Bijlage 1 - Tweede Bestuursrapportage 2025
Tekst van het document
Inhoudsopgave Inhoudsopgave .............................................................................................................................................1 1.
Inleiding ................................................................................................................................................2
2.
Financiële
Samenvatting .....................3
2.1 Begrotingssaldo .......3 2.3
Budgetoverhevelingen .......3
2.4 Bijstellingen kredieten ........................3
bestaande en nieuwe
2.5 Belangrijkste afwijkingen .....................4
beleidsinhoudelijke
2.5 Onzekerheden .........4 2.6 Van tweede bestuursrapportage 2025 naar jaarstukken 2025 ...........................................................4 3.
Begrotingsstanden ................................................................................................................................5 3.1 Actueel begrotingssaldo .....................................................................................................................5 3.2 Bijstellingen op hoofdlijnen .................................................................................................................6 3.3 Meerjarige effecten .............................................................................................................................7
4.
Tweede Bestuursrapportage 2025 4.1 Programma Voor en met inwoners .....................................................................................................9
Afwijkingen per programma ..................................................................................................................8
4.2 Programma Samen Leven ................................................................................................................10 4.3 Programma Duurzame leefomgeving ...............................................................................................12 4.4 Goede bereikbaarheid ......................................................................................................................14 4.5 Programma Integrale veiligheid ........................................................................................................15 4.6 Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie ............................................................16 5.
Onzekerheden ....................................................................................................................................19
6.
Bijstellingen reserves, voorzieningen, kredieten, risico’s eerste bestuursrapportage ........................21 6.1 Mutaties reserves .............................................................................................................................21 6.2 Mutaties voorzieningen .....................................................................................................................23 6.3 Mutaties investeringskredieten .........................................................................................................24 6.4 Mutaties risico’s en onzekerheden ...................................................................................................26
30 september 2025
1
1. Inleiding Voor u ligt de tweede bestuursrapportage 2025, waarin wij rapporteren over beleidsinhoudelijke en financiële afwijkingen. Het doel van de bestuursrapportages is drieledig: Allereerst, om de raad te informeren over het te verwachten (financiële) resultaat en afwijkingen ten opzichte van de begroting. Ten tweede, biedt het mogelijkheden tot bijsturing op alle niveau’s van raad tot aan teammanager. Ten derde, wordt de begrotingsrechtmatigheid geborgd, omdat er naar aanleiding van de bestuursrapportage een begrotingswijziging wordt gemaakt. Motie 68 Motie 68 roept op tot sturen op maatschappelijke resultaten. Bij de eerste bestuursrapportage 2025 (Raadsvergadering van 17 juli 2025) zijn belangrijke stappen gezet waarmee invulling is gegeven aan de wensen uit motie 68. Zo was de bestuursrapportage actueler dan voorheen en werd naast financiële afwijkingen ook gerapporteerd op beleidsinhoudelijke afwijkingen. De tweede bestuursrapportage 2025 borduurt hier op voort. Daarnaast zijn opnieuw enkele verbeteringen doorgevoerd: • •
•
Toevoeging hoofdstuk Onzekerheden: We informeren de raad over zaken die het financieel resultaat kunnen gaan beïnvloeden, maar die we nog niet kunnen kwantificeren. Uitvraag van (bedrijfs-)risico’s: Doen zich (wijzigingen van) risico’s voor die nog niet in de paragraaf weerstandsvermogen voorkomen, dan dienen deze gemeld te worden in de tweede bestuursrapportage 2025; Start gesprekscyclus tussen directeur Bedrijfsvoering, Concerncontroller en Teammanagers: We zijn gestart met periodieke gesprekken die gaan over ‘in control’ zijn over (het behalen van) de maatschappelijke doelen binnen de financiële kaders.
Leeswijzer De tweede bestuursrapportage 2025 is als volgt opgebouwd. In hoofdstuk 2 wordt de financiële samenvatting gegeven. Hoofdstuk 3 presenteert op hoofdlijnen de opbouw van het begrotingssaldo, de belangrijkste mutaties en de wijziging van het meerjarig saldo. In hoofdstuk 4 worden per programma de beleidsinhoudelijke en financiële afwijkingen toegelicht. Hoofdstuk 5 informeert uw raad over diverse financiële onzekerheden. Tot slot, weergeeft hoofdstuk 6 relevante overzichten van de mutaties op reserves, voorzieningen, investeringskredieten en risico’s. De bijstellingen in deze rapportage hebben betrekking op 2025. Structurele effecten worden wel tekstueel benoemd, maar niet via deze bestuursrapportage verwerkt zodat aansluiting geborgd blijft met de Programmabegroting 2026. De Programmabegroting 2026 wordt namelijk ambtelijk eerder voorbereid en doorgerekend dan de bestuursrapportage. Uitzondering hierop zijn budgetoverhevelingen van 2025 naar 2026. In deze bestuursrapportage worden alleen financiële afwijkingen groter dan € 25.000 meegenomen. Conform de Financiële Verordening worden alle financiële afwijkingen groter dan € 150.000 toegelicht. Dat betekent dat afwijkingen tussen € 25.000 en € 150.000 worden meegenomen onder overige verschillen en dus niet nader toegelicht worden. Alle bedragen in de tabellen van deze rapportage zijn in duizendtallen.
Alle bijstellingen met een positief effect op het begrotingssaldo worden met een positief bedrag weergeven. Het gaat dan om lastenverlagingen en batenverhogingen. Andersom, worden bijstellingen met een negatief effect op het begrotingssaldo met een negatief bedrag weergeven. Het betreft dan lastenverhogingen en batenverlagingen.
2
2. Financiële Samenvatting 2.1 Begrotingssaldo Het begrotingssaldo voorafgaand aan de tweede bestuursrapportage 2025 bedroeg een tekort van € 283.000. In deze bestuursrapportage zijn een groot aantal financiële afwijkingen verwerkt, waardoor het begrotingssaldo in totaal toeneemt met € 717.000. De tweede bestuursrapportage 2025 sluit daarom met een positief geprognosticeerd begrotingssaldo van € 434.000. Omschrijving (bedragen x 1.000) Primitief begroot
2025 1
Mutaties voor de 2e bestuursrapportage
-284
Begrotingssaldo voor 2e bestuursrapportage Mutaties 2e bestuursrapportage
-283 717
Saldo na 2e bestuursrapportage
434
De totale bijstelling van het begrotingssaldo in de tweede bestuursrapportage 2025 bedraagt € 717.000 positief. De belangrijkste voordelen zijn de toevoeging van de middelen uit de meicirculaire (€ 1.365.000) en een afrekening vanuit het Gemeentefonds over voorgaande jaren (€ 606.000). De belangrijkste nadelen zijn de in 2025 nog te begroten transformatiebudgetten voor toekomstbestendige organisatie (€ 410.000), Bouwen mogelijk maken (€ 375.000) en voorbereiding financiële verkenningen (€ 150.000)1. Verder zijn er meerkosten gemaakt vanwege de wachtgelden voor voormalig bestuurders (€ 230.000). 2.3 Budgetoverhevelingen In de tweede bestuursrapportage 2025 wordt voorgesteld om in totaal € 872.000 over te hevelen naar 2026. De budgetoverhevelingen zijn per programma nader toegelicht in hoofdstuk 4.
