2. Ruimtelijke motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit De Poort te Houten
Tekst van het document
Zo wordt er bijvoorbeeld voor gezorgd dat er tijdens hevige neerslag geen schade aan het gebouw, infrastructuur en voorzieningen ontstaat, door een robuust systeem dat totaal 80 m³ water kan bergen, uitgaande van 40 mm berging per m² verharding. Meer dan 50% wordt door middel van een retentiedak gebufferd en vertraagd afgevoerd. Het overige regenwater wordt zoveel mogelijk op een natuurlijke manier opgevangen, zodat zoveel mogelijk water kan infiltreren en het samen gaat met het creëren van natuurwaarde. Dit wordt bijvoorbeeld gedaan door aanvullende berging op maaiveld in kratten of wadi’s. Dit zijn oplossingen die duurzaam in stand kunnen blijven en geheel op eigen terrein worden gerealiseerd. Vanuit de regenwaterbergingsvoorziening wordt op maaiveld een overloop gerealiseerd op maaiveldniveau nabij de perceelsgrens. 80m³ is als volgt opgebouwd: - | 1.530m² bebouwd opp. X 40mm = 61,2m³ - | 440m² verharding rijbaan, hellingbaan en entreezone x 40mm = 17,6m² - | 112,5m² parkeervakken x 50% (waterpasserende bestrating) x 400m = 2,25m² Totaal 81m³ De platte dakvlakken worden geschikt gemaakt voor groene daken die ook bijdragen aan biodiversiteit en verkoeling. Daarbij wordt voldaan aan de eisen van het Besluit bouwwerken leefomgeving en wordt ten aanzien van de voorziene isolatie zelfs meer gedaan dan nodig. Bestaande bomen blijven zoveel mogelijk gehandhaafd.
In het kader van de bouwtechnische activiteit zal worden toegelicht op welke wijze hieraan wordt voldaan. 3.2.1.8 | Conclusie De voorgenomen ontwikkeling voldoet aan de ambities van het Convenant Toekomstbestendig Bouwen. 3.3 Toetsing regionaal beleid 3.3.1 | Woondeal 2022-2030 Regio U10 De Woondeal Regio U10 2022-2030 is een regionaal afsprakenkader tussen de provincie Utrecht, de tien gemeenten in de U10-regio en andere stakeholders. Het doel van de overeenkomst is om in de periode tot 2030 gezamenlijk een voldoende, betaalbaar en kwalitatief hoogwaardig woningaanbod te realiseren. Er wordt ingezet op versnelling van de woningbouw, met aandacht voor diversiteit in woningtypen en –prijzen, binnenstedelijke ontwikkeling en het benutten van herontwikkelingslocaties. De Woondeal stimuleert ook samenwerking op thema’s als duurzaamheid, mobiliteit en leefomgeving, zodat nieuwe woningen goed ingebed zijn in een groene en gezonde stedelijke omgeving. De ambitie 27 28 sluit daarmee goed aan op het provinciaal beleid voor verdichting en kwaliteitsverhoging van het woonmilieu. De Woondeal 2022-2030 Regio U10 is een regionale afsprakenstructuur waarin het Rijk, de provincie Utrecht, de U10-gemeenten en woningcorporaties samenwerken om de woningbouwopgave in de regio gezamenlijk te realiseren.
De Woondeal is op 13 maart 2023 ondertekend en vormt een concrete vertaling van landelijke ambities naar regionale en lokale bouwopgaven, met name gericht op het terugdringen van het woningtekort en het verbeteren van de betaalbaarheid van woningen. In het kader van de Woondeal hebben de samenwerkende partijen afgesproken in de regio U10 ongeveer 61.000 nieuwe woningen te realiseren in de periode tot en met 2030. Hierbij ligt de nadruk op het ontwikkelen van woningen die passen bij de uiteenlopende woonbehoeften van de huidige en toekomstige inwoners van de regio. De afspraken uit de Woondeal gaan niet alleen over aantallen, maar ook over betaalbaarheid, diversiteit in woningtypen en de kwaliteit van woonmilieus. Om de betaalbaarheid te bevorderen is opgenomen dat circa twee derde van de nieuw te realiseren woningen in het ‘betaalbare segment’ moet vallen, waaronder sociale huur, middenhuur en betaalbare koopwoningen. Daarnaast benadrukt de Woondeal de noodzaak van samenwerking én het aanpakken van randvoorwaarden die van invloed zijn op het realiseren van de afgesproken woningbouwproductie. Denk hierbij aan het gezamenlijk aanpakken van knelpunten rondom bereikbaarheid, stikstof, netcongestie en bouwcapaciteit binnen de regio.
Het doel van deze gezamenlijke aanpak is niet alleen het bouwen van voldoende woningen, maar ook het realiseren van een gezonde, aantrekkelijke en toekomstbestendige woonomgeving voor alle inwoners in de regio Utrecht. 3.3.1.1 Relatie tot ontwikkeling De beoogde 30 seniorenwoningen dragen bij aan de doelstelling te voorzien in voldoende, betaalbaar en kwalitatief hoogwaardig woningaanbod. Doordat Bezield Wonen een Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO) is, is de doelgroepenverordening niet van toepassing en gelden er derhalve geen eisen ten aanzien van betaalbare woningen. Alle appartementen zullen vrije sector appartementen worden. Alle woningen worden levensloopbestendig en WMO-proof gerealiseerd en er wordt aandacht besteed aan duurzaamheid, zie ook paragraaf 4.3. 3.3.1.2 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling sluit aan bij de uitgangspunten van de Woondeal 2022-2030 Regio U10. 3.4 Toetsing beleid waterschap Op grond van de Omgevingswet is het wegen van het waterbelang noodzakelijk bij het vaststellen van het omgevingsplan. Met ingang van de Omgevingswet vervangt het begrip 'weging van het waterbelang' de term watertoets. De weging van het waterbelang geldt bij het vaststellen van het omgevingsplan (artikel 5.37 van het Bkl). De regeling voor weging van het waterbelang is geformuleerd als instructieregel.
De betekenis van deze instructieregel moet gezien worden in het licht van de belangenafweging die plaatsvindt in het omgevingsplan. Art. 5.37 lid 1 verplicht de gemeente bij die belangenafweging om in het omgevingsplan met de relevante waterbelangen rekening te houden en daarbij de opvattingen van de waterbeheerder te betrekken. Daarnaast is de weging ook noodzakelijk bij bijvoorbeeld een buitenplanse omgevingsactiviteit (paragraaf 8.1.1.2 Bkl). 29 Waterbeheerprogramma 2022-2027 'Stroomopwaarts' Het Waterbeheerprogramma Stroomopwaarts 2022-2027 is het overkoepelende beleidsplan van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR), het waterschap dat verantwoordelijk is voor het waterbeheer in de gemeente Houten. Met dit programma geeft het HDSR invulling aan zijn wettelijke taken om te zorgen voor waterveiligheid (bescherming tegen overstromingen), voldoende water (beheer van waterpeilen en tegengaan van droogte), gezond water (verbeteren van de waterkwaliteit) en de zuivering van afvalwater. Het programma erkent en integreert de grote maatschappelijke opgaven, zoals de klimaatverandering, de grootschalige woningbouwopgave en de noodzaak tot een veerkrachtig en waterrobuust beheergebied. Hiermee legt het Waterbeheerprogramma de strategische basis voor alle operationele maatregelen en de juridische regels die zijn vastgelegd in de Waterschapsverordening.
Waterschapsverordening Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden 2024 Op 4 november 2025 is de waterschapsverordening Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden 2024 vastgesteld door het Algemeen Bestuur van het waterschap. Deze verordening fungeert als het juridische instrument onder de Omgevingswet. Met deze Verordening wordt invulling gegeven aan de wettelijke taken van het hoogheemraadschap om te zorgen voor waterveiligheid, voldoende water en gezond water, in lijn met de Europese en nationale regelgeving. De Verordening bevat de bindende regels en verboden met betrekking tot het beheer en gebruik van waterkeringen, oppervlaktewater en waterstaatswerken. Concreet legt de Waterschapsverordening de eisen vast voor handelingen zoals het lozen op oppervlaktewater, het aanleggen en wijzigen van waterstaatswerken, en de verplichtingen rondom de bescherming van het grondwater. Dit juridische kader is de concrete uitwerking van de beleidsdoelen uit het Waterbeheerprogramma 'Stroomopwaarts 2022-2027' en borgt daarmee dat de maatschappelijke opgaven rondom klimaatadaptatie en waterrobuuste inrichting in het beheersgebied worden gerealiseerd bij ruimtelijke ontwikkelingen. 3.4.1.1 Relatie tot ontwikkeling Bij realisatie van de ontwikkeling wordt rekening gehouden met het beleid van het waterschap. In paragraaf 4.5 wordt hier nader op ingegaan.
