RIB.24.050 Geen zienswijze Jaarstukken MGR
Tekst van het document
Functionaris gegevensbescherming en privacy officer Voor de werkzaamheden van de functionaris gegevensbescherming wordt gebruik gemaakt van een externe dienstverlener. De privacy officer wordt, op basis van behoefte, ingehuurd bij de gemeente Venray.
22
Overhead Het Besluit Begroting en Verantwoording schrijft voor de overhead centraal te begroten en in de begroting een apart overzicht “overhead” op te nemen. Dit leidt ertoe dat in de lasten van module 1 en module 2 alleen de kosten van het primaire proces zijn opgenomen. De bijbehorende overheadkosten zijn separaat opgenomen, maar worden wel per module inzichtelijk gemaakt. Het overzicht “overhead” geeft het algemeen bestuur inzicht in de totale overhead van de MGR. Aan de detaillering van dit overzicht worden door het BBV geen eisen gesteld, met uitzondering van de bepaling dat er minimaal een scheiding moet zijn tussen de lasten en de baten.
23 Personeel Met overhead personeel worden bedoeld de directie, management- en algemene ondersteuning. Huisvesting De MGR is gehuisvest in het bedrijfsverzamelgebouw Keizerveld 91b in Venray. De ruimte van de MGR is gehuurd en biedt naast verschillende typen werkplekken ook een tweetal vergaderruimten. Tevens zijn de aan huisvesting gerelateerde kosten zoals schoonmaak en onderhoud hier opgenomen. Overige bedrijfsvoeringskosten In deze kosten zijn inbegrepen de onderhoudskosten ICT voor het contractmanagement-systeem, een kwaliteitsbewakingssysteem en een datawarehouse. Daarnaast zijn hier de met de dienstverlening van de gemeente Venray gepaard gaande kosten opgenomen. Gemeentelijke bijdrage overhead Volgens de notitie verbonden partijen van de Commissie BBV moet de MGR de baten volledig onder de directe taakvelden neerzetten en niet onder overhead. Dit omdat de taken in mandaat worden uitgevoerd. De kosten voor de inkoop van zorg komen ook niet terug in de begroting en de jaarstukken van de MGR. Om die reden zijn er alleen lasten onder het onderdeel overhead verantwoord. De vier overige volgens de BBV verplicht gestelde paragrafen zijn niet relevant en worden niet opgenomen. Het betreft: • Lokale heffingen • Onderhoud van kapitaalgoederen • Verbonden partijen • Grondbeleid.
Financiele begroting
2025-2028 Incl. gewijzigde begroting
2024
24
5. Financiële begroting 2025 – 2028 en gewijzigde begroting 2024 5.1. Recapitulatie overzicht van baten en lasten – Uitvoeringslasten De MGR maakt voor haar financiële begroting onderscheid tussen de uitvoeringslasten van beide modules en de programmalasten van de regionale samenwerking BW MO B&P. In deze paragraaf zal nader worden ingegaan op de uitvoeringslasten van beide modules en in paragraaf 5.2 treft u nadere toelichting aan op de programmalasten van de regionale samenwerking BW MO B&P. De begroting van de uitvoeringslasten ziet er als volgt uit:
25
De totale uitvoeringslasten nemen in de gewijzigde begroting 2024 toe met € 474.000 ten opzichte van de primitieve begroting 2024 en komen daarmee uit op € 3.376.000 (toename personeelskosten zowel eigen personeel door cao aanpassingen als hoger ingeschat aandeel ingehuurd personeel). Hiervan heeft € 275.000 betrekking op lasten van een aantal ingezette activiteiten die in 2024 worden afgerond en waarvoor ultimo 2023 een bestemmingsreserve ter grootte van € 275.000 is gevormd. Voor 2025 bedragen de begrote uitvoeringslasten € 3.168.000, hetgeen € 208.000 lager is dan de gewijzigde begroting 2024.
Gemeentelijke bijdrage In onderstaande tabel is een overzicht van de gemeentelijke bijdragen in de uitvoeringskosten van de MGR opgenomen.
De gemeentelijke bijdragen nemen in de gewijzigde begroting voor 2024 af met ca. € 12.000. (module 1: toename € 52.000, module 2: afname € 64.000). De hogere uitvoeringskosten worden gecompenseerd door de inzet van de bestemmingsreserve en de opbrengst uit rentebaten die in de begroting van 2024 niet waren opgenomen. Voor 2025 nemen de gemeentelijke bijdragen toe met € 57.000 tot in totaal € 2.841.000. Een specificatie van de berekeningen van de bijdragen voor 2024 en 2025-2028 per gemeente en gesplitst per module is opgenomen in bijlage 1.
26
Overige baten De overige baten bestaan uit de aan de Midden-Limburgse gemeenten door te berekenen uitvoeringslasten voor segment 1 en crisiszorg. Aangezien deze lasten binnen de MGR zijn opgenomen onder module 1 en de Midden-Limburgse gemeenten niet deelnemen in module 1, worden deze kosten apart doorberekend. In de gewijzigde begroting 2024 nemen deze baten toe met € 62.000 als gevolg van de hogere kosten bij de verbijzonderde toegang in 2024. Bij het opstellen van deze begroting is als vooronderstelling gehanteerd dat de Midden-Limburgse gemeenten gedurende de volledige begrotingsperiode blijven deelnemen aan de overeenkomst jeugdhulp segment 1 en integrale crisishulp. Een besluit hiertoe moet echter nog genomen worden. Daarnaast zijn onder de overige baten de verwachte rentebaten opgenomen. De specificatie van deze post, verdeeld per module luidt als volgt:
De verdeling van de uitvoeringskosten segment 1 over de midden-Limburgse gemeenten is gebaseerd op het inwoneraantal op 1 januari 2024. Na afloop van het boekjaar zal een afrekening op basis van de werkelijke kosten plaatsvinden. Personeelskosten
De personele lasten nemen in de gewijzigde begroting 2024 toe met € 515.000 tot in totaal € 2.795.000. Voor de uitvoering van een aantal activiteiten, die in 2023 zijn opgestart en die in 2024 worden afgerond, heeft de MGR in 2023 een bestemmingsreserve gevormd van in totaal € 275.000. De in de bestemmingsreserve genoemde activiteiten leiden in 2024 tot een extra inhuur personeel van € 230.000 en hogere loonkosten personeel in dienst van € 45.000 (tijdelijk dienstverband). Daarnaast zijn er in 2024 extra kosten begroot voor de inhuur van de business controller ten behoeve van het inwerken van de nieuwe business controller en ondersteuning bij onderzoeken bij kwetsbare jeugdaanbieders. De indexatie van het personeel in dienst is € 78.000 hoger dan voorzien in de begroting 2024.
25
Voor de begroting 2025 is de post inhuur verlaagd naar een regulier niveau van € 175.000 op jaarbasis. De huidige onzekerheden en mogelijke risico’s voor extra inhuur zijn opgenomen in de risicoparagraaf 4.1. In onderstaande tabel treft u het formatieoverzicht aan:
28
De MGR breidt haar formatie in 2024 uit met een assistent voor de verbijzonderde toegang voor jeugdhulp segment 1 en een ondersteuner op het gebied van financiën. De formatie van de MGR telt voor het jaar 2025 19,39 fte. Hiervan is per april 2024 18,28 fte ingevuld. Bedrijfsvoeringskosten In de gewijzigde begroting 2024 nemen de bedrijfsvoeringskosten af met € 41.000. De kosten data warehouse zijn € 35.000 lager begroot. Voor de doorontwikkeling van datastromen is een lager budget nodig, dan oorspronkelijk was voorzien. Voor 2025 verwacht de MGR dat de bedrijfsvoeringskosten op ongeveer hetzelfde niveau liggen als in 2024. Voor een overzicht zie onderstaande tabel.
Onvoorzien Voor onvoorziene zaken is in deze begroting een bedrag van € 50.000 opgenomen.