De voorgestelde budgetoverhevelingen zijn: - Project zaakgericht en daadgericht werken (€ 320.000) - Projecten op het gebied van proces advisering en informatiehuishouding (€ 300.000) - Budget voor creatie van een sociaal plein dat onderdeel was van het verbouwingsbudget Molen 48 (€ 100.000) - Budget invoering volgende fase implementatie Wet Open Overheid (€ 75.000) - Budget voor energiecompensatie theater Aan de Slinger (€ 45.000) - Budget voor plan van aanpak jongerencentrum Enter (€ 32.000) 2.4 Bijstellingen bestaande en nieuwe kredieten Via deze bestuursrapportage wordt de raad gevraagd voor in totaal € 5.296.000 aan nieuwe2 kredieten of ophogingen van bestaande kredieten te voteren. Hieronder worden de betreffende kredieten beknopt weergeven, in hoofdstuk 6.3 wordt elke verhoging nader toegelicht. Het gaat om de volgende investeringen: -
Diverse investeringen vanuit het MJIP Beheer Openbare Ruimte (€ 4.848.000) Reconstructie kruispunt Rondweg – Binnenweg – N410 (€ 196.000) Versneld vervangen van een deel van de oude telefoons (€ 80.000) Extra krediet nieuwbouw van Harte school (€ 75.000) Verbreding fietspad de Gaarde (€ 72.000) Aanpassing toegangsvoorziening IKC van Harte gymzaal (€ 25.000)
1 Conform raadsbesluit bij de Perspectiefnota 2026, worden de transformatiebudgetten voor 2025 in deze
bestuursrapportage verwerkt. Voor een uitgebreide toelichting, zie hoofdstuk 4.2 tot en met 4.4 van de Perspectiefnota 2026. 2 Normaliter worden geen nieuwe investeringskredieten aangevraagd via de bestuursrapportages. Echter, hebben wij onze werkwijze voor investeren en activeren aangepast zodat het aansluit op de wet- en regelgeving. Investeringsprojecten worden niet meer incidenteel vanuit de exploitatie of reserves gedekt, maar altijd geactiveerd en afgeschreven. Vanwege de overgangsperiode die hierdoor ontstaat, worden bij uitzondering in deze bestuursrapportage wel nieuwe investeringskredieten aangevraagd. 3
2.5 Belangrijkste beleidsinhoudelijke afwijkingen In de bestuursrapportages wordt gerapporteerd over afwijkingen van voorgenomen beleidsdoelen, effecten en prestaties. In de tweede bestuursrapportage 2025 worden geen beleidsinhoudelijke afwijkingen gemeld. Wel wordt de raad geïnformeerd over het toetredingsverzoek dat gedaan is aan Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN). 2.5 Onzekerheden In deze bestuursrapportage worden diverse afwijkingen toegelicht. Daarnaast zijn er ontwikkelingen waarover wij uw raad graag informeren, maar die we nog niet voldoende kunnen kwantificeren om als begrotingswijziging mee te nemen. Hieronder worden deze onzekerheden kort omschreven en in hoofdstuk 5 worden ze elk nader toegelicht. Het gaat dan concreet over: -
-
-
-
-
-
-
Budget Jeugd Zorg in natura (ZIN): mogelijke onderschrijding van € 1.200.000 Verbouwing en uitbreiding SCC Enter: Naar verwachting zullen de kosten hoger zijn dan het reeds gevoteerde krediet. Wij komen eind 2025, begin 2026 met een raadsvoorstel hierover. Personeelsbudgetten (salaris en inhuur): Met de huidige inzichten verwachten wij geen substantiële onder- of overschrijdingen. Personeelsbudgetten blijven echter (deels) onvoorspelbaar door o.a. personeelsverloop of -verzuim. Plan van Aanpak Asielzoekers: Mogelijke onderschreiding van € 1.400.000. We werken aan een bestedingsplan 2026 om een onderbouwd voorstel tot budgetoverheveling te doen bij de jaarrekening 2025. Meerwerk De Molen 77: Voor de meerwerkkosten van € 670.000 van de realisatie van een vijfde opvanglocatie voor Oekraïense ontheemden doen wij een aanvullende aanvraag voor de bijbehorende specifieke uitkering. Er is nog geen toezegging dat het ministerie de meerkosten zal vergoeden. Dit is een risico. Verbouwing van de huidige opvanglocaties Oekraïense ontheemden: Mogelijke onderschreiding van € 1.000.000. We werken aan een bestedingsplan 2026 voor de verbouwing om een onderbouwd voorstel tot budgetoverheveling te doen bij de jaarrekening 2025.
Budgetoverheveling transformatiebudgetten: De transformatiebudgetten voor boekjaar 2025 uit de Perspectiefnota 2026 worden conform besluit in deze bestuursrapportage verwerkt. Sommige transformaties hebben vertraging opgelopen en er zal daarom bij de jaarrekening 2025 een voorstel tot budgetoverheveling gedaan worden. Specifieke Uitkeringen (SPUK): We ontvangen als gemeente diverse specifieke uitkeringen. Daar waar een bestedingsplan nog niet beschikbaar is, hebben we een zo goed mogelijke, maar ruime inschatting gemaakt van de bijbehorende baten en lasten. Eventuele verschillen zullen wij toelichten bij de jaarrekening 2025. Circulaires: De uitkomsten van de september- en decembercirculaire zijn voor het jaar 2025 niet verwerkt in deze bestuursrapportage. Over de uitkomsten wordt uw raad in een aparte raadsinformatiebrief geïnformeerd.
2.6 Van tweede bestuursrapportage 2025 naar jaarstukken 2025 Deze bestuursrapportage informeert de raad over beleidsinhoudelijke en financiële afwijkingen ten opzichte van de begroting. Het begrotingssaldo dat in deze rapportage gepresenteerd wordt, is daarmee een prognose voor het jaarrekeningresultaat. In de tussenliggende maanden kunnen zich echter nog onverwachte mee- en tegenvallers voordoen. In december zal uw raad daarom nog een RIB ontvangen, waarin wij melding maken van grote en politiek belangrijke afwijkingen. De begroting wordt op basis van deze RIB niet aangepast. Via de RIB borgen wij dat uw raad tijdig geïnformeerd wordt over alle zaken die van invloed zijn op de financiële en beleidsinhoudelijke resultaten van 2025. Vervolgens zal tijdens het jaarrekeningproces de balans worden opgemaakt over de definitieve maatschappelijke en financiële resultaten over 2025. Wij verwachten de jaarrekening 2025 in juni aan uw raad voor te kunnen leggen.
4
3. Begrotingsstanden 3.1 Actueel begrotingssaldo Het begrotingssaldo voorafgaand aan de tweede bestuursrapportage 2025 bedroeg een tekort van € 283.000. In deze bestuursrapportage zijn een groot aantal financiële afwijkingen verwerkt, waardoor het begrotingssaldo in totaal toeneemt met € 717.000. De tweede bestuursrapportage 2025 sluit daarom met een positief geprognosticeerd begrotingssaldo van € 434.000. Omschrijving Primitief begroot
2025 1
Mutaties voor de 2e bestuursrapportage
-284
Begrotingssaldo voor 2e bestuursrapportage
-283
Mutaties 2e bestuursrapportage
717
Saldo na 2e bestuursrapportage
434
Onderstaand overzicht presenteert de besluiten die genomen zijn vanaf de primitieve begroting 2025 en effect hebben op het begrotingssaldo 2025. Het vormt daarmee de onderbouwing voor het begrotingssaldo voorafgaand aan de tweede bestuursrapportage (€ -/- 283.000). Omschrijving Primitieve begroting 2025
Bedrag 1
Mutaties: 2e bestuursrapportage 2024 (raadsbesluit 12/11/24) Periodieke begrotingswijziging december 2024 (raadsbesluit 10/12/24) WIL 1e begrotingswijziging 2025 (raadsbesluit 18/2/25) VRU begrotingswijziging 2025 (raadsbesluit 18/3/25)) VRU jaarrekening 2024 en wijziging 2025 (raadsbesluit 18/6/25) RAZU 1e begrotingswijziging '25, jaarrekening '24 (raadsbesluit 19/5/25) 1e bestuursrapportage 2025 (raadsbesluit 17/07/'25) Begrotingssaldo voor 2e bestuursrapportage
