Document · PDF

RIB.23.035 Uitvoeringsprogramma VTH 2023

Gemeenteraad 16 mei 2023, gemeente Horst aan de MaasBij agendapunt: Raadsinformatiebrieven6.066 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Stuknummer: 23.0001725

Raad 16-05-2023 RIB.23.035

raadsinformatiebrief van

: Burgemeester en wethouders

portefeuillehouder

: T. Kuipers

aan

: De leden van de gemeenteraad

datum

: 13/03/2023

status

: Actieve informatie

openbaar

: Ja

Onderwerp RIB Uitvoeringsprogramma VTH 2023 Het college van B en W heeft het Uitvoeringsprogramma Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving (VTH) 2023 vastgesteld. In het uitvoeringsprogramma zijn concrete acties uitgewerkt die bijdragen aan een gezonde en veilige leefomgeving. Om het naleven van de wet- en regelgeving op dit gebied te bevorderen worden mensen en middelen in dit plan zo efficiënt mogelijk ingezet. Het uitvoeringsprogramma bevat naast de VTH-activiteiten ook een aantal projecten, zoals huisvesting arbeidsmigranten, energiebesparing door bedrijven en landschappelijke inpassing om de karakteristieke kenmerken van het landschap in de gemeente te versterken. In het programma is aangegeven welke taken prioriteit hebben. Het college van B en W informeert de gemeenteraad over het uitvoeringsprogramma. Ambitieus uitvoeringsprogramma VTH 2023 zet in op een gezonde en veilige leefomgeving Jaarlijks stelt het college van burgemeester en wethouders een Uitvoeringsprogramma (UP) vast voor de taken van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) op het gebied van Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving. Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) behoren tot de kerntaken van de gemeente. In een UP wordt beschreven op welke wijze de gemeente invulling geeft aan deze taken.

Aan de hand van dit programma geeft de gemeente aan welke VTH-activiteiten worden uitgevoerd en welke middelen (i.c. capaciteit en budgetten) zij inzet om de naleving van wet- en regelgeving te bevorderen en/of te bereiken. Hiermee draagt het uitvoeringsprogramma bij aan een gezonde en veilige leefomgeving en het (meer) transparant maken van het gemeentelijke VTH-beleid. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de zwaardere milieutaken (het zogenaamde basistakenpakket, hierna: BTP) en de overige Wabo-taken die worden aangeduid als het thuistakenpakket (hierna: TTP). De uitvoering van het BTP ligt bij de Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord (RUD LN). Deze bundelt alle uitvoeringsprogramma’s en coördineert de uitvoering ervan. In onderstaand overzicht zijn de begrote uren voor 2023 opgenomen voor zowel het BTP als het TTP.

Bezoekadres: BezoekAdres, PlaatsBA

Postadres / PostCodePA PlaatsPA

T TelefoonNummer

F FaxNummer

Pag. 2 van 3

Totaal BTP en TTP

Milieuvergunningverlening/toetsen meldingen Milieutoezicht Bouwvergunningverlening/toetsen sloopmeldingen Bouw- en Slooptoezicht, Bijzondere taken Toezicht Veiligheid/Ondermijning Toezicht Projecten Vergunningverlening APV/Bijzondere wetten Toezicht APV/Bijzondere wetten (Boa’s) Juridisch en overig Totaal

Nodig Basistaken (RUD) 1820 3848 840 150 450 7108

Thuistaken 1127 680 3029 2024 550 2730 5365 6125 5625 27255

Totaal 2947 4528 3869 2174 550 2730 5365 6125 6075 34363

Aan de raming van deze uren liggen de volgende bestuurlijke keuzes en feiten ten grondslag: • De gemeente heeft vanuit wet- en regelgeving een aantal verplichtingen; • Het beleidskader VTH en de daarin opgenomen risicoanalyse; • De bestuurlijke keuze om een aantal projecten op te starten (zie hieronder). Slechts een beperkt aantal van voornoemde uren is beïnvloedbaar. Deze hebben voornamelijk te maken met bestuurlijke keuzes, zoals de projecten en de omvang van de controles (volledig, deel- of administratief). Deze keuzes worden gemaakt op basis van maatschappelijk signalen en bestuurlijke waardering. Het UP VTH 2023 bevat het operationele kader waarin de beleidsdoelen en prioriteiten zijn geconcretiseerd tot VTH-activiteiten die worden uitgevoerd binnen de taakvelden Wabo, ruimtelijke ordening, (brand)veiligheid, APV en bijzondere wetten (zoals o.a. de Alcoholwet). Handhaven betekent immers ook prioriteren.

Naast de reguliere werkzaamheden zijn uren begroot voor het uitvoeren van een aantal projecten, te weten: Actualisatie IPPC (zorgen dat vergunningen van grotere veehouderijen minimaal aansluiten bij de best beschikbare technologie); Energiebesparing (energietoezicht op bedrijven, bijvoorbeeld het nemen van energiebesparende maatregelen die zich binnen vijf jaar terug verdienen); Huisvesting arbeidsmigranten (bewerkstelligen dat alle huisvesting van arbeidsmigranten plaats vindt conform beleid); Landschappelijke inpassing (opvolgen van eerder gemaakt afspraken bij uitbreiding van bedrijven om natuur- en landschappelijke inpassing ook na te komen). In het recentelijk vastgestelde collegeprogramma zijn hier de volgende projecten aan toegevoegd: Passende bedrijvigheid (bewerkstelligen dat bedrijven in passend bedrijfspand zitten ter bevordering winkelcentra en doorstroombeleid); Mooi buitengebied (aanpakken van verrommeling in het buitengebied, zoals overmatige opslag, illegale stort en plastic).