Toerekening van uitvoeringslasten aan activiteiten De MGR legt in haar begroting ook een koppeling tussen de begrote lasten, de activiteiten en gemeentelijke taken. Daartoe hebben we op grond van deze begroting een kosten verdeelstaat opgesteld waarmee dit inzicht kan worden verstrekt. Uitgangspunten die we daarbij gehanteerd hebben, zijn: • Zoveel mogelijk direct toerekenen van budgetten aan activiteiten, waarbij uitgegaan wordt van de kostendragers bestuur, inkoop, contractbeheer, informatiemanagement en contractmanagement. • Er is geen sprake van een getrapte kostenverdeling (we maken omwille van eenvoud en transparantie dus geen gebruik hulpkostenplaatsen). • Kosten van bedrijfsvoering en overige personeelskosten als volgt toerekenen aan de kernactiviteiten / hoofdprocessen van de MGR: Bestuur: 5% Inkoop: 20 % Contractbeheer: 10 % Informatiemanagement: 10 % Contractmanagement: 55 % De toerekening van onderdelen naar gemeentelijke taken vindt plaats op basis van een schatting van de volgende bemoeienispercentages:
29
Dit leidt tot het volgende beeld van de kostentoerekening voor 2025:
5.2. Recapitulatie overzicht van baten en lasten – Programma BW MO B&P De regionale begroting BW MO B&P ziet er als volgt uit:
30
Aanbieders - beschermd wonen De kosten voor beschermd wonen nemen toe met € 1.490.000. In het najaar heeft het algemeen bestuur de uitbreiding goedgekeurd van het aantal plekken BW tot in totaal 288 (20 plekken extra ten opzichte van de primitieve begroting 2024). Aanbieders worden in toenemende mate geconfronteerd met dalende exploitatie resultaten. Enerzijds door onvoldoende compensatie voor de gestegen prijzen en anderzijds door problemen om voldoende gekwalificeerd personeel in dienst te hebben. In de gewijzigde begroting 2024 is 2% opgenomen voor innovatie (€ 366.000). Inzet van deze post is voorzien voor bijvoorbeeld scholing van bestaand personeel en zij-instromers en andere initiatieven, bedoeld om de kwaliteit van de dienstverlening op peil te houden. Daarnaast is een post van 2% als onvoorzien opgenomen. Inzet van deze post is bedoeld om eventuele uitbreiding in volume gedurende het jaar 2024 te kunnen bekostigen. Inzet van de posten innovatie alsmede de post onvoorzien is uitsluitend mogelijk na goedkeuring door het dagelijks bestuur. Voor 2025 is in de begroting uitgegaan van een ongewijzigd aantal cliënten (288), waarbij het tarief is geïndexeerd met een geschat percentage van 6%. Aanbieders - maatschappelijke opvang Voor het onderdeel maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en zwerfjongerenopvang is één combinatie gecontracteerd.
De gemeente Gennep neemt niet deel aan deze overeenkomst. In 2024 worden een drietal woonunits in Roermond neergezet voor specifieke cliënten komende vanuit de bemoeizorg. Voor de extra inzet van de aanbieder die hiervoor benodigd is wordt vanuit het kansendossier een budget van € 25.000 opgenomen. Tevens is er in 2024 voor innovatie en ontwikkeling 2% (€ 123.000) opgenomen. Voor de begroting 2025 is rekening gehouden met een indexatie van 6%. Aanbieders - bemoeizorg en preventie Voor bemoeizorg en preventie is in de regio een overeenkomst gesloten met één combinatie. De gemeenten Gennep en Venlo nemen niet deel aan dit onderdeel. De gewijzigde begroting 2024 is naar beneden bijgesteld vanwege een lagere indexatie dan oorspronkelijk begroot voor 2024. Voor 2025 is rekening gehouden met een geschatte indexatie van 6%. Aanbieders - regionale pool van ervaringsdeskundigen Vanaf 1 februari 2024 is een start gemaakt met een regionale pool voor ervaringsdeskundigheid bij Markieza. Het contract is aangegaan voor de duur van 2 jaar, tot 2026. Op basis van een evaluatie kan besloten worden tot een eventuele verlenging van het contract. Gemeenten - PGB beschermd wonen De kosten voor PGB is in 2023 toegenomen. Hiermee was al rekening gehouden in de begroting 2024. De gewijzigde begroting 2024 is niet gewijzigd. De begroting 2025 is uitsluitend geïndexeerd.
Gemeenten - bemoeizorg en preventie Dit betreft de lokale aanbesteding van bemoeizorg en preventie door de gemeente Venlo. Deze post is afgestemd met de gemeente Venlo. Gemeenten – ambulantisering GGZ Dit betreft de uitgaven voor de herstelhuizen in Noord- en Midden-Limburg en de regionale kosten voor woonkans (vanaf 15 april 2024). In 2024 zullen de deelnemende gemeenten een jaarlijkse bijdrage leveren aan het garantiefonds voor in totaal € 50.000. De storting in het garantiefonds maakt deel uit van de regionale begroting BW MO en B&P. Dit garantiefonds wordt verder aangevuld met stortingen door woningcorporaties en zorgaanbieders en de MGR zal als beheerder van dit garantiefonds optreden.
31
Gemeenten – ketenregie Een aantal gemeenten heeft ketenregisseurs in dienst. Dit betreft in totaal 4 fte verdeeld over een viertal gemeenten. Deze ketenregisseurs treden op bij problemen in de keten van BW MO B&P (bijvoorbeeld bij problemen bij uitstroom, problemen tussen cliënten en zorgaanbieders etc.) en sturen op een betere samenwerking tussen alle betrokken partijen. De werkelijk bestede kosten worden door de gemeenten doorbelast aan de MGR. Gemeenten – kleine subsidie accounts Dit betreft een aantal kleine subsidies die ten laste van de regionale begroting BW MO B&P komen. Het aantal kleine subsidies is verlaagd, waardoor de in de gewijzigde begroting 2024 opgenomen bedrag naar beneden is bijgesteld. Gemeenten – Toezicht kwaliteit Dit betreft de kosten van de toezichthouder kwaliteit, in dienst bij de gemeente Venlo. De toezichthouder komt in beeld bij klachten van cliënten, medewerkers zorgaanbieders, medewerkers gemeenten, omwonenden en beoordeeld de impact van de klachten op de kwaliteit van de dienstverlening. De kosten zijn op basis van de realisatie over 2023 naar beneden bijgesteld. Gemeenten / MGR – Incidentele uitgaven BW MO B&P Dit betreft een stelpost voor niet voorziene uitgaven. MGR – Communicatie regiovisie / Anti stigma campagne Voor de regiovisie meedoen en wonen 2022-2026 en de anti stigma campagne wordt vanuit de regionale begroting BW MO B&P bekostigd.
Hiervoor is een begroting van € 100.000 beschikbaar. Bijdragen gemeenten De bijdragen van de gemeenten zijn gebaseerd op de informatie uit de september circulaire 2023 en bestaan uit de integratie- uitkering beschermd wonen (€ 49.437.713), de decentralisatie-uitkering maatschappelijke opvang (€ 8.199.426) en het aan de regionale samenwerking toegerekende deel van de decentralisatie uitkering vrouwenopvang (€ 1.272.000). Deze bedragen worden in 2024 bijgedragen door de gemeente Venlo. Verhogingen van de rijksuitkeringen in 2024 zijn niet meegenomen in de gewijzigde begroting voor 2024. De mei-circulaire 2024 zal hiervoor meer duidelijkheid verschaffen. De invoering van het nieuwe verdeelmodel is uitgesteld tot 2026. De gemeente Venlo ontvangt ook in 2025 het volledige bedrag uit de integratie-uitkering beschermd wonen. Daarnaast is een bedrag ter grootte van € 120.000 begroot voor de bijdrage van de gemeente Gennep. Saldo regionale begroting BW MO B&P De verdeling van het saldo van de regionale begroting BW MO B&P (zie bijlage 6.2) geschiedt op basis van dezelfde specifieke, in 2022 vastgestelde verdeelsleutel als waarop de verdeling van de bijdrage in de uitvoeringskosten van module 2 is gebaseerd. Deze verdeelsleutel is voor 25% gebaseerd op de inwoneraantallen en voor 75% op de lokale zorg- en toegangskosten. De verdeelsleutel is voor de jaren tot en met 2024 vastgesteld.
Er vindt een onderzoek plaats naar de herijking van de verdeelsleutel voor de jaren 2025 en verder. Op basis van de uitkomst van dit onderzoek kan de verdeelsleutel voor de jaren 2025 en verder nog wijzigen. De in de begroting van de MGR opgenomen verdeling van het saldo regionale begroting BW MO B&P is vooralsnog nog gebaseerd op de bestaande verdeelsleutel.
5.3. Meerjarige balans Omdat er geen reserves, voorzieningen, langlopende leningen en vaste activa zijn, is er geen meerjarige balans opgenomen. De balans van de MGR bestaat slechts uit vlottende activa en vlottende passiva.
