Raadsvoorstel Begrotingswijziging 2024 van Afval Verwijdering Utrecht

Raadsvoorstel Voorstelnummer: 692811 Zaaknummer: 825342

Houten, 27 februari 2024

Onderwerp: Begrotingswijziging 2024 van Afval Verwijdering Utrecht

Beslispunten: 1. In te stemmen met de begrotingswijziging 2024 van de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht (AVU) . 2. De gevolgen van de begrotingswijziging 2024 van de AVU in de gemeentelijke begroting 2024 te verwerken via de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing. 3. Geen zienswijze in te brengen bij deze begrotingswijziging van de AVU. 4. De AVU daarover te informeren met bijgevoegde brief.

Samenvatting De gemeente Houten is lid van de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht (AVU). De AVU regelt de verwerking van de grootste huishoudelijke afvalstromen voor alle gemeenten in de provincie Utrecht. De AVU ziet zich genoodzaakt om een begrotingswijziging 2024 in te dienen. Die is nodig omdat het restafval extra gecontroleerd moet worden op de aanwezigheid van lachgascilinders. Op 1 januari 2023 is het gebruik van lachgas onder de Opiumwet gebracht. Vanaf 1 juli 2023 mogen “statiegeld”-lachgascilinders niet meer worden ingenomen door de normale handel. Sindsdien worden wegwerpcilinders gebruikt, die vervolgens door gebruikers worden gedumpt in de openbare ruimte, maar ook in kliko’s en in verzamelcontainers voor restafval. Als de cilinders met het restafval in de verbrandingsovens belanden, dan kunnen ze exploderen. Vorige jaar is op die manier al voor 30 miljoen euro schade aan verbrandingsinstallaties ontstaan. Om het risico daarop te verkleinen wordt nu al het restafval bij de overslag gecontroleerd op de aanwezigheid van lachgascilinders. Die extra controle kost ongeveer € 3 per ton restafval. Voor de gemeente Houten betekent dit dat wij € 20.400 extra kwijt zijn aan de verwerking van restafval. De hogere kosten worden veroorzaakt door factoren waar de AVU geen invloed op heeft.

Daarom stellen wij voor om in te stemmen met de voorgestelde begrotingswijziging en geen zienswijze in te brengen. De hogere kosten voor 2024 kunnen op de gebruikelijke wijze uit de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing worden gedekt.

Aanleiding Op 26 januari is de begrotingswijziging AVU aan de gemeente gezonden (bijlage 1). De gemeenteraad is gevraagd uiterlijk 1 mei in te stemmen met de begrotingswijziging dan wel voor die datum zienswijzen in te dienen. De kosten voor het verwerken van restafval nemen toe omdat het afval gecontroleerd moet worden op de aanwezigheid van lachgascilinders.

Beoogd effect De raad informeren dat: • de verwerkingskosten 2024 hoger zijn dan begroot omdat het restafval bij de overslag gecontroleerd moet worden op de aanwezigheid van lachgascilinders. Instemming van de raad krijgen: • voor de AVU-begrotingswijziging en om geen zienswijze in te dienen en de AVU daarover per brief te informeren. • om de hogere bijdrage aan de AVU in 2024 te verwerken via de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing.

Argumenten per beslispunt 1.1 Extra controle van het restafval is nodig om explosies te voorkomen Vanaf 1 juli 2023 mogen “statiegeld”-lachgascilinders niet meer worden ingenomen door de normale handel. Sindsdien worden wegwerpcilinders gebruikt, die vervolgens door gebruikers worden gedumpt in de openbare ruimte, maar ook in kliko’s en in verzamelcontainers voor restafval. Als een cilinder in de verbrandingsoven terecht komt, kan deze een explosie veroorzaken: filmpje ontploffing in Amsterdamse vuilverbranding

*692811* 692811

2-5 Er vindt nu extra controle plaats op de overslaglocaties op de aanwezigheid van lachgas in het restafval. Er worden zo’n 120 cilinders per week onderschept. Dat zorgt voor extra kosten van € 3,- per ton restafval. 2.1 De voorziening egalisatie afvalstoffenheffing is bedoeld voor onverwachte tegenvallers De gemeentelijke afvalbegroting heeft een voorziening egalisatie afvalstoffenheffing. Die bevat minimaal 5% en maximaal 10% van het totaal begrote bedrag en is bedoeld om onverwachte tegenvallers te kunnen betalen. Ieder jaar maken wij een zo goed mogelijke inschatting van de hoeveelheden huishoudelijke afvalstoffen en de daarmee samenhangende inzamel- en verwerkingskosten. De kosten worden gedekt uit de opbrengst van sommige afvalstromen en de afvalstoffenheffing. Omdat er altijd onverwachte tegenvallers (of meevallers) kunnen zijn in een jaar, is er dus een voorziening om die op te kunnen vangen. In dit geval gaat het om een relatief kleine tegenvaller. Onze bijdrage aan de AVU in 2024 is geraamd op € 1.931.746. Door de extra controle op lachgascilinders moeten wij nu € 20.400 meer betalen dan begroot. Onze voorziening bevat zo’n € 285.000 en is dus ruim voldoende om deze tegenvaller uit te kunnen betalen. Aan het eind van ieder jaar wordt gekeken of de voorziening aangevuld moet worden.