Pag. 3 van 3

De basis op orde Ook in 2023 zijn er ontwikkelingen, waarmee de gemeente te maken gaat krijgen. Zo wordt een nieuwe VTH applicatie Rx.Mission geïmplementeerd, als opvolger van het huidige VTH systeem Squit 20/20. Daarnaast treden naar verwachting zowel de Omgevingswet als de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) per 1 januari 2024 in werking, waarvoor de medewerkers in 2023 opgeleid en ‘klaargestoomd’ zullen worden. Tevens staat de doorontwikkeling van een dashboard in het kader van (meer) data-gestuurd toezicht/handhaven op de agenda. Om (een deel van) het voornoemde mogelijk te maken, is scholing en uitbreiding van de huidige formatie nodig. In 2022 is gestart met de werving van personeel en, waar nodig, de scholing daarvan. De werving zal in 2023 zijn vervolg krijgen, nu het team nog niet compleet is. Daarbij wordt tevens bezien welke financiële middelen nodig zijn (in zijn totaliteit) om alle werkzaamheden uit het Uitvoeringsprogramma daadwerkelijk te kunnen uitvoeren. In september starten we daarom met een financiële doorrekening van voorliggend UP, dat als basis dient voor de begroting en toekomstige UP’s. De formatie en de huidige bezetting om de ambitie waar te kunnen maken loopt achter, omdat het team in opbouw is en de arbeidsmarkt moeilijk. Dat betekent dat de we aangeven dat we het ambitieniveau in 2023 nog niet (helemaal) gaan halen.

In 2024 en 2025 moet het gat tussen ambitie, formatie en bezetting worden gedicht.

Bijlage - UP VTH 2023

Uitvoeringsprogramma VTH 2023 Gemeente Horst aan de Maas Vastgesteld door het College op 28 maart 2023

Inhoud Samenvatting ..................................................................................................................................................... 3 1. Inleiding ......................................................................................................................................................... 5 1.1 Aanleiding ................................................................................................................................................ 5 1.2 Kader ........................................................................................................................................................ 5 1.3 Beleidsuitgangspunten en -doelen........................................................................................................... 5 1.4 Leeswijzer ................................................................................................................................................ 6 2. Algemeen ....................................................................................................................................................... 7 2.1 De PDCA-cyclus (De BIG 8) ....................................................................................................................

7 2.2 Probleemanalyse ..................................................................................................................................... 7 2.3 Samenwerkingspartners .......................................................................................................................... 8 2.3.1 Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord (RUD LN) ................................................................... 8 2.3.2 Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN) ........................................................................................... 8 3. Het programma .............................................................................................................................................. 9 3.1 Inleiding .................................................................................................................................................... 9 3.2 UP Basistaken 2023................................................................................................................................. 9 3.2.1 Overzicht Basistaken (uren) .............................................................................................................. 9 3.2.2 Vergunningen milieu ..........................................................................................................................

9 3.2.2.1 Vergunningen en milieumeldingen ................................................................................................. 9 3.2.2.2 Specialismen .................................................................................................................................. 9 3.2.3 Toezicht milieu basistaken (twee onderdelen) .................................................................................. 9 3.2.3.1 Toezicht aantallen inrichtingsgebonden controle ........................................................................... 9 3.2.3.2 Toezicht totaal aantal uren inrichtings- en overige controles ....................................................... 10 3.2.4 BRIKS .............................................................................................................................................. 10 3.2.5 Juridisch en overige ........................................................................................................................ 10 3.3 UP Thuistaken 2023............................................................................................................................... 11 3.3.1 Overzicht Thuistaken (uren) ............................................................................................................

11 3.3.2 Vergunningen milieu/Specialistische adviezen ............................................................................... 11 3.3.3 Toezicht milieu................................................................................................................................. 11 3.3.4 BRIKS .............................................................................................................................................. 11 3.3.4.1 Vergunningverlening .................................................................................................................... 11 3.3.4.2 Toezicht brandveilig gebruik ......................................................................................................... 11 3.3.5 Veiligheid ......................................................................................................................................... 12 3.3.6 Projecten ...................................................................................................................................... 12 3.3.6.1 Actualisatie IPPC .......................................................................................................................... 12 3.3.6.2 Energie .........................................................................................................................................

12 3.3.6.3 Huisvesting Arbeidsmigranten ..................................................................................................... 13 3.3.6.4 Landschappelijke inpassing ......................................................................................................... 13 3.3.6.5 Passende bedrijvigheid ................................................................................................................ 13 3.3.6.6 Mooi buitengebied ........................................................................................................................ 13 3.3.7 APV/Bijzondere wetten ................................................................................................................ 14 3.3.7.1 Vergunningverlening APV/Bijzondere wetten .............................................................................. 14 3.3.7.2 Toezicht APV/Bijzondere wetten .................................................................................................. 14 3.3.8 Juridische ondersteuning ............................................................................................................. 14 3.4 Totaal benodigde capaciteit BTP en TTP ..............................................................................................

15 3.5 Restrisico’s ............................................................................................................................................. 15 3.6 Ontwikkelingen ....................................................................................................................................... 16 3.6.1 Squit 20/20/Rx.Mission .................................................................................................................... 16 3.6.2 Omgevingswet ................................................................................................................................. 16 3.6.3 Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen .......................................................................................... 16 3.6.4 Data-gestuurd handhaven ............................................................................................................... 16 3.6.5 Uitbreiding capaciteit ....................................................................................................................... 16

Samenvatting Jaarlijks stelt het college van burgemeester en wethouders een Uitvoeringsprogramma (UP) vast voor de taken van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) op het gebied van Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving. Op basis van de Wabo en het Besluit Omgevingsrecht (Bor) dient het college van burgemeester en wethouders het UP ter kennisname aan te bieden aan de raad. Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) behoren tot de kerntaken van de gemeente. In (jaarlijkse) uitvoeringsprogramma’s wordt beschreven op welke wijze de gemeente invulling geeft aan deze taken. Aan de hand van dit programma geeft de gemeente aan welke VTH-activiteiten worden uitgevoerd en welke middelen (i.c. capaciteit en budgetten) zij inzet om de naleving van wet- en regelgeving te bevorderen en/of te bereiken. Hiermee draagt een uitvoeringsprogramma bij aan het (meer) transparant maken van het gemeentelijke VTH-beleid. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de taken uit het zogenaamde ‘basistakenpakket’ (BTP) en de niet-basistaken (ook wel de ‘thuistaken’ (het TTP) genoemd). In onderstaand overzicht zijn de begrote uren voor 2023 opgenomen voor zowel het BTP als het TTP. Totaal BTP en TTP

