Bijlage 7 - jaarverslag Werk, Inkomen, Inburgering en Schulden

JAARRAPPORTAGE WERK, INKOMEN, INBURGERING EN SCHULDEN(2023) (Q1) HWT/OP KOERS (Q1) HWT/OP KOERS

Gemeente Houten Gemeente Houten

1

2

Inleiding Dit jaarverslag Werk, Inkomen, Inburgering en Schulden kent twee onderdelen: 1.

Terugkoppeling op de ambities en acties die zijn aangekondigd in de ambitiebrief werk, inkomen, inburgering en schulden (met kenmerk 785281). Het college heeft in die brief de volgende ambities voor 2023 uitgesproken:

-

Ambitie 1: We willen dat iedereen met een laag besteedbaar inkomen makkelijk de weg naar ondersteuning weet te vinden en aan deze mensen op het juiste moment de juiste ondersteuning bieden. Ambitie 2: de inkomensondersteunende regelingen krijgen een hoger bereik Ambitie 3: Dienstverlening aan nieuwe statushouders van een hoog niveau Ambitie 4: een sociaal netwerk van professionals dat op het juiste moment, de juiste ondersteuning biedt aan mensen in complexe situaties Ambitie 5: Meer mensen die al langer in de bijstand zitten naar werk Ambitie 6: de vindplaatsen rondom schulddienstverlening breiden we uit

2.

Terugkoppeling op toezeggingen en moties. Op 14 maart 2023, tijdens het debat rondom de herijking van het minimabeleid, zijn door voormalig wethouder Bos een drietal toezeggingen gedaan. We geven u hier een terugkoppeling op twee toezeggingen. Bovendien koppelen we de door u aangenomen motie terug. Het gaat om de volgende onderwerpen:

-

Toezegging: ervaringen gebruikers U-pas meenemen bij van gebruik van de U-pas Toezegging: meer ‘reclame’ maken voor inkomensondersteunende regelingen die de aanschaf van een laptop mogelijk maken De motie ‘vergroten aanbod U-pas’

-

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

3

Ambitie 1: Juiste en tijdige ondersteuning voor mensen met een laag besteedbaar inkomen We hebben in de ambitiebrief werk, inkomen, inburgering en schulden ( met kenmerk 785281) vijf acties op deze ambitie geformuleerd: We schrijven nieuwe beleidsregels voor de bijzondere bijstand, waarmee de leefwereld van inwoners meer centraal komt te staan; We breiden de uren van de WIL-generalist uit; We willen meer gerichte informatie aanbieden, waarmee de beschikbare informatie via diverse maatschappelijke partners gaat verlopen. We hebben in 2022 de informatievoorziening al flink verbeterd (o.a. op de gemeentelijke website, de hulpwijzer en in de ontwikkeling van een flyer); We zetten in op laagdrempelige inloop in de vorm van een Sociaal Plein; We zetten in op een duurzame oplossing voor de energiecrisis voor inwoners met een minimuminkomen. Dit doen we samen met de afdeling duurzaamheid en de inzet van energiebespaarcoaches. In onderstaande tabel hebben wij de resultaten opgenomen. Acties 2023

Voortgang

Opmerkingen

Herziening beleidsregels bijzondere bijstand

Inwerkingtreding nieuwe beleidsregels op 17 juli 2023

Het drempelbedrag is verwijderd en inwoners kunnen ook een aanvraag indienen als de kosten al zijn voldaan.

Urenuitbreiding WILgeneralist

Vanaf 1 januari 2023 4 uur extra

Meer uren voor specialisme op het gebied van inkomen en schulden vanuit inwonersperspectief

Informatievoorziening

Inloop in de vorm van het Sociaal Plein Samenwerking EnergieRijkHouten (ERH)

Pilot Sociaal Plein is op 11 april 2023 gestart

Samen met een aantal maatschappelijk partners is een financieel inloopmoment georganiseerd. Hier zijn ongeveer 100 inwoners op af gekomen. Er is een ijs-uitdeelactie georganiseerd bij basisschool de Velduil en op het Rond. Hierbij gaven we informatie over de verschillende kindregelingen. Tot slot zijn er diverse online campagnes georganiseerd. O.a. vragen van inwoners over energietoeslag, collectieve zorgverzekering en individuele inkomenstoeslag. Alle inwoners die de energietoeslag hebben ontvangen, ontvingen een brief met uitnodiging voor ERH. Op dit moment is ongeveer de helft van de beoogde 300 woningen bezocht door ERH.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

4

Ambitie 2: De inkomensondersteunende regelingen krijgen een hoger bereik

Onderstaande tabel toont het gebruik en bereik (d.w.z. het gebruik afgezet tegen de totale doelgroep) van de verschillende gemeentelijke inkomensondersteunende regelingen1. Om de omvang van de doelgroep te bepalen is gebruik gemaakt van de cijfers uit het herijkingsonderzoek lokale inkomensregelingen gemeente Houten. Dit betekent dat de cijfers uit 2022 afkomstig zijn.

