Bijlage 3: Koersdocument economisch Hulst
Tekst van het document
Koersdocument economisch Hulst
Koersdocument economisch Hulst Discussiestuk als bouwsteen voor een nieuw Economisch Beleidsplan Hulst 31 oktober 2024
2
Koersdocument economisch Hulst
Inhoudsopgave 1.
Inleiding
3
2.
Economisch kompas Hulst
5
3.
Uitwerking kompas in vier kwadranten
6
3.1 3.2 3.3 3.4
6 7 8 10
4.
Kwadrant 1: Behoud van huidig voorzieningenniveau Kwadrant 2: Lokale economie voorop Kwadrant 3: Versterken en uitbreiden vrijetijdseconomie Kwadrant 4: Gebruik maken van strategische ligging
Randvoorwaarden
13
Koersdocument economisch Hulst
1. Inleiding De afgelopen tijd is er een beeld geschetst van de huidige Hulster economie. Dit beeld is vastgelegd in een (separate) economische foto. Hieruit komt het volgende beeld naar voren:
Economische foto gemeente Hulst in een notendop • •
•
• •
•
•
•
•
Hulst is vooral een prettige woongemeente. Het aantal banen bij bedrijven en instellingen is lager dan de omvang van de beroepsbevolking. Gemeente Hulst wordt gekenmerkt door een ‘verzorgende’ economie. De sectoren zorg, onderwijs, overheid, detailhandel, horeca en overige consumentendiensten zijn goed voor zo’n 60% van de werkgelegenheid in Hulst. Dit zijn sectoren die vooral drijven op de lokale bevolking en de bezoekers aan Hulst. Hulst telt relatief weinig banen in stuwende sectoren als productie/industrie, logistiek, groothandel. Stuwende sectoren zijn met bedrijven die minder afhankelijk zijn van de (omvang van de) lokale bevolking, omdat het afzetgebied (grotendeels) buiten de eigen regio ligt Er is sprake van een gestaag groeiende werkgelegenheid in de gemeente Hulst. Over de afgelopen 10 jaar gaat het (na een afname en stabilisatie in de periode 2014-2017) om een groei van zo’n 4%. Hulst doet het sinds 2020 beter dan de regio Zeeuws-Vlaanderen. Vooral in de zorg, onderwijs en overheid groeit de werkgelegenheid. Andere sectoren zijn redelijk stabiel. Een uitzondering vormt de detailhandel. Daarin neemt de werkgelegenheid af. Hulst kent een relatief lage arbeidsparticipatie van zo’n 69%. Dat is het aandeel van de werkzame beroepsbevolking in de totale Hulsterse bevolking. In Zeeland ligt dit op 72% en landelijk op 73%.
De verouderde bevolkingsopbouw is hier een belangrijke reden voor. Er is sprake van een aanzienlijke woon-werkpendel. Een flink aantal van bijna 5.000 Hulstenaren pendelt dagelijks op en neer naar een werkplek buiten Hulst. Daarbij is een sterke relatie te zien met Terneuzen/de Kanaalzone, maar ook met gemeenten op Walcheren, De Bevelanden, West-Brabant en Rotterdam. Andersom komen ook zo’n 1.500 mensen dagelijks naar Hulst om te werken. Ook daar zien we vooral een sterke relatie met Terneuzen. Specifiek is een duidelijke woon-werkrelatie zichtbaar met Vlaanderen. Bijna 5% van de werknemers in Zeeuws-Vlaanderen woont in België. De cijfers zijn niet beschikbaar op gemeenteniveau, maar het is aannemelijk dat ook een belangrijk deel hiervan bij bedrijven en instellingen in Hulst werkt. Andersom is aan Vlaamse zijde ruim 2% van de werknemers in de regio’s Eeklo en Sint-Niklaas afkomstig uit Nederland. Ook het aantal werknemers in Antwerpen is hoog. Logischerwijs betreft het hier ook werknemers uit de gemeente Hulst. De relatie met Vlaanderen uit zich eveneens economisch. Zo leveren veel dienstverlenende bedrijven in Hulst en regio diensten aan (89%) bedrijven in Vlaanderen en andersom (71%). Dit zien we ook terug bij bedrijven die goederen exporteren, zoals industrie en logistiek. Meer dan 70% van deze bedrijven die actief zijn in Zeeuws-Vlaanderen exporteert goederen naar België.