Nodig Basistaken (RUD) 1820 3848 840 150 450 7108

Thuistaken 1127 680 3029 2024 550 2730 5365 6125 5625 27255

Totaal 2947 4528 3869 2174 550 2730 5365 6125 6075 34363

Aan de raming van deze uren liggen de volgende bestuurlijke keuzes en feiten ten grondslag: • De gemeente heeft vanuit wet- en regelgeving een aantal verplichtingen; • Het beleidskader VTH en de daarin opgenomen risicoanalyse; • De bestuurlijke keuze om een aantal projecten op te starten. Slechts een beperkt aantal van voornoemde uren is beïnvloedbaar. Deze hebben voornamelijk te maken met bestuurlijke keuzes, zoals de projecten en de omvang van de controles (volledig, deelof administratief). Deze keuzes worden gemaakt op basis van maatschappelijk signalen en bestuurlijke waardering. Het UP VTH 2023 bevat een selectie uit alle VTH-activiteiten binnen de taakvelden Wabo, ruimtelijke ordening, (brand)veiligheid, APV en bijzondere wetten (zoals o.a. de Alcoholwet). Handhaven betekent immers ook prioriteren.

Naast de reguliere werkzaamheden zijn uren begroot voor het uitvoeren van een aantal projecten, te weten: - Actualisatie IPPC (zorgen dat vergunningen van grotere veehouderijen minimaal aansluiten bij de best beschikbare technologie); - Energiebesparing (energietoezicht op bedrijven, bijvoorbeeld het nemen van energiebesparende maatregelen die zich binnen vijf jaar terug verdienen); - Huisvesting arbeidsmigranten (bewerkstelligen dat alle huisvesting van arbeidsmigranten plaats vindt conform beleid); - Landschappelijke inpassing (opvolgen van eerder gemaakt afspraken bij uitbreiding van bedrijven om natuur- en landschappelijke inpassing ook na te komen).

In het recentelijk vastgestelde collegeprogramma zijn hier de volgende projecten aan toegevoegd: - Passende bedrijvigheid (bewerkstelligen dat bedrijven in passend bedrijfspand zitten ter bevordering winkelcentra en doorstroombeleid); - Mooi buitengebied (aanpakken van verrommeling in het buitengebied, zoals overmatige opslag, illegale stort en plastic). In voorliggend UP VTH 2023 zijn ook de uren van het toezicht op de leefbaarheid en de openbare ruimte (inzet Boa’s) meegenomen. Daarmee lopen we qua reikwijdte van het UP ‘synchroon’ met de (verbrede) scope van het onlangs vastgestelde VTH beleidsplan 2023-2026. Ook in 2023 zijn er ontwikkelingen, waarmee de gemeente te maken gaat krijgen. Zo wordt een nieuwe VTH applicatie Rx.Mission geïmplementeerd, als opvolger van het huidige VTH systeem Squit 20/20. Daarnaast treden naar verwachting zowel de Omgevingswet als de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) per 1 januari 2024 in werking, waarvoor de medewerkers in 2023 opgeleid en ‘klaargestoomd’ zullen worden. Tevens staat de doorontwikkeling van een dashboard in het kader van (meer) data-gestuurd toezicht/handhaven op de agenda. Om (een deel van) het voornoemde mogelijk te maken, is scholing en uitbreiding van de huidige formatie nodig. In 2022 is gestart met de werving van personeel en, waar nodig, de scholing daarvan.

De werving zal in 2023 zijn vervolg krijgen, nu het team nog niet compleet is. Daarbij wordt tevens bezien welke financiële middelen nodig zijn (in zijn totaliteit) om alle werkzaamheden uit het Uitvoeringsprogramma daadwerkelijk te kunnen uitvoeren.

1. Inleiding 1.1 Aanleiding Vergunningverlening, toezicht en handhaving behoren tot de kerntaken van de gemeente. De manier waarop de gemeente Horst aan de Maas invulling geeft aan deze taken, wordt beschreven in (jaarlijkse) Uitvoeringsprogramma’s. In een Uitvoeringsprogramma (UP) wordt inzichtelijk gemaakt welke activiteiten worden uitgevoerd en welke middelen (capaciteit en budgetten) worden ingezet om de naleving van wet- en regelgeving te bevorderen en/of te bereiken. Hiermee draagt het UP bij aan het (meer) transparant maken van het gemeentelijke VTH-beleid. Dit UP bevat VTH-activiteiten binnen de taakvelden Wabo, ruimtelijke ordening, (brand)veiligheid, APV en bijzondere wetten. De praktische uitvoering van het UP wordt vastgelegd in een separaat werkprogramma, waarbij de daadwerkelijke (beschikbare) capaciteit wordt gekoppeld aan de geprogrammeerde werkzaamheden.

1.2 Kader Het kader voor dit UP wordt gevormd door: • De doelen, zoals geformuleerd in het onlangs geactualiseerde en bestuurlijk vastgestelde VTH beleidsplan 2023 – 2026 van de gemeente Horst aan de Maas, zoals vastgesteld door het college op 28 februari 2023; • De doelen, zoals geformuleerd in het onlangs door het Algemeen Bestuur van de RUD LN vastgestelde Beleidskader RUD LN; • Wet- en regelgeving. In de Algemene wet bestuursrecht (Awb), de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), de Algemene Plaatselijke Verordening en Bijzondere wetten staan regels over de uitvoering van vergunningen, toezicht en handhaving. NB. Waar mogelijk wordt geanticipeerd op de komst van de Omgevingswet1 en de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen.

