Bijlage 1 - Agenda Buitengebied

AGENDA BUITENGEBIED HOUTEN

“Buitengebied Houten: open, groen, leefbaar en agrarisch’ 8 OKTOBER 2024

INHOUDSOPGAVE Voorwoord door de wethouder

Ambitie per thema Lange termijn doelen Korte termijn acties

Deelgebieden Kwaliteiten Ambities en acties

Voorwoord Beste lezer, Graag wil ik iedereen bedanken die heeft meegewerkt aan de totstandkoming van de Agenda toekomst buitengebied. Veel mensen en organisaties hebben waardevolle input geleverd. Dankzij uw betrokkenheid weten wij nu beter wat u belangrijk vindt. Deze inzichten gebruiken wij om de relevante onderwerpen een plek te geven in beleid, visies, plannen en projecten. Nu bieden wij u de Agenda toekomst buitengebied aan. Deze agenda weerspiegelt wat als belangrijk wordt beschouwd voor het buitengebied van Houten. In de kern gaat het om “Het buitengebied Houten: open, groen, leefbaar en agrarisch.” Wij vinden het van groot belang dat wonen, werken, natuur en recreëren in dit gebied – in verbinding met héél Houten – extra aandacht krijgen. Dit doen we niet alleen vanwege het landelijke en provinciale beleid, maar vooral om de kansen te benutten om ons buitengebied, met behoud van het agrarische en groene karakter, nog leefbaarder en duurzamer te maken. Dit kunnen bereiken we alleen in samenwerking met de mensen die in het buitengebied wonen, werken en recreëren, evenals met betrokken overheden en particuliere organisaties. De Agenda is op ‘zijn Houtens’ tot stand gekomen, door intensieve participatie in lijn met de Omgevingswet. In bijeenkomsten en via Houten Praat Mee is opgehaald wat belangrijk wordt gevonden voor de toekomst van ons buitengebied.

Deze Agenda toekomst buitengebied is het resultaat van die gezamenlijke inspanning.

In de agenda benoemen wij de belangrijkste kenmerken en kwaliteiten van het buitengebied, de ontwikkelingen die er spelen en de punten waarop we willen inspelen. We geven invulling aan de doelstellingen uit het collegeprogramma, geven richting aan de gewenste ontwikkeling van het buitengebied en formuleren heldere uitgangspunten voor het Omgevingsvisieproces.

In dit ambitiedocument presenteren we onze keuzes voor de lange termijn. We beschrijven wat we op basis van huidig beleid al doen en voortzetten met extra inzet, evenals onze concrete nieuwe voornemens. We sluiten aan bij lopende ontwikkelingen in het gebied en laten zien hoe we van de huidige naar de gewenste situatie komen. Na bespreking met en goedkeuring door de gemeenteraad en de integrale afweging in het Omgevingsvisieproces gaan we aan de slag met nieuwe acties. Voor veel van deze acties is nader onderzoek nodig, evenals overleg met de omgeving. Op basis daarvan stellen we prioriteiten en een plan van aanpak op, waarin we de acties inpassen naar beschikbaarheid van tijd, geld en capaciteit. In de wetenschap dat de gemeentelijke financiën onder druk staan. Niet alles is dus mogelijk. Veel leesplezier. Wouter van den Berg Namens het College van B&W van de gemeente Houten

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL

LEEFBAARHEID De gemeente Houten wil de leefbaarheid in het buitengebied behouden en versterken, waarbij de schaal van voorzieningen en activiteiten aansluit op het landelijke en dorpse karakter.