32
6. Bijlagen 6.1. Specificatie gemeentelijke bijdrage uitvoeringskosten 2024 en 2025-2028
33
6.2. Verdeling saldo regionale begroting BW MO B&P
34 6.3. Incidentele baten en lasten
6.4. Overzicht taakvelden
35
JAARVERSLAG & JAARREKENING Verantwoording
2023
Sociaal Domein
MBURG - NOORD
VOORWOORD Hierbij bieden we u het jaarverslag en de jaarrekening 2023 aan van de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling sociaal domein Limburg-Noord (MGR). Volgens onze Gemeenschappelijke Regeling biedt het dagelijks bestuur de verantwoording over het afgelopen jaar, samen met de controleverklaring en het accountantsverslag ter vaststelling aan het algemeen bestuur aan, onder gelijktijdige toezending naar de gemeenteraden. Het jaar 2023 heeft in het teken gestaan van het complementeren van het team van de MGR, het verbeteren van de kwaliteit van ons werk en intensievere verbinding zoeken in de regio Limburg-Noord. Wat heeft dit opgeleverd: - Een stevige AO/IC cyclus op de geldstromen - Een aangepast controleplan i.h.k.v. kwaliteit en rechtmatigheid - Investering in ontwikkeling van kennis en vaardigheden van onze team(leden) - Eenduidigheid en herkenbaarheid van de activiteiten van de MGR SDLN - Flexibiliteit om aan te kunnen sluiten bij de actualiteit zoals de financiële situatie van specifieke zorgaanbieders - Periodieke inhoudelijke rapportages - Start jeugdzorg segment 1 en verbijzonderde toegang Het dagelijks bestuur bedankt de ambtenaren en de bestuurders van de deelnemende gemeenten voor hun inspanningen om gezamenlijk een mooi resultaat te behalen.
De MGR sluit het jaar 2023 af met een positief rekeningsaldo van € 442.585 over de uitvoeringskosten van module 1 en module 2, na mutatie van de reserves. Het saldo op de regionale begroting BW MO B&P over 2023 bedraagt € 33.996.371. Het dagelijks bestuur stelt voor om het resultaat als volgt te bestemmen: Ten aanzien van de uitvoeringskosten: Het bedrag ter grootte van € 442.585 conform de geldende verdeelsleutels, uit te betalen aan de deelnemende gemeenten. Ten aanzien van het saldo op de regionale begroting: Het bedrag groot € 33.996.371 conform de geldende verdeelsleutels, uit te betalen aan de deelnemende gemeenten. Hierop is reeds een voorschot uitgekeerd ter grootte van € 25.374.500. Wij verzoeken het algemeen bestuur de jaarstukken 2023 vast te stellen en daarmee decharge te verlenen aan het dagelijks bestuur.
Venray, april 2024
2
Inhoudsopgave 1.
Inleiding 1.1. Modulaire Gemeenschappelijke Regeling sociaal domein Limburg-Noord 1.2. Inleiding op het jaarverslag en de jaarrekening
4 4 5
2.
Samenstelling bestuur
6
3.
Programmaverantwoording 3.1. Uitvoeringsplan en algemene ontwikkelingen 3.2. Module 1 3.3. Module 2 3.4. Kassiersfunctie MGR
7 7 11 14 17
4.
Paragrafen 4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 4.2. Financiering 4.3. Bedrijfsvoering 4.4. Openbaarheid 4.5. Voorkoming van fraude
18 18 21 22 26 26
5.
Jaarrekening 2023 5.1. Balans per 31 december 2023 (na voorstel saldobestemming) 5.2. Exploitatierekening 2023 5.3. Rechtmatigheidsverantwoording 2023 5.4. Wet normering Topinkomens
27 28 33 40 41
6.
Bijlagen 6.1. Overzicht van incidentele Baten en Lasten 6.2. Overzicht taakvelden 6.3. Overzicht kassiersfunctie MGR
43 43 44 45
3
1. Inleiding 1.1. Modulaire Gemeenschappelijke Regeling sociaal domein Limburg-Noord Binnen de regio Limburg-Noord, bestaande uit drie jeugdzorgregio’s, werken 14 gemeenten (Beesel, Bergen, Echt-Susteren, Gennep, Horst aan de Maas. Leudal, Maasgouw, Nederweert, Peel en Maas, Roerdalen, Roermond, Venlo, Venray en Weert) samen binnen de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling voor het sociaal domein (MGR). Bij de MGR zijn uitvoeringstaken op het sociaal domein van de veertien gemeenten ondergebracht. Deze uitvoeringstaken vinden plaats in twee samenwerkingsmodules. Daarnaast hebben de gemeenten op verschillende onderdelen de kassiersfunctie bij de MGR belegd, volgend uit contractuele afspraken. De samenwerkingsmodules zijn: Module 1 - Opdrachtgeven Noord-Limburg Uitvoering geven aan de inkoop, contractering, contractbeheer, contractmanagement en datamanagement in het sociaal domein Module 2 - Regionale taken BW, MO B&P Noord- en Midden-Limburg Uitvoering geven aan de regionale samenwerking beschermd wonen, maatschappelijke opvang, bemoeizorg en preventie (BW MO B&P) door, naast de taken uit module 1, tevens procesregie, toegangscoördinatie en het financieel beheer van de regionale begroting BW MO B&P uit te voeren. De MGR voert voorts de kassiersfunctie uit voor jeugdzorg segment 1, crisiszorg en voor een aantal (boven) regionale jeugdzorg taken.
In onderstaand schema kunt u aflezen welke gemeenten per onderdeel deelnemen.
4
1.2. Inleiding op het jaarverslag en de jaarrekening De programmaverantwoording van de MGR geeft een beeld van de ontwikkelingen per module en module- overstijgende onderwerpen. Daarnaast wordt ingezoomd op de onderdelen waarvoor de MGR de kassiersfunctie ten behoeve van de gemeenten verricht. De opbouw van dit jaarverslag is als volgt: • • • • •
Hoofdstuk 2: hierin staat de samenstelling van het bestuur van de MGR Hoofdstuk 3: hierin is de verantwoording van het uitvoeringsplan voor 2023 opgenomen en wordt uitleg gegeven over de activiteiten van de modules en de kassiersfunctie. Hoofdstuk 4: bevat de verplichte paragrafen Hoofdstuk 5: hierin is de jaarrekening van de MGR opgenomen. Hoofdstuk 6: bevat een aantal bijlagen.
5
aal ein
ORD
2. Samenstelling bestuur De MGR kent een algemeen bestuur (AB) en een dagelijks bestuur (DB). In het algemeen bestuur heeft van elke gemeente een wethouder zitting. Het dagelijks bestuur en de voorzitter worden uit het algemeen bestuur gekozen. De samenstelling van het bestuur op 31 december 2023 is opgenomen in onderstaand schema.
Wethouder Martin Leenders van de gemeente Venray is de voorzitter van de MGR. Tot 21 juli 2023 is John van Putten, directeur gemeente Venlo, secretaris van de MGR geweest. Vanaf 21 juli 2023 tot en met 31 december 2023 is Twan Beurskens, gemeentesecretaris van de gemeente Venlo, secretaris van de MGR geweest. Vanaf 1 januari 2024 is Janny Kuijpers secretaris-directeur van de MGR.
6
3. Programmaverantwoording 3.1. Uitvoeringsplan en algemene ontwikkelingen Eénmaal per drie jaar wordt een uitvoeringsplan door het algemeen bestuur vastgesteld. Het huidige uitvoeringsplan loopt van 2023 t/m 2025. De kern van het huidige uitvoeringsplan is verbeteren van de uitvoeringstaken die bij de MGR belegd zijn.