Bereik inkomensregelingen Houten Energietoeslag Jeugdfonds Sport en Cultuur Stichting Leergeld U-pas kinderen U-pas volwassenen Collectieve zorgverzekering Individuele inkomenstoeslag Individuele bijzondere bijstand Kwijtschelding gemeentelijke belastingen 0%

10%

20%

Bereik 2023

30%

40%

50%

60%

70%

80%

90%

100%

Bereik 2022 D

De volgende elementen spelen een rol: 1. 2.

Het bereik van de energietoeslag over 2023 betreft de stand van zaken tot en met 31 december 2023. Aanvragen kunnen tot en met april 2024 worden ingediend. Het bereik zal daarmee naar verwachting verder toenemen dan hier gepresenteerd. Het U-pasbereik (volwassenen en kinderen) betreft halfjaarlijkse cijfers. Een U-pasjaar volgt niet de cyclus van een kalenderjaar, maar loopt van 1 juli tot 1 juli in het volgende kalenderjaar. De gebruikscijfers over 2023 zijn dan ook niet te vergelijken met de cijfers over 2022, omdat ze slechts betrekking hebben op het eerste halfjaar van het lopende U-pasjaar. De cijfers worden volgend jaar vervolledigd. Als we deze cijfers verdubbelen is het bereik gorter dan in 2022.

Voor een aantal regelingen kunnen we het gebruik niet afzetten tegen de omvang van de doelgroep. Deze regelingen worden ingezet in specifieke situaties en zijn daarmee per definitie maatwerk. Voor Categorie 2022 2023 Tegemoetkoming chronisch zieken Studietoeslag

529 personen 26 personen

263 personen2 20 personen

Tegemoetkoming kinderopvang

7 personen

9 personen

Tegemoetkoming kinderopvang o.b.v. sociaal medische indicatie

26 personen

22 personen

Stichting Urgente Noden Lekstroom

71 personen

72 personen

In de ambitiebrief 2023 hebben we een aantal acties aangekondigd om het bereik te verhogen: We herzien de inkomensregelingen a.d.h.v. het herijkingsonderzoek; We rekken de vermogensgrenzen voor de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen op, waarmee meer inwoners in aanmerking komen voor kwijtschelding; We onderzoeken de mogelijkheid om alle lokale en landelijke regelingen verder te ontsluiten. In dit verband willen we ons in 2023 graag aansluiten bij het instrument BerekenUwRecht, waardoor mensen snel zien waar ze recht op hebben (BerekenUwRecht (nibud.nl)); We breiden de mogelijkheden op de U-pas uit, waarmee naar verwachting de U-pas een nog interessantere optie wordt om gebruik van te maken.

1 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de verschillende inkomensregelingen

2 Het verschil in gebruik tussen 2022 en 2023 is al toegelicht in raadsinformatiebrief met kenmerk 693243

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

5

De resultaten daarvan zijn hieronder opgenomen: Herziening inkomensregelingen a.d.h.v. herijkingsonderzoek

Inwerkingtreding op 1 juli 2023

Het verhogen van de inkomensgrens van de U-pas en het positioneren van stichting Leergeld als centrale toegang tot de kindvoorzieningen

Verhogen vermogensgrenzen kwijtschelding gemeentelijke belastingen

Inwerkingtreding op 1 januari 2023

Aansluiting bij Bereken Uw Recht

Besluit in september 2023 genomen. Start uitvoering in januari 2024

Met de nieuwe Regeling kwijtschelding belastingen medeoverheden kregen gemeenten de mogelijkheid om de vermogensnorm voor de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen te verhogen. De algemene verhoging bedraagt maximaal € 2.000 bovenop de reguliere vermogensnorm. Pilot gedurende twee jaar. Start uitvoering in 2024.

Aanbod U-pas uitbreiden

Op 14 maart is rondom het uitbreiden van het aanbod een motie aangenomen. Bij de terugkoppeling op de motie verderop in de rapportage zullen we uitvoeriger ingaan op dit onderwerp.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

6

Ambitie 3: Dienstverlening aan nieuwe statushouders van een hoog niveau Deze doelstelling wordt uitgevoerd druk. In 2023 is de taakstelling huisvesting statushouders verdubbeld ten opzichte van 2022. Aan het eind van het jaar werd de taakstelling nog iets verlaagd vanwege achterstanden bij de IND. Het exacte aantal gehuisveste statushouders in 2023 is 103. We hebben iedereen een warm welkom kunnen heten in Houten. Deze statushouders vallen per 1 januari 2022 onder de nieuwe wet inburgering en daarmee onder de verantwoordelijkheid van de gemeente. Het jaar 2023 was het eerste jaar dat alle statushouders onder nieuwe wet inburgering vielen. Voor 2023 hebben we in de ambitiebrief de volgende acties geformuleerd: Een tweede fulltime inburgeringsconsulent aanstellen Met Vluchtelingenwerk Nederland de kwaliteit van dienstverlening maatschappelijke begeleiding te waarborgen De financiële ontzorging zodanig vormgeven dat er sprake is van echte financiële zelfredzaamheid Meer inzet op werk voor statushouders, zodat dit zo vroeg mogelijk een integraal onderdeel kan zijn van het inburgeringstraject Door de verdubbeling van de taakstelling stond bij alle partners de dienstverlening onder druk. We hebben in de ketensamenwerking verbeteringen aangebracht. In 2023 hebben we gefocust op het verbeteren van het de processen bij en met de belangrijkste samenwerkingspartners in de inburgering.

