RIB.24.054 Raamovk Jeugd-Wmo-Participatie

Stuknummer: 24.0002961

Raad 20-08-2024 RIB.24.054

raadsinformatiebrief van

: Burgemeester en wethouders

portefeuillehouder

: R. Bouten

aan

: De leden van de gemeenteraad

datum

: 28/05/2024

status

: Actieve informatie

openbaar

: Ja

Onderwerp Evaluatie raamovereenkomsten Jeugd, WMO, Participatie

Aanleiding In 2022 zijn regionaal, voortvloeiend uit het programma Sturing en Inkoop, verschillende raamovereenkomsten aangegaan met een looptijd van vier jaar1. Alle raamovereenkomsten hebben een optionele verlenging van maximaal twee maal drie jaar. De huidige raamovereenkomsten lopen tot en met 31 december 2025. Conform de raamovereenkomsten moeten de gemeenten in Noord-Limburg, en op enkele onderdelen ook in Midden-Limburg, de gecontracteerde aanbieders voor 1 april 2025 laten weten of ze de raamovereenkomsten verlengen of beëindigen. Als de gemeenten kiezen voor verlenging (eventueel met aanpassingen), dan is dat voor een periode van drie jaar. Bij beëindiging wordt er een nieuw inkooptraject uitgevoerd om vanaf 1 januari 2026 geldende contracten te hebben. Omdat een gedegen inkoop minimaal anderhalf jaar tijd in beslag neemt, is de regio eind 2023 gestart met de evaluatie van de bestaande raamovereenkomsten. Om hierover een besluit te kunnen nemen zijn er evaluaties uitgevoerd.

Belangrijkste informatie De besluiten over de afzonderlijke evaluaties zijn genomen in het Dagelijks Bestuur van de MGR Sociaal Domein Limburg Noord (hierna: MGR) van respectievelijk 25 april 2024 (Jeugd) en 31 mei 2024 (Wmo en Participatie). Het gaat over raamovereenkomsten op de schaal van Noord-Limburg. Dit heeft geleid tot de volgende uitkomst.

1 Uitgezonderd Jeugd segment 1, getiteld: Opname vervangende behandeling en behandeling met verblijf. Deze

raamovereenkomst is aangegaan per 2023 met een initiële looptijd van drie jaar. Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst

Postbus 6005 / 5960 AA Horst

T 077 – 477 97 77

F 077 – 477 97 50

Pag. 2 van 6

Onderdeel

Jeugd segment 22 Wonen Jeugd segment 3 Dagbesteding en dagbehandeling Jeugd segment 4 Ambulant (m.u.v. dyslexie en vaktherapie) 3 Wmo segment 1A Volwassenen met een complexe en meervoudige ondersteuningsvraag 4 Wmo segment 1B Volwassenen met een kortdurende en enkelvoudige ondersteuningsvraag Wmo segment 2A Volwassenen met een langdurige ondersteuningsvraag Wmo segment 2B Volwassenen met aan ouderdom gerelateerde beperkingen Wmo segment 3A Hulp bij huishouden Wmo segment 3B Logeren Participatie Collectief Participatie Individueel

Verlengen met of zonder aanpassingen X

Voorbereiden nieuwe inkoop en contractering X X

X X X X X X X X

Voor zowel Jeugd als Wmo geldt dat er een grote mate van tevredenheid is. Tegelijkertijd zijn er op een aantal onderdelen aandachtspunten die leiden tot wijzigingen. De realisatie van een passend zorglandschap, de rol van de gemeentelijke toegang en de kostenontwikkeling vragen om aandacht. Voor Jeugd geldt dat dit niet in alle gevallen binnen de huidige raamovereenkomsten kan worden opgelost. En voor Wmo geldt dat dit wel kan. Meer informatie hierover leest u verderop in deze raadsinformatiebrief. Bij een aantal onderdelen vindt nog besluitvorming plaats door het Dagelijks Bestuur van de MGR. Hierover wordt u na de zomer 2024 geïnformeerd. Het zijn raamovereenkomsten die zijn aangegaan op de schaal Noorden Midden-Limburg. Het gaat om: • Jeugd segment 1 Opname vervangende behandeling en behandeling met verblijf. •

Jeugd Integrale Crisishulp.