1.3 Beleidsuitgangspunten en -doelen Volledigheidshalve zijn hieronder de hoofddoelen opgenomen, zoals in ons VTH Beleid 2023-2026 genoemd. Het bevorderen van naleving van wet- en regelgeving om een veilige, gezonde fysieke leefomgeving te bereiken. Aanvullend zijn in ons beleid de volgende doelstellingen opgenomen, welke invulling geven aan onze missie en visie. • • • •

De komende beleidsperiode realiseren wij (aangepaste) werkwijzen en processen die aansluiten op de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. De komende beleidsperiode doorlopen wij een VTH-cyclus die voldoet aan de wettelijke kwaliteitseisen voor de uitvoering van de VTH-taken. De komende beleidsperiode implementeren wij uniforme werkwijzen aan de hand van de risicoanalyse en prioritering. De komende beleidsperiode realiseren wij de borging van de rechtsgelijkheid en draagvlak door een eenduidige strategie en werkwijze te hanteren op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving.

Door middel van het Uitvoeringsprogramma VTH 2023 wil de gemeente een goede programmatische en integrale invulling geven aan de uitvoering van de vergunningverlening-, toezicht- en handhavingstaken op het gebied van het omgevingsrecht, waarbij ‘mensen en middelen’ zo efficiënt mogelijk worden ingezet. Hiertoe worden de bovengenoemde doelen uit het beleidsplan uitgewerkt in concrete acties en gekoppeld aan de beschikbare capaciteit/budgetten.

1 Concreet kan als voorbeeld genoemd worden het ophogen van een kengetal voor milieuvergunning-

verlening en het uitvoeren van milieucontroles, waarbij het aantal extra uren (waarmee het kengetal is verhoogd) wordt ingezet om inrichtingen om te zetten naar Milieubelastende Activiteiten (MBA’s). 5

In voorliggend UP wordt onderscheid gemaakt tussen de zogenaamde basistaken en de nietbasistaken, ook wel ‘thuistaken’ genoemd. De basistaken hebben voornamelijk betrekking op complexe milieutaken. Deze taken worden verplicht onder de regie van de Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord (RUD LN) uitgevoerd. Onder de thuistaken vallen onder meer de milieutaken, die niet in het basistakenpakket zijn opgenomen, de BRIKS-taken (bouwen, reclame, inritten, kappen en slopen), niet-milieugerelateerde klachten en meldingen en casemanagement voor complexe vergunningaanvragen. Tevens verstaan we hieronder alle werkzaamheden in het kader van APV/Bijzondere Wetten.

1.4 Leeswijzer Dit UP is in de gemeenten Horst aan de Maas, Venray, Gennep en Mook en Middelaar in hetzelfde proces tot stand gebracht. Voor de opzet van het UP 2023 is aangehaakt bij het format van de RUD LN. In dit kader dient volledigheidshalve vermeld te worden, dat het gehanteerde format van de RUD LN een aantal wijzigingen bevat ten opzichte van het format, zoals dat in voorgaande jaren is gebruikt. Hieronder volgen de meest in het oog springende wijzigingen: • Het ‘opplussen’ van de ureninzet om inrichtingen te kunnen omzetten naar zogenaamde Milieubelastende activiteiten (Mba’s); • Voor de migratie van het VTH-systeem (Squit 20/20 naar Rx.Mission) en het omzetten van inrichtingen naar Mba’s wordt extra tijd gestoken in de actualisatie van het inrichtingenbestand. Bij de beschrijving van het UP 2023 is voor de opzet gekozen om per beleidsveld zo nodig een inleiding te geven. Daarna worden VTH-taken afzonderlijk behandeld.

2. Algemeen 2.1 De PDCA-cyclus (De BIG 8) Het UP is een onderdeel van de Plan-Do-Check-Act-cyclus. In deze cyclus komen beleid, planning en uitvoering bij elkaar. Dit wordt ook wel de BIG 8 of dubbele regelkring genoemd.

De dubbele regelkring bevat zeven stappen, die samen op beleids- en uitvoeringsniveau een cyclus vormen van beleidsvorming, planning, uitvoering, evaluatie en bijstelling. Hoewel deze cyclus in eerste instantie slechts betrekking had op het handhavingsproces, is deze met de wijziging van het Besluit omgevingsrecht (Bor) ook gaan gelden voor het vergunningenproces.

2.2 Probleemanalyse De gemeente kan niet alle wettelijke taken uitvoeren. Om de naleving door preventieve controles te bevorderen en willekeur te voorkomen, is een probleem- en risicoanalyse noodzakelijk, die het gemeentebestuur in staat stelt om verantwoorde keuzes te maken. Deze probleem- en risicoanalyse is door de deelnemers van de RUD LN ontwikkeld. Door het coördinatiecentrum (CC) van de RUD LN is het format voor het UP van de RUD voor 2023 opgesteld. Het format is gebaseerd op het actueel inrichtingenbestand van de gemeenten. Het format genereert onder meer het aantal te behandelen vergunningaanvragen/meldingen, uit te voeren controles, respectievelijk de benodigde uren. Dit format is toegepast op het UP voor zowel de basis- als thuistaken. Waar het bij de basistaken niet mogelijk is om ‘aan de verschillende knoppen te draaien’, kan dat bij de thuistaken wel. Van deze mogelijkheid om aantallen, frequenties, kengetallen en soort onderzoek/controle bij te stellen, is in het kader van uitvoering van de thuistaken gebruik gemaakt. Heel concreet leidt dit ertoe dat we, voor wat betreft de benodigde capaciteit voor de uitvoering van de thuistaken, enige invloed hebben kunnen uitoefenen op de omvang ervan. In het onlangs vastgestelde VTH beleid 2023-2026 is ook aandacht besteed aan de risicoanalyse en prioritering (hoofdstuk 4).

