RIB.23.080 Motie Gunning opdrachten

Stuknummer: 23.0005857 2023.066

Raad 28-11-2023 RIB.23.080

raadsinformatiebrief van

: Burgemeester en wethouders

portefeuillehouder

: E. Joosten

aan

: De leden van de gemeenteraad

datum

: 13/10/2023

status

: Actieve informatie

openbaar

: Ja

Onderwerp Motie “Gunning opdrachten aan lokale ondernemers" Aanleiding In RIB 23-037 over Verbeteren toegankelijkheid begraafplaats Grubbenvorst staat beschreven dat er voor een bedrag van € 10.500, - een opdracht is aanbesteed. N.a.v. van schriftelijke vragen van de CDA-fractie is gebleken dat deze aanbesteding niet aan een lokale ondernemer binnen Horst aan de Maas is gegund op basis van markteconomische redenen en om het feit dat deze casus inhoudelijk het beste aan zou sluiten bij het bedrijf wat de opdracht heeft gekregen. Op 9 mei 2023 heeft de raad in een motie het college verzocht om: - Te onderzoeken wat de mogelijkheden en eventuele risico’s zijn om tot een bepaald bedrag altijd lokaal aan te besteden. - Te onderzoeken hoe de kans te vergroten dat lokale ondernemers meer kans krijgen bij uitvoering van werkzaamheden vanuit de gemeente. Beantwoording In paragraaf 13 van het gemeentelijke inkoop en aanbestedingsbeleid is nadrukkelijk beschreven dat lokale ondernemers een kans wordt geboden waar dit mogelijk is. Bij min of meer gelijke geschiktheid en prijs gaat de voorkeur uit naar de plaatselijke ondernemer. Wat kan echt niet? In de aanbestedingswet, die weer afgeleid is van de Europese aanbestedingsrichtlijn, mag een gemeente niet zomaar eisen dat de uitvoering van een overheidsopdracht wordt uitgevoerd door het MKB.

Dat is in strijd met het non-discriminatie en het gelijkheidsbeginsel. Deze beginselen zien erop toe dat alle inschrijvers dezelfde kansen krijgen en gelijk worden behandeld. Dit betekent dat de gemeente niet aan een overheidsopdracht voorwaarden mag stellen die met zich meebrengen dat alleen het MKB een opdracht zou mogen uitvoeren of dat deze sector direct bevoordeeld wordt in een aanbestedingsprocedure. Eén van de doelstellingen van het Europese aanbestedingsrecht is immers om daadwerkelijke concurrentie op de markt voor overheidsopdrachten te waarborgen en hier moet de gemeente zich aan houden. Wat kan wel? Bezoekadres: BezoekAdres, PlaatsBA

Postadres / PostCodePA PlaatsPA

T TelefoonNummer

F FaxNummer

Pag. 2 van 3

Het Europese aanbestedingsrecht biedt wel (indirect) mogelijkheden om de toegang van het MKB tot Europese aanbestedingsprocedures te vergroten. Door bijvoorbeeld een overheidsopdracht op te splitsen in percelen (in delen), kan een afzonderlijke opdracht aangepast worden zodat specifieke capaciteiten en expertise van het MKB beter aan bod kunnen komen in de inschrijvingsfase. In ons inkoop- en aanbestedingsbeleid staat al dat opdrachten tot € 50.000,- 1 op 1 (Enkelvoudig onderhands aanbesteden). gegund kunnen worden. Kan de opdracht door een lokale ondernemer uitgevoerd worden onder onze voorwaarden en betalen wij daar een redelijke prijs voor, dan heeft dit de voorkeur. Opdrachten tussen de € 50.000,- en de Europese drempel (€ 215.000 diensten en leveringen of € 5.382.000 Werken) worden meervoudig onderhands aanbesteed. Dit betekent dat de gemeente vrij is om minimaal 3 maximaal 5 ondernemers uit te nodigen om in te schrijven op een opdracht. Ook hierbij gaat de voorkeur uit naar lokale ondernemers. Boven de Europese aanbestedingsgrens zijn de mogelijkheden beperkter omdat iedereen een gelijke kans moet hebben. Elk bedrijf, ook internationaal, moet kunnen meedingen naar de opdracht. Ondanks dat de grens bij leveringen en diensten relatief laag is, schrijven niet veel mkb’ers in. Dit komt onder andere door de vele papieren die uitgevraagd en ingevuld moeten worden.

Ook landelijk wordt dit erkend en is hiervoor het programma Beter aanbesteden in 3 A4 opgezet. De gemeente heeft dit omarmd en ook onze aanbestedingsstukken zijn erop aangepast. Kijkend naar het voorbeeld hierboven is het niet werkbaar en betaalbaar om elke opdracht op te delen in percelen om zo elke stratenmaker in Horst aan de Maas mee te laten dingen. Het kan dan zomaar zijn dat de stratenmaker uit bijvoorbeeld Griendtsveen toch niet de opdracht van zijn dorp krijgt. Op grond van de Gids Proportionaliteit moeten gelijksoortige opdrachten bij elkaar gevoegd worden. Splitsen is niet toegestaan. Alle percelen moeten dan in een aanbesteding toch in de markt gezet worden. Om juist de administratieve lastendruk laag te houden wordt dan veelal gewerkt met raamcontracten. Raamcontracten worden afgesloten voor maximaal 4 jaar. Herin zijn bijvoorbeeld alle voor te nemen bestratingswerken in de hele gemeente opgenomen. Deze contracten worden zoveel als mogelijk lokaal en/of regionaal gegund. Het kan dan voorkomen dat de plaatselijke stratenmaker de opdracht in zijn dorp niet kan uitvoeren. Wij willen ook graag dat onze gemeentelijke uitgaven, vaak mogelijk gemaakt door het innen van lokale heffingen en dus betaald door onze inwoners en bedrijven, vooral ten goede komt aan onze lokale economie en gemeenschap.

Waarbij wij erop letten dat de gemeente altijd waar krijgt voor zijn geld en de opdracht altijd gegund wordt op de beste prijs – kwaliteitsverhouding. Hierdoor kan het gebeuren dat de opdracht ook weleens naar een regionale of landelijk opererende ondernemer gaat. Er zijn voldoende mogelijkheden om het lokale MKB-opdrachten te gunnen. 20% van onze contracten zorgt voor 80% van ons inkoopvolume. Deze 20% bestaat voornamelijk uit bedrijven uit onze gemeente. Hierbij moet u bij diensten denken aan onderhoudswerkzaamheden aan onze gebouwen en bij werken aan de bouw van een nieuwe sporthal of het bouwrijp maken van gronden. 80% van ons inkoopvolume komt dus al lokaal terecht. De komende tijd besteden wij intern extra aandacht via o.a. berichtgeving op ons Intranet om ons lokale MKB te (blijven) betrekken bij onze aanbestedingen. In ons inkoopstartformulier besteden we hier al aandacht aan en bij

2

Pag. 3 van 3

de volgende actualisatie van ons inkoopbeleid nemen wij dit onderwerp prominenter op. De planning is dat dit einde van het tweede kwartaal 2024 af is. Bijlagen -

3