Uitvoeringsplan
In het huidige uitvoeringsplan zijn vier ontwikkellijnen beschreven. De ontwikkellijnen zijn: Ontwikkellijn 1: uitbouwen van vertrouwen in de MGR Het uitbouwen van vertrouwen is een belangrijk thema binnen de MGR. In 2023 is er geïnvesteerd in contacten met gemeenten: van bestuur tot backoffice, van beleid tot toegang. Laagdrempelige contacten zijn hierbij erg helpend maar ook het tijdig antwoord geven op vragen en de juiste lokale medewerkers betrekken bij initiatieven. Concreet hebben we uitgevoerd: • Een open middag voor medewerkers van de gemeenten met inhoudelijke workshops. • Tijdige en herkenbare aanlevering van stukken en adviezen. • Elke vier maanden wordt een tertiaal rapportage aangeleverd waarin inzichten van contractmanagement, data- analyses en financiële analyses worden gedeeld met gemeenten. • Accountgesprekken worden doorontwikkeld. Voor gemeentelijke accountgesprekken is het passende format nog niet gevonden. Dit heeft verschillende oorzaken zoals bv het verschil in behoeften van gemeenten als het om deze gesprekken gaat. • Vergroten van kennis, vaardigheden en teamontwikkeling zijn de basis geweest voor het ontwikkelplan van de MGR. In 2023 heeft het ontwikkelplan bestaan uit: τ Verbeteren van het teamwerken door het maken van een teamplan: hieruit zijn de werkgroepen Professionalisering, Kennis en Vaardigheden , Taken en Rollen en Helicopterview ontstaan.
Deze werkgroepen zorgen voor een update van het handboek Werkprocessen, periodieke interne bijscholing over specifiek onderwerpen zoals jaarrekening of inkoop en bijvoorbeeld het verbeteren van Sharepoint (digitale opslag). τ Cursus contractmanagement. τ Inzetten van talentgericht werken om talenten van individuele medewerkers en die van het team in kaart te brengen en optimaal te gebruiken. (Clifton Strength/ Gallup) τ Aanbod van de Venray-academy. • Een nieuwe website met verbeterde toegankelijkheid: www.sociaaldomein-limburgnoord.nl Ontwikkellijn 2: organisatie/ functioneren van de MGR in relatie tot de governance in de regio Ontwikkellijn 3: eenduidige samenwerking tussen de gemeenten en de MGR • In het uitvoeringsplan staat beschreven dat de governance verder moet worden uitgewerkt en gevalideerd. Daarvoor heeft de MGR een projectleider die dit vraagstuk oppakt samen met het inhoudelijk aanpassen van de GR . Uitkomsten worden begin 2024 verwacht. • Daarnaast heeft elke gemeente een accounthouder voor de MGR. Zo’n 10 dagen voorafgaand aan het Dagelijks Bestuur en Algemeen Bestuur wordt de agenda met de groep accounthouders besproken. De accounthouders worden op de hoogte gehouden van (bestuurlijke) ontwikkelingen van de MGR en zijn voor de MGR het eerste aanspreekpunt.
• Voor het opvolgen van signalen en bevindingen is het Algemeen Controleprotocol (kwaliteit en rechtmatigheid) herzien en vastgesteld. • De twee Midden Limburgse jeugdzorgregio’s oriënteren zich op de samenwerking in MGR- verband. De uitkomst wordt in de loop van 2024 verwacht. Ontwikkellijn 4: Effectief datagebruik De MGR ontvangt gegevens uit het berichtenverkeer van de gemeenten en verwerkt deze gegevens in diverse monitoren. De onderliggende data en zeker het gebruik daarvan is in 2023 sterk verbeterd en geïntensiveerd. In meerdere monitoren worden data uit het berichtenverkeer met data van aanbieders vergeleken. Dat is zeker voor lumpsum- financieringen van belang. De data zijn beschikbaar voor contractmanagement en gemeenten. Enkele overzichten zijn beschikbaar voor aanbieders.
7
Algemene ontwikkelingen
Daarnaast zijn er algemene ontwikkelingen die los staan van modules maar wel impact hebben gehad op de uitvoering van de taken van de MGR. Juridische aangelegenheden Juridische procedures De MGR is in 2023 driemaal betrokken geweest in juridische procedures bij de rechtbank, in de vorm van een kort geding. Eenmaal is de MGR niet-ontvankelijk verklaard, eenmaal is de MGR in het ongelijk gesteld en eenmaal is het kort geding aangehouden. Wettelijke wijziging GR Daarnaast heeft 2023 in het teken gestaan van het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling. Deze wijziging was noodzakelijk omdat er een wijziging heeft plaatsgevonden in de Wet gemeenschappelijke regelingen. Hiertoe doorloopt de MGR onder begeleiding van Boels Zanders Advocaten een gezamenlijk traject met ongeveer 30 gemeenschappelijke regelingen in heel Limburg. Eind 2023 heeft de zienswijzeprocedure voor gemeenteraden plaatsgevonden. Momenteel wordt de ontwerpregeling naar aanleiding van de zienswijzen aangepast zodat in de eerste helft van 2024 de toestemmingsprocedure voor de gemeenteraden kan plaatsvinden. De nieuwe gemeenschappelijke regeling treedt naar verwachting per 1 juli 2024 in werking.
Inhoudelijke wijziging GR Tevens zijn we in 2023, parallel aan de wettelijk vereiste wijziging van de gemeenschappelijke regeling, ook gestart met de inhoudelijke doorontwikkeling van de gemeenschappelijke regeling en governance. Dit project zal met name van invloed zijn op de begroting 2025-2028 en zal daarin verder worden toegelicht. Data analyse en monitoring Ten behoeve van de regio is een monitor Algemene Gegevens ingericht. Deze heeft in 2023 een belangrijke ontwikkeling doorgemaakt. Het doel was om de monitor zo in te richten dat ook personen zonder specifieke data-achtergrond begrijpen wat de monitor zegt. Het gaat hier om gegevens over aantallen toewijzingen, aantallen cliënten in zorg, aantal beëindigingen van zorg. Ook wordt in deze monitor aangegeven welke aanbieder in de regio en gemeenten meer of minder actief zijn. De datastromen die gebruikt worden voor de diverse monitors hebben inmiddels een aanzienlijk aantal updates ondergaan, waardoor de monitors effectiever functioneren en de MGR in staat is complexere vraagstukken op te lossen. Het is echter belangrijk op te merken dat dit slechts een tussenstap is. In 2024 verwachten we een doorontwikkeling te maken zodat het data- systeem stabieler wordt en meer en complexere berekeningen kan maken.
Kwaliteit en rechtmatig handelen zorgaanbieders De gemeenten hebben de taak om toe te zien op de kwaliteit van zorg die valt onder de Wmo en op het rechtmatig handelen van de zorgaanbieders ten behoeve van de geleverde voorzieningen onder de Wmo en de Jeugdwet. Waar nodig treffen de gemeenten maatregelen om onrechtmatig handelen van aanbieders te voorkomen of te stoppen of signalen ervan te onderzoeken (Uit: Rechtmatigheid in de Wmo 2015 en de Jeugdwet Handreiking voor gemeenten; VNG). De MGR toetst op kwaliteit en rechtmatigheid voor zover het gaat om door de MGR gecontracteerde aanbieders en het accent ligt op de contractuele afspraken. De gemeenten hebben het uitvoeren van materiële controles en detailcontroles in dat kader gemandateerd aan de MGR, voor zover het gaat om door de MGR gecontracteerde zorg in natura (ZIN)-aanbod.
8
Algemeen controleplan MGR Het Algemene controleplan is de basis van de onderzoeken die de MGR in het kader van kwaliteit en rechtmatigheid uitvoert. Dit Algemeen controleplan is aangepast en vastgesteld in het AB van 30 november 2023. Hiermee is de pilot- fase rondom toezicht op kwaliteit en rechtmatigheid afgesloten en zijn deze taken geborgd in de structuur van de MGR. Hiermee is de MGR in staat om op een juiste uitvoering van de contracten te toetsen. Daarnaast geeft het plan handvatten om mogelijke fraude op te sporen. Daarnaast vraagt de financiële positie van aanbieders een goede monitoring omdat de regio gebaat is bij een stabiele bedrijfsvoering van een organisatie om te kunnen vertrouwen op continuïteit van zorg. Toetsen op rechtmatig handelen van zorgaanbieders heeft als doel vast te stellen of de gedeclareerde zorg daadwerkelijk verleend is en dat deze zorg voldeed aan de eisen die vanuit de contracten zijn gesteld. In het reeds genoemde Algemeen controleplan MGR staat beschreven wanneer en hoe de MGR handelt in geval van signalen over kwaliteit of rechtmatigheid. Signalen kunnen komen vanuit gemeenten, vanuit contractmanagement, de pers en bijvoorbeeld de IGJ. Elk onderzoek start met een algemene controle. Voor de algemene controle wordt gebruik gemaakt van A-Insights en Graydon.