Zwaartepunt ligt bij bedrijven in de Kanaalzone, en de Antwerpse en Gentse havens. Ruimtelijk manifesteert de Hulster economie op verschillende plekken. De bedrijventerreinen zijn met 20% van de werkgelegenheid een belangrijke vestigingsplek voor bedrijven in bouw, handel, reparatie, productie, groothandel en logistiek. In de winkelgebieden gaat het naast detailhandel om horeca en in toenemende mate ook andere functies zoals dienstverleners en cultuur. Het buitengebied is uiteraard belangrijk voor de landbouw, maar verspreid zien we daar ook bijvoorbeeld vormen van zorg, toerisme en recreatie. Verder door de woonwijken is ook bedrijvigheid en ondernemerschap te vinden (zoals zzp’ers).
3
Koersdocument economisch Hulst
Over deze foto is gesproken in een tweetal consultaties: een op 11 juli met een brede vertegenwoordiging ondernemers, bedrijven en instellingen uit – of betrokken bij – gemeente Hulst. En een aanvullende online sessie op 27 augustus. De foto vormt de basis van voorliggend keuzedocument. In dit keuzedocument staat een economisch kompas voor Hulst uitgewerkt. Met behulp van het kompas is het de bedoeling dat u straks een keuze maakt over de economische koers die Hulst in de komende jaren gaat varen. Het economisch kompas bestaat uit vier kwadranten die ontstaan uit twee assen. Deze kwadranten zijn extremen. Het kan zijn dat de gemeente kiest voor een gematigde positie op één (of beide) van de assen. Allerlei tussenvormen zijn mogelijk. U kunt de kwadranten zien als referentiescenario’s die als hulpmiddel dienen om een keuze te maken voor de toekomstige economische koers.
Hoe is het economisch kompas opgebouwd? Het economisch kompas bestaat uit twee fundamentele keuzes die richting kunnen geven aan de Hulster economie van de toekomst. Het bestaat uit twee tegenstellingen die we hieronder kort toelichten. Enerzijds de geografische focus van de gemeentelijke economie: legt Hulst bij de toekomstige economische ontwikkeling de focus op de lokale economie of wil Hulst de strategische ligging uitbuiten tussen de grotere steden en economische kerngebieden in de omgeving (North Sea Port, Antwerpen)? Anderzijds de mate waarin economie prevaleert of juist Hulst als woongemeente en (be)leefomgeving. Deze twee tegenstellingen vormen de assen van het kompas. Hieruit ontstaan vervolgens vier kwadranten die als keuzescenario dienen. Tegenstelling 1: lokaal schaalniveau vs. (boven)regionaal schaalniveau Deze tegenstelling heeft te maken met de vraag op welk geografisch schaalniveau de gemeente Hulst zich wil focussen wat betreft de economie. Focust Hulst zich op lokale bedrijvigheid, of juist op (boven)regionale bedrijvigheid? Deze keuze heeft namelijk impact op (bijna) alle facetten van de economie, en de invulling van alle verschillende typen werklocaties. Het bepaalt voor een groot deel welke type bedrijvigheid wordt gefaciliteerd. Tegenstelling 2: focus op wonen en beleving vs.
focus op werken en economie Deze tegenstelling heeft te maken met de positie van economie in Hulst ten opzichte van andere belangrijke thema’s in de gemeente. Denk aan wonen, bereikbaarheid en leefbaarheid. Moet de economie leidend zijn in de gemeente? Of zijn economische belangen volgend op de behoeften van inwoners? Gaat prettig wonen en een fijn leefklimaat vóór op economische ambities? Economische belangen en activiteiten kunnen immers hinder veroorzaken, onder andere op het gebied van geluid, geur, vervoersbewegingen en beeldkwaliteit. De tegenstellingen hierboven geschreven vormen samen een kompas met mogelijke ontwikkelrichtingen voor de economie van Hulst. Hieronder werken we de kwadranten uit. Per kwadrant starten we met een verhalende beschrijving. Vervolgens werken we de bijbehorende keuzes en ontwikkelingen uit in een overzichtelijke tabel. We noemen daarbij een aantal kernaspecten per economisch gebied of thema zoals onderscheiden in de economische foto. Tot slot gaan we in op een aantal belangrijke randvoorwaarden die in alle kwadranten (in meer of mindere mate) spelen.