Tweede fulltime inburgeringsconsulent We hebben een tweede fulltime inburgeringsconsulent aangesteld. De consulent is verantwoordelijk voor de brede intake, persoonlijk ontwikkelplan, integrale begeleiding op meerdere leefgebieden, leerbaarheidstoets, verplichte modules zoals het participatieverklaringstraject (PVT) en module arbeidsmarkt en participatie (MAP). Kwalitatief hoogwaardige maatschappelijke begeleiding door vluchtelingenwerk Vluchtelingenwerk Nederland verzorgt per 1 januari 2023 de maatschappelijke begeleiding. De begeleiding bestaat uit praktische hulp bij het regelen van basisvoorzieningen, met o.a. aandacht voor wonen, zorg, werk, inkomen, verzekeringen en onderwijs. Met hen hebben we de kwaliteit van de maatschappelijke begeleiding weten te waarborgen ook met een overgangsperiode van Van Houten en Co en met een verdubbelde taakstelling. In samenwerking met de Thuisgevers Houten zijn er nieuwe vrijwilligers aangetrokken om de continuïteit van persoonlijke begeleiding te garanderen. Ontzorging statushouders gericht op financiële zelfredzaamheid Met Werk en Inkomen Lekstroom (WIL) hebben we belangrijke stappen gezet en afspraken gemaakt met betrekking tot de implementatie van financiële ontzorging van statushouders. Deze wettelijk taak werd nog niet goed ingevuld waardoor onze statushouders in onzekerheid en onduidelijkheid terecht kwamen.

Dit heeft ook geleid tot een motie ‘Een

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

7

goede start voor statushouders’ die door de raad van de gemeente Houten in de vergadering bijeen d.d. 4 en 6 juli 2023 is aangenomen. We hebben in het najaar van 2023 intensieve gesprekken gevoerd met de WIL met de volgende uitkomsten: Vanaf 1 januari 2024 wordt het overbruggingskrediet dat de statushouder bij honorering uitkering krijgt opgehoogd met €100 euro. Dit is een inflatiecorrectie van meerdere jaren. Per maart 2024 beginnen we in samenwerking met de WIL met het financieel ontzorgen van statushouders. Bij verstrekking van de uitkering krijgt de statushouder voor de periode van 3 maanden een budgetrekening. Hier wordt het bedrag inclusief toeslagen op gestort en wordt huur, gas, water, licht van betaald. De statushouder krijgt een vast bedrag aan leefgeld op zijn/haar eigen rekening. In de 3 maanden erna wordt gekeken wat voor de statushouder het beste vervolg is: geen ondersteuning, budgetbeheer of bewindvoering. Mocht het nodig zijn dan ondersteuning dus langer worden ingezet. We monitoren vanaf maart hoeveel statushouders er nog gebruik maken van de Voedselbank. Dit zou terug moeten lopen naar 0. Statushouders krijgen naast hun overbruggingsuitkering voor 2 maanden reiskosten uitgekeerd als gift. De doorlooptijd van de aanvraag reiskosten was bij de WIL 8 weken of meer, waardoor mensen in de problemen kwamen.

Tegelijkertijd is de WIL is bezig om de doorlooptijden naar beneden te brengen. Meer inzet op werk vroeg in het traject De regie op inburgering betekent dat de gemeente waar nodig ondersteunt op alle facetten van het leven. In de nieuwe wet inburgering ligt meer nadruk op het zo vroeg mogelijk inzetten op werk als een integraal onderdeel van het inburgeringstraject. Zo snel mogelijk wordt gekeken welk werk of vorm van participatie passend is voor een inburgeraar naast de taalcursus op b1 niveau bij Sagenn. Uitgezonderd zijn de statushouders onder 30 jaar die de onderwijsroute volgen. Deze route is full time en bereidt voor op het MBO, HBO of WO. Werken of participeren naast dit traject is voor de meesten niet haalbaar. Taaltrajecten tot het wettelijk verplichte b1 niveau worden georganiseerd door Sagenn. Per 1 juni 2023 heeft Sagenn een locatie geopend in Nieuwegein. We zien door het oplopend aantal cursisten dat het aanbod van Sagenn steeds passender wordt, bijvoorbeeld het aanbieden van lessen in de avonden. Uitgangspunt is dat cursisten les krijgen in Nieuwegein. Indien het rooster niet passend is kan ook nog worden uitgeweken naar Utrecht. In 2023 zijn ook de onderwijsroutes voor MBO (Tulp Training) en HBO/WO (Boswell Beta) van start gegaan. De onderwijsroutes vormen een brug naar het MBO en HBO/universitaire opleidingen.

