperiode, visie, speerpunten en ambitieniveau voor het VGRP 2022-2026 vastgesteld. In februari 2022 is het VGRP 2022-2026 vastgesteld. Er zijn drie hoofddoelen die ten grondslag liggen aan de gemeentelijke zorg voor de inzameling en het transport van afvalwater: • duurzame bescherming volksgezondheid; • handhaving goede leefomgeving; • duurzame bescherming van natuur en milieu. De door de raad vastgestelde missie voor het VGRP 2022-2026 is: Het realiseren van een duurzame, doelmatige en toekomstgerichte invulling van de rioleringszorg, waarin de bescherming van de volksgezondheid, het streven naar het voorkomen van wateroverlast en een goede kwaliteit en kwantiteit van grond- en oppervlaktewater gewaarborgd zijn. Deze missie vertaalt zich als volgt naar de visie voor de komende planperiode: Het hebben en houden van een duurzaam, veilig, gezond, robuust en toekomstbestendig (grond)water- en rioleringssysteem in zowel het bebouwde gebied als het buitengebied van de gemeente Hulst.

Deze algemene beweegredenen voor de rioleringszorg worden in het kader van het verbreed GRP 2022-2026 Hulst vertaald naar de onderstaande doelen. Daarbij is rekening gehouden met de verbreding van de gemeentelijke zorgplichten volgens de Waterwet naar de zorgplichten voor afvalwater, hemelwater en grondwater. 1. Doelmatige inzameling van het binnen het gemeentelijk gebied geproduceerde stedelijk afvalwater. 2. Doelmatige inzameling van het hemelwater en overtollige grondwater dat niet mag of kan worden gebruikt voor de lokale waterhuishouding. 3. Transport van het ingezamelde afvalwater, hemelwater en grondwater naar een geschikt lozingspunt. 4. Voorkomen van ongewenste emissies naar oppervlaktewater, bodem en grondwater. 5. Zo min mogelijk overlast voor de omgeving veroorzaken. 6. Doelmatig beheer en een goed gebruik van de gemeentelijke voorzieningen tegen de laagst maatschappelijke kosten. De indicatie voor vervanging van een rioolleiding vindt plaats op basis van de verwachte gemiddelde levensduur, gecombineerd met de resultaten van de uitgevoerde riool-inspecties. In 2023 is het risicogestuurd beheren van de riolering verder ontwikkeld. In samenwerking met andere Zeeuwse gemeenten binnen de Samenwerking afvalwaterketen Zeeland (SAZ+) is RioBase ontwikkeld.

Binnen de RioBase-analyse wordt ook de categorie/gebruik van de weg waaronder de riolering ligt alsook gebouwen bovenop de riolering meegenomen voor het prioriteren van rioolvervanging. Voor de gemiddelde levensduur van de voorzieningen wordt uitgegaan van de onderstaande gegevens. • • • •

Vrijverval riolering Gemalen bouwkundig Gemalen elektrisch/mechanisch Persleidingen

60 jaar 60 jaar 15 jaar 60 jaar

Pagina 98 van 222

Jaarstukken 2023 Gemeente Hulst Door het actueel houden van het beheerpakket met nieuwe inspectiegegevens is er inzicht in de actuele situatie van het rioleringssysteem. Daarmee is ook de omvang van de achterstallige vervangingen beter in beeld gekomen. Deze achterstand is aanzienlijk en vergt een inhaalslag voor rioolvervangingen op korte termijn. De gemeente Hulst kiest ervoor om het achterstallig onderhoud weg te werken binnen één levensduurcyclus van het gehele rioleringssysteem. Met andere woorden: De achterstallige vervangingen, worden over een periode van circa 60 jaar vervangen. Door jaarlijks een klein deel van de achterstallige vervangingen in te lopen, wordt na circa 60 jaar een break-evenpoint bereikt. Voor het opstellen van de concrete planning voor de planperiode van dit verbreed GRP is rekening gehouden met het combineren van vervanging van de riolering met rehabilitatie van wegen, de risico’s die de gemeente loopt bij instortende riolen, de maatregelen in het kader van het basisrioleringsplan of de toekomstbestendige waterhuishouding, de mogelijkheden om de riolering te renoveren en de noodzakelijke afkoppeling van verhard oppervlak. Door beperkte middelen voor rehabilitatie van de wegen in combinatie met de risico’s voor instorten van riolering zal afstemming niet altijd mogelijk zijn.