Daaruit volgt dat aan de regels van het waterschap wordt voldaan. 3.4.1.2 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling voldoet aan het beleid van het waterschap. 3.5 Toetsing gemeentelijk beleid 3.5.1 Omgevingsagenda Houten 2040 en verder De ‘Omgevingsagenda Houten 2040 en verder: Van groeigemeente naar bloeigemeente’ vormt het strategische kader voor de lange termijn ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van de gemeente Houten. In de agenda schetst de gemeente haar ambities en opgaven richting 2040, waarbij wordt ingespeeld op maatschappelijke ontwikkelingen zoals bevolkingsgroei, vergrijzing, klimaatverandering, energietransitie en veranderende woon- en leefbehoeften. De Omgevingsagenda fungeert als richtinggevend document voor toekomstige beleidskeuzes en vormt de basis voor verdere uitwerking in programma’s, plannen en concrete projecten. Centraal in de Omgevingsagenda staat het streven naar een aantrekkelijke, gezonde en duurzame leefomgeving, waarin wonen, werken, mobiliteit, natuur en voorzieningen in samenhang worden ontwikkeld. De gemeente zet in op zorgvuldig ruimtegebruik, waarbij verdichting en herontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied een belangrijke rol spelen. Tegelijkertijd wordt veel waarde gehecht 30 aan het behoud en de versterking van groen, landschappelijke kwaliteit en de kenmerkende structuur van Houten.
Centraal in de Omgevingsagenda staat het streven naar een aantrekkelijke, gezonde en duurzame leefomgeving, waarin wonen, werken, mobiliteit, natuur en voorzieningen in samenhang worden ontwikkeld. De gemeente zet in op zorgvuldig ruimtegebruik, waarbij verdichting en herontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied een belangrijke rol spelen. Tegelijkertijd wordt veel waarde gehecht aan het behoud en de versterking van groen, landschappelijke kwaliteit en de kenmerkende structuur van Houten. Daarnaast benadrukt de Omgevingsagenda het belang van duurzaamheid en toekomstbestendigheid. Thema’s als klimaatadaptatie, energietransitie, circulair bouwen en een robuuste leefomgeving vormen een integraal onderdeel van de langetermijnvisie. De agenda onderstreept dat nieuwe ontwikkelingen niet alleen moeten bijdragen aan kwantitatieve opgaven, zoals woningbouw, maar ook aan de kwaliteit van de leefomgeving en het welzijn van inwoners. De Omgevingsagenda Houten 2040 en verder biedt daarmee een samenhangend perspectief op de ruimtelijke ontwikkeling van de gemeente en vormt een belangrijk toetsingskader voor initiatieven en plannen. Door ruimte te bieden aan ontwikkeling binnen duidelijke kwalitatieve randvoorwaarden, ondersteunt de agenda een evenwichtige groei van Houten richting de toekomst.
3.5.1.1 Relatie tot ontwikkeling De projectlocatie bevindt zich in het deelgebied ‘de kern van Houten’, die binnen de gemeente wordt gezien als meest geschikte locatie voor het realiseren van de woningbouwopgave. In dit gebied moeten vooral starterswoningen, woningen voor ouderen en flexibele woon-werkcombinaties voor zzp’ers gebouwd worden. Hiermee worden betaalbare, duurzame woningen en diverse woningtypen toegevoegd aan de woningvoorraad. Naast nieuwbouw kijkt de gemeente ook naar het beter benutten van de bestaande bebouwing. Met de voorgenomen ontwikkeling van 30 seniorenwoningen wordt een bijdrage geleverd aan de woningbouwopgave voor deze doelgroep. Daarnaast wordt binnen de kern van Houten ingezet op duurzame wijkontwikkeling en groene ruimtes. De beoogde ontwikkeling sluit hierop aan het bestaande groen zoveel mogelijk te respecteren. Het mobiliteitsconcept van Houten blijft een speerpunt in de Omgevingsagenda. De gemeente wil de kern Houten door ontwikkelen als "10- minutenstad", waar bewoners binnen 10 minuten lopen of fietsen toegang hebben tot essentiële voorzieningen. Tegelijkertijd wordt bij de beoogde ontwikkeling deelmobiliteit zoals deelauto´s en alternatieve vervoersvormen gestimuleerd (zie ook paragraaf 4.9), wat kan leiden tot minder parkeerplaatsen waardoor de vrijkomende ruimte kan worden ingezet voor groen.
3.5.1.2 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling past binnen de uitgangspunten van de Omgevingsagenda van de gemeente Houten. 3.5.2 Startnotitie De Grund (2024) In de Ontwikkelingsvisie Oude Dorp 2030 (zie paragraaf 3.5.4) is opgenomen dat het sociaal-cultureel centrum De Grund plaats moet maken voor betaalbare woningen, met name voor senioren. In navolging van de ontwikkelvisie is een startnotitie door het college vastgesteld en waarmee de raad heeft ingestemd waarin de uitgangspunten voor de herontwikkeling van de locatie zijn beschreven. 31 3.5.1.3 Relatie tot ontwikkeling In onderstaande tabel zijn de programmatische uitgangspunten die de kaders aangeven waarbinnen de ontwikkeling moet plaatsvinden weergegeven en is aangegeven op welke wijze hier invulling aan wordt gegeven. Tabel 1. Programmatische uitgangspunten Startnotitie (bron: Startnotitie De Grund, 29 mei 2024) Programmatische uitgangpunten Startnotitie Beoogde ontwikkeling Woonprogramma De doelgroep is senioren uit Houten en bij voorkeur uit de directe omgeving van De Grund. Het resultaat van de herontwikkeling is een zo groot mogelijk aantal levensloopbestendige seniorenwoningen met bijbehorende voorzieningen. Om ontmoeting en nabuurschap tussen de nieuwe bewoners te faciliteren wordt er een ontmoetingsruimte in het gebouw opgenomen. Het woonprogramma moet voldoen aan de volgende kenmerken: 1. 30% sociale huur ca.
75 m2 bgo. 2. 36% betaalbare koop en/of midden-huur ca. 90 m2 bgo. 3. 34% vrijesector koop en of vrije-sector- huur; ca. 120 m2 bgo. 4. Ontmoetingsruimte ca. 50 m2 bgo. 5. Alle woningen zijn levensloopbestendig en WMO-proof. Conform de Doelgroepen Verordening 2023 is een Collectief Particulier opdrachtgeverschap (CPO) tot 50 woningen vrijgesteld van de eis om sociale huur en/of betaalbare koop te realiseren. Gezien de stedenbouwkundige verkenning, de inbreng van de omwonenden en de bestaande beleidskaders waarbinnen het project gerealiseerd moet worden, is een gebouw met minimaal 30 appartementen ruimtelijk en financieel haalbaar. Daarbij geldt dat met de bouw van appartementen het grootste aantal woningen wordt bereikt. Ondergronds parkeren was een veel gehoorde wens van de omwonenden. Met minimaal 30 woningen is een half-verdiepte parkeergarage onder het gebouw financieel haalbaar. Bezield Wonen is een Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO) van minder dan 50 woningen, derhalve is de doelgroepenverordening niet van toepassing en gelden er geen eisen ten aanzien van het realiseren van betaalbare woningen. Daarnaast wordt voorzien in een half-verdiepte parkeergarage waarmee wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid op eigen terrein, zie ook paragraaf 4.9. Opgemerkt wordt dat de parkeergarage uitsluitend toegankelijk is voor bewoners.