Samenvatting acties met tijdslijn Een tweede fulltime inburgeringsconsulent Met Vluchtelingenwerk Nederland de kwaliteit van dienstverlening maatschappelijke begeleiding ook waarborgen tijdens piek-momenten De financiële ontzorging om valse start te voorkomen Regelluwe op de situatie van de inburgeraar gerichte de inkomensverstrekking Meer inzet op werk voor statushouders, als integraal onderdeel vh inburgeringstraject Taalonderwijs op momenten die aansluiten bij werktijden Investeren in de relatie tussen de ketenpartners en in de optimalisatie van het proces door o.a. gezamenlijke bijeenkomsten en samenwerkingsafspraken

April 2023

Door een andere werkwijze en aanwas van nieuwe vrijwilligers waren er geen problemen met piekmomenten.

Doorlopend

Per 1 januari 2024 Per 1 januari 2024 quick wins

Deels

Deels

Niet behaald in 2023 maar wel het voorwerk gedaan en per 1-1-24 van start Quick wins reiskosten met overbruggingsuitkering per 1-1-2024. Verdieping in 2024 met herziening processen WIL

Per 1 juni 2023

Werkcafe

Doorlopend

Opening locatie Sagenn in nieuwegein en flexibel avondaanbod in Utrecht Overzicht samenwerking ketenpartners gemaakt, afspraken en casusoverleg met sociaal team, VWN

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

8

Ambitie 4: Een sociaal netwerk van professionals dat op het juiste moment, de juiste ondersteuning biedt aan mensen in complexe situaties Binnen Houten hebben we specifiek de Op Koers werkwijze waarin integraal wordt samengewerkt: Gezamenlijk vanuit verschillende disciplines met de inwoner aan tafel om de problemen te ontrafelen en te zoeken naar oplossingen. Onderstaand is aangegeven hoeveel mensen het afgelopen jaar van Op Koers gebruik hebben gemaakt: Nieuwe aanmeldingen: Aantal gevoerde gesprekken:

Q1 5

Q2 8

Q3 5

Q4 4

Totaal 22

15

11

3

6

35

Integraal werken beperkt zich niet tot op Koers. In 2023 hebben we als gemeente intensief samengewerkt met onze partner de Hogeschool Utrecht om het integraal mensgericht samenwerken verder te bevorderen. Er zijn sessies met professionals geweest rondom Op Koers en in het kader van de samenwerking in het sociaal plein. We continueren de samenwerking met de Hogeschool Utrecht in 2024 en 2025.

Ambitie 5: Meer mensen die al langer in de bijstand zitten naar werk We zien dat mensen in de bijstand vaak een zwaar profiel hebben. Iedereen die kan is in deze arbeidsmarkt aan het werk. We zetten daarom in op intensief, stapsgewijs begeleiden naar werk. Daar past een manier van verantwoorden bij die terugkijkt op een langere periode van begeleiden. In de ambitie-brief 2023 hebben we daarop aangegeven speciale focusgroepen te hanteren voor 2023, 2024 en 2025. We zullen specifiek op deze groep rapporteren. Als resultaten verwachten we op 31-12-2025: A: Van de 80-100 (ex-)inburgeraars die op 1-1-2023 in de bijstand zitten zijn er 40 alsnog naar werk zijn gegaan B: Van de 100 mensen in het doelgroep register op 1-1-2023 er minstens 50 aan het werk zijn (nu 42). C: Van de 30 mensen die in 2023 geselecteerd worden met GGZ-problematiek of andere problematiek waarvan vermoed wordt dat zij arbeidspotentieel hebben zijn er op 31-12-2025 een aantal van 15 aan het werk Toelichting doelstelling A We zijn verheugd om te melden dat doelstelling A gehaald is. Van de 100 mensen die we begin 2023 als focusgroep hebben gedefinieerd zijn op 31-12-2023 een aantal van 48 mensen aan het werk gegaan. We hebben specifiek ingezet op deze groep door hen een training “aan de slag” aan te bieden.

Vijf bijeenkomsten in de eigen taal waarin de volgende onderwerpen op een interactieve en cultuur sensitieve manier behandeld worden: Werkcultuur, Realistisch beroepsbeeld, CV, Solliciteren, Arbeidsmarkt, arbeidsovereenkomsten, Werknemersvaardigheden, Werken via een uitzendbureau, Inkomsten en bijstand, Belastingdienst/toeslagen, Positieve financiële gevolgen ten aanzien van werk, Rechten en plichten. Daarna hebben de werkcoaches in een werkcafé de mensen groepsgewijs opgeroepen om stappen naar werk te maken in combinatie met individuele begeleiding. Door de intensieve opvolging verwachten we dat in 2024 nog 26 statushouders uit deze groep aan het werk gaan. Toelichting doelstelling B

Het aantal mensen in een baan-afspraak is gestegen van 42 tot 47, waarbij we op koers liggen om op 31-12-2025 een aantal van 50 te realiseren. Het aantal indicaties Banenafspraak is toegenomen tot 129 en het aantal indicaties beschut werk is 9. Daarvan zijn er 3 aan het werk. De overige 6 krijgen passende dienstverlening.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

9

Toelichting doelstelling C We passen deze doelstelling aan. In plaats van naar 30 specifieke mensen te kijken uit het cohort 2023, kijken we naar alle mensen die we in 2023 hebben gelabeld als mensen met ontwikkelpotentieel. Eind 2025 rapporteren we hoe het met deze mensen gaat. Deze manier van rapporteren past bij de aanpak van langdurige intensieve stapsgewijze begeleiding, die mensen die nu in de uitkering komen of zitten en ontwikkelpotentieel hebben nodig hebben. Hiermee wordt de raad inzicht gegeven in de resultaten van deze aanpak.