•

Wmo Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en Bemoeizorg & Preventie.

Doel van de evaluaties De samenwerking die regionaal met het sluiten van de raamovereenkomsten per 2022 en 2023 met aanbieders is aangegaan, betekent ook: samen kijken naar wat goed gaat, wat minder goed gaat en wat er samen verbeterd 2 Bij Jeugd segment 2, 3 en 4 gaat het regionaal om vijftien raamovereenkomsten, waarvan elf regionaal (alle gemeenten) en

vier lokaal. 3 Bij Jeugd segment 4 zijn twee uitzonderingen. Voor dyslexie vindt een verlenging plaats. Voor vaktherapie wordt nader onderzocht welke richting de regio op wenst te gaan. Dit in het licht van de ontwikkelingen rond de Hervormingsagenda Jeugd, de afbakening van de reikwijdte van jeugdhulp en het daadwerkelijk gebruik van vaktherapie als zelfstandige hulpvorm. 4 Bij Wmo segment 1A, 1B, 2A, 2B, 3A, 3B gaat het om twaalf raamovereenkomsten, waarvan zeven regionaal (alle gemeenten) en vijf lokaal.

2

Pag. 3 van 6

kan worden. De evaluaties zijn daarom samen met onze gecontracteerde partners uitgevoerd. Ook zijn medewerkers bij gemeenten bevraagd die veel te maken hebben met de raamovereenkomsten. Voor alle evaluaties geldt dat er diverse aandachts- en verbeterpunten zijn aangedragen. Door beter gebruik van data, en de regionale monitoring daarvan, is het inzicht toegenomen. Echter zijn er op enkele onderdelen ook aandachtspunten die, ook in geval van een verlenging, kunnen leiden tot wijziging van bestaande afspraken. Bijzonderheden per evaluatie Er is een hoge mate van tevredenheid over de uitvoering van diverse segmenten. Ook hebben aanbieders, MGR en gemeenten goede stappen gezet als het gaat om het houden van contractgesprekken en wordt het gezamenlijk werken aan de ontwikkeldoelen over het algemeen als positief beoordeeld. Dit draagt bij aan een goede relatie en samenwerking tussen aanbieders onderling en tussen aanbieders, MGR en gemeenten. Ondanks deze positieve punten zijn de doelen zoals geformuleerd vanuit het Programma Sturing & Inkoop nog niet behaald. Naast een passend zorglandschap en voldoende zorgaanbod van hoge kwaliteit gaat het dan vooral om het verkrijgen van meer inzicht in, en grip en sturing op het sociaal domein en het beperken van de administratieve lasten en bureaucratie.

Jeugd segment 2, 3 en 4 Enkele voorbeelden van aandachtspunten (niet uitputtend) zijn: • De zwaarte van ingezette zorg en de kosten per cliënt nemen in veel subsegmenten toe; • Een toename van de inzet van niet gecontracteerd aanbod (NGA); • Onduidelijkheid over het gebruik van de stapelingsmatrix en de stapeling van producten; • Tijdrovende discussie tussen medewerkers van aanbieders en toegangsmedewerkers over passende inzet; • De huidige indeling van het zorgaanbod is niet altijd passend (bijvoorbeeld bij segment 3; dagbesteding/ dagbehandeling en bij segment 4 producten perspectief 2/jeugd-GGZ); • Verschillen in bekostigingssystematiek zorgen niet voor afname van de administratieve last. De aandachtspunten kunnen op basis van de huidige informatie niet volledig binnen de huidige raamovereenkomsten worden opgelost. Daarom werken we de komende maanden de gewenste wijzigingen verder uit. Mocht er op basis van de uitwerking alsnog worden geconcludeerd dat dit juridisch gezien wel past binnen de bestaande overeenkomsten, dan wordt er alsnog overgegaan tot de optie: verlenging raamovereenkomsten met wijzigingen. Omgekeerd kan ook het geval zijn. Regionaal zien wij onszelf genoodzaakt dit voorbehoud te maken en ruimte te scheppen om nu aan de slag te gaan met de benodigde wijzigingen.