Deze platformprogramma’s brengen financiële en bedrijfsvoerings- indicatoren van de zorgaanbieder in kaart. Verder worden de volgen de bronnen aangewend voor de algemene controle: • Jaarverslagen van aanbieders • Signalen vanuit de lokale toegang • Signalen van burgers • Media • Data en informatie vanuit MGR- monitoren Op 26 oktober 2023 heeft er een tweetal informatiebijeenkomsten plaatsgevonden over rechtmatigheid tijdens de open dag van de MGR. Op 21 november 2023 is er op verzoek van de raadscommissie samenleving van de gemeente Bergen een presentatie gehouden door de MGR waar ook het onderwerp rechtmatigheid is besproken. Rechtmatigheid In 2023 zijn zeven procedures opgestart bij organisaties waarbij twijfels zijn over de rechtmatigheid. De signalen over deze aanbieders betroffen het inzetten van ongekwalificeerd personeel, het uitkeren van dividend aan bestuurders, vraagtekens over de financiële continuïteit, persberichten over gedrag bestuurders en het declareren van niet geleverde zorg of zorg die niet volgens de contractuele eisen is geleverd. • • • •
In twee trajecten waren de signalen dat er on- of ondergekwalificeerd personeel werd ingezet. Hierbij zijn audits uitgevoerd. Bij één aanbieder was er geen sprake van structureel probleem maar aanbieder blijft gevolgd worden. Bij de andere aanbieder loopt het onderzoek nog. Bij één aanbieder is er op basis van berichtgeving in de pers een onderzoek gestart. Twee aanbieders hebben een verbeterplan opgesteld vanwege een continuïteitsrisico. Ook deze aanbieders worden verder gevolgd. Bij één aanbieder heeft de MGR een materiële controle willen uitvoeren. Echter via een Kort Geding heeft de aanbieder dit kunnen afwenden. In het voorjaar van 2024 start de MGR een nieuwe materiële controle bij deze aanbieder op basis van het bijgestelde Algemeen Controleplan.
9
• •
Bij één aanbieder werden continuïteitsproblemen verwacht mede door een niet passende governance. Deze is aangepast en de aanbieder wordt op deze aanpassing gevolgd. De MGR heeft in februari 2023 proactief contact gezocht met de Jeugdautoriteit over het continuïteitsvraagstuk bij een cruciale aanbieder. De regio heeft als vervolg daarop in juli 2023 een brief naar de staatssecretaris gestuurd over onze zorgen betreffende deze aanbieder. Er loopt nu een traject met de Jeugdautoriteit dat begin 2024 moet leiden tot een financieel herstelplan. Daarnaast is deze aanbieder door de IGJ onder een verscherpt toezicht gesteld. Zie paragraaf 3.2 Jeugd.
Kwaliteit Wmo In 2023 hebben de Toezichthouders Wmo (deze zijn in dienst van de gemeente Venlo) bij 8 zorgaanbieders toezicht uitgevoerd. Tweemaal was de aanleiding een calamiteitenmelding. De andere 6 maal betrof het een aangekondigd bezoek. Naar aanleiding van deze bezoeken is er een rapportage opgesteld en aanbeveling aan de zorgaanbieder gedaan.
10
Module 1 3.2. Module 1 Inkoop In 2023 zijn 7 contracten verlengd, zijn 12 nieuwe aanbieders voor participatie toegelaten en zijn er 315 aanvragen voor niet gecontracteerd aanbod vanuit de regio beoordeeld. Op basis van de contractuele afspraken zijn de tarieven voor 2024 vastgesteld. Er zijn door diverse aanbieders signalen afgegeven dat deze indexatie- systematiek voor 2024 niet passend is, onder andere vanwege de CAO ontwikkelingen. Het bestuur heeft hierover advies gevraagd aan de MGR. De MGR zal begin 2024 hierover een advies aan het algemeen bestuur geven. Data analyse en monitoring Data aanlevering Voor de zeven Noord-Limburgse gemeenten geldt dat de gegevens uit het berichtenverkeer, die nodig zijn om de verschillende monitors in te vullen, al vanaf 2022 wekelijks worden aangeleverd. Het jaar 2023 stond in het teken van de uitwisseling van Segment 1-data met de Midden-Limburgse gemeenten. Om dit proces op gang te brengen zijn verwerkingsovereenkomsten tussen de gemeenten en de MGR ondertekend. Momenteel worden er DPIA’s (onderzoeken) uitgevoerd, met als doel te toetsen of wordt voldaan aan de vereisten van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). De data-opleveringen uit Midden-Limburg zijn vanaf augustus 2023 goed op gang gekomen.
Segment 1 opname-vervangende behandeling en behandeling met verblijf Het contract voor segment 1, opname-vervangende behandeling en behandeling met verblijf Jeugd is in 2023 gestart voor 14 gemeenten. Gedurende het jaar zijn de monitors om de ontwikkelingen binnen segment I, zoals het aantal cliënten, de doorlooptijd en het gebruik per gemeente, doorontwikkeld. Gedurende het jaar 2023 heeft de monitor van Segment 1 diverse vormen en aanpassingen ondergaan, dit alles in het streven naar een werkbaar instrument voor iedere stakeholder, ook voor de zorgaanbieders. Hoewel de monitor inmiddels enigszins gestabiliseerd is, zal deze gedurende 2024 nog enkele verfijningen ondergaan. Verbijzonderde toegang De nieuw ingerichte Verbijzonderde toegang is vanaf 2023 operationeel. Hiervoor is in het begin een aanmeldingsformulier ontworpen. Dit formulier zorgde voor veel administratieve lasten. Om het proces van de verbijzonderde toegang te vergemakkelijken, is het formulier gedigitaliseerd en op de MGR- website geplaatst. Hierdoor kunnen aanvragen sneller verwerkt worden als de aanvraag voldoet aan een minimum aantal criteria. Hierdoor is ook het monitoren van de verbijzonderde toegang automatisch geïmplementeerd.
Overige segmenten Voor de overige segmenten geldt dat de monitoring daarvan verder is doorontwikkeld en de KPI’s en ontwikkeldoelen zoveel als mogelijk zijn vertaald in data en monitors. Contractmanagement In 2023 is het team van contractmanagers compleet gemaakt. Daarmee kon de basis van de samenwerking tussen gemeenten en contractmanagement worden gelegd. Vanuit deze basis wordt nu verder gewerkt aan optimale invulling van contract- en relatiemanagement met onze aanbieders. Waarbij de aanhaking bij de regionale werkgroepen vanuit de diverse onderdelen (beleid, toegang, backoffice, toezichthouders, financiën) ook met vaste aanspreekpunten is ingevuld. Contractmanagement vervult een centrale rol in het contact tussen gemeenten en zorgaanbieders, tussen gemeenten onderling en tussen aanbieders onderling en hebben met gemeenten en aanbieders intensieve contacten.
11
Module 1 Leren en ontwikkelen Het team van contractmanagement blijft leren en ontwikkelen. In 2023 hebben we ons bijgeschoold op contractmanagement, jaarrekeningen, persoonlijke kwaliteiten, kwaliteit en rechtmatigheid en visieontwikkeling. Gesprekken met aanbieders • Account- of contractgesprekken: • Jaarlijks zijn er drie cycli van account- of contractgesprekken. In deze gesprekken worden de aanbieders met een omzet > €250.000 gesproken. Bij deze gesprekken sluiten beleidsmedewerkers vanuit gemeenten aan. Mocht daar aanleiding voor zijn, dan wordt uiteraard ook een aanbieder met een omzet van < €250.000 gesproken. • Ontwikkelgesprekken: • Met beleidsmedewerkers worden groepen van aanbieders gesproken over de kpi’s die zijn vastgelegd in de contracten. Het accent ligt daarbij op het doorontwikkelingen op kpi’s en ontwikkeldoelen. Domein- overstijgende onderwerpen en signalen Op alle domeinen zijn onderwerpen als personeelskrapte, zorgen over de CAO-ontwikkelingen en indexaties en financiële ontwikkelingen van organisaties aan de orde gekomen. Eind 2023 is de start gemaakt aan het evalueren van de raamovereenkomsten Wmo en Jeugdhulp. Vanuit deze evaluatie worden gemeentes en aanbieders bevraagd of de bekostigingsvorm, contractvorm en contractvoorwaarden bijdragen aan het behalen van de hoofddoelstellingen vanuit het project Sturing en Inkoop.