Ambitie 6: De vindplaatsen rondom schulddienstverlening breiden we uit In de ambitiebrief 2023 gaven we aan: Te veel inwoners in Houten kampen met (ernstige) geldzorgen of (problematische) schulden. Daarom willen we er eerder bij zijn. Gekoppeld aan deze ambitie willen we daarom het volgende doen: De pilot om een ingang voor schulddienstverlening op lokaal niveau te hebben (in 2022 in de bibliotheek) wordt onderdeel van het vaste dienstverleningspakket; We sluiten aan bij de Nederlandse Schuldhulproute (NSR) waarmee de bereikbaarheid wordt vergroot en het aanbod voor schuldhulpverlening makkelijker en laagdrempeliger wordt gemaakt; We sluiten aan bij Ondernemer Centraal. Ondernemer Centraal is bedoeld om bedrijven te versterken voor de toekomst. Het is laagdrempelig en beoogt ondernemers te helpen voordat ze in de financiële problemen dreigen te komen; We gaan (als de raad instemt met de begrotingswijziging WIL) in 2023 werken met een huishoudboekje. Het Huishoudboekje is een voorziening die inwoners helpt het eigen budget te beheren in een moment van hun leven dat ze dit zelf niet kunnen zonder hulp; Hieronder rapporteren we op deze acties: 1. 2.

Er zijn twee medewerkers van WIL, twee dagdelen aanwezig op het sociaal plein We zijn aangesloten bij de Nederlandse schuldhulproute. Onderstaande cijfers geven aan dat we meer mensen weten te bereiken, maar ook dat het aantal inwoners met problematische schulden stijgt. 2022 2023 Geholpen huishoudens door Schuldhulpmaatje 95 119 Toekenningen Schuldhulpverlening 74 92 Aantal bezoekers op Geldfit / Nederlandse X 795 Schuldhulproute (NSR) Meetbare vervolgstappen op Geldfit/ Nederlandse X 707 schuldhulproute naar lokale partners Aantal inwoners met problematische schulden 890 1.010 De genoemde informatie over de Nederlandse Schuldhulproute is nog niet af te zetten tegenover voorgaande jaren. Dit komt omdat wij sinds 2023 zijn aangesloten bij NSR. De Nederlandse Schuldhulproute is een publiek-private samenwerking tussen bedrijven en gemeenten. Hiermee hopen we inwoners met geldzorgen eerder te vinden en toe te leiden naar passende hulp. 3. In 2023 zijn 12 ondernemers via Ondernemer Central op weg geholpen. 4. WIL heeft het huishoudboekje ingezet als alternatief voor bewindvoering. De uitkomsten van de pilot worden eind 2024 verwacht.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

10

Terugkoppeling op toezeggingen

en motie

Toe Op 14 maart 2023, tijdens het debat rondom de herijking van het minimabeleid, zijn door voormalig wethouder Bos een drietal toezeggingen gedaan. We geven u hier een terugkoppeling op twee toezeggingen. Bovendien koppelen we de door u aangenomen motie terug. Toezegging: ervaringen gebruikers U-pas meenemen bij van gebruik van de U-pas Begin 2023 is er een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd onder U-pashouders. Doel is om inzicht te krijgen in de waardering voor de U-pas, de communicatie en de dienstverlening. Bovendien kunnen er aanknopingspunten worden gedefinieerd voor de doorontwikkeling van de U-pas en kan er beter worden aangesloten op de behoeftes van de U-pashouders. In totaal hebben 81 pashouders vanuit de gemeente Houten meegedaan aan de enquête. Inwoners uit Houten beoordelen de U-pas met een 7.6. Gemiddeld genomen werd de U-pas met een 7.9 beoordeeld (regio-breed) waarbij de meeste deelnemers uit de gemeente Utrecht komen (n=1.731). Daarmee vormt dit een nuance in het uitgevoerde onderzoek. Het overgrote deel van de respondenten kwam uit andere gemeenten, wat impliceert dat de resultaten niet altijd direct van toepassing zijn op de specifieke situatie in Houten. Hier treft u de belangrijkste bevindingen. Kenmerken / beeldvorming U-pas

Aanbevelingen

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

11

Bekendheid aanvullende regelingen (energietoeslag, stichting Leergeld etc.)