42 -36 4 102 141 32 -568
Mutaties 2e bestuursrapportage
717
Saldo na 2e bestuursrapportage
434
-283
5
3.2 Bijstellingen op hoofdlijnen De totale bijstelling van het begrotingssaldo in de tweede bestuursrapportage 2025 bedraagt € 717.000 positief. In onderstaande tabel worden de belangrijkste mutaties beknopt weergegeven. Mutaties kleiner dan € 200.000 worden in deze tabel samengevat onder de noemer “Overige verschillen”. De belangrijkste voordelen zijn de toevoeging van de middelen uit de meicirculaire (€ 1.365.000) en een afrekening vanuit het Gemeentefonds over voorgaande jaren (€ 606.000). De belangrijkste nadelen zijn de in 2025 nog te begroten transformatiebudgetten voor toekomstbestendige organisatie (€ 410.000) en bouwen mogelijk maken (€ 375.000). Conform raadsbesluit bij de Perspectiefnota 2026 worden deze budgetten via de tweede bestuursrapportage 2025 begroot. Verder zijn er meerkosten gemaakt vanwege de wachtgelden voor bestuurders waarvan in 2024 en 2025 afscheid is genomen (€ 230.000). Voor een nadere toelichting van alle mutaties per programma wordt verwezen naar hoofdstuk 4. Omschrijving Meicirculaire 2025 Verbouwing Molen 48 gaat niet meer door Gemeentefonds - afrekening oude jaren
Programma Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Samen Leven Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie
Bedrag 1.365 666 606
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
Duurzame leefomgeving
495
Sloop Huis van Houten vertraagd ICT projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026
397
ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026
Samen Leven Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie
Bijstelling voormalig bestuur (APPA-wachtgeld)
Voor en met inwoners
-230
Transformatie Bouwen mogelijk maken
Duurzame leefomgeving
-375
Bijstellen begrote rente op leningen
Transformatiebudget Toekomstbestendige organisatie Overige mutaties € 200k < 0 < € 200k Totaal bijstellingen excl. mutaties reserves Vrijval Vrije Algemene Reserve Verbouwing Molen 48 gaat niet meer door
Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie alle Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie
320 320 300
-410 888 4.342 -2.200 -666
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
Duurzame leefomgeving
-374
Transformatie Bouwen mogelijk maken
Duurzame leefomgeving Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie
375
Transformatiebudget Toekomstbestendige organisatie Overige mutaties € 200k < 0 < € 200k Totaal mutaties reserves Totaal effect tweede bestuursrapportage 2025
Alle
410 -1.170 -3.625 717
6
Onderstaande tabel weergeeft de mutaties per soort. De autonome ontwikkelingen zijn onder andere de meicirculaire en afrekening Gemeentefonds van oude jaren. Onder ontwikkelingen uit verbonden partijen valt de financiële verwerking van de TURAP Werk en Inkomen Lekstroom (WIL). De andere mutaties betreffen ontwikkelingen binnen bestaand beleid. Omschrijving
Bedrag
Administratieve wijzigingen/ Technische wijzigingen
-64
Autonome ontwikkelingen
-256
Ontwikkelingen binnen bestaand beleid
1.097
Ontwikkelingen uit verbonden partijen
-60
Totaal
717
3.3 Meerjarige effecten In onderstaande tabel worden de meerjarige effecten weergegeven. De bijstellingen in deze rapportage hebben betrekking op 2025. Structurele effecten worden wel tekstueel benoemd, maar niet via deze bestuursrapportage verwerkt. Op deze manier wordt de aansluiting met de Programmabegroting 2026 geborgd, die gelijktijdig aan uw raad voorligt. Het was niet mogelijk om de structurele mutaties uit de bestuursrapportage in de Programmabegroting 2026 te verwerken, omdat deze ambtelijk eerder voorbereid en doorgerekend wordt dan de bestuursrapportage. Uitzondering hierop zijn de voorgestelde budgetoverhevelingen van 2025 en 2026. Deze verwerken wij in één keer in deze bestuursrapportage. De budgetoverhevelingen zijn incidenteel van aard. Het structureel sluitende saldo dat de Programmabegroting 2026 presenteert blijft dus geborgd. Omschrijving Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Duurzame leefomgeving Goede bereikbaarheid
Saldo 2025 3.521
Saldo 2026 -695
Saldo 2027 0
Saldo 2028 0
Saldo 2029 0
-367
2
2
2
2
196
-143
-2
-2
-2
1.637
-180
-2
-2
-2
Veilige leefomgeving
-33
0
0
0
0
Voor en met inwoners
-612
0
0
0
0
Totaal bijstellingen excl. mutaties reserves
4.342
-1.016
-2
-2
-2
Samen Leven
Mutaties reserves: Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Duurzame leefomgeving Goede bereikbaarheid Samen Leven Totaal bijstellingen
Saldo
tableCell tableCell tableCell tableCell 1 2 3 4 -2.335 695 0 0 0 1
0
0
0
0
-134
141
0
0
0
-1.156
178
0
0
0
717
-2
-2
-2
-2
7
4. Afwijkingen per programma In dit hoofdstuk worden per programma alle mutaties nader toegelicht. Ieder hoofdstuk begint met de beleidsinhoudelijke afwijkingen op dat programma. Daarna volgt een tabel met toelichting op de financiële afwijkingen. Tot slot, worden de mutaties met de reserves toegelicht.
8
4.1 Programma Voor en met inwoners Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Geen bijstellingen nodig. Alle doelstellingen en prestaties liggen op schema. Financiële bijstellingen Bijstellingen programma Samen Leven
Lasten
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
2028
2029
Accountantskosten 2024
-184
0
-184
0
0
0
0
Bijstelling voormalig bestuur (APPAwachtgeld)
-230
0
-230
0
0
0
0
Diverse kleine bijstellingen < €150k
-197
0
-197
0
0
0
0
-612
0
-612
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
-612
0
-612
0
0
0
0
Mutaties reserves Totaal bijstellingen programma
Accountantskosten 2024 De lasten liggen € 184.000 hoger dan begroot, omdat de controle van de jaarrekening 2024 aanzienlijk meer tijd heeft gevraagd. De extra kosten komen uit op € 93.000. Dat is inclusief € 75.000 zoals met de accountant afgesproken bij de afronding van de jaarrekening. De meerkosten komen voort uit het feit dat we niet alle benodigde informatie op tijd aan de accountant hebben opgeleverd en deze informatie vaak niet voldeed aan de benodigde kwaliteit. Daarnaast heeft de accountant op een aantal onderwerpen (i.c. grondexploitaties) de controle met meer diepgang uitgevoerd. Tenslotte is in de jaarrekening 2024 een te lage reservering opgenomen van de accountantskosten 2024, waardoor deze kosten (€ 91.000) nu in 2025 vallen. Bijstelling voormalig bestuur (APPA-wachtgeld) De lasten liggen € 230.000 hoger dan begroot. Er is in 2024 en 2025 afscheid genomen van een aantal politieke ambtsdragers. Deze voormalig bestuurders hebben aanspraak op APPA-wachtgeld en op vergoeding van kosten voor begeleiding en relevante opleiding. De lasten zullen als gevolg hiervan in 2025 aanmerkelijk hoger uitvallen dan het budget. Hierbij verwachten we ook een meerjarig effect, waarbij er daarnaast nog sprake is van gemeenteraadsverkiezingen en mogelijk aanvullend verloop van wethouders.
De financiële effecten hiervan worden via de eerste bestuursrapportage in 2026 verwerkt, wanneer hier meer informatie over bekend is.