Daar ziet het vooralsnog niet naar uit omdat wij in januari een financieel voordeel hebben gekregen van € 25.000 uit een Europese aanbesteding van de inkoop van de zakjes voor de aanrechtbakjes. 3.1 De kostenstijging is onontkoombaar en onafwendbaar Door het besluit van de rijksoverheid om lachgas op te nemen in de Opiumwet, werd het gebruik van statiegeld cilinders door gebruikers onmogelijk gemaakt. Sindsdien is er in Nederland een grote (illegale) handel ontstaan in wegwerpcilinders. Die mogen weliswaar worden ingeleverd op alle milieustraten in Nederland, maar dat wordt vrijwel niet gedaan door de gebruikers, waarschijnlijk omdat bij bijna alle milieustraten (ook in Houten) legitimatieplicht geldt. De wegwerpcilinders worden veelal gedumpt in de openbare ruimte of in verzamelcontainers voor restafval. In Houten worden zo’n 10 cilinders per week door de buitendienst en inwoners opgeruimd in de openbare ruimte en afgevoerd naar onze milieustraat.

Ingeleverde lachgascilinders op onze milieustraat

Die worden door de gemeente volgens de regels afgevoerd naar een verwerker. Om ontploffingen in de verbrandingsovens te voorkomen, is de extra controle op de overslag van het restafval onontkoombaar. Dit is een ontwikkeling waar de AVU (en dus deelnemende gemeenten) geen invloed op heeft. Het indienen van een zienswijze is zodoende niet zinvol.

Kanttekeningen 2.1 De hogere kosten hadden ook kunnen worden uitgelegd bij de jaarrekening De AVU heeft er voor gekozen om de hogere kosten via een begrotingswijziging meteen door te rekenen naar de gemeenten. Gezien het relatief kleine bedrag dat met de wijziging gemoeid is, had de AVU er voor kunnen kiezen om dit toe te lichten bij de jaarrekening 2024. In de AVU begroting 2024 is een bedrag van ruim 51,7 miljoen euro geraamd voor de verwerking van afvalstromen, waarvan ongeveer 1,9 miljoen euro voor het afval uit Houten. De extra kosten voor de controle op lachgas zijn geraamd op 689 duizend euro, waarvan 20 duizend euro voor Houten. Dat zijn kleine verschillen. De AVU heeft voor een begrotingswijziging gekozen om op die manier de gemeenteraden goed te informeren over de problematiek. Dat heeft als nadeel dat alle gemeenteraden daar nu over moeten beslissen. Een informatiebrief en/of een toelichting bij de jaarrekening had ook kunnen volstaan.

Participatie Niet van toepassing

Versie datum: 13-3-2024 12:23:11

3-5

Financiën en formatie In de gemeentelijke begroting is een bedrag opgenomen van € 1.933.562 voor de verwerking van ons afval via de AVU. Door de begrotingswijziging van de AVU moeten wij nu € 20.400 meer betalen aan de AVU. De kosten uit de begroting worden voor het grootste deel gedekt uit de afvalstoffenheffing. Om te voorkomen dat er door financiële tegenvallers een extra aanslag voor afvalstoffenheffing moet worden verstuurd naar de inwoners, heeft de begroting een egalisatie voorzien. Dit bedrag kan worden betaald uit die egalisatievoorziening afvalstoffenheffing. Onze voorziening bevat zo’n € 285.000 en is dus ruim voldoende om deze tegenvaller uit te kunnen betalen. Aan het eind van ieder jaar wordt gekeken of de voorziening aangevuld moet worden. Daar ziet het vooralsnog niet naar uit omdat wij in januari een financieel voordeel hebben gekregen van € 25.000 uit een Europese aanbesteding van de inkoop van de zakjes voor de aanrechtbakjes.

Communicatie Zodra de raad heeft ingestemd met de begrotingswijzigingen en met het voorstel om geen zienswijze in te brengen, zal dit met bijgevoegde brief aan de AVU worden meegedeeld (bijlage 2).

Voortgang De deadline voor het indienen van zienswijzen is 1 mei 2024. Eventuele zienswijzen van de deelnemende gemeenten zullen door het Algemeen Bestuur van de AVU op 3 juli 2024 worden behandeld. Wethouder Van den Berg is namens de gemeente Houten lid van het Algemeen Bestuur van de AVU.

Evaluatie Niet van toepassing Houten, 27 februari 2024 het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Houten de secretaris, de burgemeester,

A.J. Barink

G.P. Isabella

Versie datum: 13-3-2024 12:23:11

4-5 Bijlagen 1. AVU Raadsbrief begrotingswijziging 2024 2. Brief aan de AVU dat Houten instemt en geen zienswijze indient Verantwoordelijke portefeuillehouders college 1e PoHo: Wouter van den Berg 2e PoHo: n.v.t.

Versie datum: 13-3-2024 12:23:11

Raadsbesluit Voorstelnummer: 692811 Onderwerp Begrotingswijziging 2024 van Afval Verwijdering Utrecht De raad van de gemeente Houten heeft het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 27 februari 2024 gelezen en besluit: 1. In te stemmen met de begrotingswijziging 2024 van de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht (AVU) . 2. De gevolgen van de begrotingswijziging 2024 van de AVU in de gemeentelijke begroting 2024 te verwerken via de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing. 3. Geen zienswijze in te brengen bij deze begrotingswijziging van de AVU. 4. De AVU daarover te informeren met bijgevoegde brief. Dit is besloten in de openbare vergadering van de raad op 23 april 2024. De raad van de gemeente Houten, de griffier,

de voorzitter,

C.M.S. Visser

G.P. Isabella