Raadsvoorstel Oprichting stichting Waarborgfonds

Raadsvoorstel Voorstelnummer: 610004 Zaaknummer: 792492

Houten, 14 maart 2023

Onderwerp: Oprichting stichting Waarborgfonds

Beslispunten: 1. Geen wensen en bedenkingen in te dienen bij het bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht voor het oprichten van een Stichting Waarborgfonds.

Samenvatting Bij veiligheidsregio’s is steeds meer bewustzijn ontstaan over de aard en hoogte van aanspraken van medewerkers als gevolg van ongevallen tijdens het werk. Het blijkt dat de dekking van de ongevallenverzekering niet in alle gevallen (meer) aansluit bij de verwachting die zowel de veiligheidsregio als de medewerker hebben. Dit bewustzijn heeft in 2022, na instemming van de gemeenteraden en de besturen van de veiligheidsregio’s, geleid tot de oprichting van de Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s. Aan Stichting Risicobeheer nemen alle 25 veiligheidsregio’s in Nederland deel. Hierdoor kunnen (per 1 januari 2024) onder andere collectief ongevallenverzekering ingekocht worden en schades afgewikkeld worden.

Aanleiding De Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio’s (RCDV) is aan de slag met het thema ‘Goedwerkgeverschap na dienstongevallen’. Ten tijde van de regionalisering van de brandweer zijn de aanspraken bij ongevallen, zoals die golden bij de gemeentelijke en regionale brandweren via nieuwe verzekeringspolissen samengevoegd. Hierbij is veelal geen bewuste afweging gemaakt rondom aanspraken bij ongevallen. Als gevolg van een aantal interne en externe ontwikkelingen is een toenemend bewustzijn bij veiligheidsregio’s ontstaan over de aard en hoogte van aanspraken van medewerkers als gevolg van ongevallen tijdens het werk. Dit bewustzijn is de afgelopen jaren gegroeid door een toenemende onderlinge samenwerking van veiligheidsregio’s op dit vlak. In de loop der tijd bleek dat de dekking van de ongevallenverzekering niet in alle gevallen (meer) aansloot bij de verwachting die zowel de veiligheidsregio als ook de medewerker hadden. Veelal spitst zich dit toe op de vraag of aan alle elementen van ongevalsdefinitie is voldaan, terwijl de medewerker evident letsel heeft opgelopen tijdens zijn werk. Daarnaast is sprake van een ‘verharding’ van de verzekeringsmarkt, hetgeen inhoudt dat het aantal aanbieders afneemt, de premies stijgen en voorwaarden versoberd worden met als gevolg dat de verzekerbaarheid onder druk komt te staan.

Dit alles heeft bijgedragen aan de gedachte dat verzekeren ‘slechts’ één van de mogelijke opties is om financiële risico’s als gevolg van schade bij ongevallen op te vangen. In feite is daarmee de stap gezet van ‘verzekeringsdenken naar risicodenken’. Ook is de stap gezet van ‘verzekeringsdenken naar het denken in aanspraken’: niet de verzekering, maar de aanspraak dient leidend te zijn voor de medewerker. Daarnaast is gebleken dat de verzekeringsfunctie binnen de veiligheidsregio’s veelal kwetsbaar is ingevuld door ‘éénpitters’ met beperkte formatie en beperkte kennis en ervaring. Door onderling samen te werken en verbindingen te leggen met externe expertise in bestuurlijke context kan deze kwetsbaarheid worden verminderd. Om invulling te geven aan deze uitdagingen is de RCDV het Project Risicomanagement & Verzekeringen gestart om via landelijke samenwerking, antwoord te vinden op bovenstaande ontwikkeling. Kort gezegd is het de bedoeling om:

-

Landelijk te komen tot één set van aanspraken bij dienstongevallen. Het collectief inkopen van één ongevallenverzekering (voor verzekerbare aanspraken). Een waarborgfonds op te richten om een oplossing te bieden voor (in ieder geval) de niet-verzekerbare aanspraken. Het oprichten van een (landelijk) expertisebureau dat kan adviseren en bemiddelen.

In de raad van 25 januari 2022 is ingestemd met het oprichten van een Stichting Risicobeheer Veiligheidsregio’s(kenmerk 344459) om aan bovenstaande invulling te geven. Op 16 december 2022 hebben de voorzitters van de veiligheidsregio’s gezamenlijk de wens uitgesproken voor de oprichting van de Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s om dekking te bieden voor de niet-verzekerbare aanspraken na dienstongevallen. Het algemeen bestuur Veiligheidsregio Utrecht (VRU) heeft in zijn vergadering van 6 februari jl. ingestemd met het bijgevoegde ‘Ontwerpbesluit VRU oprichting Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s’.

Beoogd effect De deelnemende raden worden conform artikel 31a, lid 2 Wet gemeenschappelijke regeling, in de gelegenheid gesteld hun wensen en bedenkingen ten aanzien van het ontwerpbesluit tot oprichting en deelname aan deze Stichting kenbaar te maken. Met de oprichting van een waarborgfonds kunnen veiligheidsregio’s gezamenlijk de kosten voor Landelijke Aanspraken na Dienstongevallen dragen, voor zover deze niet te verzekeren zijn. Zaken die verzekeraars meestal niet vergoeden zijn bijvoorbeeld terrorisme, corona en PTSS. Met deelname aan het waarborgfonds kunnen veiligheidsregio’s overwegen om deze risico’s wél te dekken en medewerkers uitkeren na een dienstongeval.