9
4.2 Programma Samen Leven Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Geen bijstellingen nodig. Alle doelstellingen en prestaties liggen op schema. Financiële bijstellingen Bijstellingen programma Duurzame leefomgeving
Lasten
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
2028
2029
Verbouwing Molen 48 gaat niet meer door
666
0
666
-100
0
0
0
Sloop Huis van Houten vertraagd
397
0
397
0
0
0
0
Integratie-uitkering Participatie
193
0
193
0
0
0
0
Financiële ontwikkelingen De Molen 48
337
-244
93
0
0
0
0
-1.789
1.789
0
0
0
0
0
Inburgering Aanpassing bestedingsplan UVP 2025 ‘Op weg naar een Beschermd Thuis’ Financiele ontwikkelingen Huis van Houten
472
-472
0
0
0
0
0
-206
124
-81
0
0
0
0
Meicirculaire 2025
-157
0
-157
0
0
0
0
Diverse kleine bijstellingen < €150k
268
259
527
-80
-2
-2
-2
181
1.456
1.637
-180
-2
-2
-2
-1.140
-16
-1.156
178
0
0
0
-960
1.440
481
-2
-2
-2
-2
Mutaties reserves Totaal bijstellingen programma
Aanpassing bestedingsplan UVP 2025 ‘Op weg naar een Beschermd Thuis’ Het college heeft op 17 maart 2025 het bestedingsplan UVP 2025 ‘Op weg naar een Beschermd Thuis’ vastgesteld met een totaal van € 1.181.000. Ter optimalisatie van de beschikbare middelen stellen wij voor om het budget met € 472.000 te verlagen, zodat het nieuwe plafond € 709.000 bedraagt. De bijstelling is noodzakelijk doordat het aantal ingediende subsidieaanvragen van onze maatschappelijke partners achterblijft bij de oorspronkelijke inschatting. De niet-bestede middelen blijven, conform de afspraak met de gemeente Utrecht, beschikbaar voor toekomstige jaren. Het vervolg is: • De vrijvallende € 472.000 blijft in de UVP-regeling voor inzet ná 2025; • Uitwerking van een nieuw bestedingsplan, aansluitend op de actuele subsidieaanvragen. Middels een collegevoorstel waarin het overschot wordt vastgelegd voor driejarige activiteiten en projecten. Communicatie naar maatschappelijk partners wordt geoptimaliseerd via de stuurgroep en de werkgroepen voor de overige jaarlijkse bestedingen; • Verantwoording van de budgetneutrale effecten in de 1e bestuursrapportage 2026. Met deze aanpak houden we grip op de financiële kaders én versterken we de samenwerking met onze partners. Zo garanderen we dat de UVP-doelstellingen ‘Beschermd Thuis’ duurzaam worden gerealiseerd.
Financiële ontwikkelingen Huis van Houten De exploitatielasten van het Huis van Houten stijgen met € 206.000 en de exploitatiebaten met € 124.000. De verhuizing van de maatschappelijke partners naar De Molen 48 heeft geen doorgang gevonden. Daarmee is, in afwachting van de toekomstige plannen voor een nieuw Huis van Houten, voorlopig geen sprake van een verhuizing en geen sloop. Het huidige Huis van Houten wordt voor de komende jaren nog verhuurd aan de maatschappelijke partners. De exploitatiebudgetten worden daarom opnieuw opgevoerd. Het structurele effect wordt verwerkt in de 1e bestuursrapportage 2026. Financiële ontwikkelingen De Molen 48 De exploitatielasten van De Molen 48 dalen met € 337.000 en de exploitatiebaten met € 244.000. Het pand aan De Molen 48 was door de gemeente gehuurd voor de huisvesting van de partners die momenteel gehuisvest zijn in het Huis van Houten. Vanwege problemen met de aansluiting op het 10
stroomnet is dit plan niet doorgegaan. De eerder in de begroting opgevoerde exploitatiebudgetten komen daarmee te vervallen. Integratie-uitkering Participatie Onderdeel van het gemeentefonds is de integratie-uitkering participatie. Deze integratie-uitkering bestaat uit de onderdelen WSW, beschut werk en sociale infrastructuur. Jaarlijks voert BZK mutaties door in deze integratie-uitkering en verwerkt dit in circulaires. Houten hanteert de beleidslijn om dit soort mutaties bij dan wel af te ramen op het betreffende beleidsterrein. Dit heeft geresulteerd in een budget van € 192.621 voor 2025. Dit budget wordt voor 2025 niet besteed en valt daarom vrij. Meicirculaire 2025 Zie voor toelichting de raadsinformatiebrief over de 'meicirculaire 2025 gemeentefonds' met kenmerk 879652 d.d. 24-06-2025. Sloop Huis van Houten vertraagd Er was budget beschikbaar gesteld voor de sloop van Huis van Houten in 2025. De verhuizing van de maatschappelijke partners naar De Molen 48 heeft echter geen doorgang gevonden. Daarmee is, in afwachting van de toekomstige plannen voor een nieuw Huis van Houten, voorlopig geen sprake van een verhuizing en daarmee ook geen sloop. Daarom valt het budget van € 397.000 vrij en wordt toegevoegd aan de Algemene Vrije Reserve.
Verbouwing De Molen 48 gaat niet meer door Het pand aan De Molen 48 was door de gemeente gehuurd voor de huisvesting van de partners die momenteel gehuisvest zijn in het Huis van Houten. Vanwege problemen met de aansluiting op het stroomnet is dit plan niet doorgegaan. Tegelijkertijd zijn er kosten gemaakt voor een deel van het budget bestemd voor de verbouwing. Het resterende budget van € 666.000 valt vrij. Het budget wordt deels teruggestort in de Algemene vrije reserve (€ 566.000) en wordt deels overgeheveld naar 2026 (€ 100.000). Daarnaast zijn wij nog in gesprek met de verhuurder over teruggave (van een deel) van de gemaakte kosten. Inburgering De uitgaven voor inburgering worden gedekt door de specifieke uitkeringen (SPUK’s) Inburgeringsvoorzieningen en onderwijsroute. Deze SPUK’s waren niet in de oorspronkelijke begroting opgenomen vanwege latere publicatie door het Rijk. Vanuit deze SPUK’s bekostigen we voornamelijk de onderwijs- en zorgroute; daarnaast intensiveren we op eenzaamheid, jongeren en onderwijs, vrouwenparticipatie en regiosamenwerking Vroege Start. De start is enigszins uitgesteld vanwege invulling capaciteit. De SPUK 2025 kunnen we deels overhevelen naar 2026. Dit zal via de jaarrekening 2025 worden verwerkt.
Toelichting op reservemutaties Algemene vrije reserve De storting in de Algemene vrije reserve is € 963.000 hoger dan begroot, omdat de sloop van Huis van Houten (€ 397.000) en verbouwing Molen 48 (€ 566.000) niet doorgaan. Bestemmingsreserve Programma transities in samenhang Er wordt € 16.000 minder onttrokken aan de bestemmingsreserve programma transities in samenhang dan begroot, omdat er minder ondernemers gebruik hebben gemaakt van de dienstverlening van Ondernemers Centraal. Bestemmingsreserve overlopende posten Er wordt in 2025 € 178.000 meer gestort in de bestemmingsreserve overlopende posten dan begroot, in verband met de voorgestelde budgetoverhevelingen voor plan van aanpak verbouwing jongerencentrum Enter (€ 32.000), energiecompensatie theater Aan de Slinger (€ 45.000) en voor verbouwing De Molen 48 (€ 100.000)
11
4.3 Programma Duurzame leefomgeving Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Afvalbeleid Op 3 juni 2025 heeft het college het besluit genomen om een toetredingsverzoek te doen aan Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN). Voor dat proces hebben we een projectleider ingehuurd en de kosten daarvan (geraamd op € 200.000) zullen we dekken uit de voorziening egalisatie tarieven afvalstoffenheffing. Het merendeel van de kosten zal in 2026 worden gemaakt. Op dit moment wordt geïnventariseerd of de vervanging, het onderhoud en de reiniging van de ondergrondse containers al eerder kan worden overgedragen aan de RMN. Het contract met de huidige partij loopt immers af op 30 november 2025. Contractueel zal dan moeten worden vastgelegd dat de RMN het budget voor de vervanging, het onderhoud en de reiniging in 2026 (ongeveer € 190.000) daarvoor kan benutten. Financiële bijstellingen Bijstellingen programma Goede Bereikbaarheid
Lasten
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
2028
2029
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
405
0
405
0
0
0
0
SPUK Energiearmoede
-350
350
0
0
0
0
0
CAO 2025-2027
-162
20
-143
0
0
0
0
Meicirculaire 2025
-206
0
-206
0
0
0
0
Transformatiebudget Bouwen mogelijk maken
-375
0
-375
0
0
0
0
Diverse kleine bijstellingen < €150k
-127
79
-49
2
2
2
2
-815
448
-367
2
2
2
2
19
-18
1
0
0
0
0
-797
430
-367
2
2
2
2
Mutaties reserves Totaal bijstellingen programma
CAO 2025-2027 Dit betreft een mutatie die meerdere programma’s raakt. Zie voor een toelichting programma Algemene dekkingsmiddelen. Meicirculaire 2025 Zie voor toelichting de raadsinformatiebrief over de 'meicirculaire 2025 gemeentefonds' met kenmerk 879652 d.d. 24-06-2025. MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte Het MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte dat in het voorjaar is opgesteld heeft ook voor 2025 financiële consequenties. Tot nu toe werden reconstructies en vervangingen in de openbare ruimte voor groen, bomen en plantsoenen niet als investeringen beschouwd en werden deze niet geactiveerd. In plaats daarvan waren exploitatiebudgetten toegekend. Met ingang van het nieuwe MJIP 2026-2030 echter worden ook deze reconstructies en vervangingen van groen, bomen en plantsoenen als investeringen gezien en wordt hiervoor krediet gevraagd. De eerder toegekende exploitatiebudgetten moeten daarom worden afgeboekt en kapitaallasten (rente en afschrijving) van de investeringen komen daarvoor in de plaats. Per saldo dalen de lasten in 2025 daardoor met € 454.000. Deze mutaties worden zoals gebruikelijk afgewikkeld via de bestemmingsreserve Beheer Openbare Ruimte, waardoor ook € 454.000 minder aan de reserve BOR wordt onttrokken. Specifieke uitkering Energiearmoede De specifieke uitkering (SPUK) Energiearmoede was nog niet begroot wegens het ontbreken van een bestedingsplan.