Bezoekers kunnen op maaiveld parkeren. Stedenbouw Gezien de stedenbouwkundige verkenning en de inbreng van omwonenden en andere belangstellenden moet het plan gerealiseerd worden binnen de volgende randvoorwaarden. 1. Het project wordt gerealiseerd binnen de projectgrens van het projectgebied en het (de) gebouw(en) moet(en) binnen het bouwvlak worden gerealiseerd. Het bouwplan heeft een bouwvlak van maximaal 1500 m2. In de startnotitie is opgenomen dat de Het plan voldoet grotendeels aan de opgenomen stedenbouwkundige randvoorwaarden. De lengte en breedte van het bouwvlak wordt met minder dan 10% overschreden, zodat dit past binnen de in de startnotitie opgenomen uitgangspunten. Op figuur 15 is dit weergegeven (ten lengte en breedte van het bouwplan | behoeve van de leesbaarheid is maximaal 10% van de in de | deze figuur ook in bijlage 10 startnotitie opgenomen bouwvlak | opgenomen). De bouwhoogte mogen overschrijden. | bedraagt 12,6 meter vanaf de 2. | Het gebouw is niet hoger dan 3,5 | entree. Dit betreft een lagen, inclusief een half-verdiepte | overschrijding van < 5% ten parkeergarage. | opzichte van de uitgangspunten 3. | De bovenste laag is vormgegeven als | van de startnotitie. Gezien de kap of als terugliggende laag waarbij | beperkte afwijking en beoogde de gevel minimaal 1 meter achter de gevel van de hoofdmassa ligt. | beeldkwaliteit die hiermee 4.
| Het gebouw wordt niet hoger dan 12 | gepaard gaat wordt dit meter. | aanvaardbaar geacht. Daarnaast 5. | Alle grote bomen rond het huidig | blijkt dat wanneer minimaal 30 gebouw blijven gehandhaafd (de | appartementen binnen het kleine boom bij de entree van het | bouwvlak worden gerealiseerd dat huidige gebouw zal wel moeten | het niet mogelijk is om één van de wijken). | aanwezige bomen te behouden. In 6. | De architectuur past bij het | afwijking van punt 5 wordt historische karakter van het Oude | daarom 1 boom gekapt. In Dorp. | paragraaf 4.10 wordt hier nader op ingegaan. Duurzaamheid | Het Besluit bouwwerken leefomgeving stelt dat | Het project zal voldoen aan de nieuwe woningen bijna energie neutraal (BENG) | eisen van het Besluit bouwwerken moeten zijn. Hieraan zal het project moeten | leefomgeving. In het kader van de voldoen. Bij de projectontwikkeling wordt getracht | bouwtechnische activiteit zal dit de woningen geheel energieneutraal te maken | worden aangetoond. (ENG). Het gebouw en de directe omgeving moeten klimaatbestendig en zo veel mogelijk circulair zijn Parkeren en verkeer | Het project moet voldoen aan de Nota | Het project voldoet aan de Nota Parkeernormen 2021. De uitkomsten van de | Parkeernormen 2021. In paragraaf participatie en de stedenbouwkundige verkenning | 5.6 wordt dit nader toegelicht.
geeft een voorkeur voor een half-verdiepte parkeergarage voor de bewoners onder het gebouw en parkeerplaatsen op het maaiveld voor bezoekers. Het nieuwe gebouw komt op de plek van het huidige gebouw De Grund waardoor ook de huidige uitweg de beste ontsluiting voor het gebied blijft. Openbare ruimte | Het parkeerterrein voor bezoekers blijft openbaar | Het parkeerterrein blijft openbaar eigendom van de | eigendom van de gemeente en de gemeente. De nieuwe inrichting moet voldoen aan | inrichting voldoet aan de BIOR het BIOR 2024. | 2024. Financiën | Alle kosten worden gedekt uit de grondexploitatie | Alles kosten worden gedekt uit de herontwikkeling De Grund. Het betreft hier alle in en | betreffende grondexploitatie. externe plankosten, bouw- en woonrijp maakkosten. Ook zal een deel van de plankosten Visie Oude Dorp ten laste gebracht worden van de GREX Herontwikkeling De Grund. Ook een deel van de herhuisvestingskosten die gemaakt moeten worden voor herhuisvesting van KNA en VBH komt ten laste van deze GREX. 32 33 Figuur 15. Projectgrens- en toekomstig bouwvlak (bron: Bezield wonen, 1 juli 2026, zie ook bijlage 10) 3.5.2.1 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling past binnen de uitgangspunten van de startnotitie van de gemeente Houten waarbij voor wat betreft het oppervlakte gebruik wordt gemaakt van de in de startnotitie opgenomen afwijkingsmogelijkheid.
De afwijking van de hoogte is beperkt en het kappen van de boom is reeds afgestemd met de gemeente. Met de thans beoogde ontwikkeling wordt invulling gegeven aan hetgeen met de startnotitie is beoogd. 3.5.3 Houtens DNA (2023) Het Houtens DNA 2023 vormt het gezamenlijke kompas voor de toekomstgerichte ontwikkeling van de gemeente Houten. Het is op 1 juni 2023 formeel vastgesteld door de gemeenteraad en vormt een beleidsmatig kader dat richting geeft aan ruimtelijke, sociale en fysieke opgaven binnen de gemeente.
34 Het Houtens DNA beschrijft wat volgens inwoners, deskundigen en professionals kenmerkend is voor Houten. Het is opgesteld aan de hand van uitgebreid onderzoek, waarin straatinterviews, een online enquête onder inwoners en een expertisebijeenkomst met deskundigen zijn gecombineerd met bestaande literatuur en beleidsdocumenten. Op basis van deze participatieve en brede inventarisatie zijn tien kernwaarden geformuleerd die samenvatten wat ‘van waarde is’ voor Houten als gemeente en leefomgeving. De tien kernwaarden zijn: Groen omarmd en groen omringd – omgekeerd ontwerpen; Houtense fietsstructuur – gezonde mobiliteit; Auto anders - trein prominent aanwezig; Buurten met eigen identiteit - menselijke maat; Dorps karakter - bouwen aan gemeenschappen; Krachtige betrokken samenleving – inwonersparticipatie; Voorzieningen – sociaal en stedelijk; Ondernemerschap - inventief en duurzaam; Multidisciplinair ontwerpen – van begin tot eind; Regie nemen - samen optrekken. Het Houtens DNA dient als richtinggevend instrument bij toekomstige ruimtelijke en sociale plannen, gebiedsvisies en bouwprojecten.
Door bij elke opgave expliciet rekening te houden met de kernwaarden en de bijbehorende aanbevelingen, wil de gemeente ervoor zorgen dat Houten herkenbaar en leefbaar blijft, ook bij de aanzienlijke opgaven zoals woningbouw, verduurzaming en versterking van sociale structuren. Het DNA biedt daarmee houvast voor zowel beleidsmakers, ontwerpers als initiatiefnemers en draagt bij aan een samenhangende en kwalitatieve ontwikkeling van de gemeente Houten. 3.5.3.1 Relatie tot ontwikkeling De voorgenomen ontwikkeling sluit aan bij de uitgangspunten en kernwaarden van Houtens DNA 2023 en draagt bij aan het behoud en de versterking van de kwaliteiten die Houten kenmerken. Bij het project is nadrukkelijk rekening gehouden met de menselijke maat, het dorpse karakter en de groene, rustige woonomgeving die volgens het Houtens DNA essentieel zijn voor de identiteit van de gemeente. De ontwikkeling respecteert en versterkt het groene karakter van Houten door zorgvuldig om te gaan met de openbare ruimte en door het groen zoveel mogelijk te behouden alsmede waar mogelijk groen toe te voegen, bijvoorbeeld in de vorm van groene/retentiedaken. Groen vormt daarnaast een belangrijke structuur bij de invulling van de projectlocatie. Hiermee wordt aangesloten bij de kernwaarde ‘groen omarmd en groen omringd – omgekeerd ontwerpen’ en wordt bijgedragen aan een prettige en gezonde leefomgeving.
