RIB.23.057 Voortgang erfgoed

Stuknummer: 23.0003988

Raad 29-08-2023 RIB.23.057

raadsinformatiebrief van

: Burgemeester en wethouders

portefeuillehouder

: E. Joosten

aan

: De leden van de gemeenteraad

datum

: 29/06/2023

status

: Actieve informatie

openbaar

: Ja

Onderwerp Raadsinformatiebrief voortgang erfgoed 2023 Aanleiding Tijdens de raadsvergadering van november 2022 is de toezegging gedaan dat wij u actief informeren over het thema Erfgoed binnen onze gemeente. In het afgelopen half jaar hebben we onderzocht op welke manier we het erfgoedbeleid vorm willen geven. Daarnaast zijn in overleg met de provincie en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed afspraken gemaakt over de afronding consolidatie Kasteel Huys ter Horst. Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de huidige stand van zaken. 1. Erfgoedbeleid Horst aan de Maas We zetten in op het behouden, herstellen en versterken van het erfgoed. Door het vaststellen van erfgoedbeleid maken we inzichtelijk op welke manier we de verantwoordelijkheid voor het erfgoed nemen zoals dat ook op grond van de Erfgoedwet en Omgevingswet van ons verwacht wordt. Het doel van het erfgoedbeleid is om op een zorgvuldige en afgewogen wijze het cultureel erfgoed in een goede staat door te geven aan volgende generaties, zodat ook zij daar voor hun toekomst op kunnen voortbouwen en het kunnen blijven zien, beleven en ervaren. Tijdens de behandeling van de erfgoedverordening was onze inschatting nog in 2023 het erfgoedbeleid aan u te kunnen voorleggen. Uit de aanbesteding is inmiddels duidelijk geworden dat de doorlooptijd langer zal zijn.

Er is in Nederland een beperkt aantal bureaus actief dat ervaring heeft met alle drie genoemde erfgoedaspecten. We kiezen ervoor de werkzaamheden in één hand uit te laten voeren. Dit leidt tot een herziene planning, waarbij in het najaar gestart wordt met de werkzaamheden en rekening gehouden wordt met een doorlooptijd van driekwart tot één jaar. In de afgelopen maanden is een overzicht gemaakt van de uit te voeren werkzaamheden om tot erfgoedbeleid te komen. Niet alle informatie, zoals bijvoorbeeld de redengevende omschrijvingen bij bouwhistorische objecten, is digitaal beschikbaar. De inventarisatie die vastgelegd is in het boek “Van erfgoed naar omgevingswaarden” (D. Bolhuis, 2020) en de vertaling hiervan naar de Erfgoedkaart Limburg zijn een goed uitgangspunt maar deze informatie zal nog verder door vertaald, aangevuld en gecontroleerd moeten worden. Daarnaast is de huidige archeologische maatregelenkaart verouderd.

Bezoekadres: BezoekAdres, PlaatsBA

Postadres / PostCodePA PlaatsPA

T TelefoonNummer

F FaxNummer

Pag. 2 van 2

De eerste stap is daarom om al het erfgoed in Horst aan de Maas, waaronder de archeologische, cultuurhistorische en bouwhistorische waarden, te inventariseren en digitaal te ontsluiten. Modernere technieken maken het mogelijk op een gedetailleerder niveau aan te geven waar archeologische waarden verwacht kunnen worden. Dit maakt het ook eenvoudiger om te bepalen wanneer bij ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving onderzoek nodig is. Vervolgens volgt een voorstel voor de meest passende maatregelen per categorie. In de erfgoedverordening zijn reeds voorschriften en regels opgenomen met betrekking tot cultureel erfgoed, zowel voor monumenten, archeologie als het cultuurlandschap. Nadat het erfgoedbeleid door uw raad is vastgesteld, zullen wij de regels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving opnemen in het omgevingsplan.

2. Kasteel Huys ter Horst Consolidatie In 2022 hebben wij inzichtelijk gemaakt waar het mis is gegaan tijdens de consolidatiewerkzaamheden op de kasteelruïne. Gezien de onder verscherpte toezicht stelling door de provincie is in overleg met de Rijksdienst voor Cultureel erfgoed én de provincie afgestemd onder welke voorwaarden de consolidatie als afgerond beschouwd zou kunnen worden. Dit heeft geleid tot de volgende afspraken: a. Aanvullen van de nulmeting (adviesrapport RAAP) waardoor alle tijdens de consolidatie ontstane verstoring in beeld worden gebracht. b. Afronden van de consolidatiefase op basis van het Plan van Aanpak (RAAP) opgenomen aanvullende werkzaamheden. Het gaat om opofferingslagen toevoegen aan de pilaren in de ridderzaal en afdekken van de buitenmuur bij de toegangsbrug; c. Verwijderen van de aangebrachte noodtrap volgens het advies van Raap. Onderdeel c. is uitgevoerd. Onderdeel a. ligt nog ter beoordeling bij de RCE, de provincie heeft ingestemd met het rapport. Onderdeel b. wordt door de stichting onder begeleiding van Monumentenwacht Limburg uitgevoerd. Pas als deze werkzaamheden naar tevredenheid zijn afgerond zullen wij en ook de provincie een besluit nemen op de toegekende subsidie. Daarmee kan de fase consolidatie formeel worden afgesloten.

Visie op de erfgoedwaarden Stichting Huys ter Horst is sinds 2016 bezig met het plan op een nieuwe tijdlaag toe te voegen aan de kasteelruïne. Dit is al eerder besproken met de RCE en zij waren destijds positief over het plan. We hebben ook nu met de RCE gesproken over wat nodig is om verder te kunnen met de toekomst(plannen) voor het kasteel. Voordat een nieuwe tijdlaag toegevoegd kan worden is een visie voor de kasteelruïne, waarbij het behoud van de erfgoedwaarden het uitgangspunt is, essentieel. Wij laten deze opstellen door een deskundige en onafhankelijke restauratiearchitect die nog niet eerder bij de plannen rond de kasteelruïne betrokken was. Hiermee houden we zelf de regie over het behoud van ons erfgoed. De visie zal de nog aanwezige erfgoedwaarden vastleggen en kwalificeren. Daarnaast zal in de visie richting gegeven worden aan hoe deze waarden voor de toekomst veilig gesteld worden en blijven. De visie zal het uitgangspunt zijn voor de nieuwe tijdlaag, in welke vorm dan ook. Daarmee ontstaat ook duidelijkheid naar partijen in het gebied.

2