Argumenten per beslispunt 1.1

Met de oprichting van een Stichting Waarborgfonds zorgen veiligheidsregio’s voor een collectief gedragen risico om de niet-verzekerde kosten te dekken in plaats van dit risico als regio afzonderlijk te dragen. Indien een medewerker, op grond van de Landelijke Regeling Aanspraken na Dienstongevallen, een uitkering krijgt na een dienstongeval én deze aanspraak niet gedekt wordt door de ongevallenverzekering, dan volgt een betaling uit het waarborgfonds aan de betreffende veiligheidsregio. De veiligheidsregio gebruikt deze vergoeding vervolgens om de aanspraak van de betreffende medewerker mee te betalen. Het huidige risico dat een beroep moet worden gedaan op de algemene reserve voor kosten die niet zijn verzekerd neemt daarmee af. 1.2 Deelname aan het waarborgfonds is uit het oogpunt van goed werkgeverschap. Door deelname kan de VRU zich meer richten op aanspraken in plaats van verzekerbaarheid. Ook is er met deze regeling meer aandacht voor preventie van dienstongevallen, omdat er meer inzicht is in de schades en afhandeling. 1.3

Het waarborgfonds levert schaalvoordelen op, omdat er collectief ingekocht wordt en veiligheidsregio’s geen eigen makelaarsdienst meer in hoeven te schakelen. De insteek is primair om een kwaliteitsslag te maken.

Kanttekeningen N.v.t.

Participatie Op 16 december 2022 hebben de voorzitters van de veiligheidsregio’s gezamenlijk de

wens uitgesproken voor de oprichting van de Stichting Waarborgfonds Veiligheidsregio’s om dekking te bieden voor de niet-verzekerbare aanspraken na dienstongevallen. Deelname aan het waarborgfonds is vrijwillig. Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht is voornemens om het waarborgfonds mede op te richten en hieraan deel te nemen. Veiligheidsregio’s streven om het waarborgfonds per 1 januari 2024 operationeel te hebben.

Financiën en formatie Het uitgangspunt is om de financiering kostenneutraal te laten plaatsvinden. De veiligheidsregio’s storten jaarlijks een bijdrage in het waarborgfonds. Voor de inleg in het waarborgfonds wordt een verdeelsleutel gehanteerd op basis van inwoneraantal. De bijdrage van Veiligheidsregio Utrecht voor 2024 is geraamd op € 322.000. Deze bijdrage wordt bekostigd uit het beschikbare budget voor de premie van de ongevallenverzekering en past dus binnen de begroting van de VRU. Deelname aan het waarborgfonds kan op termijn zelfs een besparing van de kosten opleveren. Eventueel voordeel wordt in eerste aanleg gebruikt om het waarborgfonds mee te vullen. De verdeelsleutel wordt na de eerste periode van 5 jaar geëvalueerd. Uit de jaarlijkse bijdrage (VRU - €322.000) aan het waarborgfonds worden de volgende drie onderdelen bekostigd: • Collectieve ongevallenverzekering • Niet verzekerbare risico’s • Verzekerbare risico’s welke geschikt zijn om in eigen beheer te nemen, bijv. wanneer een verzekering kostbaar is ten opzichte van in eigen beheer nemen. Dit zal op de volgende wijze tot stand worden gebracht: Gestart wordt met het afsluiten van een collectieve ongevallenverzekering voor de verzekerbare risico’s. Men verwacht per 01-01-24 deze collectieve ongevallenverzekering af te sluiten. Het verwachte financieel voordeel dat ontstaat door o.a.

de collectieve inkoop wordt gebruikt om het fonds te vullen en daarmee de niet verzekerbare risico’s en risico’s in eigen beheer te bekostigen. Om niet in het eerste jaar bij een calamiteit geconfronteerd te worden met een tekort, wordt een entree-inleg van de veiligheidsregio's gevraagd die gelijk is aan het bedrag dat de veiligheidsregio jaarlijks inlegt. Dit bedrag gaat terug naar de veiligheidsregio zodra de liquiditeit van het Waarborgfonds dit toelaat. Deze lening wordt door VRU voldaan en zodanig als lening op de balans verwerkt. Hiervoor worden geen extra gevraagd. Geen financiële consequenties Wet M&O, VPB en/of BTW

Communicatie N.v.t.

Voortgang Gelet op artikel 31a, tweede lid, Wet gemeenschappelijke regelingen, kan de raad eventuele wensen en bedenkingen ten aanzien van het ontwerpbesluit tot oprichting en deelname aan deze Stichting kenbaar maken. Voor 12 mei 2023 kan dit kenbaar gemaakt worden bij het algemeen bestuur van de VRU. Veiligheidsregio’s streven om het waarborgfonds per 1 januari 2024 operationeel te hebben.

Evaluatie De verdeelsleutel wordt na de eerste periode van 5 jaar geëvalueerd.

Houten, 14 maart 2023

Houten, het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Houten de secretaris, de burgemeester,

A.J. Barink

G.P. Isabella

Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief oprichting Stichting Waarborgfonds 2. Ontwerpbesluit oprichting Stichting Waarborgfonds Verantwoordelijke portefeuillehouders college 1e PoHo: Gilbert Isabella 2e PoHo: n.v.t.

Raadsbesluit Voorstelnummer: 610004 Onderwerp Oprichting stichting Waarborgfonds

De raad van de gemeente Houten heeft het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 14 maart 2023 gelezen en besluit: 1. Geen wensen en bedenkingen in te dienen bij het bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht voor het oprichten van een Stichting Waarborgfonds. Dit is besloten in de openbare vergadering van de raad op 9 mei 2023. De raad van de gemeente Houten, de griffier,

de voorzitter,

C.M.S. Visser

G.P. Isabella