4
5 Koersdocument economisch Hulst
2. Economisch kompas Hulst
Koersdocument economisch Hulst
3. Uitwerking kompas in vier kwadranten 3.1 Kwadrant 1: Behoud van huidig voorzieningenniveau Lokaal schaalniveau, focus op wonen en beleving Hierin ligt de focus op behoud van het huidige voorzieningenniveau voor de toekomst. Behoeften en wensen van bewoners staan hierin centraal. Hulst kent al een rijk aanbod van winkels in een aantrekkelijke setting, en hier komen al voldoende mensen op af. Hulst kent prachtige natuur met weidse uitzichten over het groen. Dit willen we niet aantasten. We zetten daarom niet in op veel extra toeristen. Hier en daar een nieuwe trekpleister erbij, mits het een kwalitatieve toevoeging is aan het aanbod voor bewoners en toeristen. Ook staan we hier en daar toe dat er overnachtingsmogelijkheden bijkomen. De trekpleisters die onze gemeente kent moeten we vooral zien te behouden en waar mogelijk versterken. Op bedrijventerreinen hebben we al genoeg ruimte. We moeten spaarzaam omgaan met nieuwe uitgifte. We vinden dat alleen passend wanneer een lokale ondernemer aantoonbaar klem zit. We hebben niet de wens om regionale bedrijvigheid te faciliteren als dit een grote druk op de ruimte in Hulst met zich meebrengt. Grootschalige (logistieke) ontwikkelingen vinden we (zeer) onwenselijk.
Tabel 1: Wat betekent de keuze voor kwadrant 1 per economisch gebied/thema? Economisch gebied of thema Bedrijventerreinen
Winkelgebieden
Concrete keuzes en ontwikkelingen •
Beperkte kleinschalige uitbreidingen bij uitzondering en op voorwaarden mogelijk
•
Bedrijven met aantoonbare gebondenheid aan de gemeente kunnen de mogelijkheid krijgen om uit te breiden wanneer ze klem zitten
•
Grootschalige uitbreidingen of ontwikkelingen zijn uitgesloten
•
Uitbreidingen worden alleen toegestaan als er geen mogelijkheden zijn binnen de bestaande voorraad
•
Op Hogeweg willen we geen regionale uitbreidingsvraag meer faciliteren. We geven aan bij de regio en de provincie dat de status van grootschalig bedrijventerrein niet meer passend is
•
Winkelvoorraad op huidig niveau behouden
•
Het centrum van Hulst moet zijn aantrekkingskracht behouden voor zowel bewoners als bezoekers
•
Daarbij hoort de goede mix van verschillende typen verkooppunten: verschillende vormen van detailhandel, horeca, diensten en cultuur & ontspanning
Koersdocument economisch Hulst
Vrijetijdseconomie
Zorg
Landbouw
•
Kleinschalige, lokaal verzorgende winkelgebieden moeten hun huidig voorzieningenniveau behouden – anders verliezen kleinere kernen hun leefbaarheid, vooral voor ouderen
•
We zetten niet in op extra toeristen, het huidige niveau met vooral dagjesmensen is voldoende
•
Recreatie moet vooral afgestemd zijn op de wensen en behoeften van bewoners
•
Daarbij hebben we expliciet oog voor de wensen en behoeften van bewoners in de kleinere kernen waar het voorzieningenniveau aanzienlijk is afgenomen vergeleken met het verleden
•
De uitdaging van de vergrijzing in combinatie met een toenemend personeelstekort is groot, ongeacht de keuzes die gemaakt worden
•
Het terugdringen van het personeelstekort moet breed in Zeeuws verband worden opgepakt
•
Alle huidige landbouwruimte blijft behouden
3.2 Kwadrant 2: Lokale economie voorop Lokaal schaalniveau, focus op werken en economie In dit kwadrant staat de lokale economie voorop. We zijn trots op onze harde werkers. De wensen en behoeften van de Hulster ondernemers en bedrijven wegen dan ook zwaar. We moeten ze alle ruimte geven om de meerwaarde die ze kunnen bieden aan de economie van Hulst te verzilveren. Nieuwe initiatieven van ondernemers die een meerwaarde voor Hulst kunnen bieden worden in principe altijd gesteund. We vinden dat het belang van de lokale economie in de meeste gevallen opweegt tegen de verblijfskwaliteit voor bewoners, schrijnende uitzonderingsgevallen daargelaten. Op bedrijventerreinen betekent dit dat we uitbreiding voor lokale ondernemers die gebonden zijn aan de gemeente in principe altijd faciliteren. Voor bedrijventerreinontwikkelingen geldt wel dat er behoefte en programmeringsruimte voor moet zijn. Voor de winkelgebieden betekent dit dat we actief werken aan het versterken van het aanbod. Initiatieven vanuit ondernemers in de Hulster winkelgebieden steunen we.