Tegelijkertijd past de schaal en uitstraling van de bebouwing bij het dorpse en kleinschalige karakter van de omgeving, conform de kernwaarde ‘buurten met eigen identiteit – menselijke maat’. Daarnaast ondersteunt de ontwikkeling het principe van ‘krachtige betrokken samenleving – inwonersparticipatie’. Door aandacht te besteden aan ontmoeting, sociale samenhang en betrokkenheid van bewoners wordt bijgedragen aan een sterke gemeenschap en nabuurschap, wat een belangrijk onderdeel vormt van het Houtens DNA. De beoogde opzet waarbij wordt voorzien in een gemeenschappelijke huiskamer, een atrium en voldoende buitenruimte biedt ruimte voor onderlinge verbinding en stimuleert actief gebruik van gedeelde en semi-openbare ruimtes. 35 Ook sluit de ontwikkeling aan bij de kernwaarden rondom duurzaamheid en toekomstgericht bouwen. Door in te zetten op energiezuinige, toekomstbestendige woningen wordt invulling gegeven aan de ambitie om Houten duurzaam en leefbaar te houden voor huidige en toekomstige generaties. Tot slot past de ontwikkeling binnen het uitgangspunt van zorgvuldig ontwikkelen: het plan bouwt voort op bestaande kwaliteiten van de locatie en versterkt deze, zonder het karakter van de omgeving aan te tasten. 3.5.3.2 Conclusie De beoogde sluit aan bij de kernwaarden van het Houtens DNA.
3.5.4 Ontwikkelvisie Oude Dorp 2030 (2022) De gemeenteraad heeft de Ontwikkelingsvisie Oude Dorp 2030 op 15 februari 2022 vastgesteld. Het Oude Dorp moet een plek worden waar je onbezorgd rond kunt lopen en kunt genieten van de sfeer en de historische omgeving. Het Plein, de vroegere kerkbrink, moet een gezellige en bruisende plek in Houten worden waar mensen elkaar ontmoeten en samenkomen. Een levendig en aantrekkelijk gebied waarin een evenwichtige mix aan (gebruiks)functies de ruimte krijgt. Een gebied met fraaie vormgeving en met een prettig en veilig verblijfsklimaat. De volgende thema’s staan centraal: 1. Rijden, parkeren, fietsen en lopen 2. Ruimte voor spel en ontmoeting 3. Het Oude Dorp, duurzaam en groen 4. Winkels en horeca 5. Het historische karakter van het Oude Dorp 6. Visie voor gebiedsontwikkeling (hoofdstuk 4) 3.5.4.1 Relatie tot ontwikkeling In de ontwikkelvisie is expliciet benoemd dat eigenlijk alleen de locatie van de Grund geschikt is voor een beperkte toevoeging aan de woningvoorraad. Ook particuliere initiatieven kunnen hier invulling aan geven. De woningbouwontwikkeling op de Grund moet qua uitstraling en detaillering het historische karakter van het Oude Dorp versterken. Voor deze ontwikkeling is in hoofdstuk 4 het volgende opgenomen: “De planontwikkeling voor woningbouw op de locatie zal in de loop van in 2022 worden opgestart.
Het woningprogramma van De Poort wordt in lijn gebracht met de Woonvisie 2021. Dat betekent dat er ook betaalbare woningen voor met name ouderen zullen worden gerealiseerd. De herinrichting van het gebied wordt -vanzelfsprekend- afgestemd op de mooie kwaliteiten van het naastliggende Amaliapark. De planvorming zal tot stand komen in nauw overleg met omwonenden, zoals de Groep Amaliapark, en met de reeds gegeven inbreng. De gebouwen van de Grund worden nu gebruikt door drie verschillende gebruikers. Deze gebruikers hebben zich, samen met anderen, verenigd in een collectief en met elkaar zoeken ze naar een geschikte, structurele huisvesting”. Met de beoogde ontwikkeling wordt hier invulling aan gegeven waarbij qua uitstraling en detaillering rekening wordt gehouden met het historische karakter van het Oude Dorp (zie ook paragraaf 4.1). 3.5.4.2 Relatie tot ontwikkeling De beoogde ontwikkeling is in lijn met de ontwikkelvisie. 3.5.5 Woonvisie 2021-2030 Naar een ruimer woningaanbod De Woonvisie 2021-2030 van de gemeente Houten, getiteld ‘Naar een ruimer woningaanbod’, is op 14 december 2021 door de gemeenteraad vastgesteld en vormt het strategisch kader voor het 36 woningbeleid tot 2030 en verder.
In de visie benadrukt de gemeente dat wonen meer is dan alleen kwantiteit: er moet ook kwaliteit, betaalbaarheid en passende aansluiting met de (financiële) mogelijkheden van inwoners zijn. Een kernconclusie uit het woningbehoefteonderzoek is dat er een significant tekort is aan (betaalbare) appartementen, vooral voor startende, kleinere huishoudens, en aan hoogwaardige gelijkvloerse woningen voor ouderen. Daarnaast blijkt dat de doorstroming stagneert doordat mensen met gezinnen moeilijk de stap kunnen maken naar grotere of andere woningen. Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, zijn in de Woonvisie vier speerpunten geformuleerd: 1. Groei van de woningvoorraad — tot 2040 voorziet de gemeente in de bouw van ongeveer 4.750 extra woningen. 2. Divers en passend woningtypeaanbod — met name gericht op gelijkvloerse woningen voor kleinere huishoudens, starters en ouderen, en op kwalitatief goede appartementen voor mensen die willen doorstromen. 3. ‘Een Thuis voor iedereen’ — aandacht voor specifieke doelgroepen zoals ouderen met zorgvraag, mensen met een maatschappelijke opgave en andere kwetsbare groepen, zodat zij zelfstandig kunnen blijven wonen binnen de wijk. 4. Duurzaamheid in het wonen — de visie koppelt aan het woonbeleid de ambities van Houten om in te zetten op energieneutrale en circulaire woningen.
3.5.5.1 Relatie tot ontwikkeling De voorgenomen ontwikkeling sluit nauw aan bij de ambities uit de Woonvisie 2021-2030 ‘Naar een ruimer woningaanbod’ van de gemeente Houten. In deze woonvisie constateert de gemeente dat Houten de komende jaren voor een grote woonopgave staat. Er is sprake van een structureel tekort aan woningen, vooral in het segment van betaalbare en passende appartementen voor starters, kleine huishoudens en ouderen. Dit tekort werkt door in de gehele woningmarkt doordat doorstroming beperkt blijft en woningen niet aansluiten bij de veranderende demografie en woonwensen. De woonvisie benadrukt daarom het belang van een gevarieerd en toekomstbestendig woningaanbod, waarin juist kleinere, gelijkvloerse en betaalbare woningen een belangrijke rol spelen. Door bij De Poort voor senioren te bouwen wordt doorstroming op de woningmarkt gecreëerd, waardoor ook de andere genoemde groepen een kans krijgen een passende woning te betrekken. Met de bouw wordt voorzien in de vraag naar seniorenwoningen in verschillende prijsklassen. 3.5.1.4 Conclusie Geconcludeerd wordt dat het initiatief in overeenstemming is met de gemeentelijke woonvisie.