Wel zijn er afspraken gemaakt met leveranciers. Doordat we van tevoren niet goed in kunnen schatten wat er nog op ons afkomt, hebben wij de begroting ruim opgenomen.
12
Transformatiebudget Bouwen mogelijk maken In 2025 wordt een budget van € 375.000 opgenomen in de begroting voor transformatie Bouwen mogelijk maken. In de Perspectiefnota 2026 is besloten dat hier in 2025 mee gestart mag worden en dat de middelen in de tweede bestuursrapportage 2025 begroot worden voor het boekjaar 2025. Het budget is bedoelt om een impuls te geven aan het organiseren en het financieren van de ontwikkelingen in het gebied van de CMK (en later ook Houten Oost) vanuit onze nieuwe rolopvatting, door: • Het inhuren van een ontwikkelmanager voor de periode 2025-2027 • Het inhuren van een financieel strateeg/planeconoom voor dezelfde periode • Het inhuren van een procesbegeleider voor het inrichten van het proces van begeleiden van initiatieven en het maken van afwegingen; ook voor dezelfde periode. Toelichting op de reserve mutaties Bestemmingsreserve BOR Er wordt € 454.000 minder onttrokken aan de reserve BOR dan begroot. Dit betreft € 393.000 in programma Duurzame leefomgeving en € 61.000 in programma Goede bereikbaarheid. Ook wordt er € 41.000 meer gestort dan begroot. Dit betreft € 19.000 minder in programma Duurzame leefomgeving en € 60.000 meer in programma Goede bereikbaarheid. Zie voor toelichting mutatie "MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte" in programma Duurzame leefomgeving.
Algemene beklemde reserve Er wordt € 375.000 onttrokken aan de algemene beklemde reserve voor transformatie Bouwen mogelijk maken.
13
4.4 Goede bereikbaarheid Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Geen bijstellingen nodig. Alle doelstellingen en prestaties liggen op schema. Financiële bijstellingen Bijstellingen programma Integrale veiligheid
Lasten
2028
2029
Diverse kleine bijstellingen < €150k
196
0
196
-143
-2
-2
-2
196
0
196
-143
-2
-2
-2
-201
67
-134
141
0
0
0
-5
67
61
-2
-2
-2
-2
Mutaties reserves Totaal bijstellingen programma
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
Toelichting op de reserve mutaties Bestemmingsreserve Overlopende posten Er wordt € 141.000 meer gestort in de Bestemmingsreserve Overlopende posten dan begroot, vanwege de voorgestelde budgetoverheveling voor het project aanpak illegaal grondgebruik. Vanuit het Collegeprogramma 2022-2026 is voor de jaren 2025, 2026 en 2027 jaarlijks € 141.000 beschikbaar voor de aanpak van oneigenlijk grondgebruik. Het is (sinds kort) de bedoeling om voor dit project een bureau in te huren. Door de noodzakelijke Europese aanbesteding kan dit bureau dan pas eind 2025/begin 2026 echt aan de slag. Facturen zullen pas in 2026 komen. Het is daarom gewenst het budget voor 2025 over te hevelen naar 2026 (en eventueel deels naar 2027) zodat het 3-jarige project voor de aanpak van oneigenlijk grondgebruik toch geheel kan worden uitgevoerd. Bestemmingsreserve Initieel onderhoud en innovaties Er wordt € 25.000 meer onttrokken aan de Bestemmingsreserve Initieel onderhoud en innovaties dan begroot, voor de eigen bijdrage van gemeente Houten aan de volgende fase van het project reconstructie kruispunt Rondweg – Binnenweg – N410. Bestemmingsreserve BOR Er wordt € 454.000 minder onttrokken aan de reserve BOR dan begroot. Dit betreft € 393.000 in programma Duurzame leefomgeving en € 61.000 in programma Goede bereikbaarheid. Ook wordt er € 41.000 meer gestort dan begroot.
Dit betreft € 19.000 minder in programma Duurzame leefomgeving en € 60.000 meer in programma Goede bereikbaarheid. Zie voor toelichting mutatie "MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte" in programma Duurzame leefomgeving. Daarnaast worden de middelen voor aanpassing het Rond (€ 52.000) en reconstructie Parkeereiland (€ 27.000) teruggestort in de reserve BOR. Naar verwachting worden deze middelen in 2026 ingezet ten behoeve van beide projecten. Bestemmingsreserve Mobiliteit en bereikbaarheid De onttrekking uit de bestemmingsreserve mobiliteit en bereikbaarheid is € 182.000 hoger dan begroot. Dit heeft twee oorzaken, te weten: Voor de verbreding van fietspad de Gaarde wordt € 32.000 onttrokken Voor de reconstructie kruising Rondweg – Binnenweg N410 wordt € 150.000 onttrokken
14
4.5 Programma Integrale veiligheid Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Geen bijstellingen nodig. Alle doelstellingen en prestaties liggen op schema. Financiële bijstellingen Lasten
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
2028
2029
Transitiekosten De Molen 77 meerwerk naar aanleiding vergunningsonderzoek
-670
670
0
0
0
0
0
Diverse kleine bijstellingen < €150k
-37
4
-33
0
0
0
0
-707
674
-33
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
-707
674
-33
0
0
0
0
Mutaties reserves Totaal bijstellingen programma
Transitiekosten De Molen 77 meerwerk naar aanleiding vergunningsonderzoek De baten en lasten voor De Molen 77 zijn € 670.000 hoger dan begroot. De realisatie van de vijfde locatie voor opvang Oekraïners heeft afgelopen periode meerwerk van € 670.000 (inclusief btw) gevraagd. Door de ligging moet er op verzoek van de brandweer en de RUD veel extra bouwtechnische maatregelen getroffen worden op het gebied van geluid, trilling en gevaarlijke stoffen. De kosten die worden gemaakt voor de opvang van Oekraïners, vergoedt het ministerie van Asiel en Migratie middels een specifieke uitkering (SPUK). Bij de originele aanvraag van deze SPUK is een begroting voorgelegd. Voor de onvoorziene meerkosten van de vijfde locatie doen wij een aanvullende aanvraag. Er is nog geen toezegging dat het ministerie de meerkosten zal vergoeden. Dit is een risico.
