VVD bijdrage 1e termijn

VVD Horst aan de Maas – Jaarstukken 2024 Voorzitter, 2024 sluit af met een positief resultaat van 6,4 miljoen euro. Op papier goed nieuws, maar als VVD plaatsen we toch kanttekeningen. Meevallers zoals hogere OZB- of toeristenbelasting zijn mooi, maar incidenteel en dus geen beleid. Het is prettig dat de cijfers gunstig uitvallen, maar we kunnen daar geen structurele keuzes op baseren. Het college zegt: “Bij onzekerheid op de lange termijn niet alles meteen op de kop zetten.” Maar juist in onzekere tijden moet je durven sturen. Niet afwachten of Den Haag met oplossingen komt. Wederom zien we grote afwijkingen tussen begroting en realisatie: ruim 6 miljoen euro. Netjes gerapporteerd – complimenten daarvoor – maar het roept wel vragen op over hoe realistisch onze begrotingen zijn. We schuiven 2,6 miljoen door naar volgend jaar. Dit gebeurt inmiddels structureel. Zijn we geld aan het reserveren voor plannen die maar niet van de grond komen? Sevenum ontbreekt wéér op de projectenlijst. Daardoor voelen inwoners zich daar terecht achtergesteld. Ook de zorgkosten lopen op. Er zijn meer Wmo-aanvragen, de jeugdzorg wordt complexer, en trajecten duren langer. Dat vraagt om een toekomstbestendige aanpak, niet om jaarlijkse reparaties. Dan de inhuur van personeel: die stijgt van 20% naar 22,2% van de loonsom. Dat is veel.

Hoe maken we werken bij de gemeente weer aantrekkelijk voor vaste krachten? Een positief punt is de komst van de triagetafel bij huiselijk geweld – een VVD-punt waar we enorm trots op zijn. Kaderbrief 2026 Allereerst dank aan de ambtelijke organisatie voor het opstellen van deze kaderbrief. De kaderbrief 2026 is opgesplitst in thema’s, we zullen ons dan ook richten op deze thema’s. Vitale kernen – Ken de dorpen Onze zestien dorpen zijn het kloppend hart van Horst aan de Maas. Elk dorp is anders, met eigen wensen, initiatieven en uitdagingen. Daarom steunen we de dorpsgerichte samenwerking en gebiedsgericht werken – mits dat leidt tot écht maatwerk. Participatie begint bij vertrouwen. Dorpsraden en inwoners hebben bewezen dat zij prima in staat zijn om zelf toekomstgerichte plannen te maken. De gemeente moet die ruimte blijven bieden. Participatie moet ondersteunen en uitnodigen – niet sturen of legitimeren wat al is bedacht. Geen afvinklijst, maar echte samenwerking. Als VVD willen we bouwen in álle dorpen. Leefbaarheid betekent ook dat jongeren en ouderen in hun eigen kern kunnen blijven wonen. We realiseren ons goed dat woningbouw geen kwestie van één jaar is. Maar onnodige vertragingen van bijna vier jaar, zijn voor ons onbegrijpelijk. Een voorbeeld daarvan is ‘t Mäöleveld.

Over voorzieningen in de dorpen willen we duidelijk zijn: de VVD Horst aan de Maas blijft pal staan voor het behoud van lokale accommodaties. Samenvoegen tussen dorpen heeft niet onze voorkeur. Juist het verenigingsgevoel, sporten en ontmoeten in het eigen dorp is cruciaal voor leefbaarheid en sociale veiligheid – een mooi voorbeeld hiervan is RKSV Wittenhorst. Er komt extra geld voor erfgoed en cultuur – op zich positief. Maar we wachten ook nog steeds op het beloofde protocol voor toezicht en handhaving op erfgoed. Een sterke sociale basis – van zorg naar doen wat werkt Een sterke sociale basis houdt onze gemeenschap bij elkaar – dankzij mensen, verenigingen, vrijwilligers en professionals. De VVD steunt de beweging van ‘meer zorg naar meer gezondheid’, maar kijkt kritisch naar hoe die transformatie in de praktijk uitpakt.