In de loop van 2024 zal uit deze evaluatie een advies komen ten behoeve van het al dan niet verlengen van de overeenkomsten per 2026. Jeugd Segment 1; Opname vervangende behandeling en behandeling met verblijf Op 1 januari 2023 is het contract van segment 1 voor 14 gemeenten gestart. Dit was voor alle stakeholders een grote overgang. Twee samenwerkingsverbanden van aanbieders zorgen via de Verbijzonderde Toegang dat jeugdigen tijdig een passend traject krijgen. Bedoeling is om niet onnodig jeugdigen klinisch te behandelen. De implementatie van segment 1 is in 2023 minder soepel verlopen dan verwacht. • Het contract naleven betekent een hele omslag in denken en handelen bij gemeenten en aanbieders. • De Verbijzonderde Toegang heeft nog niet voldoende gefunctioneerd. De regio heeft de MGR gevraagd de werkgever van de voorzitter van de Verbijzonderde Toegang te zijn. De tijd voor de inzet van de voorzitter en deelnemers van de samenwerkingsverbanden bleek te beperkt om tijdig cliënten een passende plek te kunnen bieden. De Verbijzonderde Toegang wordt begin 2024 geëvalueerd. • Het aantal cliënten voor segment 1 bleek substantieel minder te zijn dan het aantal van 2021, het jaar waarop het lumpsum- bedrag 2023 was gebaseerd. Ook bleek dat er grote afwijkingen ontstonden tussen de voorschotberekeningen voor gemeenten en de werkelijke inzet van zorg.
Dit zorgt er voor dat bij de afrekening van 2023 een aantal gemeenten hierbij financieel nadeel ondervinden. Bekostigingssystematiek segment 3 en 4 In 2023 is in het kader van verminderen van de lastendruk een evaluatie van de pilot van 2 bekostigingsvormen in segment 3 en segment 4 uitgevoerd. Dit heeft er toe geleid dat er vanaf 1-1-2024 één regionale bekostigingssystematiek gehanteerd wordt voor de aanbieders van jeugdhulp voor de zeven Noord-Limburgse gemeenten. Voor de overige segmenten was dit reeds het geval. Gekoppeld aan deze besluitvorming zijn in 2023 de voorbereidingen gestart voor de eerste evaluaties van de lopende
12
Module 1 contracten. Dit wordt, gelet op de looptijd van contracten tot eind 2025, het komend jaar, 2024, over de hele breedte van alle contracten opgepakt. Jeugdautoriteit Bij een cruciale zorgaanbieder is de financiële positie dusdanig zorgelijk dat zij in trede 3 van het draaiboek Continuïteit Jeugdhulp van de Jeugdautoriteit zijn geplaatst. Voor deze aanbieder is Limburg-Noord de accounthoudende regio. Het plan van aanpak dat hoort bij trede 3 wordt nu uitgevoerd. De betreffende contractmanager levert een bijdrage aan het proces van de Jeugdautoriteit ten aanzien van het Draaiboek Continuïteit Jeugdhulp en heeft daarom zitting in het kernteam. Hervormingsagenda De contractmanagers zijn actief betrokken in het proces van de Hervormingsagenda Jeugd. Dat geldt zeker voor de onderdelen ten aanzien van regionale organisatie en wijze van inkoop die direct raken aan de rol en taak van de MGR, namelijk het borgen van efficiency, het beperken van administratieve lasten en continuïteitvoordelen in het sociaal domein. Wmo Herijkingsonderzoek Het herijkingsonderzoek “Intensiteit trajecten” is in het najaar van 2023 afgerond.
Hierin onderzochten we met aangeleverde data van aanbieders of de aannames die er in de contracten gedaan zijn met betrekking tot ureninzet en de doorlooptijd van de Wmo-trajecten overeen komen met hetgeen er tot op heden daadwerkelijk ingezet werd in de trajecten. Dit bleek grotendeels zo te zijn, er zijn slechts enkele aanpassingen doorgevoerd in de trajectafspraken. Kpi’s en ontwikkeldoelen In samenspraak met een vertegenwoordiging van strategisch regionale aanbieders en beleidsadviseurs van de regiogemeenten zijn de kritische prestatie indicatoren (kpi’s) uit de overeenkomsten meetbaar gemaakt en zijn de ontwikkeldoelen behorende bij de overeenkomsten geüniformeerd. In het ouderensegment zijn aanbieders gestart met een pilot waarin het ontwikkelpotentieel van cliënten centraal staat en wordt er ervaring opgedaan met nauwe samenwerking tussen aanbieders in het segment en andere partijen in het zorglandschap. Participatie Er is samenwerking ontstaan tussen aanbieders en bedrijfsleven. Aanbieders zoeken de gemeenten op om het collectieve aanbod onder de aandacht te houden. Aanbieders blijven investeren in de samenwerking en uitrol van het product. Begeleiding individueel Omdat dit een open house- contract is, treden mondjesmaat treden aanbieders toe. In 2023 waren er 58 aanbieders. Een groot aantal aanbieders heeft geen cliënten.
Het contractmanagement van deze aanbieders ligt bij de gemeenten. Begeleiding collectief Er is een gestage groei te zien in cliënten. Aanbieders weten steeds meer de verbinding te maken met ondernemers in de regio. Er is 4x per jaar een contractgesprek geweest tussen aanbieders, MGR en beleidsmedewerkers. Contractmanagement sluit 4x per jaar aan bij de Regionale werkgroep participatie en op verzoek vaker.
13
Module 2 3.3. Module 2 Inkoop In 2023 zijn de volgende aanbestedingen uitgevoerd: • Communicatie regiovisie en anti-stigma campagne: er is een overeenkomst afgesloten met één aanbieder voor 3 jaar. • Regionale pool ervaringsdeskundigen: er is een overeenkomst met één aanbieder voor 2 jaar met 2 optionele verlengingen van 3 jaar. Dit contract wordt in januari 2024 gegund. Data analyse en monitoring Decentralisatie berichtenverkeer Beschermd Wonen (BW) Op datagebied was de decentralisatie van het berichtenverkeer voor BW een belangrijke verandering. Vóór 2023 registreerde Venlo, als centrumgemeente, alle toewijzingen in het berichtenverkeer en kreeg de MGR wekelijks alle data (van Noord- en Midden-Limburg) via Venlo aangeleverd. Sinds 2023 zijn alle 14 gemeenten zelf verantwoordelijk voor het registeren van de toewijzingen in het berichtenverkeer en moest de MGR de BW toewijzingen van de 14 verschillende gemeenten aangeleverd krijgen. Omdat voor module 1 al gegevens gedeeld werden, was dit voor de Noord-Limburgse gemeenten tijdig geregeld. Voor de Midden-Limburgse gemeenten was dit complexer omdat er nog geen informatie- aanlevering was. Er zijn verwerkersovereenkomsten getekend en daarmee is de aanlevering op gang gekomen. De laatste vier maanden van 2023 is het een flinke klus geweest om de BW-data correct te krijgen.
Het aantal toewijzingen die wij van de 14 gemeenten ontvingen kwamen niet overeen dat van de aanbieders. Na vele bestandsvergelijkingen zijn de problemen geïdentificeerd en is het gros van deze problemen inmiddels opgelost. Zelfredzaamheidsmonitor Voor de monitor van de kpi’s van BW hebben we ZRM-gegevens (zelfredzaamheidsmatrix) nodig. De aanbieders nemen deze ZRM’s af bij hun cliënten en geven de geaggregeerde informatie hierover door aan de MGR. Hiervoor heeft de MGR een format opgesteld en zijn in 2023 de eerste aanleveringen uitgevoerd. De volgende stap, waar we momenteel mee bezig zijn, is het verifiëren van deze data. Maatschappelijke Opvang (MO) Voor MO krijgt de MGR sinds augustus 2023 vanuit gemeenten het volledige berichtenverkeer. Vóór die tijd werd deze informatie verstrekt vanuit de aanbieders (combinatie Moveoo en het Leger des Heils) inclusief extra informatie om de vastgestelde kpi’s te meten. De data aanlevering vanuit de MO aanbieders loopt nog erg stroef waardoor het vergelijk met berichtenverkeerdata en verificatie over compleetheid van data MO nog erg lastig is. Door het jaar heen zijn er continu doorontwikkelingen geweest aan de BW en MO dashboards waardoor meer informatie beschikbaar is om op te sturen tijdens accountgesprekken met de aanbieders.