Het volgende is daarover vermeld: “De prioritering werkt vooral door in de manier waarop toezicht wordt gehouden en wordt gehandhaafd. Dit betekent dat aan elk prioriteitsniveau een toezichtfrequentie en intensiteit verbonden kan worden. Dit vertaalt zich vervolgens naar inzet van mensen en middelen. De risicoanalyse is nader uitgewerkt en opgenomen in bijlage 7 tot en met 10 van deel B (Bijlagenbundel, behorende bij het VTH beleidsplan 2023-2026).

2.3 Samenwerkingspartners Bij de uitvoering van haar VTH-taken werkt de gemeente Horst aan de Maas nauw samen met samenwerkingspartners, te weten de Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord (waarvan de gemeente Horst aan de Maas deels eigenaar/opdrachtgever is) en de Veiligheidsregio LimburgNoord (VRLN). Daarnaast maken we gebruik van verschillende inhuurpartners, waaronder de gemeente Venray. In onderstaande uiteenzetting wordt hier nader op ingegaan. 2.3.1 Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord (RUD LN) De Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord is een Gemeenschappelijke Regeling (GR), waarin alle vijftien Noord- en Midden-Limburgse gemeenten – waaronder de gemeente Horst aan de Maas - en de Provincie Limburg op (VTH-)inhoud en beleid samenwerken. Voor de gemeente Horst aan de Maas voert de RUD LN het wettelijke basistakenpakket (BTP) uit, als bedoeld in artikel 7.1, lid 1 van het Besluit omgevingsrecht. Jaarlijks bereidt de RUD LN een eigen (regionaal) uitvoeringsprogramma VTH RUD voor. Het UP van Horst aan de Maas is daar voor wat betreft de basistaken onderdeel van. 2.3.2 Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN) Binnen de Veiligheidsregio Limburg-Noord werken brandweer, GGD en crisisbeheersing nauw samen. Het samenwerkingsverband wordt bestuurd door de deelnemende gemeenten, waaronder de gemeente Horst aan de Maas.

Tevens is de Veiligheidsregio een samenwerkingsverband tussen de politie, gemeenten, defensie, waterschappen, Rijkswaterstaat, AmbulanceZorg LimburgNoord en Prorail. Het doel van de samenwerking is gezamenlijke voorbereidingen treffen en de aanpak van een ramp of crisis gecoördineerd tot stand brengen. De Veiligheidsregio Limburg-Noord voert voorts voor de gemeenten toezichtstaken uit ten aanzien van brandveiligheid in bestaande objecten. Deze werkzaamheden vinden plaats vanuit de gemeentelijke taken en bevoegdheden in het kader van de Wabo en maken deel uit van het gemeentelijk uitvoeringsprogramma. Daarnaast heeft de VRLN een eigen verantwoordelijkheid vanuit de Wet veiligheidsregio’s om branden te voorkomen en andere overheden te adviseren op het gebied van brandpreventie en het voorkomen van ongevallen met gevaarlijke stoffen.

3. Het programma 3.1 Inleiding In voorliggend hoofdstuk wordt aan de hand van een aantal overzichten inzicht verschaft in de verschillende onderdelen (i.c. taken) uit het basistaken- en thuistakenpakket. Per onderdeel is vervolgens het aantal begrote uren aangegeven voor 2023.

3.2 UP Basistaken 2023 3.2.1 Overzicht Basistaken (uren) Voor de gemeente Horst aan de Maas levert invulling van het format op diverse onderdelen onderstaande totalen (uren) op. Onderdeel Vergunningen milieu Toezicht milieu BRIKS APV Juridisch en overig Totaal

Totaal aantal uren 1820 3848 990 0 450 7108

3.2.2 Vergunningen milieu 3.2.2.1 Vergunningen en milieumeldingen De inschatting van de RUD is gebaseerd op de frequentie waarmee de laatste jaren (onderdelen van) vergunningen verleend zijn. Daarnaast is het aantal milieumeldingen meegenomen. 3.2.2.2 Specialismen Voor specialistisch advies wordt in regionaal verband samengewerkt. In voorkomende gevallen wordt een beroep gedaan op de gemeenten, die deskundigheid op dit vlak hebben.

Vergunningen/Milieu Advisering IPPC Industrieel Advisering IPPC Agrarisch Advisering overige vergunningsplichtige inrichtingen Advisering niet vergunningsplichtige inrichtingen (meldingsplichtig) Advisering Bodem Specialistisch Advies Externe Veiligheid Totaal

Uren 16 583 382 446 0 393 1820

3.2.3 Toezicht milieu basistaken (twee onderdelen) 3.2.3.1 Toezicht aantallen inrichtingsgebonden controle Het aantal controles is gebaseerd op het inrichtingenbestand van de gemeente Horst aan de Maas. Het format van de RUD levert het aantal toezichtscontroles per branche. In het format kan de gemeente Horst aan de Maas slechts het soort controle van de inrichtingen (volledige, deel- of administratieve controle) ‘aangeven’. Op regionaal niveau moet de controle minimaal een administratieve behelzen. Horst aan de Maas kiest voor het uitvoeren van volledige controles om de kwaliteit te verhogen, meer themagericht te werken en een inhaalslag te kunnen maken. Bij het plannen van de controles wordt in het (nader op te stellen) Werkprogramma 2023 (i.e. de praktische uitvoering van het UP) bekeken wanneer welk bedrijf voor het laatst is gecontroleerd en conform prioritering als eerste aan de beurt is. 9