Tabel 2: Wat betekent de keuze voor kwadrant 2 per economisch gebied/thema? Economisch gebied of thema Bedrijventerreinen
Concrete keuzes en ontwikkelingen •
We realiseren uitbreidingsruimte voor lokale ondernemers
•
We onderzoeken de mogelijkheden om deze ruimte uit te geven met behulp van een uitgifteprotocol waarin we voorrang verlenen aan bedrijven die gebonden zijn aan Hulst
•
Uitbreidingsruimte faciliteren we alleen aansluitend op bestaande bedrijventerreinen
•
Nieuw te realiseren kavels zijn klein tot middelgroot van omvang
7
Koersdocument economisch Hulst
Winkelgebieden
Vrijetijdseconomie
Zorg
Landbouw
•
Het centrum van Hulst moet zijn aantrekkingskracht behouden voor zowel bewoners als bezoekers
•
Daarbij hoort de goede mix van verschillende typen verkooppunten: verschillende vormen van detailhandel, horeca, diensten en cultuur & ontspanning
•
We staan open voor nieuwe initiatieven van ondernemers in de winkelgebieden die iets nieuwe toevoegen. Deze moeten in schaal en omvang wel passen bij het desbetreffende winkelgebied
•
Kleinschalige, lokaal verzorgende winkelgebieden moeten hun huidig voorzieningenniveau behouden – anders verliezen kleinere kernen hun leefbaarheid, vooral voor ouderen
•
We stimuleren het verbreden van de voorzieningen in kleinere, lokale winkelgebieden
•
We laten ontwikkelingen met betrekking tot recreatie en toerisme vooral over aan de markt
•
Ondernemers die met een nieuw initiatief komen steunen we in principe altijd als Hulst hierdoor een nieuwe trekpleister erbij krijgt
•
Economische drijfveren en de beleving van bezoekers wegen hierbij zwaarder dan de beleving van bewoners
•
De uitdaging van de vergrijzing in combinatie met een toenemend personeelstekort is groot, ongeacht de keuzes die gemaakt worden
•
Het terugdringen van het personeelstekort moet breed in Zeeuws verband worden opgepakt
•
Alle huidige landbouwruimte blijft behouden
•
Diversificatie juichen we – in kader van Nieuwe Economische Dragers (NED) – toe: in principe accepteren we voorstellen van agrariërs die met nieuwe functies voor een verbreding van de economie in het buitengebied zorgen
3.3 Kwadrant 3: Versterken en uitbreiden vrijetijdseconomie (Boven)regionaal schaalniveau, focus op wonen en beleving We focussen op het versterken en verder uitbreiden van de vrijetijdseconomie in Hulst. In Hulst is echt iets te beleven. We hebben een groot aantrekkingskracht in de wijde regio. Onze winkelvoorraad trekt al lang bezoekers van heinde en verre. Deze positie moeten we consolideren en versterken. We zorgen ervoor dat Hulst extra zichtbaar wordt. Hiervoor gaan we onszelf ‘in de markt zetten’. We zetten alles op alles om de doelen vanuit het Toeristisch Ontwikkelplan te behalen, en waar mogelijk een stapje extra te zetten. Dit moet wel duidelijk in harmonie met de wensen en behoeften van bewoners. Dit betekent dat we meer bezoekers en toeristen willen trekken, bijvoorbeeld uit België. Hiermee hangt samen dat we verbindingen versterken. Denk aan kwalitatieve verbeteringen van het wegennet en het verbeteren van OV-verbindingen (onder andere met België). Verder stimuleren we de ontwikkeling van het aantal overnachtingsplekken in de gemeente, zodat we aantrekkelijker zijn voor meerdaagse bezoeken. Ook willen we een beter en meer divers aanbod van trekpleisters. Denk aan nieuwe activiteiten, fietsroutes, kunst en cultuur. Daarnaast werken we
8
Koersdocument economisch Hulst