❑

Vitale dorpskernen met voldoende zorgvoorzieningen en maatschappelijke voorzieningen, zoals sport en cultuur

❑

Diverse bewonersgroepen

❑

Aansluiten bij bestaande dorpsstructuren en lokale initiatieven

❑

Meer verbinding tussen het buitengebied en het gebied binnen de Rondweg

❖

Verbeteren van de veiligheid en ondernemerschap door een duidelijke visie en perspectief voor vrijkomende agrarische bestemmingen

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES ❑

We stimuleren het realiseren van zorgvoorzieningen

❑

We zetten in op multifunctioneel gebruik van voorzieningen

❑

We stimuleren bedrijvigheid en ondernemerschap passend bij het buitengebied

❑

We zetten in op voorkomen en beëindigen van ondermijning door bewustwording, toezicht en handhaving en op de realisatie van de hiervoor benodigde extra capaciteit

❖

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL AGRARISCHE SECTOR

De gemeente Houten wil het agrarische en groene karakter van het buitengebied behouden. Daarom ondersteunen we agrarische ondernemers in de benodigde landelijke transitie bij het behouden en versterken van hun economische toekomstperspectief én stimuleren we agrarisch natuurbeheer.

❑

Economisch toekomstperspectief voor de agrarische sector

❖

Integrale plannen voor stikstof, water, natuur en bodem

❖

Stimuleren korte kringloop landbouw met lokale afzet

❑

Waardering voor de hele agrarische sector

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES ❖

We spelen een actieve rol bij de transitie van het landelijk gebied

❑

We werken samen met, en faciliteren gesprekken tussen, betrokken partijen

❖

We ondersteunen hoofdactiviteit door o.a. innovatie en bieden ruimte voor nevenactiviteiten, onder andere in leegstaande agrarische bebouwing

❑

We ondersteunen natuur-inclusieve, klimaatadaptieve en duurzame landbouw

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL

NATUUR, ONDERGROND EN LANDSCHAP

De gemeente Houten streeft naar behoud van het groene karakter van ons buitengebied. We willen dat de ondergrond bepalend wordt voor de ontwikkeling van het buitengebied.

❑

Toename biodiversiteit door kleine landschapselementen

❖

Voldoende waterberging en –opslag

❖

De waterkwaliteit voldoet aan de Kaderrichtlijn Water

❖

Klimaatadaptatie

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES ❖

We blijven een actieve rol spelen bij de transitie van het landelijk gebied. We zien kansen voor: ❖ Ontwikkeling riviernatuur op natte en drogere gronden langs de Lek ❖ Uitbreiding houtwallen en singels en kleine landschapselementen ❖ Onderzoek naar uitbreiding natuurgebied met extensieve landbouw in samenwerking met Bunnik

❖

We gaan groenblauwe ontwikkelingen versterken, samen met provincie, waterschap en buurgemeenten

❑

We gaan het areaal weidevogelgebied uitbreiden via beheerovereenkomsten

❖

We onderzoeken kansen voor verbeteren waterkwaliteit

❖

We onderzoeken kansen voor waterberging- en opslag

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL

RECREATIE

De gemeente Houten wil de groene, landelijke en cultuurhistorische kwaliteiten van het buitengebied toegankelijk en beleefbaar maken. We streven hierbij naar balans tussen aantrekkelijkheid voor recreanten en leefbaarheid voor bewoners.

❑

‘Natuurlijk en extensief recreëren’, met versterking en behoud van de basisgroenstructuur en ecologische kwaliteiten

❑

Toegenomen toegankelijkheid en beleving van Hollandse Waterlinies

❖

Evenwicht in de mate en omvang van evenementen, waarbij overlast wordt beperkt

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES ❑

We gaan meer wandelpaden en fietsroutes aanleggen

❖

We ondersteunen ontwikkelingen in Laaggraven, met recreatieve routes en kleinschalige leisure mogelijkheden

❑

We intensiveren de handhaving op overlast van recreatie en kijken naar de locaties die mogelijk geschikt zijn voor evenementen

❑

We stemmen vergunningverlening (voor evenementen) beter af met buurgemeenten

❑

We stimuleren lokale en kleinschalige recreatie

❖

We gaan ons beleid op evenementen herijken in het kader van de omgevingswet

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL ❑

Divers en betaalbaar woningaanbod voor diverse inwoners en stimulering van doorstroming

❖

Actualiseren van het beleid voor huisvesting voor arbeidsmigranten

❑

Verdichting binnen de kernen, behoud open landschap

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES WONEN

De gemeente Houten wil waar mogelijk voldoen aan de behoefte aan extra woningen in het buitengebied. We zorgen hierbij voor een divers woningaanbod dat past bij het dorpse karakter van het buitengebied.