3.5.6 Parkeervisie Houten 2021 (2022) De Parkeervisie Houten 2021 (geldend vanaf 6 februari 2022) is vastgesteld als instrument om het parkeerbeleid van de gemeente Houten te actualiseren in lijn met de groei en ruimtelijke ontwikkelingen van de gemeente. In paragraaf 4.9 wordt tevens nader ingegaan op de Nota Parkeernormen Houten 2021. 37 Houten profileert zich als een groene en duurzame gemeente met een sterke fietsidentiteit, maar staat tegelijkertijd onder druk doordat de vraag naar parkeerplaatsen toeneemt, vooral binnen de bestaande stedelijke gebieden. In de visie wordt parkeren niet gezien als losstaand doel, maar als middel om andere gemeentelijke opgaven te ondersteunen. Denk daarbij aan ruimtelijke kwaliteitsverbetering, verdichting, duurzaamheid en leefbaarheid. De gemeente wil de parkeerdruk beheersen en tegelijkertijd alternatieven voor autogebruik stimuleren, zoals deelmobiliteit, elektrische mobiliteit, fietsen en lopen. Om dit te bereiken, biedt de visie een “gereedschapskist” met verschillende instrumenten die afhankelijk van locatie en situatie kunnen worden ingezet. Deze instrumenten zijn gericht op het beïnvloeden van de vraag naar parkeerplaatsen (bijv. via regulering of mobiliteitsalternatieven), het aanpassen van het aanbod (meer parkeerplekken, of juist afname bij lage druk), én het sluiten van de kloof tussen vraag en aanbod (bijv.
door fietsparkeren, deelauto’s of laadpunten). Daarnaast kiest de gemeente er in haar parkeerbeleid bewust voor geen “grijs voor groen” in te wisselen: bij eventuele uitbreiding of herinrichting van parkeerplekken mag dit niet ten koste gaan van groen. Er is ook aandacht voor duurzaamheid via laadpunten voor elektrische auto’s, waarvan de plaatsing afhangt van de daadwerkelijke vraag. In gebieden waar parkeerdruk structureel hoog is, hanteert de gemeente een flexibele, community- gerichte aanpak (“Parkeren op Maat”), waarbij bewoners en belanghebbenden meedenken over welke instrumenten effectief zijn in hun specifieke buurt. 3.5.1.1 Relatie tot ontwikkeling In paragraaf 4.9 wordt nader ingegaan op het aspect parkeren. Daaruit volgt dat wordt voldaan aan de uitgangspunten van de parkeervisie en de van toepassing zijnde parkeernormen. 3.5.1.2 Conclusie Geconcludeerd wordt dat de ontwikkeling aansluit bij hetgeen met de parkeervisie is beoogd. 3.5.7 Visie Groen en Biodiversiteit Houten De Visie Groen en Biodiversiteit Houten is vastgesteld op 1 september 2020 en beschrijft het gemeentelijke beleid voor de periode 2020–2 030. De Visie vormt een kaderstellend document voor de omgang met groen, natuur en biodiversiteit in zowel de bebouwde kom als het buitengebied.
De visie is opgesteld vanuit de overtuiging dat groen en biodiversiteit onmisbaar zijn voor een duurzame, gezonde en aantrekkelijke leefomgeving. Groen vervult daarbij meerdere functies: het draagt bij aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en waterhuishouding, maar ook aan recreatie, ontmoeting, welzijn en het vestigingsklimaat van Houten. Centraal in de visie staat het uitgangspunt ‘meer, beter en verbonden groen’. De gemeente wil niet alleen het areaal groen vergroten waar mogelijk, maar vooral ook de kwaliteit ervan verbeteren en bestaande groengebieden beter met elkaar verbinden. Door groene structuren te versterken en ecologische verbindingen te realiseren, ontstaat een robuuster netwerk van leefgebieden voor planten en dieren, waardoor de biodiversiteit kan toenemen. Hierbij wordt aandacht besteed aan zowel grote groengebieden, zoals bossen en uiterwaarden, als aan kleinschalig groen in woonwijken, bermen, tuinen en watergangen. 38 De visie benadrukt daarnaast het belang van natuurinclusief ontwerp en beheer.
Bij ruimtelijke ontwikkelingen, beheer- en onderhoudswerkzaamheden en herinrichtingsprojecten wordt nadrukkelijk gekeken hoe groen en biodiversiteit kunnen worden versterkt, bijvoorbeeld door het toepassen van bloemrijk maaibeheer, het aanplanten van inheemse beplanting, het toevoegen van bomen, groene daken en gevels en het creëren van nest- en schuilgelegenheden voor fauna. Groen wordt hierbij niet gezien als restpost, maar als integraal onderdeel van ruimtelijke plannen. Tot slot onderstreept de visie het belang van samenwerking en betrokkenheid van inwoners en organisaties. De gemeente werkt samen met bewoners, natuurorganisaties en kennisinstellingen en zet in op monitoring, educatie en bewustwording om het draagvlak voor biodiversiteit te vergroten. De Visie Groen en Biodiversiteit fungeert daarmee als richtinggevend kader en ‘handleiding’ voor andere ruimtelijke beleidsdocumenten en plannen, en vormt een belangrijke bouwsteen voor onder meer de Omgevingsvisie en toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen in Houten. 3.5.7.1 Relatie tot ontwikkeling Het projectgebied betreft deels een reeds bebouwde locatie. Door de herontwikkeling ontstaat door het realiseren van een half verdiepte parkeergarage ruimte om het aandeel groen binnen het projectgebied te vergroten (door bijvoorbeeld groene/retentiedaken te realiseren) en de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren.
Op die manier een bijdrage geleverd aan verkoeling, waterberging en een prettiger verblijfsklimaat. Dit sluit aan bij het gemeentelijke streven om groen integraal onderdeel te laten zijn van ruimtelijke ontwikkelingen, ook op kleinere schaal en binnen de bebouwde kom. In de huidige situatie is het deel van de projectlocatie dat wordt herontwikkeling grotendeels verhard. In de toekomstige situatie worden de parkeerplaatsen voorzien van waterdoorlatende verharding. Op die manier vindt een verbetering plaats ten aanzien van het afvoeren van hemelwater. Daarnaast draagt het plan bij aan de ambitie om groen beter te verbinden en toegankelijk te maken. Door groen een duidelijke plek te geven binnen de opzet van het plan, ontstaat een samenhangende buitenruimte die niet alleen functioneel is, maar ook bijdraagt aan biodiversiteit en gebruikskwaliteit voor bewoners. 3.5.7.2 Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de beoogde ontwikkeling in lijn is met de Visie Groen en Biodiversiteit. 3.5.8 Energieplan Gemeente Houten Het Energieplan van de Gemeente Houten is een strategisch beleidskader dat de langetermijnambitie vastlegt om Houten in 2040 energieneutraal te maken. Dit plan vormt de lokale uitwerking van de Regionale Energiestrategie (RES) en is daarmee een essentieel toetsingskader voor alle ontwikkelingen en ingrepen in de fysieke leefomgeving.
De kern van het Energieplan ligt in de versnelling van de energietransitie door in te zetten op twee complementaire sporen: het drastisch reduceren van de energievraag en het overschakelen op duurzame energiebronnen. Het plan beschrijft de aanpak voor de eerstkomende jaren (tot en met 2025) en richt zich daarbij sterk op het creëren van draagvlak en het intensiveren van de samenwerking met inwoners, organisaties en marktpartijen. Voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen en transformaties verplicht het Energieplan tot het realiseren van concrete duurzaamheidsprestaties. Dit behelst onder meer het maximaal inzetten op energiebesparing en isolatie in de gebouwde omgeving en het consequent sturen op aardgasvrije 39 oplossingen voor verwarming en koeling. Daarmee is het Energieplan het leidende document dat eist dat de ontwikkeling niet alleen voldoet aan wettelijke eisen, maar ook proactief bijdraagt aan de gemeentelijke en regionale klimaatdoelstellingen. 3.5.8.1 Relatie tot ontwikkeling Alle beoogde woningen worden gasloos uitgevoerd. Aangezien dit bij het voormalige gebouw niet het geval was, wordt hiermee een bijdrage geleverd aan het reduceren van de energievraag. Om het energieverbruik zo laag mogelijk te maken en bewoners te laten profiteren van duurzaamheidskeuzes is het ontwerp gebaseerd op een energieneutraal plan. De energievraag wordt daarbij zo laag mogelijk gehouden.
Door 415 m² aan zonnepanelen te realiseren wordt de bebouwing volledig energieneutraal (ENG). De energievraag wordt beperkt door hogere isolatie dan het Besluit bouwwerken leefomgeving voorschrijft voor de gevel en het dak, triple glas (HR +++) en een ventilatiesysteem met warmteterugwinning. In combinatie met een hoge luchtdichtheid is het warmteverlies zo klein mogelijk. Bovendien zorgt het gebalanceerde ventilatiesysteem ervoor dat er ‘niet alleen’ in de winter comfortabele aanvoer van frisse lucht is zonder de ramen te hoeven openen. Ook in steeds langere hete zomerperiodes blijven de woningen voorzien van frisse lucht, zonder met de hete buitenlucht te hoeven ventileren. Het energieconcept bestaat uit een bodemwaterpomp per woning met als bron gesloten bodemwarmtewisselaars. Dit levert het hoogste rendement op voor verwarming en tapwater. Bovendien biedt het de kans om de woningen te koelen zonder energiekosten, doordat de bodemtemperatuur koel is in de zomer. Op die manier gaan comfort, duurzaamheid en betaalbaarheid van de energierekening hand in hand. Ieder appartement krijgt een eigen aantal zonnepanelen toegewezen die fysiek gekoppeld worden aan de eigen meterkast. Zo profiteren bewoners van de eigen zonnestroom en kunnen ook de warmtepompen draaien op zonnestroom.