aan de beleving in de winkelgebieden. Vooral van het centrum van Hulst is in de wijde omgeving bekend dat het fijn winkelen en verblijven is. Dit kunnen we bijvoorbeeld verder versterken met het stimuleren van lokale, zelfstandige winkeltjes met een unieke uitstraling, aanbod en/of concept. Denk aan boetiekjes, creatieve winkels, cadeauwinkels, interieurwinkels et cetera. We zijn ons ervan bewust dat dit zeker geen sinecure is. In het algemeen ‘piept en kraakt’ de winkelmarkt. Tegelijkertijd zien we ook een herwaardering bij de consument voor fysieke winkels als plek waar service en klantgerichtheid voorop staan. En bij meer bezoekers aan Hulst en vergroting van het aantal inwoners kan het draagvlak en potentieel ondernemerschap hiervoor groeien. Daarnaast brengen we het centrum van Hulst onder de aandacht bij bezoekers van de woonboulevard (Morres en omgeving), en andersom. We zorgen voor promotie door middel van bijvoorbeeld informatieborden, flyers et cetera. Combinatiebezoeken komen in de praktijk weinig voor, maar hiermee vergroten we de bekendheid van alles wat Hulst op het gebied van retail te bieden heeft bij een veel breder publiek. Op bedrijventerreinen zetten we in op het realiseren van kleine tot middelgrote kavels voor de lokale en een deel van de regionale behoefte, mits passend bij de schaal en omvang van Hulst.
Dit worden geen grootschalige ontwikkelingen met logistieke blokkendozen zoals we de afgelopen jaren gezien hebben. Zowel de inwoner als de bezoeker van de gemeente moet in haar beleving en qua leef-of verblijfskwaliteit niet te veel hinder hiervan ondervinden.
Tabel 3: Wat betekent de keuze voor kwadrant 3 per economisch gebied/thema? Economisch gebied of thema Bedrijventerreinen
Winkelgebieden
Concrete keuzes en ontwikkelingen •
We realiseren uitbreidingsruimte op bedrijventerreinen
•
Uitbreidingsruimte faciliteren we alleen aansluitend op bestaande bedrijventerreinen
•
Deze ruimte is bedoeld voor zowel lokale als regionale ondernemers
•
Doelgroep voor de ontwikkelruimte is mkb. Geen grotere ruimtevragers (denk aan logistiek en industrie) van buitenaf.
•
Nieuw te realiseren kavels zijn klein tot middelgroot van omvang
•
We zetten in op het beter positioneren en in de markt zetten van de woonboulevard en het centrum van Hulst
•
Daarnaast zetten we in op promotie/marketing van het centrum van Hulst bij bezoekers van de woonboulevard, en andersom. Denk aan het plaatsen van informatieborden, flyers et cetera. Zo vergroten we de bekendheid van onze diverse winkelgebieden bij een breder publiek.
•
We zoeken actief naar manieren om het aanbod in het centrum van Hulst en het Stationsplein te verbreden.
•
Daarbij horen zelfstandige winkels met een unieke uitstraling, aanbod en/of concept
•
Denk ook aan een stadssupermarkt in het centrum van Hulst en het kwalitatief versterken van de supermarktcluster
9
Koersdocument economisch Hulst
Vrijetijdseconomie
Zorg
Landbouw
•
Kleinschalige, lokaal verzorgende winkelgebieden moeten hun huidig voorzieningenniveau behouden – anders verliezen kleinere kernen hun leefbaarheid, vooral voor ouderen
•
We zetten in op het verbreden en verbeteren van de vrijetijdseconomie in Hulst
•
We zetten ons volop in voor de realisatie van verschillende nieuwe trekpleisters die in het Toeristisch Ontwikkelplan genoemd worden (zoals een slechtweervoorziening/ dagattractie), en zetten waar mogelijk nog een stapje extra
•
Er moeten meer overnachtingsmogelijkheden bijkomen zodat meerdaagse bezoeken gestimuleerd worden conform het Toeristisch Ontwikkelplan
•
We zetten ons in voor nieuwe trekpleisters zoals activiteiten, fietsroutes, kunst en cultuur. Dit moet wel in harmonie met de wensen en behoeften van bewoners
•
We verbeteren de naamsbekendheid van en de verbinding met het Grenspark Groot Saeftinghe conform het Toeristisch Ontwikkelplan
•
De kaalslag in kleinere kernen vullen we bijvoorbeeld op met kunst of kleinschalige (creatieve) ambachten, waar mogelijk in leegstaande historische panden zoals voormalige kerken.