De kaderbrief spreekt over ‘beweging’, ‘verandering van houding’ en ‘transformatie’. Dat klinkt veelbelovend, maar inwoners en zorgverleners hebben vooral behoefte aan duidelijkheid. Wat verandert er concreet? Wat blijft? En wie is waar verantwoordelijk voor? We waarderen de inzet op preventie, laagdrempelige hulp en zelfredzaamheid – denk aan initiatieven als Thuis IN! en Onze Loods. Maar laten we scherp blijven: dit mag nooit ten koste gaan van mensen die écht hulp nodig hebben. De recente problemen in de jeugdhulp hebben pijnlijk duidelijk gemaakt dat vertrouwen alléén niet genoeg is. Controle, transparantie en financiële degelijkheid zijn essentieel. Onze Loods ontwikkelt zich tot een toegankelijke ontmoetingsplek – positief. Maar we willen wél duidelijkheid over de structurele kosten. Zeker nu de NLW wordt afgebouwd, is het belangrijk om goed in beeld te hebben hoe we deze voorziening betaalbaar houden. Voorzitter, de druk op het sociaal domein is groot. De zorgvraag stijgt, de tarieven stijgen, en de compensatie vanuit het Rijk blijft achter. Dat vraagt scherpe keuzes. We moeten inzetten op wat werkt, maatschappelijke partners de ruimte geven, maar wél blijven sturen op effect, resultaat en betaalbaarheid. Een natuurlijk en vitaal landelijk gebied – ruimte voor realisme Voor Horst aan de Maas is het buitengebied geen decor, maar een levensader.

Er wordt gewoond, gewerkt, ondernomen en gerecreëerd. We erkennen de toenemende complexiteit, maar waarschuwen voor ambities zonder realiteitszin, draagvlak of economische onderbouwing. De kaderbrief wemelt van de abstracte termen zoals “de strijd om de ruimte”, “ruimtelijke arrangementen”. Maar wat betekent dit concreet voor onze inwoners, agrariërs en ondernemers die nú willen investeren? De VVD pleit voor helderheid en haalbaarheid. Geen omgevingsbeleid dat zogenaamd ‘alles in balans brengt’, maar in werkelijkheid leidt tot verwarring en stilstand. Denk daarbij aan de werkwijze aangaande spuitzonering en uit de concept-omgevingsvisie de zone van 250 tot 500 meter rond dorpen waar agrarische bedrijven worden geweerd – zonder heldere onderbouwing, economische impactanalyse of perspectief voor bestaande bedrijven. Dit zet het buitengebied op slot en ontmoedigt investeringen in verduurzaming, terwijl juist díe ondernemers bijdragen aan voedselvoorziening, biodiversiteit én energietransitie. Voorzitter, wij kunnen ons dan ook niet vinden in de huidige concept-omgevingsvisie. Wat gepresenteerd wordt als richtinggevend beleid, is een idealistische worst die steeds verder wordt uitgehangen, zonder concreet houvast. Wij willen een beleidsarme visie: ruimte voor maatwerk, ondernemers, dorpen en gezond verstand. Geen dichtgetimmerd plan gebaseerd op ideologische luchtkastelen.

Ook bij de uitvoering van de Omgevingswet pleiten we voor eenvoud. Voorkom dat we verzanden in ‘beleid om het beleid’. Werk aan overzicht, bundeling van regels, en een praktisch Omgevingsplan. Voorzitter, onze inwoners en ondernemers willen perspectief – geen papieren werkelijkheid. Wees eerlijk over wat wél en níet kan. Voorkom dat het buitengebied vastloopt in abstracte visies en onhaalbare doelstellingen. Duurzaam Horst aan de Maas – doen wat werkt, niet wat mooi klinkt Voor ons is duurzaamheid geen ideologie, maar een praktische opgave: haalbaar, betaalbaar en gedragen. Dat vraagt om slimme keuzes, draagvlak en ruimte voor innovatie. De nieuwe Energievisie in 2025 biedt een uitgelezen kans om te breken met het eenzijdige elektrificatie-denken. Zoals we eerder zeiden: volledige elektrificatie is een utopie. Ons netwerk kan het niet aan, en het idee dat elk huishouden straks een warmtepomp en laadpaal heeft, is fysiek, financieel en maatschappelijk onhaalbaar. Daarom herhalen we ons pleidooi: breid KODE uit naar álle vormen van duurzame energie – ook groen gas. Geen blokkades, maar energie die wérkt voor mensen. En kijk verder: onderzoek de haalbaarheid van een SMR (Small Modular Reactor) in onze regio, doe dit samen met de provincie. Als we echt energieonafhankelijk en toekomstbestendig willen worden, moeten we álle opties durven verkennen.