15
4.6 Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Inhoudelijke bijstellingen en ontwikkelingen Geen bijstellingen nodig. Alle doelstellingen en prestaties liggen op schema. Financiële bijstellingen Bijstellingen programma Algemene dekkingsmiddelen en ondersteuning organisatie Meicirculaire 2025
Lasten
0
1.730
1.730
0
0
0
0
Gemeentefonds - afrekening oude jaren
0
606
606
0
0
0
0
CAO 2025-2027
354
0
354
0
0
0
0
ICT projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026 Bijstellen begrote rente op leningen
320
0
320
-320
0
0
0
470
-150
320
0
0
0
0
ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026 Personeelskosten
300
0
300
-300
0
0
0
243
0
243
0
0
0
0
Transformatiebudget Voorbereiding financiële verkenningen Transformatiebudget Toekomstbestendige organisatie
-150
0
-150
0
0
0
0
-410
0
-410
0
0
0
0
58
0
58
-75
0
0
0
1.335
2.186
3.521
-695
0
0
0
Mutaties reserves
-2.895
560
-2.335
695
0
0
0
Totaal bijstellingen programma
-1.560
2.746
1.186
0
0
0
0
Diverse kleine bijstellingen < €150k
Baten
Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo
2025
2026 2027
2028
2029
Bijstellen begrote rente op leningen De rentelasten dalen met € 470.000 en de rentebaten dalen met € 150.000. Via de perspectiefnota 2026 is de structurele aanpassing van de rentelasten reeds doorgevoerd, dit is de bijstelling voor het lopende jaar (2025). Er zijn twee oorzaken voor het aanpassen van deze begrotingsposten: - Stijging van de rente in samenloop met kortlopende tekorten op openstaande liquide middelen, waardoor er rentelasten binnenkomen op de rekening courant. Dit wordt begroot als een negatieve rentebaat van € 150.000. - Om de kortlopende liquide middelen beter in evenwicht te brengen is gekozen voor een verschuiving van kortlopende leningen naar langlopende leningen, waarbij de begrote rentelasten herijkt worden, wat een aframing van begrote rentelasten op kortlopende leningen met zich meebrengt voor 2025. CAO 2025-2027 Het effect van de nieuwe CAO 2025-2027 is verwerkt in de begrote salariskosten. Dit is een programma overstijgende mutatie. In deze 2e Bestuursrapportage is het effect op de budgetten voor 2025 verwerkt, de structurele lasten zijn opgenomen in de primitieve begroting 2026. De hogere salariskosten hebben geen effect op het begrotingssaldo, bij de primitieve begroting 2025 is namelijk een stelpost opgenomen om deze kosten te kunnen dekken.
Gemeentefonds - afrekening oude jaren Het Rijk heeft van diverse maatstaven de volumina (aantallen) van oude jaren aangepast. Dit heeft tot een afrekening van oude jaren geleid, wat zijn effect heeft in 2025. ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026 We stellen voor een bedrag van € 300.000 over te hevelen naar 2026, omdat de werkzaamheden van de projectleider en enterprise architect in 2026 doorlopen. In 2025 is veel werk verzet op projecten op het vlak van proces advisering en informatiehuishouding. Onder aansturing van een externe projectleider zijn in de eerste helft van het jaar alle benodigde activiteiten in kaart gebracht en de projecten voorbereid. 16
Vanaf september zullen deze projecten daadwerkelijk gaan starten en doorlopen tot zeker eind 2026. Dat betekent dat de inzet van de projectleider moet worden gecontinueerd in 2026. Daarnaast is een goed opgebouwde architectuur essentieel om de informatiehuishouding ook structureel te borgen. In 2025 heeft een externe enterprise architect een goede start gemaakt met het opzetten van werken met architectuur bij de gemeente. Basis zaken daarvoor zijn nu geregeld en in het najaar van 2025 wordt ook een grote groep interne mensen getraind in het werken met architectuur. In 2026 wordt de inhuur van de enterprise architect doorgezet om de werkwijze verder te professionaliseren en interne mensen te coachen. ICT projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026 We stellen voor een bedrag van € 320.000 over te hevelen naar 2026, vanwege (het vervolg van) de implementatie van een nieuw zaaksysteem. In 2025 is de Europese aanbesteding uitgevoerd voor een nieuw zaaksysteem. Vanaf september 2025 kan er worden gestart met de implementatie van dit nieuwe systeem en zal de technische implementatie van het nieuwe zaaksysteem voor een groot deel uitgevoerd worden.
Conform het in 2024 opgeleverde advies rondom de herijking van het zaakgericht werken, zullen eind 2025 maar nog lang doorlopend in 2026 alle processen in het huidige zaaksysteem worden geëvalueerd en overgezet naar het nieuwe zaaksysteem of vakapplicaties. Dit gaat gelijk op met de werkzaamheden rondom architectuur en informatiehuishouding, zoals de opschoning en uiteindelijke uitfasering van de netwerkschijven. Meicirculaire 2025 Zie voor toelichting de raadsinformatiebrief over de 'meicirculaire 2025 gemeentefonds' met kenmerk 879652 d.d. 24-06-2025. Personeelskosten Actualisatie en verschuiving personeelskosten waardoor er over de programma's heen mutaties hebben plaatsgevonden. In programma Algemene dekkingsmiddelen nemen de lasten toe met € 243.000, terwijl de lasten met hetzelfde bedrag afnemen verdeeld over de andere programma’s. Er is daarom geen effect op het begrotingssaldo. Transformatiebudget Toekomstbestendige organisatie In 2025 wordt een budget van € 410.000 opgenomen in de begroting voor transformatie Toekomstbestendige organisatie. In de Perspectiefnota 2026 is besloten dat hier in 2025 mee gestart mag worden en dat de middelen in de tweede bestuursrapportage 2025 begroot worden voor het boekjaar 2025. Het budget is bedoeld voor een eigentijdse en toegankelijke dienstverlening voor alle inwoners en organisaties in Houten.
Dat is wat u van de gemeentelijke organisatie mag verwachten. Een wendbare organisatie die toegerust is voor de complexe maatschappelijke opgaven van deze tijd, is een voorwaarde voor het waarmaken van de ambities van de gemeente van de komende jaren. Inwoners en ondernemers in de gemeente Houten verdienen daarbij een gemeente die goed extern en intern samenwerkt, dienstbaar is en zichtbaar aanwezig is in de samenleving. Een stevige stap voorwaarts op dit gebied is noodzakelijk. We werken daarom aan de toekomstbestendigheid van een meer zelfbewuste en wendbare organisatie. Een organisatie die goed inspeelt op wat het bestuur en de samenleving van hen vraagt. Waar medewerkers iedere dag met trots samenwerken aan een mooier Houten in een goed evenwicht tussen beschikbare menskracht en (schaarse) financiën. En waar een gezonde stevigheid aan de dag wordt gelegd, met gevoel voor de bestuurlijke context. Transformatiebudget Voorbereiding financiële verkenningen In 2025 wordt een budget van € 150.000 opgenomen in de begroting voor transformatie Voorbereiding financiële verkenningen. In de Perspectiefnota 2026 is besloten dat hier in 2025 mee gestart mag worden en dat de middelen in de tweede bestuursrapportage 2025 begroot worden voor het boekjaar 2025. Het budget is bedoeld voor extra capaciteit ter voorbereiding op de financiële verkenningen.
Richting de verkiezingen in 2026 is het nodig om een volledig financieel beeld te ontwikkelen. In de perspectiefnota en de begroting zijn we steeds beter in staat het beeld van de ontwikkelingen in de programmabegroting goed te onderbouwen. Maar we weten nog veel niet of niet scherp genoeg. Het volledige beeld ontstaat pas als we inzicht hebben in de investeringsbehoefte van gemeente Houten, met name ook met betrekking tot het lange termijn van het beheer van de openbare ruimte. We hebben dan meer zekerheden nodig als het gaat om de planning van investeringen. Toelichting reservemutaties Algemene vrije reserve Bij de programmabegroting 2025 was een negatieve storting uit de Algemene vrije reserve van € 2.200.000 begroot ter dekking van het structureel begrotingstekort. Via deze bestuursrapportage stellen 17
we voor deze negatieve storting te laten vervallen. Uit deze bestuursrapportage blijkt namelijk dat er een (fors) positief begrotingssaldo verwacht wordt, waardoor dekking uit de Algemene vrije reserve niet meer nodig is. Ook richting de jaarrekening verwachten we dat deze dekking niet nodig zal zijn. Algemene beklemde reserve Er wordt € 560.000 meer onttrokken aan de algemene beklemde reserve van begroot. Dit bedrag is als volgt opgebouwd: - € 410.000 voor transformatie Toekomstbestendige Organisatie - € 150.000 voor transformatie Voorbereiding financiële verkenningen Bestemmingsreserve overlopende posten De storting in de bestemmingsreserve overlopende posten is € 695.000 hoger dan begroot, vanwege de voorgestelde budgetoverhevelingen voor - De inhuur op de ICT-projecten proces advisering en informatiehuishouding (€ 300.000), zie ook “ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026” - De implementatie van een nieuw zaaksysteem (€ 320.000), zie ook “ICT-projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026”. - De nadere invoering van de Wet Open Overheid (€ 75.000). De invoering van de volgende tranches van de Woo gebeurt in tranches en deze zijn uitgesteld, waardoor het nog onduidelijk is hoe de volgende informatie categorieën openbaar moeten worden gemaakt.