74% ervaart soms een tekort aan tegoed en zou meer tegoed willen voor:

Hiermee beschouwen we toezegging 196 als afgedaan. Toezegging: meer ‘reclame’ maken voor inkomensondersteunende regelingen die de aanschaf van een laptop mogelijk maken Het afgelopen jaar hebben we de verschillende inkomensondersteunende regelingen onder de aandacht gebracht. Dit gebeurde naast de informatievoorziening aan maatschappelijke partners ook via de website, het Houtens Nieuws en de online nieuwsberichten op social media. Als toevoeging aan deze standaardcommunicatiemethoden hebben we geëxperimenteerd met betaalde online campagnes (Facebook en Instagram), een financieel inloopmoment en een ijsjes-uitdeelactie. We zien dat door deze betaalde online campagnes de zichtbaarheid van de regelingen en mogelijkheden wordt vergroot.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

12

In onderstaand overzicht treft u het bereik van de verschillende online campagnes aan. Campagne Individuele inkomenstoeslag Week van het geld / Infospreekuur Financiële check Stichting Leergeld (m.b.t. wijzigingen Upas)

Bereik 12.008

Actie 2.525

Weergaven 35.266

25.560

141

28.907

23.256 6.160

439 1.965

23.908 35.545

Toelichting: Bereik: aantal unieke personen die de advertentie één of meerdere keren heeft gezien. Acties: aantal keren dat er iets gebeurt (handeling plaatsvindt) met het bericht. Denk aan like, reactie, deelactie of klik. Weergaven: aantal keren dat het is gezien. Deze toezegging was specifiek gericht op regelingen die de aanschaf van een laptop mogelijk maken. De campagne voor de individuele inkomenstoeslag (IIT) richtte zich mede hierop, gezien het vrij besteedbare karakter van het ontvangen bedrag, dat ook voor een laptop kan worden gebruikt. Inwoners die een toekenning hebben ontvangen, bepalen uiteindelijk zelf waar zij het geldbedrag aan uitgeven. Daarnaast zijn er in mei twee financiële inloopmomenten georganiseerd. Inwoners zijn via de brief voor de huurverhoging van Woonin uitgenodigd voor een financiële check. In totaal kwamen er ongeveer 100 inwoners op de inloopmomenten af. Tijdens deze inloopmomenten is er door de vrijwilligers concreet gewezen op de mogelijkheid voor een laptop via de Krachtfabriek. Op 15 juni volgde een ijs-uitdeelactie. Deze actie werd georganiseerd rondom basisschool de Velduil en het Rond. Doel hiervan was aandacht te vragen voor de kindregelingen via stichting Leergeld. Via stichting Leergeld kunnen kinderen en gezinnen een laptop ontvangen.

Tot slot heeft er driemaal een oproep in het Houtens Nieuws gestaan om gebruikte laptops bij de Krachtfabriek in te leveren. Hiermee beschouwen we deze toezegging als afgedaan. Terugkoppeling motie Op 14 maart 2023, tijdens het debat rondom de herijking van het minimabeleid, is de motie ‘vergroten aanbod U-pas’ unaniem aangenomen. We geven u hier een terugkoppeling op de aangenomen motie. Het doel van de motie was tweeledig. 1. Het vergroten van het U-pasaanbod; 2. Te onderzoeken in welke mate de U-pas voor extra zaken kan worden gebruikt zoals voor: a. Acute noden b. Zorg voor huisdieren c. Ontspanning voor volwassenen d. Inburgering

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

13

Het vergroten van het U-pasaanbod: Het afgelopen jaar zijn verschillende organisaties in Houten de U-pas gaan gebruiken of zijn dit voornemens om vanaf 2024 te organiseren. Het gaat om de volgende 10 partijen: Organisatie

Toelichting

Fysiotherapie Leebrug BV

Onder begeleiding van fysiotherapeuten werken aan het verbeteren van de conditie. In kleine trainingsgroepen waar persoonlijke aandacht centraal staat. Bij de SSRH kunnen volwassenen uit Houten gevarieerd (bal)sporten. Geen toestellen, competitie of sportschool, maar met elkaar in de zaal partijtjes spelen. Elke sportavond staan er twee andere balsporten op het programma Definitieve laserontharing U-pashouders krijgen 50% korting op de ritprijs. Stichting Duurzaam Vervoer Houten is geen partner van de U-pas en organiseert deze actie zelfstandig U-pashouders kunnen gratis met ritten van de Plusbus mee. De Plusbus is geen partner van de U-pas en organiseert deze actie zelfstandig U-pashouders betalen een lagere eigen bijdrage. De was- en strijkservice is geen partner van de U-pas en organiseert deze actie zelfstandig. Wimperextensions, wimper lift, wenkbrauwshaping, browlamination en henna brows. Briskwalk is een energieke vorm van powerwalk. Met krachtige bewegingen lopen door het Nieuwwulfse bos in Houten. Stichting Sport Houten heeft Sportpunt Houten ingericht. Sportpunt Houten is de onafhankelijke dienstverlener in de sport, die werkt aan het versterken van de lokale sportinfrastructuur en het in beweging brengen en houden van zoveel mogelijk inwoners van Houten samen met de sportorganisaties.