Bij klimaatadaptatie, biodiversiteit en waterkwaliteit onderschrijven we het belang van wettelijke doelen, zoals de Kaderrichtlijn Water. Maar die doelen moeten wél realistisch en haalbaar zijn. We mogen best uitspreken dat wat Den Haag of Europa wil, soms simpelweg niet kán. Liever eerlijkheid dan papieren schijnzekerheid. Voorzitter, inwoners willen duurzame keuzes die werken. Geen dure hobby’s of ideologisch wensdenken, maar haalbare oplossingen waar je als burger, ondernemer of vereniging écht iets aan hebt. Een toekomstbestendige en innovatieve economie – ondernemers de ruimte geven Een sterke lokale economie begint bij ondernemers die écht ruimte krijgen – agrariërs, industriëlen, MKB’ers, toeristische ondernemers. Zij zijn de motor van werkgelegenheid, leefbaarheid en toekomst. De gemeente moet hen niet beperken met vage visies of top-down beleid, maar juist faciliteren. Ondernemers willen vooral dat vergunningen op tijd komen, infrastructuur op orde is en regels duidelijk zijn. Dát is de kerntaak van de gemeente. Over de agrarische sector waren we al glashelder: de koers in de omgevingsvisie baart ons zorgen. Het uitgangspunt moet zijn: perspectief. Boeren weten zelf wat past bij hun grond, keten en markt – laat hen die ruimte nemen.

Wat betreft bedrijventerreinen: we steunen het idee om op bestaande terreinen ruimte te maken en doorgroeiende bedrijven te verplaatsen naar Klaver 7. Maar laten we daar héél duidelijk over zijn: Klaver 7 is het laatste uitgeefbare industriegebied van onze gemeente. Wat de VVD betreft is Klaver 7 uitsluitend bedoeld voor bedrijven uit onze gemeente, de uitgifte gebeurd wat ons betrefd gefaseerd, voor ons hoeft Klaver 7 niet binnen 10 jaar vol, dat mag ook best 20 of 50 jaar zijn. Als het vol is, hebben we geen alternatief meer. Bij Toverland geldt: geen bestemmingsplan verbrede reikwijdte zonder harde evaluatiemomenten en een noodrem. Als de kaders niet werken, moet de raad kunnen bijsturen. We tekenen geen blanco cheque. (Arbeids)migratie en integratie – grip houden op instroom, draagvlak bewaken De woningnood is nijpend. Starters, jonge gezinnen en senioren staan al jaren op een wachtlijst. In die context kunnen wij niet uitleggen dat statushouders voorrang krijgen op woonruimte. Voor de VVD geldt: eigen inwoners gaan voor. Altijd. Wat betreft de huisvesting van arbeidsmigranten: dat moet netjes, schoon, veilig en zonder overlast. Goede huisvesting vraagt om voorspelbaarheid en ruimte voor kwaliteit. Daarom pleiten wij ervoor dat het mogelijk moet zijn om vergunningen af te geven voor méér dan 15 jaar.

Alleen dan durven huisvesters echt te investeren in duurzame en kwalitatieve voorzieningen. Over de Doorstroomvoorziening zijn we altijd kritisch geweest. Niet omdat we niets willen, maar omdat het geen structurele oplossing is – maar een angstgedreven reactie op Haagse druk. Nu de maximale verblijfsduur is geschrapt, dreigt het zelfs een eindstation te worden – op kosten van de gemeente. Voor ons is dat onacceptabel. Integratie is belangrijk, maar geen kerntaak van de gemeente. Werkgevers, onderwijs en maatschappelijke organisaties zijn hier primair verantwoordelijk. De gemeente kan ondersteunen, maar is geen inburgeringsfabriek. Voor de VVD betekent migratiebeleid: grip op instroom, en voorrang voor eigen inwoners. Gemeentelijke organisatie – terug naar de basis, met realisme en betrouwbaarheid De VVD waardeert de inzet van onze ambtelijke organisatie. Voor ons staat één ding voorop: de gemeente moet betrouwbaar, overzichtelijk en bereikbaar zijn voor inwoners. Dat begint met het gewoon goed doen van gewone dingen. De veelheid aan ‘verbetersporen’ getuigt van ambitie, maar roept ook vragen op. Hebben we niet te veel hooi op de vork genomen? Ook de personele druk verdient nuchtere aandacht. We lezen dat we veel zelf doen en daardoor relatief duur zijn. Maar dat is geen excuus voor eindeloze groei. Wat kunnen we stoppen, uitbesteden of anders organiseren? Niet méér, maar beter.

En dan het financiële verhaal. Er wordt nog steeds gesproken over een ‘ravijnjaar’. Laten we ophouden met angstretoriek. Doe wat gezonde organisaties doen: plannen op wat zeker is, ruimte laten voor onzekerheden, en géén structurele uitgaven zonder structurele inkomsten.