18
5. Onzekerheden In deze bestuursrapportage worden diverse afwijkingen toegelicht. Daarnaast zijn er ontwikkelingen waarover wij uw raad graag informeren, maar die we nog niet voldoende kunnen kwantificeren om als begrotingswijziging mee te nemen. Deze onzekerheden worden in dit hoofdstuk nader toegelicht. Mogelijke verlaging budget Jeugd Zorg in Natura (ZIN) De begroting voor 2025 is opgesteld naar aanleiding van de realisatie 2024 met daarbij de indexatiekosten meegerekend. In 2024 waren de jeugdhulpkosten veel hoger dan verwacht o.a. door de implementatie van de nieuwe inkoop Jeugdhulp en alle groeipijnen die daarmee gemoeid waren. Bij met name segment Ambulant en Gezinsvormen waren er extra middelen nodig waardoor we in 2024 ruim over de begroting zijn gegaan. Om in 2025 te voorkomen dat de begroting wederom niet sluitend zou zijn, is er uitgegaan van de realisatie 2024 voor het opstellen van de begroting. Om de jeugdkosten te beperken zijn er aanpassingen gedaan binnen het segment ambulant. Op dit moment lijken we een overschot van € 1.200.000 te kunnen verwachten. Omdat er nog veel onzekerheden zijn (met name bij gezinsvormen en ambulante Jeugdhulp) melden we deze ontwikkeling, maar stellen nog geen wijziging voor. Verbouwing en uitbreiding SCC Enter November 2024 is het krediet gevoteerd voor de uitbreiding en verbouw van SCC Enter.
Met de toekomstige huurders vanHouten&co en KNA is het programma van eisen en het ontwerp samengesteld. Het ziet er naar uit dat de kosten hoger uit komen dan aanvankelijk begroot. Dit heeft een aantal oorzaken, waaronder de forse stijging van de kostprijzen in de bouw, onvoorziene verontreiniging van de af te graven geluidswal met asbest, kosten voor architect en directievoering op de bouw, aanvullende wensen en eisen van gebruikers voor multifunctioneel gebruik, en aanpassingen zoals extra ramen in de buitenmuur en van de buitenoprit aan de westzijde. Het plan zal nu uitgewerkt worden naar een werkomschrijving en ontwerptekeningen die aanbesteed kunnen worden. Als deze gereed zijn kan aangegeven worden hoe groot de kostenoverschrijding exact is. Eind 2025, begin 2026 zal er een raadsvoorstel worden ingediend voor budgetverhoging. Hierbij zal ook aangegeven worden wat de gevolgen zullen zijn voor de kostprijsdekkende huur en de subsidie voor vanHouten&co. Plan van aanpak opvang asielzoekers Voor de opvang van asielzoekers was € 1.900.000 gereserveerd in 2025. Er is in 2025 circa € 500.000 besteed aan ontwikkel- en projectkosten van de Houten Hub (opvang Houten Oost) en voor de Essenkade. De kosten voor de bopa (buitenplanse omgevingsplanactiviteit) en technische onderzoeken komen ten laste van het COA. Er blijft naar verwachting een restant van € 1.400.000 over.
Er ligt nu nog geen bestedingsplan voor 2026, maar als de raad positief besluit over project Essenkade kunnen deze middelen ingezet worden voor de inrichting van de omgeving. We werken daarom een bestedingsplan voor 2026 uit en zullen op basis daarvan een voorstel doen tot budgetoverheveling. Naar verwachting wordt u hierover via een RIB geïnformeerd in december en zal het voorstel tot budgetoverheveling gedaan worden bij de jaarrekening 2025. Personeelsbudgetten Op basis van de huidige inzichten verwachten we geen substantiële over- of onderschrijdingen op het personeelsbudget (salarissen en inhuurlasten). Personeelsbudgetten blijven echter (deels) onvoorspelbaar. Er kunnen altijd onvoorziene mee- en tegenvallers zijn. Bijvoorbeeld bij langdurig verzuim of bij onverwacht verloop op moeilijk in te vullen functies. Meerwerk De Molen 77 De realisatie van de vijfde locatie voor opvang Oekraïners heeft afgelopen periode meerwerk van € 670.000 (inclusief btw) gevraagd. Door de ligging moet er op verzoek van de brandweer en de RUD veel extra bouwtechnische maatregelen getroffen worden op het gebied van geluid, trilling en gevaarlijke stoffen. De kosten die worden gemaakt voor de opvang van Oekraïners, vergoedt het ministerie van Asiel en Migratie middels een specifieke uitkering (SPUK). Bij de originele aanvraag van deze SPUK is een begroting voorgelegd.
Voor de onvoorziene meerkosten van de vijfde locatie doen wij een aanvullende aanvraag. De meerkosten en te verwachten verhoogde SPUK zijn verwerkt in deze bestuursrapportage (zie hoofdstuk 4, programma Integrale Veiligheid). Er is echter nog geen toezegging dat het ministerie de meerkosten zal vergoeden. Het risico bestaat dat de meerkosten niet vergoed zullen worden. 19
Verbouwing van de huidige opvanglocaties Oekraïense ontheemden Voor 2025 was € 1.200.000 beschikbaar gesteld voor de verbouwing van de huidige opvanglocaties voor Oekraïners. Naar verwachting wordt daar in 2025 € 200.000 van uitgegeven. Wanneer de vijfde locatie gereed is voor ingebruikname kan er namelijk lucht ontstaan op drie van de andere vier locaties. Deze locaties hebben een upgrade nodig, omdat de opvang langer in stand blijft dan aanvankelijk verwacht. Ook hier dienen dan de verbouwingen de leefomstandigheden te verbeteren. We werken een bestedingsplan uit voor 2026, waarover we uw raad naar verwachting in december kunnen informeren. Vervolgens zullen we op basis van dit bestedingsplan een aanvraag voor budgetoverheveling doen bij het jaarrekeningtraject. Naar verwachting hebben we niet het gehele restantbudget nodig en kan een deel bij de jaarrekening vrijvallen ten gunste van het resultaat. Transformatiebudgetten Bij de Perspectiefnota 2026 is akkoord gegeven op de start van diverse transformaties in 2025, te weten: Bouwen mogelijk maken, Toekomstbestendige organisatie en Voorbereiding financiële verkenningen3. In het raadsbesluit is opgenomen dat de budgetten voor boekjaar 2025 via deze tweede bestuursrapportage 2025 begroot moeten worden. Dit hebben wij conform verwerkt. Echter, is nu al duidelijk dat een deel van deze budgetten niet volledig zal worden ingezet.
Bijvoorbeeld omdat werving van de benodigde inhuur langer heeft geduurd dan verwacht. De transformaties hebben daardoor vertraging opgelopen. Bij de jaarrekening zullen wij daarom een voorstel doen tot het (gedeeltelijk) overhevelen van deze budgetten naar 2026. Specifieke Uitkeringen (SPUK’s) De gemeente Houten ontvangt diverse specifieke uitkeringen (SPUK) van het Rijk. Dit zijn uitkeringen met een vooraf door het Rijk gespecificeerd bestedingsdoel. De hoogte van de uitkering is gelijk aan de uitgaven. Om deze reden worden SPUK’s altijd budgetneuttraal begroot (= de baten en lasten zijn aan elkaar gelijk). Voor enkele SPUK’s was nog geen definitief bestedingsplan gereed of is de hoogte afhankelijk van moeilijk vooraf in te schatten kosten. In deze bestuursrapportage is een zo goed mogelijke inschatting gemaakt van de te verwachten hoogte van de SPUK’s, maar is ruim begroot. Eventuele verschillen tussen begroting en realisatie zullen bij de jaarrekening aan uw raad worden toegelicht. Er zal geen effect op het saldo zijn, immers de baten zijn gelijk aan de lasten. September- en decembercirculaire De uitkomsten van de september- en decembercirculaire zijn voor het jaar 2025 niet verwerkt in deze bestuursrapportage. De septembercirculaire is op het moment van aanbieding van deze bestuursrapportage aan het college gepubliceerd, maar wordt ambtelijk nog doorgerekend.