In de evaluatie zijn enkele regionale en landelijke ontwikkelingen genoemd die we niet los kunnen zien van de uitkomsten uit deze evaluatie. De huidige raamovereenkomsten kennen te weinig flexibiliteit om adequaat in te spelen op deze ontwikkelingen. Enkele voorbeelden van die ontwikkelingen die uitgewerkt en/of geïmplementeerd moeten worden: • Hervormingsagenda Jeugd inclusief inzetten op stevige lokale toegangsteams. • Continuïteit zorglandschap bij met name grote aanbieders. • Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.

3

Pag. 4 van 6

• •

De huidige knelpunten in de combinatie onderwijs/zorg. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA).

Wmo Maatwerkdiensten Enkele voorbeelden van aandachtspunten zijn (niet uitputtend) bijvoorbeeld: • In het segment hulp bij het huishouden is er weinig zicht en grip op de output; • In het segment hulp bij het huishouden zijn er onvoldoende beheersinstrumenten om de doelstelling 'uitkomen met de budgetten die we beschikbaar hebben’ te kunnen behalen; • Er is inzicht en sturing op enkele kritische prestatie-indicatoren (KPI’s), maar niet op alle KPI’s uit de overeenkomsten; • Het aanspreken van betrokkenen op het realiseren van ontwikkeldoelen gebeurt beperkt, omdat het in de doelen ontbreekt aan een tijdsbinding en eenduidigheid; • Administratieve last en bureaucratie ten gevolge van het ontbreken van gezamenlijk beleid op onderdelen. Een belangrijk voorbeeld is het uniform werken in het toegangsproces. De aandachtspunten kunnen op basis van de huidige informatie, juridisch gezien, binnen de huidige raamovereenkomsten worden opgelost. Daarom worden de komende maanden de gewenste wijzigingen uitgewerkt. Participatie Collectief De belangrijkste conclusies in het evaluatierapport luiden als volgt. • De formatie van voldoende groepsgrootte verdient aandacht. Dat geldt ook voor het partnerschap. Hierop kunnen gemeenten en aanbieders beide investeren; • Binnen de contractering is het van belang dat er voldoende aanmeldingen zijn om de groepen te kunnen vullen.

Lukt dat niet, dan kan dit tot hiaten leiden en mogelijk tot minder aanbod. Bij kleine groepsgrootte staat het aanbod kostentechnisch onder druk; • De KPI’s in de huidige vorm worden voortgezet; • De 80% norm van personen welke uitstromen naar betaald werk, wordt nu nog niet behaald. Een heroverweging of deze KPI haalbaar is kan worden meegenomen; • Tarifering is voor wat betreft de aanbieders een aandachtspunt. Participatie individueel De belangrijkste conclusies in het evaluatierapport luiden als volgt. • Voor wat betreft de zorgdekking is de constatering dat gemeenten voldoende variëteit ervaren in aanbod. De aanbieders hebben tevens de ervaring dat de aangeboden cliënten passen op het aanwezige aanbod. Het matcht dus; • Op het onderdeel partnerschap en samenwerking is de conclusie dat er voldoende samenwerking plaatsvindt en dat de samenwerking geschiedt op basis van een inhoudelijk en professioneel goede verstandhouding in een prettige werksfeer; • Er wordt voldoende flexibiliteit ervaren in de raamovereenkomsten om de beweging naar werk en participatie te vinden. Er kan nog winst behaald worden op het onderdeel ontwikkeling van het potentieel. Dit is te realiseren binnen de huidige raamovereenkomsten aangezien deze zijn ingekocht via Open House;