3.5.8.2 Conclusie Met het realiseren van gasloze, duurzame woningen wordt aangesloten bij de uitgangspunten van het Energieplan. 3.5.9 Welstandsnota 2011 Op 23 juni 2011 heeft de gemeenteraad besloten Houten welstandsvrij te verklaren. Voortaan worden omgevingsvergunningen (voor bouwen) niet meer getoetst op welstand. Ter uitvoering van dit besluit is de welstandsnota uit 2004 ingetrokken. Tegelijkertijd is een nieuwe welstandsnota vastgesteld. Deze nota is een feitelijke excessenregeling. Alleen bij zaken waaraan een groot aantal mensen zich ergert zal de gemeente optreden. Besloten is om de beeldkwaliteit, daar waar mogelijk, te sturen via beeldkwaliteitplannen. 3.5.9.1 Relatie tot ontwikkeling In de Startnotitie De Grund zijn stedenbouwkundige randvoorwaarden vastgesteld voor de beoogde ontwikkeling. In paragraaf 3.5.2 is hier reeds op ingegaan. In paragraaf 2.2 wordt dieper ingegaan op de architectuur van de beoogde ontwikkeling. 3.5.9.2 Conclusie De voorgenomen ontwikkeling is niet in strijd met de redelijke eisen van welstand en is en blijft zorgvuldig ingepast in de omgeving. 40 4 Aspecten fysieke leefomgeving en milieu In dit hoofdstuk worden de gevolgen van de ontwikkeling voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving omschreven. Dit heeft betrekking op een brede kijk op de leefomgeving, onder meer vanuit het oogpunt van milieu, duurzaamheid en gezondheid.
Deze aspecten moeten zorgen voor een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Er moet rekening worden gehouden met de instructieregels over een evenwichtige toedeling van functies aan locaties die het Rijk in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) heeft opgenomen en de provincie in haar omgevingsverordening. Indien noodzakelijk worden deze aspecten nader gemotiveerd met een onderzoek. 4.1 Mer-beoordeling Toetsingskader De verplichting voor het opstellen van een milieueffectrapportage (MER) is geïntegreerd in artikel 16.43 van de Omgevingswet (verder: Ow) en in hoofdstuk 11 van het Omgevingsbesluit (verder: Ob). Bijlage V bij het Ob maakt onderscheid tussen projecten waarvoor direct een mer-plicht geldt en projecten waar het bevoegd gezag moet beoordelen of een mer-procedure moet worden doorlopen. De initiatiefnemer benoemt of hier sprake van is in deze motivering. Als er sprake is van een project- mer-beoordelingsplicht moet de initiatiefnemer een aanmeldnotitie opstellen. Deze dient te worden toegevoegd aan deze motivering. De aanmeldnotitie is vormvrij, maar moet minimaal voldoen aan de criteria uit bijlage III van de Europese richtlijn mer. Op basis van de aanmeldnotitie neemt het college van B&W een mer-beoordelingsbesluit waarin zij bepalen of er sprake is van een mer-plicht.
Onderzoek en motivering De onderbouwing fysieke leefomgeving moet voor het aspect mer de volgende punten bevatten: • of een mer-beoordelingsplicht of mer-plicht aan de orde is op basis van Bijlage V van het Omgevingsbesluit; • een toelichting waarom de ontwikkeling wel/niet hieronder valt. Als er sprake is van een mer-beoordelingsplicht: • een aanvulling op de toelichting met een aanmeldnotitie die voldoet aan de criteria uit bijlage III van de Europese richtlijn mer. Een aanmeldnotitie kan ook los van de onderbouwing van de fysieke leefomgeving worden aangeleverd. De voorgenomen ontwikkeling is aan te merken als stedelijk ontwikkelingsproject, categorie J.11. Derhalve is het doorlopen van de m.e.r.-beoordeling noodzakelijk. In dit kader dient een mededeling te worden gedaan van het aangewezen project bij het bevoegd gezag, waarin een beschrijving van het project, de locatie en de mogelijke milieueffecten zijn opgenomen. Ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling is een m.e.r.-beoordeling opgesteld (zie bijlage 13). Hieruit volgt dat het doorlopen van een MER niet noodzakelijk is. Het bevoegd gezag dient in dit kader nog een m.e.r.-beoordelingsbesluit te nemen. Conclusie In het kader van het aspect ‘Mer-beoordeling’ is sprake van een etfal.
41 4.2 Ladder duurzame verstedelijking De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. De instructieregel in artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder is vereist. Artikel 8.0b Bkl regelt dat deze instructieregel ook geldt voor een omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Toetsingskader Het Bkl houdt rekening met de behoefte aan stedelijke ontwikkeling met het oog op het belang van zorgvuldig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand. Onder een stedelijke ontwikkeling wordt verstaan de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening die voldoende substantieel is. Er wordt onderscheid gemaakt tussen ontwikkelingen in en buiten stedelijk gebied, dan wel buiten het stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied. Deze instructieregel geldt ook voor een omgevingsvergunning buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Bij het bepalen óf en hoe de Ladder moet worden toegepast, zijn de volgende aspecten van belang: 1. Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling? 2. Is de stedelijke ontwikkeling nieuw? 3.
Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied? 4. Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling? 5. Ligt de ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Onderzoek en motivering De projectlocatie maakt onderdeel uit van het bestaand stedelijk gebied. De stedelijke ontwikkeling kan wel gekwalificeerd worden als ‘voldoende substantieel’. Hierdoor moet de Ladder voor duurzame verstedelijking doorlopen worden. Om te beoordelen of de stedelijke ontwikkeling als ‘voldoende substantieel’ gekwalificeerd kan worden, moet de jurisprudentie geanalyseerd worden. Zie hiervoor de overzichtsuitspraak van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (ABRvS 28 juni 2017; ECLI:NL:RVS:2017:1724). Zo ligt bijvoorbeeld bij wonen de grens op het op het toevoegen van 11 woningen of meer en/of bij detailhandel op het toevoegen van een brutovloeroppervlak van 500 m2 of meer. Met de voorliggende ontwikkeling worden 30 woningen toegevoegd. Derhalve is er sprake van een voldoende substantiële ontwikkeling, waarvoor de behoefte dient te worden aangetoond. De behoefte aan de ontwikkeling is reeds aan bod gekomen in hoofdstuk 3 van deze motivering Kort samengevat is er voldoende kwalitatieve en kwantitatieve behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling. Het realiseren van 30 seniorenwoningen in verschillende segmenten levert een bijdrage aan de behoefte aan woningen voor deze doelgroep.
Conclusie De Ladder voor duurzame verstedelijking is van toepassing. Op basis van beleidsstukken blijkt dat er behoefte is aan de ontwikkeling. 42 4.3 Duurzaamheid Toetsingskader Beleid Rijk In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI, zie paragraaf 3.1.1.1 van deze ruimtelijke motivering) zijn de ambities van het Rijk opgenomen die onder andere betrekking hebben op de fysieke leefomgeving in Nederland. Onderdeel hiervan is het beleidsdoel om ruimte te bieden voor klimaatadaptatie en energietransitie. Hiervoor heeft het Rijk de volgende beleidsdoelen: • Nederland is in 2050 klimaatbestendig en water robuust. Bij (her)ontwikkelingen wordt voorkomen dat het risico op schade en slachtoffers door overstromingen of extreem weer toeneemt, voor zover dat redelijkerwijs haalbaar is. • Om de klimaatdoelstellingen voor 2050 te behalen is ervoor gekozen dat het grootste gedeelte van de energieproductie wordt gerealiseerd door middel van windparken op de Noordzee. Ook de ruimte op zee is schaars: naast de vraag om ruimte voor energie, is er ruimte nodig voor scheepvaart, visserij, natuur(herstel), luchtvaart, defensieoefengebieden, zandwinning, olie- en gaswinning en recreatie. De opgave is om de juiste maatschappelijke balans te vinden in de ruimtelijke ontwikkeling van de Noordzee binnen de randvoorwaarden van een gezond ecosysteem. Dit is uitgewerkt in het Programma Noordzee 2022-2027.