Op basis van de bovenstaande uitgangspunten is een vervangingsplanning gemaakt voor de komende planperiode. Vervangingsplanning

60 jaar

15 jaar

Totaal investering

6.241.651

96.048

6.337.699

nieuwe kredieten 2023

1.691.000

300.000

1.991.000

werkelijk 2023

2.812.033

245.748

3.057.781

2024 (incl rest. 23)

6.774.201

599.199

7.373.400

2025

3.118.411

373.067

3.491.478

2026

5.223.927

373.067

5.596.994

geraamd restant 2016-2022

Financieel kader In de begroting worden de middelen voor het dagelijks onderhoud van de riolering opgenomen. Jaarlijks wordt een operationeel programma opgesteld waarbij de gemeenteraad budget wordt gevraagd voor de uit te voeren rioleringswerken in het betreffende begrotingsjaar. De kosten van de riolering worden gedekt uit de opbrengsten rioolheffing. Voor zover de lasten hoger/ lager zijn dan de opbrengsten vindt egalisatie plaats middels de voorziening riolering (investeringen). Door personeelswisselingen is met name de onderzoeksagenda in 2023 niet volledig uitgevoerd. In totaal was voor een bedrag van € 8.329.000,- investeringen gepland. De uitgaven in 2023 bedroegen € 3.058.000,-. Door een langere voorbereidingstijd bij de nutsbedrijven voor het aanpassen van kabels en leidingen neemt de voorbereidingstijd toe tot ca. 2 jaar. Ook onze voorbereidingstijd neemt toe door het uitvoeren van benodigde onderzoeken en de participatietrajecten. Hierdoor duurt het langer voordat de beschikbare rioleringsbudgetten (gekoppeld aan het MIP) daadwerkelijk besteed worden. T.a.v.

het vastgestelde VGRP is de besluitvorming over de stijging van de rioolheffing (waterheffing) uitgesteld om onderzoek te doen naar de nieuwe verordening rioolheffing van de VNG, een herverdeling van de rioolheffing die meer recht doet aan het gebruik van de riolering (afvalwater-hemelwater), verschuiving van maatregelen naar de openbare ruimte in verband met klimaatadaptatie en de mogelijkheden om de perceptiekosten te verminderen. Knelpunten/risico’s Zowel het reguliere beheer als de kapitaallasten verband houdende met vervangingsinvesteringen worden gedekt uit tarieven en/of de bestemmingsreserve riolering. Er vindt jaarlijks afstemming plaats tussen het uitvoeren van werken in het kader van het VGRP en het MIP. In de toekomst dient het op elkaar afstemmen van noodzakelijke uitgaven en beschikbare middelen continu punt van aandacht te blijven. Ontwikkelingen Door klimaatverandering ontstaan er langdurige natte periodes, korte hevige buien en langdurige droge periodes. De gevolgen hiervan kunnen niet alleen in de riolering opgevangen worden. Acceptatie van water op straat wordt noodzakelijk. Afgelopen jaren is in de SAZ+ de methode “Stedelijke Water Opgave” ontwikkeld hoe om te gaan met deze ontwikkelingen. Binnen deze methode wordt gekeken naar klimaatadaptatie en duurzame maatregelen voor het gehele watersysteem.

Dit doen we in samenwerking met het waterschap Scheldestromen. Door gebruik te maken van de mogelijkheden welke een gebied heeft, zowel boven als onder de grond, vangen we de gevolgen zo goed als mogelijk op.