3.2.3.2 Toezicht totaal aantal uren inrichtings- en overige controles Aangezien er een inhaalslag moet worden gemaakt met betrekking tot de actualisatie van de vergunningen van (agrarische) IPPC-bedrijven is daar een groot aantal uren op geraamd. Tevens wordt in RUD verband in 2023 een regionaal project ‘Actualiseren van IPPC bedrijven’ opgestart. Wij zullen nader gaan verkennen hoe onze werkzaamheden zich verhouden tot dit regionaal project. Naast de benodigde uren voor inrichtingsgebonden toezichtscontroles en de uren die nodig zijn voor overige controles (i.c. hercontroles, handhavingscontroles, klachten/meldingen basismilieutaken), zijn uren gereserveerd voor toezicht grondstromen, bouwstoffen en bodem. Ook zijn er uren gereserveerd voor actualisering van het inrichtingsbestand met het oog op de invoering van de Omgevingswet en de update naar Rx.Mission. Milieutoezicht IPPC Industrieel IPPC Agrarisch Overig vergunningsplichtig Meldingsplichtig BTP-inrichtingen Actualiseren inrichtingenbestand Meldingen, klachten en ongewone voorvallen Grondstromen, bouwstoffen & bodem Totaal

Uren 33 718 610 1736 249 350 152 3848

3.2.4 BRIKS Ook de behandeling van sloopmeldingen en het toezicht op asbestsloop behoren tot de basistaken. De aantallen worden door de gemeente ingevuld. Het format geeft vervolgens de benodigde capaciteit weer. BRIKS Melding sloop Toezicht asbestsloop Totaal

Uren 840 150 990

3.2.5 Juridisch en overige Naar aanleiding van toezicht en/of vergunningprocedures is er behoefte aan juridische ondersteuning, dan wel juridische opvolging.

Juridisch en overig Juridisch advies vergunningverlening Juridisch advies handhaving Totaal

Uren 250 200 450

3.3 UP Thuistaken 2023 3.3.1 Overzicht Thuistaken (uren) Voor gemeente Horst aan de Maas levert invulling van het format op diverse onderdelen onderstaande totalen (uren) op. Onderdelen Vergunningen milieu Toezicht milieu BRIKS (incl. brandveilig gebruik) Toezicht projecten Juridisch en overig APV/Bijzondere wetten Totaal

Totaal aantal uren 1127 680 5053 2359 4590 5365 19174

3.3.2 Vergunningen milieu/Specialistische adviezen Onder dit onderdeel valt een beperkt aantal adviesuren. Vergunningen milieu Advies bij niet-vergunningsplichtige inrichtingen Specialistisch advies bodem, bouwstoffen en water Specialistisch advies geluid Specialistisch advies luchtkwaliteit Advies Milieu bij ruimtelijke plannen Totaal

Uren 322 80 85 40 600 1127

3.3.3 Toezicht milieu Het aantal controles is gebaseerd op het inrichtingenbestand van de gemeente Horst aan de Maas. In het format kan, voor wat betreft de thuistaken, het soort controle van de inrichtingen (i.c. volledige, deel- of administratieve controle), de controlefrequentie, het kengetal, het percentage hercontroles en het aantal handhavingscontroles ‘ingevuld’ worden.

Toezicht milieu (niet BTP-inrichtingen) Volledige controles Hercontroles Handhavingscontroles Totaal

Uren 431 88 11 530

3.3.4 BRIKS 3.3.4.1 Vergunningverlening Voor 2023 is uitgegaan van het aantal en soort (omgevingsvergunning met activiteit bouwen) aanvragen van 2022. 3.3.4.2 Toezicht brandveilig gebruik Evenals andere jaren worden bouwwerken, gebouwen en inrichtingen, waarbij ‘brandveilig gebruik’ speelt, regelmatig gecontroleerd. Deze werkzaamheden worden uitgevoerd door de VRLN/Brandweer LN. Jaarlijks stelt zij een uitvoeringsplan op. Ook voor 2023 is een dergelijk plan opgesteld en afgestemd met de gemeente Horst aan de Maas. Waar mogelijk worden controles brandveiligheid, bouwen en milieu integraal georganiseerd.

Voor 2023 staan ruim 100 controles ingepland, waarbij BSO’s, kinderdagverblijven, zorgcentra en locaties voor dagbesteding de revue passeren. Bij het opstellen van de lijst voor te controleren bouwwerken is de VRLN/Brandweer LN uitgegaan van onderstaande parameters: • de functie van een bouwwerk (woon, bijeenkomst, cel, gezondheidszorg, industrie, logiesfunctie, onderwijs, kantoor, sportfunctie, winkel); • risicoklasse (A en B). BRIKS Vergunningen bouw complex Vergunningen bouw eenvoudig Toezicht bouwen en RO eenvoudig Toezicht bouwen en RO complex Toezicht (APV in Wabo) gemeentelijke verordeningen Toezicht na meldingen en klachten Bouw/RO Totaal

Uren 2809 220 148 1376 250 250 5053

3.3.5 Veiligheid In het VTH beleidsplan 2023-2026 is het onderwerp ‘ondermijning’ benoemd. Dit onderwerp is onderdeel van reguliere handhavingszaken en (verderop genoemde) projecten. Het onderwerp ‘Terugdringen middelengebruik (alcohol- en drugspreventie 18-)’ zit verweven in de reguliere Alcoholwetcontroles en is daarom niet expliciet genoemd. Los van voornoemde loopt er een programma met betrekking tot het onderwerp ‘ondermijning’ via het team Bestuurlijke Juridische Zaken, dat zich bezighoudt met openbare orde en veiligheid. Op basis van de gegevens van 2022 is er een inschatting gemaakt van de te maken uren met betrekking tot de verschillende veiligheidsonderwerpen, die gerealiseerd worden door team Toezicht & Handhaving. Hierbij kan gedacht worden aan het houden van toezicht als onderdeel van een Bibob-casus, waarbij de inhoudelijke behandeling van de casus bij team Bestuurlijke Juridische Zaken ligt. Voor het onderwerp ‘ondermijning’ zijn 550 uren geraamd. Dit is een optelsom van de uren die gemaakt zullen worden door de Boa’s, de toezichthouders en de handhavingsjuristen. 3.3.6 Projecten Los van de reguliere werkzaamheden wordt er ieder jaar een aantal projecten gedraaid binnen Toezicht & Handhaving.