4

Pag. 5 van 6

•

De KPI’s voor individueel voldoen wel, maar kunnen verbeterd worden door klantervaringen, en ervaringen van werkgevers mede op te nemen. De administratieve lastenvermindering is gerealiseerd. De tarifering kan nader worden besproken. Hierin worden suggesties gedaan om een tussenklasse in te passen (aangezien het tariefverschil MBO-HBO) als (te) groot wordt ervaren. Dit zou kunnen worden opgelost door trajectprijzen te introduceren. Beide oplossingsrichtingen zouden kunnen worden opgepakt/besproken binnen de huidige raamovereenkomst.

Opdrachten Participatie loopt niet via het berichtenverkeer, gemeenten en aanbieders leveren dus separaat datasets aan. Dit kan leiden tot lagere validiteit door incompleetheid van data. Hierin is nog winst te behalen. Niet alle contractpartijen hebben overigens opdrachten gekregen. De evaluatie raamovereenkomsten per domein is c.q. wordt nadat deze zijn vastgesteld gepubliceerd op de website van de MGR: www.sociaaldomein-limburgnoord.nl. Vervolg Op basis van de in deze brief genoemde besluitvorming zijn de vervolgstappen voor een nieuwe inkoop of verlenging direct in gang gezet. De beoogde verbeteringen kunnen alleen worden gerealiseerd met de inbreng van alle betrokken partijen en disciplines. Daarom doen we als gemeenten, waar dit van toepassing is, hiervoor het komende anderhalf jaar opnieuw een beroep worden gedaan op onze ketenpartners zoals zorgaanbieders. Als regio doorlopen het Programma Sturing en Inkoop (2019-2021) niet in zijn geheel opnieuw, maar behouden we wat goed is. De nadruk ligt op onderdelen waar verbeteringen nodig zijn. Daarmee kunnen we samen richting geven aan een toekomstbestendig zorglandschap. Hoewel dit proces de komende maanden van alle partijen tijd en inzet vraagt, is het belangrijk dat de lopende raamovereenkomsten worden uitgevoerd zoals deze op dit moment van kracht zijn.

Daarmee is er ook continuïteit in de huidige hulp en ondersteuning voor inwoners. Waar sprake is van een nieuwe inkoop is dit eveneens onderdeel van gesprek. Hierover maken we als regio afspraken met de zorgaanbieders. Het voorbereiden op een nieuw inkooptraject en contractering betekent niet dat bestaande ontwikkelingen stilvallen. Voor segmenten waar een nieuwe inkoop wordt voorbereid, ziet de planning er op hoofdlijnen als volgt uit:

Communicatie De betrokken zorgaanbieders zijn of worden per onderdeel geïnformeerd over de besluiten die zijn genomen.

5

Pag. 6 van 6

Vervolgprocedure raad Er is voor de regio Noord-Limburg een regionale raadsbijeenkomst gepland op woensdag 19 juni van 19.30 tot 21.00 uur in het gemeentehuis van Horst aan de Maas. Hiervoor is via de griffie informatie aangereikt aan de raden. Het aanmelden verloopt via de MGR. Onderwerp zijn de evaluaties raamovereenkomsten Jeugd en Wmo. Voor de onderdelen segment 3 en 4 Jeugd is een nieuwe inkoop in voorbereiding. Hiervoor dient de Inkoopstrategie Jeugd te worden aangepast. Hierover zullen de colleges in de regio Noord-Limburg een besluit nemen. Voordat het zover is wordt de raden die hier belangstelling voor hebben, via een raadsconsultatie de gelegenheid gegeven hierop te reageren. Dit zal op een nader te bepalen moment in het vierde kwartaal van 2024 zijn.

6