•
De uitdaging van de vergrijzing in combinatie met een toenemend personeelstekort is groot, ongeacht de keuzes die gemaakt worden
•
Het terugdringen van het personeelstekort moet breed in Zeeuws verband worden opgepakt
•
In dit scenario zijn elders ook meer arbeidskrachten nodig. Mogelijk betekent dit dat de zorgsector voor wat betreft personeel nog verder in de knel komt.
•
We onderzoeken welke rol de landbouw kan spelen in de verschillende transitieopgaven waar we voor staan
•
Doel is een volhoudbare landbouw, met kringlooplandbouw, natuurinclusieve landbouw (zoals bijvoorbeeld de huidige pilot in het Grenspark) en de teelt van biobased gewassen (o.a. te gebruiken als bouwmaterialen)
•
We maken ons hard voor een korte keten met veel streekproducten
3.4 Kwadrant 4: Gebruik maken van strategische ligging (Boven)regionaal schaalniveau, focus op werken en economie Hulst heeft een strategische ligging tussen twee grote zeehavens: Port of Antwerp en North Sea Port. Daarnaast is er op regionaal en provinciaal niveau een groot tekort aan ruimte op bedrijventerreinen; ook aan Vlaamse zijde. Bovendien is Zeeland in beeld voor een aantal grotere Rijksopgaven, waaronder de realisatie van nieuwe kerncentrales in Borsele of Terneuzen. Hulst is uitstekend gepositioneerd om op deze kansen en ontwikkelingen economisch in te spelen. Hulst is aantrekkelijk voor (grootschalige) logistieke en industriële ruimtevragers. Dit is al bewezen met de komst van diverse logistieke partijen de afgelopen jaren. Van deze
10
Koersdocument economisch Hulst
aantrekkingskracht en de strategische ligging moeten we verder gebruik maken. Verder spelen we in op het regionaal tekort aan ruimte op bedrijventerreinen door actief op zoek te gaan naar uitbreidingsmogelijkheden. Voor al deze ontwikkelingen zijn wel aanpassingen nodig aan het wegennet. De capaciteit moet omhoog om de extra vervoersbewegingen te faciliteren. Verder zetten we in op het (boven)regionaal profileren van het centrum van Hulst en grote trekpleisters als de woonboulevard. We zetten in op het aantrekken van grotere ketens die complementair zijn aan het aanbod is Hulst, en op nieuwe trekpleisters. Om de extra bezoekers voldoende aan te kunnen hebben we extra parkeerruimte nodig.
Tabel 4: Wat betekent de keuze voor kwadrant 4 per economisch gebied/thema? Economisch gebied of thema Bedrijventerreinen
Winkelgebieden
Concrete keuzes en ontwikkelingen •
We zetten in op het faciliteren van lokale en (boven)regionale bedrijvigheid in de gemeente
•
Naast uitbreidingsruimte aansluitend op bestaande terreinen zoeken we naar nieuwe locaties (al dan niet in het buitengebied)
•
We juichen grootschaligere ontwikkeling toe als deze gebruik maken van de strategische ligging tussen Port of Antwerp en North Sea Ports
•
Hogeweg heeft een belangrijke rol als enig grootschalig bedrijventerrein in de gemeente: hier (en op een eventueel nieuw terrein) is plaats voor grootschalige ontwikkelingen
•
We ontwikkelen kavels van alle omvangen, klein tot groot. Precieze invulling is per terrein afhankelijk.
•
Panden met forse bouwhoogten zijn daarbij mogelijk
•
We zorgen ervoor dat ons wegennet een flinke capaciteitssprong maakt om de extra vervoersbewegingen te faciliteren. Het gaat daarbij in het bijzonder om de ontsluiting naar het zuiden (Kapellebrug) richting Vlaanderen. Maar ook de verkeersafwikkeling aan Vlaamse zijde rondom de Expresweg (N49).