Voor het jaar 2023 zijn dat de volgende projecten: - Actualisatie IPPC; - Energie(besparing); - Huisvesting Arbeidsmigranten (inclusief exploitatievergunningstelsel); - Landschappelijk inpassing; - Passende bedrijvigheid; - Mooi buitengebied. 3.3.6.1 Actualisatie IPPC IPPC-installaties zijn grote industriële bedrijven, welke vallen onder de Richtlijn industriële emissies. Algemeen geldt dat de omgevingsvergunning milieu gebaseerd moet zijn op de beste beschikbare technieken (BBT). De gemeente heeft de verplichting om de vergunningen met betrekking tot de IPPC-veehouderijen met pluimvee of varkens te actualiseren op het gebied van de huidige BBT. Hiermee is in 2022 een start gemaakt en in 2023 zal dit zijn vervolg krijgen. 3.3.6.2 Energie Er is een achterstand in de naleving van de informatieplicht energiebesparing door bedrijven. Ook heeft een groot aantal van de bedrijven een vergunning met verouderde energievoorschriften. Net zoals in 2022, willen we in 2023 ons focussen op energiebesparing bij bedrijven. In dit kader trekken we gezamenlijk op met Cluster Energie dat bezig is met de voorbereiding op het Programma Energiebesparing. Het proactief meedenken ‘aan de voorkant’ met bedrijven gebeurt 12

vanuit Cluster Energie en de RES. Het uitvoeren van toezichtcontroles bij bedrijven wordt geïnitieerd vanuit team Toezicht en handhaving. Concreet gaat het om toezicht op: • de informatieplicht van zeer energie-intensieve bedrijven; • op de energiebesparingsplicht met maatregelen, die zichzelf binnen 5 jaar terugverdienen; • op de labelplicht van kantoorgebouwen (minimaal label C). Reeds in 2022 hebben we een algemene informatiebrief voorbereid en verstuurd aan alle eigenaren van kantoorgebouwen. Waar nodig krijgt dit een juridische vervolg. 3.3.6.3 Huisvesting Arbeidsmigranten Dit project is in 2020/2021 van start gegaan met als doel de huisvestingslocaties inzichtelijk te maken, te controleren op legaliteit en kwaliteit, eventuele illegale situaties te beëindigen en een borging van structureel toezicht te creëren voor de toekomst. Hiervoor is inmiddels een dashboard ontwikkeld, dat in 2023 zal worden doorontwikkeld. Meer informatie over het dashboard is te lezen in paragraaf 3.6.4. In 2023 zal ook het controleren en interveniëren zijn vervolg krijgen. Dit project zal op termijn integreren in de reguliere workload en niet meer als zodanig worden benoemd. 3.3.6.4 Landschappelijke inpassing Het doel van landschappelijke inpassingen is om de karakteristieke kenmerken van het landschap in de gemeente te behouden en te versterken.

Dit project is in 2020 van start gegaan, waarbij de locaties inzichtelijk zijn gemaakt. In 2023 zal het controleren op de naleving van de inpassingsverplichting en het beëindigen van eventuele illegale situaties worden vervolgd. Het is de bedoeling dat dit project op termijn zal integreren in de reguliere workload. 3.3.6.5 Passende bedrijvigheid Onlangs is het Collegeprogramma 2023-2026 gepresenteerd, waarbij de intentie is geuit om aankomende jaren twee nieuwe handhavingsprojecten te starten. Ter ondersteuning van de ruimtelijk-economische strategie is project ‘Passende bedrijvigheid’ aangedragen. In 2023 wordt bekeken hoe vorm en uitvoering aan dit project zal worden gegeven. Samen met het tweede, hieronder genoemde, project zijn hiervoor jaarlijks 1350 toezichtsuren en 675 juridische uren benodigd. 3.3.6.6 Mooi buitengebied Dit is het tweede handhavingsproject dat is genoemd in het onlangs gepresenteerde Collegeprogramma. De verdere invulling van dit project staat op de rol voor 2023. Het project zal zien op het tegengaan van verrommeling van het buitengebied.

3.3.7 APV/Bijzondere wetten 3.3.7.1 Vergunningverlening APV/Bijzondere wetten Het Team APV, Toezicht en Handhaving (ATH) is ook verantwoordelijk voor alle VTH taken op het gebied van de Algemene Plaatselijke Verordening en Bijzondere wetten. De benodigde inzet op gebied van vergunningverlening APV/Bijzondere wetten is vraag-gestuurd. Dat betekent dat uiteindelijk het aantal ontvangen aanvragen om een APV-vergunning, ontvangen APV-meldingen, resp. overige APV toestemmingen bepalend is voor de benodigde inzet. In 2023 is 5365 uren aan capaciteit beschikbaar om aan bovenstaande werkzaamheden invulling te geven. 3.3.7.2 Toezicht APV/Bijzondere wetten Naast vergunningverlening, wordt ook toezicht gehouden en - waar nodig – handhavend opgetreden in het kader van APV en bijzondere wetten. In het volgende overzicht is de benodigde capaciteit van de Buitengewone opsporingsambtenaren (Boa’s) en toezichthouder in beeld gebracht. Boa’s Administratie T&H Alcoholwet Evenementen en Horeca Markt Projecten Surveillance Overige TOTAAL

Uren 900 700 150 200 150 3275 750 6125

3.3.8 Juridische ondersteuning Om invulling te kunnen geven aan onze toezicht- en handhavingstaken met betrekking tot de thuistaken is (eveneens) juridische ondersteuning noodzakelijk. Voor 2023 wordt 5625 uur begroot voor juridische ondersteuning. In deze uren is ook de juridische opvolging van de zaken uit de projecten meegenomen.