De stichting organiseert al 35 jaar sport- en spelactiviteiten voor mensen met een beperking. Alle activiteiten bij de HSSV hebben een recreatief karakter. Iedereen kan op zijn of haar eigen niveau en op zijn of haar eigen tempo meedoen.

Stichting Sportieve Recreatie Houten LA Laserlounge Stichting Duurzaam Vervoer Houten Plusbus Was- en strijkservice Be the beauty Energiekbalans Houten Stichting Sport Houten

Houtense Stichting Samen Verder

Tot op heden hebben we nog geen overeenstemming kunnen bereiken met betrekking tot de aansluiting van een kapper, een bioscoop en een fietsenmaker. Dit waren die partijen waarin u in uw motie op had aangedrongen. Dit betekent echter niet dat onze inzet op dit vlak afneemt. Integendeel, we blijven ons inzetten voor een gevarieerd aanbod, waarin de aanwezigheid van een kapper, een fietsenmaker en een bioscoop van groot belang is. We werken actief aan oplossingen om deze voorzieningen in ons aanbod op te nemen.

Onderzoek U-pas voor aanvullende zaken 1. Acute noden; de ketenpartners hebben in het herijkingsonderzoek naar de lokale inkomensregelingen aangegeven dat er in sommige gevallen een discrepantie zit tussen systeem en werkelijkheid. In een acute situatie waarbij noodzaak en urgentie een rol spelen, laat ondersteuning soms te lang op zich wachten omdat de situatie eerst gecontroleerd wordt. In uw motie vraagt u om te onderzoeken of de U-pas een rol kan spelen in een acute noodsituatie. De U-pas is bedoeld als instrument voor participatie en meedoen en is minder geschikt voor het oplossen van een acute noodsituatie. Daar hebben we andere regelingen voor. Het gaat dan met name om de bijzondere bijstand en Stichting Urgente Noden Lekstroom. Omdat in een acute noodsituatie hulp z.s.m. gerealiseerd moet worden, werken wij separaat aan het verlagen van de doorlooptijden bij de bijzondere bijstand. Hierover bent u geïnformeerd in een raadsinformatiebrief met kenmerk 812989. Daarnaast hebben wij Stichting Urgente Noden het afgelopen jaar een extra bijdrage gegeven, zodat zij in een noodsituatie sneller en effectiever het maximale toekenningsbedrag kunnen verhogen. Wij hebben u hierover in dezelfde raadsinformatiebrief geïnformeerd. 2.

Zorg voor huisdieren: de ketenpartners constateren dat een huisdier van groot belang kan zijn. Een huisdier biedt soms motivatie om in beweging te komen en sociale contacten aan te gaan. De vraag is dan of de kosten die verband houden met een bezoek aan een dierenarts vergoed kunnen worden via de U-pas. In het klanttevredenheidsonderzoek (KTO) over de U-pas is meerdere keren uitgevraagd of er behoefte is aan een vergoeding voor dierenartskosten. Deze wens blijkt laag te zijn. Een aanvullend argument is dat dierenartskosten vaak hoger zijn dan het tegoed op de U-pas, waardoor het nog steeds hoge kosten zijn. Naast de uitvraag onder gebruikers van de U-pas is de vraag ook aan de aanbodzijde gesteld. Dierenartsen blijken geen interesse te hebben om zich aan te sluiten bij de U-pas. Dit maakt het inrichten van de dierenartskosten op de U-pas in de praktijk op dit moment niet mogelijk.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

14

3.

Ontspanning voor volwassenen: de ketenpartners hebben benadrukt dat het aanbieden van kortingen via de Upas vaak niet voldoende effectief is, omdat er nog steeds bijbetaald moet worden bij kortingsacties, wat voor sommige inwoners financieel niet haalbaar is. We erkennen deze zorg van de ketenpartners. Op dit moment zijn er 80 partners in Houten die zijn aangesloten op de U-pas, waarvan 76 partners het tegoed daadwerkelijk accepteren. Bij 4 partners krijgt men alleen korting op vertoon van de U-pas, waarvan 3 specifiek voor kinderen. Dit betekent dat er momenteel slechts één partner is waarbij het tegoed niet kan worden besteed voor ontspanning voor volwassenen. Daarnaast benadrukken de ketenpartners dat het aanbod van ontspanningsmogelijkheden voldoende moet zijn. We streven ernaar om het aanbod waar het tegoed kan worden ingezet voortdurend uit te breiden, zodat het aanbod aansluit bij de diverse behoeften. De eerdergenoemde partijen (zoals Energiekbalans Houten of be the beauty) zijn hier een goed voorbeeld van. Wat betreft de prioritering van het gebruik van de U-pas door volwassenen, zien we de volgende rangorde: a. OV-kosten b. Sport c. Verzorging d. Beauty en Wellness e. Cursus/lidmaatschap f. Attracties g. Bibliotheek h. Musea i. Bioscoop j. Cultuur k. Sportschool l. Autorijschool

4.