Over de uitkomsten van de septembercirculaire ontvangt uw raad een aparte raadsinformatiebrief, die bekend zal zijn bij behandeling van de Programmabegroting 2026 en de tweede bestuursrapportage 2025. Over de effecten van de decembercirculaire zal uw raad begin 2026 geïnformeerd worden. De financiële effecten van beide circulaires voor 2026 en verder zullen via de 1e bestuursrapportage 2026 verwerkt worden. De effecten voor 2025 worden niet in een begrotingswijziging vertaald.
3 Zie voor meer informatie: Perspectiefnota 2026, hoofdstuk 4.2 tot en met 4.4
20
6. Bijstellingen reserves, voorzieningen, kredieten, risico’s eerste bestuursrapportage 6.1 Mutaties reserves Onderstaande tabel geeft een totaaloverzicht van de mutaties in stortingen en onttrekkingen aan reserves. Onttrekkingen Reserve mutaties
Mutatie
2025
2026
2027
2028
2029
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen
Transformatiebudget Toekomstbestendige organisatie
410
0
0
0
0
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen
ICT projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026 ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026 Transformatiebudget Voorbereiding financiële verkenningen
0
320
0
0
0
0
300
0
0
0
150
0
0
0
0
0
75
0
0
0
375
0
0
0
0
-393
0
0
0
0
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves programma Duurzame leefomgeving
WOO middelen overhevelen naar 2026 Transformatie Bouwen mogelijk maken
Mutaties reserves programma Duurzame leefomgeving
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
Verbreding vrijliggend fietspad De Gaarde fase 1
32
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
-61
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
Reconstructie kruispunt Rondweg-Binnenweg-N410
175
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
Aanpassing het Rond en reconstructie Parkeereiland Budget 2025 illegaal grondgebruik verschuiven naar 2026
-79
0
0
0
0
0
141
0
0
0
Mutaties reserves programma Samen leven
Theater aan de Slinger energiecompenstatie overhevelen naar 2026 Plan van aanpak verbouwing jongerencentrum Enter
0
45
0
0
0
0
32
0
0
0
Minimabeleid voorzieningen
-16
0
0
0
0
Verbouwing Molen 48 gaat niet meer door
0
100
0
0
0
593 1.014
0
0
0
Mutaties reserves programma Samen leven Mutaties reserves programma Samen leven Mutaties reserves programma Samen leven Totaal reserve onttrekkingen
21
Stortingen Reserve mutaties
Mutatie
2025
2026
2027
2028
2029
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen
ICT inhuur projecten proces advisering en informatiehuishouding overhevelen naar 2026 ICT projecten zaakgericht en daadgericht werken overhevelen naar 2026 WOO middelen overhevelen naar 2026
300
0
0
0
0
320
0
0
0
0
75
0
0
0
0
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves programma Duurzame leefomgeving
Vrijval Vrije Algemene Reserve
2.200
0
0
0
0
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
-19
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
MJIP 2026-2030 Beheer Openbare Ruimte
60
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Goede bereikbaarheid
Budget 2025 illegaal grondgebruik verschuiven naar 2026 Sloop Huis van Houten vertraagd
141
0
0
0
0
397
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Samen leven
Verbouwing Molen 48 gaat niet meer door
666
0
0
0
0
Mutaties reserves programma Samen leven Mutaties reserves programma Samen leven
Plan van aanpak verbouwing jongerencentrum Enter Theater aan de Slinger energiecompenstatie overhevelen naar 2026
32
0
0
0
0
45
0
0
0
0
Totaal reserve stortingen
4.218
0
0
0
0
Totaal reserve mutaties
3.625 -1.014
0
0
0
Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves Algemene dekkingsmiddelen
Mutaties reserves programma Samen leven
22
6.2 Mutaties voorzieningen Onderstaande tabel geeft een totaaloverzicht van de mutaties in stortingen en onttrekkingen aan voorzieningen. Onttrekkingen (- = verhoging van de onttrekking; + = verlaging van de onttrekking) Voorzieningen onttrekkingen
Programma
2025
2026
2027
2028
2029
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
2025
2026
2027
2028
2029
Financiele ontwikkelingen Huis van Samen Leven Houten (incidenteel) Totaal dotaties voorzieningen
135
0
0
0
0
135
0
0
0
0
Totaal mutaties voorzieningen
135
0
0
0
0
Totaal ontrekkingen voorzieningen
Stortingen (- = verlaging van de storting; + = verhoging van de storting) Voorzieningen dotaties
Programma
23
6.3 Mutaties investeringskredieten Onderwerp Aanpassing toegangsvoorziening IKC van Harte gymzaal Extra krediet nieuwbouw Van Harte school ICT versneld vervangen van een deel van de oude telefoons ivm beveiligingsupdates Reconstructie kruispunt Rondweg-Binnenweg – N410 Verbreding fietspad de Gaarde MJIP 2026-20230 BOR (investeringen 2025)
Bedrag 25 75 80 196 72 4.848
Toelichting Aanpassing toegangsvoorziening IKC van Harte gymzaal – nieuw krediet van € 25.000 Bij de nieuwbouw van de IKC Van Harte School is geen separate toegang tot de gymzaal gerealiseerd. De huidige situatie, waarbij huurders van de gymzaal via de centrale entree van de school naar binnen moeten, belemmert de dagelijkse gang van zaken binnen het onderwijs. Daarnaast is het proces van het handmatig in- en uitschakelen van het alarmsysteem complex en leidt dit tot een ongewenste gebruikssituatie. Sinds de gemeente Houten is overgestapt op een digitaal toegangs- en reserveringssysteem, waarbij fysieke sleutels niet langer worden gebruikt, sluit de huidige toegangssituatie niet meer aan bij de manier waarop sporthallen en gymzalen in Houten worden verhuurd. Met de realisatie van een separate toegang met digitaal toegangsslot wordt de gymzaal zelfstandig en efficiënt toegankelijk voor huurders, zonder impact op het schoolgebruik. Voor de uitvoering is een krediet van € 25.000 nodig. Extra krediet nieuwbouw Van Harte school – nieuw krediet van € 75.000 De overschrijding van het bouwkrediet voor de nieuwbouw van de Van Harte School is het gevolg van een combinatie van onvoorziene kosten en externe factoren. Hoewel het oorspronkelijke budget zorgvuldig was opgesteld, waren er onvermijdelijke variabelen die niet konden worden voorspeld.
Het schoolbestuur heeft kortgeleden de gemaakte uitgaven afgezet tegen het beschikbaar gestelde krediet. Daaruit concludeert het schoolbestuur dat het krediet met € 75.000 is overschreden. Na beoordeling van diverse declaraties wordt geconstateerd dat er uitgaven zijn gedaan waarmee in het krediet geen rekening is houden. Dit zijn uitgaven in het kader van de bescherming van vleermuizen, de extra architect- en advieskosten voor de mogelijke huisvesting van KNA in het schoolgebouw en de kosten van vermogensbegrenzing van zonnepanelen als gevolg van het niet meer kunnen terugleveren van opgewekte elektriciteit. Voor het extra krediet geldt, evenals voor het hoofdkrediet, dat de uitgave wordt geactiveerd en afgeschreven gedurende de resterende afschrijvingstermijn van het schoolgebouw. De resterende afschrijvingstermijn is 49 jaar. Daarmee komt de aflopende jaarlast in het eerste jaar uit op € 2.281. ICT versneld vervangen van een deel van de oude telefoons i.v.m. beveiligingsupdates – kredietverhoging van € 80.000 Een deel van de huidige mobiele telefoons ontvangen geen beveiligingsupdates meer en vormen daardoor een risico voor de informatiebeveiliging binnen onze organisatie. Om datalekken en kwetsbaarheden te voorkomen, is vervanging noodzakelijk.