❖

We gaan gefaseerd nieuwe woningen bouwen (de Grote Driehoek en Kerkzicht)

❑

We stimuleren het splitsen van woningen.

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL

MOBILITEIT

De gemeente Houten wil een bereikbaar en verkeersveilig buitengebied. We passen de infrastructuur aan op de gewenste ontwikkelingen, zoals het verbeteren van de toegankelijkheid en veiligheid gericht op fietsers en voetgangers.

❑

Een verbetering van de toegankelijkheid, veiligheid en bereikbaarheid gericht op voetgangers en fietsers

❑

Vervoersarmoede voorkomen, bijvoorbeeld OV of deelmobiliteit

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES ❑

We verbeteren de fietsinfrastructuur en regionale doorfietsroutes

❑

We gaan met voortschrijdend inzicht verder met de uitvoering van de mobiliteitsvisie Eiland van Schalkwijk

❑

We nemen snelheid-remmende maatregelen op dorps- en provinciale wegen

❖

We doen onderzoek naar maatregelen om de overlast van motoren op de Lekdijk te beperken

❖

We realiseren een nieuw ingerichte weg op de Lekdijk

Bestaand versterken

LANGE TERMIJN DOEL ❑

Goede zichtbaarheid, toegankelijkheid gebruik en beleving van (groen) cultureel erfgoed

❖

Behoud en bescherming van karakteristieke dorpsgezichten, kerken en boerderijen

❖

Toename van landschapselementen zoals monumentale bomen en historische riviertjes

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES

CULTUREEL ERFGOED

De gemeente Houten is trots op de culturele en historische kenmerken van het buitengebied. Daarom dragen we zorg voor behoud, bescherming, beheer en beleving van cultureel erfgoed in Houten.

❑

We blijven deelnemen aan Open Monumentendag

❑

We gaan erfgoededucatie aanbieden

❑

We gaan inzetten op de beleving van UNESCO Werelderfgoed Hollandse Waterlinies

❖

We beschermen karakteristieke dorpsgezichten en landschapselementen

Nieuw

Bestaand versterken

Nieuw

LANGE TERMIJN DOEL ❑

Eigen duurzame energieopwekking, zowel kleinschalig als grootschalig

❖

Lokale energieopslag, met goede koppeling tussen opwekking, opslag en verbruik

❖

Voorkomen van congestie op het elektriciteitsnet

KORTE TERMIJN VERBETER ACTIES

ENERGIE

De gemeente Houten streeft naar een klimaat- en energieneutrale, aardgasvrije, klimaat adaptieve en circulaire samenleving in 2040. We hebben hierbij aandacht voor een eerlijke verdeling van lusten en lasten.

❑

We ondersteunen inwoners en ondernemers bij energiebesparing, duurzame energieopwekking en overgang van aardgas

❑

We ondersteunen lokale initiatieven zoals Coöperatie Duurzaam Eiland (CDE)

❑

We passen de regels voor de mini windturbines aan

❑

We stimuleren combinatie van energieopwekking met andere functies

❖

We doen onderzoek naar lokale energieopslag

❑

We doen onderzoek naar alternatieve warmtebronnen

KWALITEITEN

‘T GOY

1

2

3

4

Fruitteelt

Aantrekkelijk landelijk gebied

Vereningsleven en sterk lokaal ondernemerschap

Landgoed Wickenburg en Kasteel Ten Goye

5 Aantrekkelijke bloeizone

AMBITIES EN ACTIES Het agrarische karakter met veel fruitteelt in ‘t Goy behouden ● ● ● ●

Stimuleren van duurzaam ondernemen Stimuleren van lokale verkoop van producten Onderzoek functie vrijkomende agrarische bebouwing Stimuleren en herstel van landschapselementen