Inburgering: gevraagd is of er een budget gecreëerd moet worden voor statushouders, zodat zij gestimuleerd worden om deel te nemen aan clubs als onderdeel van hun inburgeringsproces. Dit biedt hen een wekelijks terugkerend programma en de mogelijkheid om contact te maken met anderen. Statushouders ontvangen hetzelfde budget als andere minima op de U-pas, zonder onderscheid te maken tussen doelgroepen. Dit budget kunnen zij naar eigen inzicht besteden. Vanaf 1 juli 2023 is dit budget verhoogd naar €130, waardoor er meer mogelijkheden zijn om deel te nemen aan clubs of activiteiten dan voorheen. Kinderen van statushouders met een lager inkomen kunnen bovendien via Leergeld en het Jeugdfonds Sport en Cultuur de volledige contributie vergoed krijgen, inclusief attributen en andere benodigdheden. We hebben contact gezocht met Vluchtelingenwerk en de Inburgeringsconsulenten om te achterhalen of er nog zaken ontbreken op de U-pas. Tot nu toe hebben we geen signalen ontvangen dat er iets ontbreekt, behalve retail. Het toevoegen van retailpartners aan de U-pas is echter niet mogelijk.

Hiermee beschouwen we deze motie als afgedaan.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)

15

Bijlage 1. Overzicht inkomensondersteunende regelingen Inkomensregeling Stichting Leergeld

U-pas Tegemoetkoming kinderopvang Tegemoetkoming kinderopvang op basis van sociaal medische indicatie Individuele inkomenstoeslag Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Studietoeslag

Collectieve zorgverzekering minima Regeling chronisch zieken en gehandicapten Stichting Urgente Noden Lekstroom

Bijzondere bijstand

Toelichting Stichting Leergeld voert een groot deel van alle regelingen voor kinderen tot 18 jaar uit. Een fiets vanaf groep 7; Een laptop voor ieder gezin; Een schoolspullenpas; Sport- en cultuurlessen inclusief de benodigde materialen en kleding (via het Jeugdfonds Sport en Cultuur); Zwemdiploma’s (via het Jeugdfonds Sport en Cultuur); Deelnemen aan Fladderen; Vieren van een verjaardag. De U-pas heeft als doel om kinderen en volwassen mee te laten doen in de samenleving. Met de maximale kinderopvangtoeslag vanuit de Belastingdienst betalen ouders nog 4% eigen bijdrage aan de kinderopvang. De hoogte van de tegemoetkoming is maximaal 4% van de eigen bijdrage kinderopvang. Dit komt overeen met hoogte van de eigen bijdrage die de ouders dienen te betalen. Soms kan het fijn zijn als een kind naar de kinderopvang gaat, zodat de ouder lichamelijke, psychische of sociale problemen in de gezinssfeer kan oplossen. Wanneer het oplossen van de problemen niet samengaat met de opvoeding en verzorging van het kind, bestaat de tegemoet kinderopvang op basis van een sociaal medische indicatie (SMI). De individuele inkomenstoeslag is een aanvulling op het inkomen en kan jaarlijks worden aangevraagd. Inwoners bepalen zelf waar zij het geld aan uit willen geven. Ze kunnen het geld gebruiken om rekeningen van te betalen, hun koelkast te vervangen, of om op vakantie te gaan.

Kwijtschelding van de gemeentelijke belasting Voor inwoners die een studie of opleiding volgen en daarnaast een arbeidshandicap hebben is het soms lastig om een bijbaan te vinden naast hun studie. De studietoeslag compenseert het bedrag wat studenten mislopen wanneer zij wel in staat waren om een bijbaantje naast hun studie te hebben. Wanneer de inwoner een laag inkomen en hoge zorgkosten heeft, kan de collectieve zorgverzekering misschien interessant zijn. In de collectieve zorgverzekering zijn veel vergoedingen opgenomen. Soms heeft de inwoner als gevolg van een chronische ziekte of handicap veel zorgkosten. Om ervoor te zorgen dat de meerkosten geen belemmering opwerpen voor de zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie is deze regeling tot stand gekomen. Inwoners kunnen deze regeling ook voor hun minderjarige kind of partner aanvragen. Het gaat om situaties waar alle andere loketten gesloten blijven en de inwoner tussen wal en schip dreigt te vallen. In dat geval kan SUN Lekstroom uitkomst bieden. Het is mogelijk om een gift of renteloze lening aan te vragen. Er kan bijvoorbeeld een aanvraag worden gedaan voor huishoudelijke apparatuur, woninginrichting, boodschappenbonnen, kosten voor studie of laptop of het samenvoegen van een aantal kleine vorderingen waarmee meerdere incassotrajecten worden voorkomen.

Soms moet een inwoner in een bijzondere situatie extra kosten maken. Dit kunnen kosten zijn voor de advocaat of extra kosten vanwege ziekte. Wanneer een inwoner deze kosten niet zelf kan betalen uit het inkomen of vermogen dan is het misschien mogelijk om in aanmerking te komen voor bijzondere bijstand.

Rapportage Werk, Inkomen en Inburgering (2023)