Pagina 99 van 222

Jaarstukken 2023 Gemeente Hulst De komende jaren koppelen we de onderzoeken naar het functioneren van de riolering, de stedelijke wateropgave en waterkwaliteitsspoor en de klimaatontwikkeling . Hierbij wordt intensief samengewerkt met de buurgemeenten Sluis en Terneuzen. De opgaves Klimaat, Duurzaamheid en Circulariteit vragen van ons om een bewuste keuze te maken tussen afkoppelen, vervangen of renoveren van riolering. Klimaat Het begrip “afkoppelen” is: De afvoer van regenwater, afkomstig van verhard oppervlak, loskoppelen van de gemengde riolering en anderszins laten plaatsvinden. De duurzaamheidswinst is dat er minder schoonwater richting de zuivering gaat. Er is ook een klimaatwinst doordat de mogelijkheid ontstaat regenwater in de bodem te infiltreren. Het begrip “tegelwippen” richt zich op het kleinschalig infiltreren van regenwater in de bodem door het principe “groen voor grijs” toe te passen. Tegelwippen richt zicht vooral op particulier terrein en semi- openbare ruimtes zoals schoolpleinen. In de openbare ruimte wordt tegelwippen toegepast bij het uitvoeren van klein/groot onderhoud wegen of het optimaliseren van het ontwerp bij herinrichtingen. Onderstaande tabel maakt globaal inzichtelijk welke financiële bijdrages vanuit riolering worden gedaan aan de opgaves klimaat en duurzaamheid. Dit resulteert in ca 60% van het totale rioolkrediet.

De overige 40% wordt besteed aan het vervangen van riolering tbv de afvoer van afvalwater, het maken van hydraulische berekeningen, het opstellen van plannen, ad hoc werkzaamheden en het up to date houden van de beheerdata. Opgave

Uitvoering

Aandeel vanuit riolering

Afkoppelen van verhard oppervlak

Schoonwater afkoppelen van vuilwater.

30%

Oppervlakkig afvoeren van hemelwater

Bij extreme neerslag het overtollige hemelwater oppervlakkig afvoeren via de weg en groen zonder dat het wateroverlast veroorzaakt.

5%

Bergen van hemelwater in groen

Groenareaal inzetten voor het bergen van overtollig hemelwater (bijvoorbeeld wadi’s). Ook wel het combineren van functies binnen de openbare ruimte.

5%

Infiltreren van hemelwater in de bodem

Wanneer de opbouw van de bodem het toelaat het (overtollige) hemelwater infiltreren. Dit is niet mogelijk binnen de grondwaterbeschermings-gebieden grondwater of klei bodem.

5%

Relinen/renoveren van bestaande riolering

Het zonder graafwerkzaamheden renoveren van de bestaande riolering. Hierdoor wordt de levensduur van de riolering verlengt met minimaal 50 jaar. Dit is een duurzame oplossing voor risicovolle gebieden.

15%

Totaal

60%

Samenwerking in de regio en in Zeeland onder de paraplu van het SAZ+ en bij klimaatadaptatie leiden tot meer kennis, betere afwegingen, risicospreiding in de bedrijfsvoering en kostenefficiency. De gevolgen van PFAS en Stikstof zijn tot nu toe beperkt gebleven. Wateren Kerncijfers Alle natte ondergronden zoals sloten, kanalen, rivieren (binnenwater)

324 ha

Beleid De gemeente heeft vele wateren in eigendom en deels ook nog in beheer en onderhoud. Het gaat hierbij vooral om wateren binnen de bebouwde kom, zoals: watervoerende sloten, vijvers en overige waterpartijen waaronder de Binnenvest om de historische stadskern van Hulst. In het kader van het Stedelijk Waterplan is samen met het waterschap onderzoek uitgevoerd naar de overdracht van verantwoordelijkheden voor het beheer en onderhoud van oppervlaktewateren binnen bebouwd gebied. Conform de Waterwet is het de bedoeling dat het waterschap in de toekomst wordt belast met het beheer en onderhoud van al het “stedelijk“ water. In 2015 is hiertoe een overeenkomst gesloten met waterschap Scheldestromen voor een gefaseerde overdracht. Bij de overdracht van het beheer van gemeentelijke wateren naar het waterschap wordt wel geëist dat er geen achterstallig Pagina 100 van 222