• De energie-infrastructuur wordt geschikt gemaakt voor duurzame energiebronnen. • De opgave van duurzame energie wordt gerealiseerd met het oog voor de kwaliteit van de omgeving en zo veel mogelijk gecombineerd met een andere functie. Beleid Provincie Omgevingsvisie en Omgevingsprogramma De provincies stellen beleidsdoelen op in hun Omgevingsvisies ten aanzien van de risico’s van de klimaatverandering en energietransitie. In paragraaf 3.2.1 van deze ruimtelijke motivering zijn deze doelen reeds aan bod gekomen. Het gaat kort samengevat om de ambitie om in 2050 een CO2-neutrale provincie te zijn. Daarnaast bestaat de ambitie dat in 2030 minimaal 55% van het elektriciteitsgebruik in de provincie Utrecht hernieuwbaar wordt opgewekt. De energievoorziening is bij voorkeur afkomstig uit duurzame bronnen op het eigen grondgebied. De provincie Utrecht heeft daarnaast als ambitie om in 2050 klimaatbestendig en waterveilig te zijn. Het klimaat verandert; het wordt warmer en de kans op wateroverlast, overstromingen, droogte en hitte neemt toe. De klimaatverandering zal onvermijdelijk effect hebben op stedelijke en landelijke gebieden. Tot 2040 worden veel nieuwe woningen gebouwd, en daarom is het belangrijk om deze woningen klimaatadaptief te ontwikkelen om toekomstige extra investeringen en overlast in de woonomgeving door de verandering van het klimaat te beperken.
43 Daarnaast is er de provinciale ambitie om een robuust klimaatbestendig natuurnetwerk van hoge kwaliteiten met hoge biodiversiteit te ontwikkelen. Bestaande natuurgebieden (Natura 2000-gebieden en Natuurnetwerk Nederland) worden beschermd, verder ontwikkeld en onderling beter verbonden tot één samenhangend groot natuursysteem. Omgevingsverordening en instructieregels In de Omgevingsverordening kan de provincie dwingende bepalingen opgenomen hebben waaraan gemeenten in het omgevingsplan moeten voldoen. Dit noemt men instructieregels. De relevante instructieregel uit de Omgevingsverordening met betrekking tot klimaat en energietransitie is hieronder uitgelicht. Artikel 5.11 Instructieregel weging elektriciteits-infrastructuur Artikel 5.11 van de Omgevingsverordening bepaalt dat voor zover een omgevingsplan voorziet in nieuwe functies, niet zijnde minder dan tien woningen, die tot een aanvullende belasting van de elektriciteits-infrastructuur kunnen leiden, rekening wordt gehouden met de aansluitbaarheid op de elektriciteits-infrastructuur.
De motivering van een omgevingsplan bevat een energieparagraaf met daarin een verslag van het inventariserend overleg tussen de netbeheerder en de initiatiefnemer of de gemeente, waarin weergegeven wordt dat de ontwikkeling past binnen de energie-infrastructuur van de netbeheerder en andere relevante ontwikkelingen voor energiebeheer in de leefomgeving. Omgevingsplan gemeente De gemeente stelt normen en regels vast in het omgevingsplan waaraan getoetst dient te worden. Deze normen kunnen ook betrekking hebben op klimaatadaptatie en energietransitie. De normen worden vervat als omgevingswaarden in het omgevingsplan. De gemeente Houten heeft de volgende regels in het Omgevingsplan opgenomen.
Artikel 22.10 Aansluiting op distributienet voor warmte Met het oog op het waarborgen van de veiligheid en de energiezuinigheid en de bescherming van het milieu is een te bouwen bouwwerk met een of meer verblijfsgebieden volgens artikel 22.10 aangesloten op het in het warmteplan bedoelde distributienet voor warmte als: • het in het warmteplan geplande aantal aansluitingen op het distributienet op het moment van de indiening van de aanvraag om een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit met betrekking tot een bouwwerk nog niet is bereikt; en • de aansluitafstand niet groter is dan 40 meter of groter is dan 40 meter en de aansluitkosten niet hoger zijn dan bij een aansluitafstand van 40 meter. 44 Artikel 22.260 Omgevingsvergunning installeren gesloten bodemenergiesysteem Artikel 22.260 uit het Omgevingsplan bepaalt dat het verboden is zonder omgevingsvergunning een gesloten bodemenergiesysteem aan te leggen of te gebruiken in een interferentiegebied dat is aangewezen in dit omgevingsplan of bij gemeentelijke verordening of omgevingsverordening of met een bodemzijdig vermogen van 70 kW of meer. Onderzoek en motivering Door te kiezen voor herontwikkeling en verdichting op een reeds bebouwde en verharde locatie wordt bijgedragen aan het beperken van extra ruimtebeslag en aan het efficiënter benutten van bestaande stedelijke structuren.
Dit past binnen de uitgangspunten uit onder meer de Nationale Omgevingsvisie, waarin herontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied wordt gezien als een belangrijk instrument voor klimaatmitigatie. In het plan wordt daarnaast rekening gehouden met maatregelen die bijdragen aan klimaatadaptatie. Hierna wordt dit nader toegelicht. Om klimaatbestendig om te gaan met water en ervoor te zorgen dat er tijdens hevige neerslag geen schade aan het gebouw, infrastructuur en voorzieningen ontstaat, wordt een robuust systeem gerealiseerd dat totaal 80 m³ water kan bergen, uitgaande van 40 mm berging per m² verharding. Meer dan 50% wordt door middel van een retentiedak gebufferd en vertraagd afgevoerd. Het overige regenwater wordt zoveel mogelijk op een natuurlijke manier opgevangen, zodat zoveel mogelijk water kan infiltreren en het samen gaat met het creëren van natuurwaarde. Daarbij wordt gedacht aan bijvoorbeeld een ‘rain garden’ waarin hemelwater wordt geborgen en vertraagd afgevoerd. De platte dakvlakken worden geschikt gemaakt voor groene daken die ook bijdragen aan biodiversiteit en verkoeling. Bestaande bomen blijven zoveel mogelijk gehandhaafd; slechts één boom wordt gekapt. Conform het Convenant Duurzame woningbouw van Provincie Utrecht wordt gezorgd voor een hoogwaardige habitat voor insecten en gebouwbewonende soorten: de huismus, vleermuis en gierzwaluw.
Dit wordt gedaan door rekening te houden met de 5 V’s: verblijfplaats, veiligheid, variatie, verbinding en voedsel. Om zoveel mogelijk CO₂-neutraal te bouwen wordt uitgegaan van een MPG-score van maximaal 0,50 conform het niveau ‘Zilver’ van het Convenant Duurzame woningbouw van Provincie Utrecht. Bij de ontwikkeling is oog voor de milieu-impact van zonnepanelen. Daarom wordt voor de toepassing van circulaire Nederlandse zonnepanelen van Solarge gekozen, die niet alleen lichtgewicht zijn maar ook volledig herbruikbaar na het einde van de levensduur. Met de toepassing van kunststof kozijnen wordt daarnaast de milieubelasting in de exploitatiefase beperkt. Er zal uitsluitend duurzaam geproduceerd hout worden toegepast. Op de platte daken wordt citumen dakbedekking toegepast, een circulair product. De vloeren zijn breedplaatvloeren waar mogelijk uitgevoerd met groene beton. Voor de dekvloeren kiezen we voor het toepassen van anhydriet in plaats van zandcement. Tenslotte is de projectlocatie gelegen binnen het dorp Houten, kunnen met de voorgenomen ontwikkeling woningen worden gerealiseerd zonder dat het ten koste gaat van het natuurnetwerk in de provincie. Zo blijven bestaande natuurgebieden beschermd en kunnen ze zich blijven ontwikkelen. Conclusie Het aspect duurzaamheid vormt geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.