Sinds 2023 hebben ook de aanbieders toegang tot de monitoren (voor hun eigen data), naast de gemeenten die al toegang hadden. Dit zorgt voor extra efficiëntie. Procesregie BW MO B&P Verbetering samenwerking toegang gemeenten en aanbieders in 2023 is geïnvesteerd in de samenwerking tussen de toegang van de aanbieders en de gemeentelijke toegangen. Het uitwisselen van kennis en intervisie draagt bij aan een transparante en navolgbare manier van indiceren in de regio en plaatsing van cliënten binnen de BW en MO locaties. Er heeft een scholingsdag plaatsgevonden voor toegangsmedewerkers waar specifiek de nadruk is gelegd op het doornemen van processen die we samen hebben afgesproken.
14
Module 2 Uniformering tussen Midden- en Noord-Limburg In 2023 is er geïnvesteerd in het op een uniforme wijze organiseren van de functie van Ketenregisseur in Noord- en Midden-Limburg. In Noord-Limburg zijn begin 2023 twee ketenregisseurs gestart. De rollen van ketenregisseurs dragen bij aan een betere samenwerking met zorgaanbieders. In 2023 is gewerkt aan uniformering van het Transferpunt Noord-Limburg en het Matchingspunt Midden-Limburg zodat er een éénduidige werkwijze ontstaat. Hiervoor zijn de bestaande afspraken tegen het licht gehouden en worden waar nodig nieuwe afspraken gemaakt. Begin 2024 worden de afspraken geïmplementeerd. Het afwegingskader Grijs Wonen is in alle 14 gemeenten vastgesteld en afgesproken werkprocessen zijn geïmplementeerd in samenwerking met lokale partners. Inwoners In Noord- en Midden-Limburg die dakloos zijn óf dat dreigen te worden, mogen gebruikmaken van een tijdelijke opvangplek binnen hun eigen netwerk. Het zogeheten Grijs Wonen vormt daarmee een alternatieve manier van maatschappelijke opvang. Bij Grijs Wonen wordt een briefadres toegekend en worden er afspraken gemaakt over begeleiding naar een duurzame woonplek in de toekomst. Cliëntparticipatie In oktober heeft het Platform OGGZ Noord- en Midden-Limburg aangegeven geen subsidieaanvraag in te dienen voor 2024 en dat ze gaan stoppen.
In de beleidsagenda Meedoen en Wonen 2024 is opgenomen dat er onderzocht wordt op welke wijze clientparticipatie op een goede manier georganiseerd kan worden. Witte vlekkenplan In 2023 is er een witte vlekkenplan van beschermd wonen locaties opgesteld. Dit vlekkenplan vormt de basis om een betere spreiding van beschermd wonen locaties in de regio samen met de aanbieders te realiseren. We gebruiken de contractperiode, dus tot en met 2025, om het witte vlekkenplan te realiseren. Publiekscampagnes In de tweede helft van 2023 is de aanbesteding gestart van een tweetal publiekscampagnes. Eén campagne is gericht op het tegengaan van stigmatisering van mensen met een psychische kwetsbaarheid. Daarnaast is één campagne gericht op een constructieve manier van communiceren met onze partners over de regiovisie en beleidskeuzes. Gunning heeft plaatsgevonden aan een combinatie van Studio Zondag en AppArt. De campagnes worden in maart 2024 gelanceerd als “Limburg Openhartig” en “Wij geven thuis”. Contractmanagement Account- of contractgesprekken. Jaarlijks zijn er drie cycli van account- of contractgesprekken met de combinatie van aanbieders. Bij deze gesprekken sluiten beleidsmedewerkers vanuit gemeenten aan. Met iedere combinatie heeft een bestuurlijk overleg plaatsgevonden met een tweetal bestuurders van de 14 regiogemeenten en de bestuurders van de combinatie.
Het programma bestond uit een werkbezoek waarbij wordt gesproken met cliënten en medewerkers, gevolgd door een overleg tussen bestuurders van gemeenten en aanbieders. Van alle gecontracteerde aanbieders zijn door A-Insights analyses gemaakt van de jaarverslagen 2022. Een aantal hiervan zijn tijdens verdiepende sessies besproken. Met 3 aanbieders hebben vervolggesprekken plaatsgevonden. Toename in gebruik Wmo beschermd wonen Vanaf begin 2023 heeft de realisatie in BW een overschrijding laten zien. Dit heeft de eerste maanden van het jaar ook geresulteerd in forse wachtlijsten. Gemeenten zijn akkoord gegaan met het financiering van een aantal extra BW plekken. Met aanbieders zijn afspraken gemaakt de overschrijdingen (buiten de bandbreedte) te financieren. Dit heeft de druk op BW verminderd en de wachtlijsten doen verkleinen.
15
Module 2 Jongeren We zien het aantal jongeren in BW toenemen. Het betreft hier het aandeel jongeren tussen de 18 en 27 jaar. De signalen vanuit de gemeentelijke toegangen zijn dat een aantal van deze jongeren goed zouden passen in een tussenvorm (een afgeschaalde vorm van BW), zoals kamertrainingen met intensieve begeleiding. Er wordt vanuit de werkgroep ‘Jongeren in de Knel’ en met aanbieders gewerkt aan passende alternatieven voor deze doelgroep. Maatschappelijk opvang voor jongeren Bij de MO-J, is de druk hoog. Hier is te zien dat het aantal plekken continue bezet is en dat er altijd wachtenden zijn. Het Leger des Heils is voor de jongerenopvang op zoek naar een nieuwe locatie per 1 februari 2024 vanwege het opzeggen van de huurovereenkomst door de verhuurder. Uittreding Bij één van de samenwerkingsverbanden is gebleken dat de ondersteuning die geboden is door één van de deelnemende aanbieders onder de maat was. Per 8 december 2023 is deze aanbieder uit het samenwerkingsverband getreden. Er is door de overige combinanten hard gewerkt aan het op orde krijgen van de ondersteuning. Op dit moment is de rust teruggekeerd op de betreffende BW locaties. Contractmanagement trekt hierbij intensief samen op met de Wmo- toezichthouder, toegang, gemeente en aanbieders.
Financiële positie aanbieders Op basis van analyses van de jaarrekeningen 2022 zien we dat bij veel aanbieders de financiële resultaten onder druk staan. Met enkele aanbieders zijn hierover gesprekken gevoerd door contractmanagement samen met de financieel adviseur van de MGR. Continuïteit van zorg is hierbij een belangrijk aandachtspunt. Er is sprake van veel vacatures in een krappe arbeidsmarkt. We zien bij sommige aanbieders dat er sprake is van een hoog verloop, een hoog verzuim en onvervulde vacatures. Er zijn signalen dat het huidige personeel steeds jonger en minder ervaren is. Dat verhoudt zich slecht tot de steeds toenemende complexiteit van de doelgroep. Safe House In januari is een start gemaakt met in totaal 6 Safe House plekken in de regio. Dit zijn plekken voor cliënten met een verslavingsprobleem in herstel. In de loop van 2023 is dit aantal plekken uitgebreid naar 16, inclusief die van een onderaannemer. Tot op heden bevinden alle plekken zich in Noord-Limburg. In Q1 2024 wordt gestart met een Safe House-locatie in de gemeente Maasgouw. Initiatieven BW Eén samenwerkingsverband heeft afspraken gemaakt voor het realiseren van ongeveer 15 plekken in 2024 voor beschermd wonen met een gemeente in Midden-Limburg waar op dit moment nog geen BW plekken zijn. Het project Wonen Plus zal eind 2023 en begin 2024 ook worden opgestart in Venlo en Venray.
Het betreft een bemoeizorg-achtige aanpak voor cliënten die BW ondersteuning nodig hebben. Deze aanpak is in Weert al een aantal jaren succesvol. Jongeren in de Knel: In Roggel is in september een pilot gestart voor een alternatieve, lichtere, vorm van BW specifiek voor jongeren. Hier wordt jongeren in een huiselijke omgeving, met ondersteuning van o.a. gastvrouwen, begeleid in hun zelfstandigheid. De eerste deelnemer staat inmiddels op het punt om uit te stromen. Op 7 juni hebben de BW aanbieders gezamenlijk een inspiratiesessie georganiseerd met als doel elkaar te laten zien en inspireren hoe het concept van Positieve Gezondheid toe te passen. 108 (zorg) professionals hebben deze sessie bijgewoond. In 2024 zal er een vervolg worden georganiseerd.