•
We zetten in op het beter positioneren en in de markt zetten van de woonboulevard en het centrum van Hulst Daarnaast blijven we inzetten op een goede verbinding tussen het centrum van Hulst en de woonboulevard via het Stationsplein zoals in de Retailvisie staat beschreven We zoeken actief naar manieren om het aanbod in het centrum van Hulst. Daarbij zoeken we actief naar manieren om grotere ketens naar Hulst te trekken. Ook willen we een stadssupermarkt in de binnenstad We onderzoeken de mogelijkheden voor een cluster van woonwinkels rondom de woonboulevard om de aantrekkingskracht te verhogen We zoeken actief naar manieren om het winkelaanbod op het Stationsplein toekomstbestendig en kwalitatief actueel te houden
•
•
•
•
11
Koersdocument economisch Hulst
•
Vrijetijdseconomie
• •
•
Zorg
Landbouw
Kleinschalige, lokaal verzorgende winkelgebieden moeten hun huidig voorzieningenniveau behouden – anders verliezen kleinere kernen hun leefbaarheid, vooral voor ouderen We zetten in op het verbreden en verbeteren van de vrijetijdseconomie in Hulst Er moeten meer overnachtingsmogelijkheden bijkomen zodat meerdaagse bezoeken gestimuleerd worden conform het Toeristisch Ontwikkelplan Boven op de doelen in het Toeristisch Ontwikkelplan zetten we in op de ontwikkeling van grote trekpleisters, denk aan een gamehal, amusementspark of recreatiepark
•
We verbeteren infrastructuur (onder andere busverbindingen met België, wegen, parkeergelegenheid) om meer bezoekers te kunnen ontvangen
•
De uitdaging van de vergrijzing in combinatie met een toenemend personeelstekort is groot, ongeacht de keuzes die gemaakt worden
•
Het terugdringen van het personeelstekort moet breed in Zeeuws verband worden opgepakt
•
In dit scenario zijn elders ook meer arbeidskrachten nodig. Mogelijk betekent dit dat de zorgsector voor wat betreft personeel nog verder in de knel komt.
•
We onderzoeken welke rol de landbouw kan spelen in de verschillende transitieopgaven waar we voor staan
•
Denk onder andere aan biobased landbouw, kringlooplandbouw of natuurinclusieve landbouw
•
Ruimte voor een nieuw bedrijventerrein zal hoogstwaarschijnlijk gevonden moeten worden op landbouwgrond
12
Koersdocument economisch Hulst
4. Randvoorwaarden Buiten de kwadranten is nog een aantal overkoepelende thema’s belangrijk. Deze thema’s vormen een uitdaging voor Hulst ongeacht de keuze voor een bepaald scenario. Wel kan per thema de uitdaging groter of kleiner zijn in elk kwadrant. Veel van deze randvoorwaarden zijn zorgen die breed gedeeld worden onder de Hulster ondernemers, zo bleek tijdens de consultatiesessie. In onderstaand tabel geven we een indicatie van de kernpunten per uitdaging, en benoemen we in welk kwadrant de uitdaging mogelijk nog groter wordt.
Tabel 5: Wat zijn de randvoorwaarden, en welke kernpunten horen daarbij? Randvoorwaarde
Kernpunten
Bereikbaarheid
•
Bereikbaarheid is de belangrijkste randvoorwaarde. Het is overkoepelend zelfs voor de meeste andere randvoorwaarden. Verbinding met België, beschikbaarheid van arbeid en ruimte voor economie zijn alle drie (deels) afhankelijk van bereikbaarheid
•
Als rekeningrijden in België wordt ingevoerd, betekent dit een nog slechtere bereikbaarheid van Hulst
•
OV-verbindingen tussen de gemeente en overige plekken in Nederland en België moeten verbeterd worden.
•
Denk aan een snelbusverbinding met: het treinstation in SintNiklaas, Antwerpen, Roosendaal-Breda en Terneuzen-Goes
•
Denk ook aan betere OV-verbindingen binnen Hulst zelf, onder andere naar een trekpleister als Grenspark Groot Saeftinghe
•
Ook de verbinding met België via de weg moet verbeterd worden. Denk aan een capaciteitsverhoging in de verkeersafwikkeling op de N290 (Kapellebrug).
•
Bereikbaarheid wordt in het kader van kwadranten 3 en 4 van nóg groter belang. Dit omdat de keuzes in deze scenario’s extra vervoersbewegingen genereren en dus een betere bereikbaarheid vereisen.