45 4.4 Gezondheid Eén van de maatschappelijke doelen van de Omgevingswet is een gezonde fysieke leefomgeving (artikel 1.3 Ow). In artikel 2.1 lid 4 Ow staat dat bij een evenwichtige toedeling van functies in ieder geval rekening wordt gehouden met het belang van het beschermen van de gezondheid. Toetsingskader In dit document moet voor het aspect gezondheid integraal worden toegelicht in hoeverre gezondheid wordt beschermd bij de ontwikkeling van het initiatief. Dit kan aan de hand van onderstaande milieuthema’s: • kwaliteit van de buitenlucht; • geluid door activiteiten; • geluid van wegen, spoorwegen en industrieterreinen; • geluid rond luchthavens; • trillingen; • slagschaduw van windturbines; • bodemkwaliteit; • geur; • spuitzones Wanneer een gevoelige functie nabij agrarische gronden ligt, moet er sprake zijn van 50 meter afstand tot de agrarische grond of tot een planologisch vastgelegde grens tot waar de toepassing van gewasbestrijdingsmiddelen zijn toegestaan (spuitzone). Als er geen spuitzone is vastgelegd en de afstand tot de agrarische grond is kleiner dan 50 meter, moet het plangebied verder weg worden ingepast, of moet alsnog een spuitzone worden vastgelegd op het agrarisch perceel in het omgevingsplan.
Voor overige functies met langdurig verblijf van mensen op locatie moet worden afgewogen op basis van de doelgroep en de duur van blootstelling aan gewasbestrijdingsmiddelen. Deze onderbouwing moet voor het aspect spuitzones de volgende punten bevatten: ligt de (gevoelige) functie nabij agrarische gronden? zo ja: Kan de ontwikkeling worden gerealiseerd op 50 meter afstand van de agrarische gronden? Of zal er in overleg met de gemeente en de agrariër een spuitzone vastgelegd moeten worden in het omgevingsplan? Plan Gezond Actief Leven 2024-2026 Houten Het Plan Gezond Actief Leven 2024-2026 (GALA) is het strategische beleidsdocument van de gemeente Houten, voortbouwend op het Healthy Houten Akkoord, dat de ambitie ‘Op weg naar een gezonde generatie in 2040’ ondersteunt. Dit plan is cruciaal voor de ruimtelijke ontwikkelingen, omdat het een gezonde en beweegvriendelijke leefomgeving als randvoorwaarde stelt. De focus ligt op het aanpakken van drie integrale opgaven: Vitaal Ouder Worden, Kansrijk Opgroeien en het Verkleinen van Gezondheidsachterstanden. Het GALA-plan benadrukt de noodzaak om te investeren in een versterkte sociale basis en het tegengaan van eenzaamheid en mentale kwetsbaarheid onder inwoners. Dit vereist dat de fysieke inrichting bijdraagt aan een veilige en uitnodigende omgeving die actieve leefstijlkeuzes stimuleert.
46 Gezien de goede uitgangspositie van Houten op het gebied van Beweegvriendelijkheid en het hoge fietsgebruik, moeten nieuwe ontwikkelingen deze kwaliteit verder versterken door het creëren van ruimte voor bewegen en ontmoeting, conform de Houtense klimaatdoelstellingen. De Brede Combinatie Functionarissen spelen hierin een sleutelrol. Onderzoek en motivering Gezondheidsbescherming Onder het aspect gezondheid vallen meerdere aspecten zoals luchtkwaliteit, geluid, bodem en trillingen. Deze aspecten worden apart beschouwd in deze ruimtelijke motivering (zie paragraaf 4.13, 4.14, 4.19, 4.17)). Gezondheidsbevordering Ten aanzien van gezondheidsbevordering geldt het volgende. Allereerst is er bij de voorgenomen ontwikkeling aandacht voor groen en buitenruimte. In het ontwerp van de nieuwbouw blijft sprake van een groene inrichting van de buitenruimte. Dit draagt bij aan een prettige verblijfskwaliteit, vermindert hittestress en stimuleert ontmoeting en buitengebruik, wat positief is voor zowel de mentale als de fysieke gezondheid. Daarnaast draagt de stedenbouwkundige opzet bij aan een gezonde leefomgeving. Met het realiseren van een gemeenschappelijke ruimte (huiskamer en atrium) en een groen buitenruimte welke wordt omringd door bomen wordt op een binnenstedelijke locatie een beschutte woonomgeving gecreëerd.
Dit zorgt voor een goede balans tussen levendigheid en rust, wat belangrijk is voor wooncomfort en welzijn. Tot slot stimuleert de situering van het plan het gezonde mobiliteitsgedrag. Deelmobiliteit wordt gefaciliteerd en de locatie heeft een goede aansluiting op de fietsstructuren in Houten. Hierdoor wordt fietsen aantrekkelijker voor bewoners. Conclusie In het kader van gezondheid is sprake van een etfal. 4.5 Water en watersystemen Toetsingskader In een omgevingsplan wordt rekening gehouden met de gevolgen voor het beheer van watersystemen. Daarbij worden, voor een duiding van die gevolgen, de opvattingen van het bestuursorgaan dat is belast met het beheer van die watersystemen betrokken. Het vasthouden en verwerken van regenwater binnen de perceelgrens en het vertraagd afvoeren zijn vastgestelde uitgangspunten. Het gemeentelijke water en rioleringsplan (WRP) 2024-2027, de hemelwaterverordening, rioolverordening zijn de kaders onder het gemeentelijk beleid. Denk bijvoorbeeld ook aan (instructie)regels (al dan niet ter nastreving van omgevingswaarden) uit de provinciale omgevingsverordening en de waterschapsverordening. Daarnaast bevatten de artikelen 5.38 t/m 5.49 Bkl rijksregels.
47 Waterbeheerprogramma 2022-2027 'Stroomopwaarts' Het Waterbeheerprogramma Stroomopwaarts 2022-2027 is het overkoepelende beleidsplan van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR), het waterschap dat verantwoordelijk is voor het waterbeheer in de gemeente Houten. Met dit programma geeft het HDSR invulling aan zijn wettelijke taken om te zorgen voor waterveiligheid (bescherming tegen overstromingen), voldoende water (beheer van waterpeilen en tegengaan van droogte), gezond water (verbeteren van de waterkwaliteit) en de zuivering van afvalwater. Het programma erkent en integreert de grote maatschappelijke opgaven, zoals de klimaatverandering, de grootschalige woningbouwopgave en de noodzaak tot een veerkrachtig en waterrobuust beheergebied. Hiermee legt het Waterbeheerprogramma de strategische basis voor alle operationele maatregelen en de juridische regels die zijn vastgelegd in de Waterschapsverordening. Waterschapsverordening Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden 2024 Op 4 november 2025 is de waterschapsverordening Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden 2024 vastgesteld door het Algemeen Bestuur van het waterschap. Deze verordening fungeert als het juridische instrument onder de Omgevingswet.
Met deze Verordening wordt invulling gegeven aan de wettelijke taken van het hoogheemraadschap om te zorgen voor waterveiligheid, voldoende water en gezond water, in lijn met de Europese en nationale regelgeving. De Verordening bevat de bindende regels en verboden met betrekking tot het beheer en gebruik van waterkeringen, oppervlaktewater en waterstaatswerken. Concreet legt de Waterschapsverordening de eisen vast voor handelingen zoals het lozen op oppervlaktewater, het aanleggen en wijzigen van waterstaatswerken, en de verplichtingen rondom de bescherming van het grondwater. Dit juridische kader is de concrete uitwerking van de beleidsdoelen uit het Waterbeheerprogramma 'Stroomopwaarts 2022-2027' en borgt daarmee dat de maatschappelijke opgaven rondom klimaatadaptatie en waterrobuuste inrichting in het beheersgebied worden gerealiseerd bij ruimtelijke ontwikkelingen. Bodem- En Waterprogramma Provincie Utrecht 2022-2027 Het Bodem- en Waterprogramma Provincie Utrecht 2022-2027 (BWP) bundelt het provinciale bodem- en waterbeleid en vervult de wettelijke plicht tot het opstellen van een Regionaal Waterprogramma, zoals voorgeschreven door de Omgevingswet.