3.4 Totaal benodigde capaciteit BTP en TTP In onderstaand overzicht is de benodigde capaciteit van zowel de Basistaken als Thuistaken gezamenlijk in beeld gebracht. Aan de raming van deze uren liggen de volgende bestuurlijke keuzes en feiten ten grondslag: • De gemeente heeft vanuit wet- en regelgeving een aantal verplichtingen. Daarbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan het actualiseren van de vergunningen ten aanzien van IPPC-bedrijven en de uitvoering van onze VTH-taken op het gebied van APV/bijzondere wetten; • Het beleidskader VTH en de daarin opgenomen risicoanalyse. De uren van vergunningverlening en meldingen, milieu-, bouw en slooptoezicht komen voort uit het format van de RUD. Daarbij wordt volledigheidshalve opgemerkt dat er is gekozen voor het doen van enkel volledige controles. Voor meer informatie over het format wordt verwezen naar paragraaf 2.2; • Bestuurlijk is ervoor gekozen om een aantal projecten op te starten. Onder andere is in de Notitie Herijking VTH beleid gekozen voor het versterken van de aanpak ondermijning en het meer focussen op huisvesting van arbeidsmigranten. Ook het vergroten van de ruimtelijke kwaliteit (BOM+ en landschappelijke inpassing) is in dit stuk genoemd. Naast voornoemde is een aantal projecten genoemd in het Collegeprogramma 2023-2026.

Naast de toezichtscapaciteit is juridische capaciteit nodig om handhavingszaken adequaat op te pakken. Slechts een beperkt aantal van bovengenoemde uren is beïnvloedbaar. Deze hebben voornamelijk te maken met bestuurlijke keuzes, zoals de projecten en de omvang van de controles (volledig, deel- of administratief). Deze keuzes worden gemaakt op basis van maatschappelijk signalen en bestuurlijke waardering. Totaal BTP en TTP

Nodig Basistaken (RUD) 1820 3848 840 150 450 7108

Thuistaken 1127 680 3029 2024 550 2730 5365 6125 5625 27255

Totaal 2947 4528 3869 2174 550 2730 5365 6125 6075 34363

De posten ‘Bouw-slooptoezicht’ en ‘Juridisch en overig’ worden uitgevoerd door Venray en Horst aan de Maas. De andere taken worden uitgevoerd door Horst aan de Maas zelf en de RUD LN (wat in de praktijk eveneens Horst aan de Maas is).

3.5 Restrisico’s De gemeente kan niet alles gelijktijdig uitvoeren. Op basis van de regionale probleemanalyse zijn prioriteiten gesteld. Op basis daarvan worden keuzes gemaakt wat wel en wat niet uitgevoerd wordt. De uitvoering van de thuistaken is, evenals die van de basistaken, gebaseerd op de kentallen van de probleemanalyse van de RUD LN. Hiermee wordt voldaan aan de kwaliteitseisen, die op grond van de Wabo en de gemeentelijke Verordening Kwaliteit VTH gelden. In de probleemanalyse wordt op basis van risicoanalyse de keuze, welke branches de hoogste prioriteit hebben, voorgeprogrammeerd. De programmering leidt ertoe dat (niet-BTP) inrichtingen eens in de drie, vier of vijf jaren bezocht worden. Het niet elk jaar bezoeken van een inrichting is een (klein) risico. Omdat risicofactoren in de systematiek verwerkt zijn en de basis voor de prioritering vormen, is het niet elk jaar bezoeken van alle inrichtingen een aanvaardbaar risico.

3.6 Ontwikkelingen 3.6.1 Squit 20/20/Rx.Mission Momenteel maakt de gemeente nog gebruik van VTH-systeem Squit 20/20. Begin 2023 vindt er een update plaats van Squit 20/20 naar Rx.Mission. Hieraan voorafgaande zal een conversietraject worden uitgevoerd. 3.6.2 Omgevingswet De invoering van de Omgevingswet, welke per 1 januari 2024 van kracht wordt, brengt veranderingen in werkwijzen en werkhoeveelheid met zich mee. In 2023 zullen medewerkers opgeleid en ‘klaargestoomd’ worden voor de komst van de Omgevingswet. 3.6.3 Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen Deze wet zal tegelijk met de Omgevingswet worden ingevoerd. Daarbij gaat een aantal gemeentelijke taken over naar het private veld. De Wkb heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. 3.6.4 Data-gestuurd handhaven Om een vollediger beeld te krijgen van de daadwerkelijke situatie op een locatie is er in 2021/2022 gestart met de ontwikkeling van een dashboard, waar in 2023 verder aan zal worden gewerkt. Met de komst van dit dashboard wordt het mogelijk om middels verschillende kaarten/plattegronden en andere data inzicht te krijgen in bijvoorbeeld het aantal meldingen en verleende vergunningen in een bepaald gebied. Hierdoor wordt de sturing en prioritering van Toezicht & Handhaving op mogelijke misstanden eenvoudiger (datagericht handhaven).

Een bijkomend voordeel is dat het een beter beeld geeft van waar de drukte zit, waar vervolgens preventief op gehandeld kan worden wanneer de benodigde capaciteit binnen team Toezicht & Handhaving is uitgebreid. 3.6.5 Uitbreiding capaciteit In 2021 heeft bureau Seinstra & Partners een externe formatiescan uitgevoerd van de VTH-taken. Het Seinstra-rapport bevestigt het eigen onderzoek van onze gemeente en de waarnemingen op de werkvloer; de huidige formatie-inzet is niet toereikend. Hierop heeft de raad extra geld ter beschikking gesteld (opbouwend in vier jaar tijd). Eind 2021 is een start gemaakt met de werving van personeel, waarbij gedacht kan worden aan Boa’s, toezichthouders en handhavingsjuristen. In 2022 zijn diverse nieuwe medewerkers in dienst getreden. Dit zal in 2023 een vervolg krijgen, waarbij tevens wordt bezien welke financiële middelen nodig zijn (in zijn totaliteit) om alle werkzaamheden uit het Uitvoeringsprogramma daadwerkelijk te kunnen uitvoeren.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12715967/1