RIB.24.008 Implementatie Omgevingswet

Stuknummer: 23.0006895

Raad 16-01-2024 RIB.24.008

raadsinformatiebrief van

: Burgemeester en wethouders

portefeuillehouder

: M.M.C. Kuipers

aan

: De leden van de gemeenteraad

datum

: 23/11/2023

status

: Actieve informatie

openbaar

: Ja

Onderwerp Raadsinformatiebrief implementatie Omgevingswet Aanleiding Op 1 januari 2024 treden de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging bouwen (hierna Wkb) in werking. Aan de inwerkingtreding van deze complexe wetgeving is een lange geschiedenis vooraf gegaan van besluitvorming en implementatie, die tot op de dag van vandaag lijkt voor te duren. Recent heeft de Eerste Kamer nog haar zorgen uitgesproken over de invoering, leidend tot een oproep aan de Minister om met de koepels in gesprek te blijven. Met deze brief geven we u daarom een korte stand van zaken met betrekking tot de voorbereiding. Wettelijke instrumenten De omgevingsvisie, met het strategisch lange termijn beleid voor de fysieke leefomgeving, is in voorbereiding. In vervolg op de themasessies van afgelopen maand, worden vervolgbijeenkomsten met uw raad gepland, waarna de concept omgevingsvisie als tussentijdse mijlpaal ter besluitvorming wordt voorgelegd. De volledige visie zal voor de wettelijk vastgestelde einddatum ter besluitvorming worden voorgelegd. Uit dit proces volgt met welke (on)verplichte programma’s onder de Omgevingswet Horst aan de Maas moet en wil werken. Het omgevingsplan is in voorbereiding: de software is aangeschaft en operationeel, de hoofdstructuur van het plan is bepaald en er is geoefend met het eerste pilotgebied.

De aanbesteding voor het opstellen van het eerste deel van het grondgebied dekkend omgevingsplan is in voorbereiding. De gemeente heeft wettelijk tot 2032 de tijd voor deze omvangrijke operatie, waarbij inzet vanuit meerdere teams gevraagd wordt. In de eerste helft van ‘24 zullen (beleids-)medewerkers uit drie teams daarvoor nog een opleiding krijgen. Processen Voor de overgangsperiode is bepaald welke initiatieven nog onder huidig recht (als bestemmingsplan) worden afgerond en welke onder nieuw recht (als wijziging omgevingsplan) worden voorbereid. In verband met landelijke technische problemen bij de uitwisseling van ontwerpplannen tussen verschillende softwarepakketten, bereiden we ons voor op het kunnen werken met een tijdelijke alternatieve maatregel (TAM-IMRO), zodat initiatieven doorgang kunnen vinden.

Bezoekadres: BezoekAdres, PlaatsBA

Postadres / PostCodePA PlaatsPA

T TelefoonNummer

F FaxNummer

Pag. 2 van 2

De processen vooroverleg en vergunningverlening zijn verbeterd en aangepast aan de Omgevingswet, hier wordt de komende weken mee geoefend. Het zaaksysteem is ingericht, toepasbare regels en indieningsvereisten zijn gereed en de standaardbrieven worden momenteel omgezet. Voor de eerste maanden na 1 januari wordt (juridische) ondersteuning georganiseerd voor vragen en problemen die zich in de eerste maanden kunnen aandienen. De Wkb heeft tot gevolg dat de bouwtechnische toets voor onder andere grondgebonden woningen naar de markt gaat, waarbij de initiatiefnemer verplicht wordt een private kwaliteitsborger in de arm te nemen. De gemeente blijft bevoegd gezag voor bouw, start bouw en ingebruikname, waarbij Team OG en Team AT&H ieder een deel van het proces begeleiden. In de laatste maanden wordt dit proces verder uitgewerkt en worden de standaardbrieven bij de verschillende processtappen ontwikkeld. Dit ontwikkelproces is op schema. Verordeningen en besluiten De legesverordening is inhoudelijk en technisch aangepast aan de Omgevingswet en de Wkb, waarbij de financiële gevolgen zijn verwerkt in de begroting 2024. De verordening is samen met de andere belastingverordeningen in procedure voor besluitvorming december. De andere noodzakelijke verordeningen en regelingen worden tijdig technisch gereed gemaakt voor de Omgevingswet.

Hiervoor zijn en worden enkele noodzakelijke besluiten genomen. Onder deze categorie vallen onder andere nadeelcompensatie, kostenverhaal, delegatie (in procedure), erfgoed, Commissie Ruimtelijke Kwaliteit, APV, adviesrecht en verplichte participatie. Wellicht dat zich, bijvoorbeeld vanwege beleidswijzigingen, in de loop van 2024 nog enkele verordeningen aandienen die om aanpassing vragen, hierbij wordt de afweging gemaakt of een apart besluit noodzakelijk is, of dat de verordening direct meegaat in de ontwikkeling van het omgevingsplan. Organisatie, bestuur en communicatie Medewerkers van teams OG, OW, AT&H en EG hebben trainingen gevolgd om kennis op te doen over de Omgevingswet. Voor EG en beleidsmedewerkers uit andere teams volgen nog trainingen gericht op het omgevingsplan en het instrument programma onder de Omgevingswet. Voor OG ligt de focus bij de processen vergunningen en wijzigen omgevingsplan. Een recente praktijkmiddag met het team OG -eerste ‘in lijn’- heeft laten zien dat hier in brede zin kennis voldoende aanwezig lijkt om de overgang soepel te laten verlopen. Dit neemt overigens niet weg dat zich in de praktijk nog onverwachte tegenvallers kunnen voordoen; de wet is complex en er is nog geen jurisprudentie. Voor OG en AT&H ligt er een extra uitdaging in het werken met de Wkb.

Hierin is door de rijksoverheid op het laatste moment nog een wijziging aangebracht, waardoor niet alle initiatiefnemers en aannemers voldoende voorbereid zullen zijn. Dit vraagt extra alertheid en flexibiliteit van beide teams. Met team KCC onderzoeken we hoe we de te verwachten toestroom aan vragen kunnen opvangen. In nauwe samenwerking met communicatie is en wordt ingezet op het informeren van inwoners/ initiatiefnemers op de veranderingen als gevolg van de Omgevingswet. Alle voornoemde onderdelen zijn en worden op inhoud en proces besproken met de hiervoor ingestelde raadswerkgroep. Met de raadswerkgroep verkennen we momenteel welke informatiebehoefte er bij uw raad leeft, aanvullend op deze brief. Al met al is ons beeld dat we het invoeringsproces, zo complex als het is, voldoende onder controle hebben. We rekenen ons niet rijk, tegenvallers zijn mogelijk, maar contacten met omliggende gemeenten leren ons dat we het in vergelijking hiermee bovengemiddeld doen.

2