Extensieve recreatie in ’t Goy stimuleren. ● ●

Stimuleren neven- en recreatieve activiteiten van agrarische sector Uitbreiden van wandel- en fietsmogelijkheden

Leefbaarheid voor bewoners in ’t Goy behouden en stimuleren, met vitale en veilige dorpskernen ● ● ● ● ●

Inzetten op verkeersveiligheid: zwaar verkeer beperken en veilige looproutes Behoud van nabijheid voorzieningen: scholen, kerk, zorg, (sport)vereniging en cultuur. Woonmogelijkheden voor jongeren & senioren Samen met gebruikers en partners in het gebied, zoals Stichting Mooi ’t Goy De kansen voor werken en ondernemen onderzoeken

KWALITEITEN

WAYEN EN LAAGRAVEN

1

2

3

4

5

Kasteel Heemstede met tuinen

Wayensedijk

Recreatieplassen nabij Down Under

UNESCO Werelderfgoed Hollandse Waterlinies

Glastuinbouw

(nog in ontwikkeling)

AMBITIES EN ACTIES Herontwikkeling van kwaliteiten, door benutten van kansen voor kleinschalige recreatie. ● ● ● ● ●

Uitbreiden van wandel- en fietsmogelijkheden Kansen benutten in het Kromme Rijn Linielandschap Versterken recreatie forten Hollandse Waterlinies Kleinschalige leisure en recreatieve routes in Laagraven Carpoolplaats bij Hollandse Waterlinie opwaarderen tot Toeristische Ontmoetingsplaats

Verbeteren van de leefbaarheid, vitaliteit en sociale veiligheid voor bewoners en recreanten ● Overlast door recreatie beperken ● Afstemming voor activiteiten met provincie, gemeente Nieuwegein en Utrecht ● Ondersteunen van ondernemers, passend bij de schaal en situatie van het gebied ● We geven opvolging aan de uitkomsten van het overleg tussen omwonenden en initiatiefnemer over de invulling van Down Under.

De kansen voor extensieve landbouw onderzoeken. ● ● ●

Samen met gebruikers en partners in het gebied Ondersteunen natuur inclusieve en duurzame landbouw. Stimuleren neven- en recreatieve activiteiten van agrarische sector.

EILAND VAN SCHALKWIJK

KWALITEITEN 1

2

3

4

5

Stelling van Honswijk als uniek onderdeel van de Hollandse Waterlinies

Natuur langs de Lekdijk

Historische kernen Schalkwijk en Tull en ‘t Waal

De openheid van het landschap aan de oostkant

De Trossel voor omzien, welzijn en zorg voor elkaar

AMBITIES EN ACTIES Behoud van agrarisch karakter op het Eiland van Schalkwijk ● Het stimuleren en faciliteren van gebruik van ‘experimenteerstatus’ ● Stimuleren neven- en recreatieve activiteiten van agrarische sector ● Onderzoek functies vrijkomende agrarische bebouwing ● We ondersteunen natuur inclusieve en duurzame landbouw. Extensieve recreatie op het Eiland van Schalkwijk stimuleren ● Samen met de provincie de Hollandse Waterlinies behouden en versterken. ● Uitbreiden van wandel- en fietsmogelijkheden ● Lokaal en kleinschalig ondernemerschap ondersteunen. Versterken en herstellen van de natuurwaarden en de biodiversiteit op het Eiland van Schalkwijk. ● Verbeteren van riviernatuur in uiterwaarden langs de lek. ● Inzetten op ecologische verbindingen (groenblauwe dooradering) en uitbreiden weidevogelgebied ● Onderzoeken locaties waterberging- en opslag Leefbaarheid voor bewoners op het Eiland van Schalkwijk behouden en stimuleren ● Inzetten op verkeersveiligheid: zwaar verkeer beperken en veilige fiets- looproutes ● Behoud van nabijheid voorzieningen: scholen, kerk, zorg, (sport)vereniging en cultuur. ● Woonmogelijkheden voor jongeren & senioren ● Aansluiten op bestaande dorpsstructuren, -initiatieven en bewonersgroepen