Memo toezegging 263 participatieladder

Afdoening toezegging P Van:

Martin van Meurs

CC: Onderwerp:

Mogelijke koppeling tussen bindend advies en participatieleidraad

Datum collegevergadering

5 december 2023

Aanleiding In de RTG van 14 november j.l. is als onderdeel van de voorbereiding op de Omgevingswet het raadsvoorstel voor Bindend Advies voor de raad behandeld. Met dit raadsvoorstel wordt beoogd dat de huidige werkwijze ook onder de Omgevingswet voortgezet kan worden. Hiertoe is voorzien in 2 criteria waarbij de raad om bindend advies moet worden gevraagd als het college voornemens is medewerking te verlenen aan een ruimtelijk initiatief dat niet in het Omgevingsplan past. 1. Bouwsom van de aanvraag is >750k€ en/of 2. Door het college verwachte bestuurlijke of maatschappelijke gevoeligheid van de aanvraag. Vanuit het CDA werd het idee geopperd om het bindend advies criterium “bestuurlijke en maatschappelijke gevoeligheid” meer te objectiveren door dit te koppelen aan de participatieleidraad. Wethouder Van Ruitenbeek heeft hierop een memo toegezegd waarin uiteen wordt gezet of dit het college opportuun lijkt. Het college is tot de conclusie gekomen dat de leidraad zich minder goed leent voor invulling voor het tweede criterium. De hiervoor aan te voeren argumenten worden hieronder aangegeven. Argumenten 1. De participatieleidraad leent zich er inhoudelijk minder voor De participatieleidraad leent zich er vooral voor om initiatiefnemers zich er bewust van te laten worden dat participatie in verschillende gradaties van intensiteit van belang kan zijn voor een initiatief.

De leidraad reikt hiervoor ook diverse mogelijkheden aan. Echter, in de participatieleidraad staan geen harde criteria die helpen bij het maken van onderscheid in de verwachte mate van impact of (bestuurlijke) gevoeligheid. Een koppeling met de participatieleidraad, zou daarmee een verwijzing zijn naar een document dat onvoldoende aanknopingspunten biedt voor de te beantwoorden vraag “Is de verwachte impact groot of klein?”. 2. Participatie kan zelf leiden tot bestuurlijke gevoeligheid In de huidige praktijk wordt door een initiatiefnemer in overleg met de ambtelijke organisatie welke bepaald welke mate van participatie het meest passend is bij een initiatief. Bij het doorlopen van het participatietraject kan blijken dat er sprake is van maatschappelijke (en daarmee vaak) bestuurlijke gevoeligheid. Het participatieverslag kan natuurlijk wel gebruikt worden als input voor de beoordeling of er sprake is van bestuurlijke of maatschappelijke gevoeligheid. Zodra dit het geval blijkt zal het initiatief voor Bindend Advies aan de raad worden voorgelegd.

3. De participatieleidraad leent zich als beleidsstuk slecht voor toetsing De participatieleidraad is, zoals de naam al aangeeft, een leidraad. Geen toetsingskader met een juridische status. Een participatieverordening is daarvoor een geëigend en meer geschikt instrument. Herziening van de participatieverordening staat op de agenda voor volgend jaar. Het college geeft in overweging om de, ook voor volgend jaar geplande evaluatie van Bindend Advies, en de herziening van de participatieverordening in elkaars verlengde uit te voeren. Zo kan de door de raad gewenste werkwijze voor bindend advies gelijk zijn weerslag krijgen in de participatieverordening. Conclusie In het licht van het bovenstaande ontraadt het college dan ook om, ter objectivering van het begrip “bestuurlijk of maatschappelijke gevoeligheid”, te verwijzen naar de participatie leidraad Houten. Het college geeft in overweging om de, ook voor volgend jaar geplande lerende evaluatie van Bindend Advies, en de herziening van de participatieverordening in elkaars verlengde uit te voeren. Zo kan de door de raad gewenste werkwijze voor bindend advies gelijk zijn weerslag krijgen in de participatieverordening. Daarnaast kan de volgend jaar onder het nieuwe stelsel opgedane praktijkervaring hierbij ook benut worden om tot een categorie indeling voor Bindend Advies te komen die meer ruimte biedt voor maatwerk.