16
3.4. Kassiersfunctie MGR SDLN De hiervoor beschreven activiteiten in module 1 en module 2 hebben hun weerslag in de exploitatierekening van de MGR. De met deze activiteiten gepaard gaande baten en lasten worden in de exploitatierekening verwerkt. Daarnaast voert de MGR ook een aantal activiteiten uit voor de Noord- en Midden-Limburgse gemeenten die geen weerslag hebben op de exploitatie. De MGR voert voor deze activiteiten financieel gezien de kassiersfunctie uit. Dit betekent dat voor bepaalde zorgtaken de MGR de bijdragen van de gemeenten int en met deze geïnde bedragen, de zorgaanbieder uitbetaalt. Na afloop van het jaar wordt dan met de zorgaanbieder afgerekend volgens de door regionale werkgroepen opgestelde en door het algemeen bestuur van de MGR bekrachtigde afrekeningen. Aansluitend wordt ook met de gemeenten afgerekend. De MGR voert deze kassiersfunctie uit voor: Gemeenten Noord-Limburg • Jeugdzorg plus • Integrale vroeghulp en downteam (jeugd) • GZ-psycholoog beschermingstafel (jeugd) • Intensief casemanagement (Wmo) Gemeenten Noord- en Midden-Limburg • Jeugdhulp segment 1 (Jeugdhulp met verblijf en verblijf vervangende jeugdhulp) • Crisiszorg (jeugd) In bijlage 6.3 zijn de financiële stromen met betrekking tot de kassiersfunctie van de MGR inzichtelijk gemaakt. Hieruit blijkt tevens het per ultimo 2023 nog af te rekenen bedrag.
17
4. Paragrafen Inleiding Een drietal verplichte paragrafen zijn relevant voor de MGR namelijk: 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2. Financiering 3. Bedrijfsvoering De overige verplicht gestelde paragrafen zijn voor de MGR niet relevant en worden niet opgenomen. Het betreft de paragrafen lokale heffingen, onderhoud kapitaalgoederen, verbonden partijen en grondbeleid. Per paragraaf wordt verantwoording afgelegd over het gevoerde beleid in 2023.
4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risicomanagement Risicomanagement is het systematische en cyclische proces van risico’s (tijdig) identificeren, analyseren en adequate maatregelen treffen. De doelstelling van risicomanagement is het beheersen van onzekere gebeurtenissen die een negatieve impact hebben op het realiseren van organisatiedoelstellingen. Een adequate risicobeheersing draagt bij aan het “in control” zijn van de organisatie. De MGR handelt hier ook naar en stelt o.a. tertiaal rapportages op en bespreekt deze ook met alle betrokken partijen. Onderstaand beschrijven de grootste risico’s die er voor de MGR zijn. Risico’s De risico’s die binnen de MGR en de module Opdrachtgeven op dit moment onderkend worden, naast het niet realiseren van te leveren prestaties, kunnen als volgt worden beschreven: Risico op onvoorziene budgetoverschrijdingen: τ Kans: 25%, impact € 150.000 τ Aangezien de MGR niet over een eigen weerstandsvermogen beschikt, komen budgetoverschrijdingen direct voor rekening van de deelnemende gemeenten. Met het op orde brengen van de bezetting van de MGR, neemt de budgetflexibiliteit af. Dat maakt dat de mogelijkheid om tegenvallers op te vangen afneemt. Wij sturen op een optimale dienstverlening aan gemeenten binnen het budgettaire kader. Dat maakt dat de kans op overschrijding 50% is.
τ Beheersmaatregelen: intern proces van maandrapportages met continue monitoring van de besteding van het budget en rapportage aan het dagelijks bestuur hierover. Aandacht voor spaarzaamheid bij het aangaan van nieuwe uitgaven en zakelijke afspraken over kostenverrekening bij extra opdrachten en bovenregionale inkooptrajecten. Bedrijfscontinuïteit / onvoldoende gekwalificeerd personeel: τ Kans: 20%, impact € 300.000 τ De MGR is van omvang € 2,8 mln. budget, 18,2 FTE. Hierdoor zijn de meeste functies solofuncties en is het lastig om intern adequaat vervanging bij afwezigheid te organiseren. Wanneer zich gedurende een jaar 3 vacatures zouden voordoen die niet met eigen personeel kan worden ingevuld, schatten wij in dat de meerkosten van externe inhuur hiervoor maximaal € 300.000 zijn. τ Beheersmaatregelen: continu opleiden van medewerkers, werken aan teambuilding, werving via meerdere kanalen tegelijk. Niet adequaat inspelen op nieuwe ontwikkelingen in wet- en regelgeving binnen het sociaal domein: τ Kans: 20%, impact € 100.000 τ Wanneer niet-adequaat ingespeeld wordt op nieuwe regelgeving zijn reparatiewerkzaamheden nodig om dit te herstellen. Hiermee gemoeide kosten kunnen betrekking hebben op het aantrekken van extra capaciteit om herstelwerk te verrichten.
τ Beheersmaatregelen: het actief meedoen in kennisnetwerken, volgen van kennisbronnen zoals kamerbrieven, VNG-documenten en volgen van opleidingen en masterclasses door medewerkers.
18
Rechtszaken inkooptrajecten: τ Kans: 80%, impact € 100.000 τ Aangezien de MGR een veelheid aan inkooptrajecten voor de regio verzorgt met grote belangen voor gemeenten en aanbieders, is de kans realistisch dat hier geregeld rechtszaken uit voortkomen. Hiervoor is een beperkt budget bij de MGR in de begroting opgenomen. τ Beheersmaatregelen: vierogen-inzet van aanbestedingsjuristen bij het opstellen van stukken, standaardisatie van inkoopprocedures en leren van doorlopen procedures door deze altijd te evalueren. Reservepositie en continuïteit Het dagelijks bestuur van de MGR heeft een voorstel gedaan voor het vormen van een bestemmingsreserve ter grootte van € 275.000 voor in 2023 opgestarte eenmalige activiteiten die in 2024 worden afgerond. In de Gemeenschappelijke Regeling (GR) artikel 27.2 staat de procedure voor reservevorming beschreven. Voor de rest heeft de MGR geen eigen reserves om risico’s af te dekken. Een evt. overschot op de exploitatie wordt uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten. Een eventueel tekort wordt door de deelnemende gemeenten aangevuld. De begroting bevat wel een post onvoorzien om financiële tegenvallers te compenseren. Het algemeen bestuur beslist over de benutting van deze post. De begroting is taakstellend. Dreigen er overschrijdingen, dan wordt in eerste instantie gezocht naar een oplossing binnen de begroting van de MGR.
Weerstandsvermogen Zoals hiervoor aangegeven wordt het rekeningsaldo van de MGR verrekend met de deelnemende gemeenten. De MGR bouwt zelf geen eigen weerstandsvermogen op, met uitzondering van de ten laste van het resultaat 2023 gevormde bestemmingsreserve. Bij de bepaling van het benodigd weerstandsvermogen bij gemeenten brengt de MGR dit tot uitdrukking door de financiële vertaling van risico’s door te rekenen met een factor 2,0. De keuze voor een disconteringsfactor groter dan 1,0 onderstreept daarmee onze risicomijdende grondhouding. Met dit uitgangspunt kan het benodigd weerstandsvermogen als volgt worden becijferd: Risico Onvoorziene budgetoverschrijdingen Bedrijfscontinuïteit, onvoldoende gekwalificeerd personeel Niet adequaat inspelen op ontwikkelingen in wet- en regelgeving Rechtszaken inkoop-trajecten Benodigd aan weerstandsvermogen
Kans 25 % 20 %
Impact € 150.000 € 300.000
Factor 2,0 2,0
Benodigdvoorweerstandsvermogen € 75.000 € 120.000
20 %
€ 100.000
2,0
€ 40.000
80 %
€ 100.000
2,0
€ 160.000 € 395.000
Gemeenten wordt geadviseerd om te bezien hoe zij dit verwerken in hun eigen weerstandsvermogen. Dit zou bijvoorbeeld kunnen naar rato van het inwoneraantal. Financiële kengetallen Door het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is voorgeschreven dat gemeenten en gemeenschappelijke regelingen vijf financiële kengetallen opnemen in de begroting en jaarrekening. De kengetallen zijn afgeleid van bestaande informatie en genereren geen ‘nieuwe’ informatie. De kengetallen moeten het bestuur wel gemakkelijker maken om inzicht te krijgen in de financiële positie van de gemeente/gemeenschappelijke regeling.