•
Een goede samenwerking met (Vlaamse) buurgemeenten en regio’s is belangrijk. Benut daarvoor bijvoorbeeld de samenwerking EGTS Linieland van Waas en Hulst
•
Bepaalde barrières kunnen hierdoor worden afgenomen. Denk aan organisatorische aspecten zoals het gelijkstellen van diploma’s, geldigheid van verzekeringen over de grens en het aanbieden van gratis kinderopvang zoals in België
•
De beschikbaarheid hebben en houden over voldoende arbeidskrachten is en blijft een grote uitdaging voor de gemeente
•
De grootste uitdaging zien we in de zorgsector. Er is al een personeelstekort in de regio en provincie als geheel. Met de toenemende vergrijzing zal dit tekort alleen maar groter worden. Blijf samen met de Zeeuwse Zorgcoalitie werken aan structurele oplossingen.
Verbinding België
Beschikbaarheid arbeid
13
Koersdocument economisch Hulst
Ruimte voor economie
Netcapaciteit
Digitalisering
•
In kwadrant 4 (en in mindere mate ook kwadrant 3) zal deze uitdaging extra groot zijn
•
Het aanbieden van gratis kinderopvang kan hierin een oplossing zijn, zodat meer Hulster ouders kunnen werken. Ook zorgt dit ervoor dat kinderen vanaf jonge leeftijd gebonden zijn en blijven aan Hulst in plaats van België waar de opvang wel gratis is. Helaas is de gratis pilot gestopt. Lobby samen met de regio voor fondsen vanuit Den Haag zodat dit doorgezet kan worden.
•
Het behouden en verbinden van jongeren aan de gemeente kan ook zorgen voor meer arbeidskrachten. Intensiveer in dit kader de werkzaamheden van Stichting ROOTZZ.
•
Werk samen met de regio aan het verbreden en verbeteren van het beroepsonderwijs (CTT, Scalda). Zorg voor samenwerking tussen lokale en regionale ondernemers en ondernemersverenigingen. Hierbij is van belang dat jongeren worden opgeleid in die sectoren waar er behoefte aan arbeid is.
•
Voor nieuwe economische ontwikkelingen is wel ruimte nodig, al zal de aard en omvang van deze ruimte heel anders uitwerken per kwadrant
•
Zeker in scenario 4 is er substantieel meer ruimte nodig voor economie dan op dit moment het geval is
•
Dit zal betekenen dat economie een beroep moet doen op ruimte die op dit moment een andere bestemming heeft. Dit zal vermoedelijk landbouw zijn (het overgrote deel van de grondoppervlakte van Hulst heeft immers een agrarische bestemming – zie economische foto)
•
Net zoals in de rest van het land zal netcapaciteit voor Hulst een uitdaging zijn. Op dit moment heeft Hulst al te maken met een tekort aan transportcapaciteit in de afname van elektriciteit, met een wachtrij voor nieuwe aansluitingen voor grootverbruikers.
•
Vooral grootverbruikers (veelal commercieel van aard) zullen hiervan dus hinder ondervinden. Het is goed mogelijk dat zij niet de gewenste aansluitingsomvang kunnen bemachtigen.
•
Vooral voor bedrijven op bedrijventerreinen zal dit een probleem zijn, aangezien zij vanwege de aard van hun activiteiten vaker dan gemiddeld grootverbruiker zijn.
•
Voor grootschalige bedrijventerreinontwikkelingen zoals in kwadrant 4 zal dit een aanzienlijke bedreiging zijn.
•
Ook voor de ontwikkeling van een nieuw, relatief grote trekpleister kan dit een bedreiging zijn. Uiteraard is dit afhankelijk van het type trekpleister en het verbruik dat daarmee gepaard gaat.
•
In het kader van een steeds verder digitaliserende wereld is digitale infrastructuur van vitaal belang
•
Veel gemeenten in Nederland hebben al een dekkend glasvezelnetwerk. Hulst heeft deze echter nog niet. Wel wordt hieraan gewerkt (project GlasDraad)
•
Werk mee aan de verdere uitrol van een glasvezelnetwerk
14
Koersdocument economisch Hulst
Colofon Datum: 31 oktober 2024 Projectnummer: 23.386 Opdrachtgever: Gemeente Hulst Opdrachtnemer: Stec Groep Adviseurs: Evert-Jan de Kort en Robin Brooke Stec Groep Onderzoek en advies over wonen, werken en leefomgeving Postbus 217, 6800 AE Arnhem Willemsplein 5, 6811 KA Arnhem 026 - 751 41 00 info@stec.nl www.stec.nl
15