D66-GroenLinks bijdrage 1e termijn

Voorzitter, In welke wereld leven we momenteel. Oorlog, honger, ellende, ontheemden en vluchtelingen. Verharding van standpunten. Mondiaal maar ook om ons heen. De oorlog in Oekraïne duurt voort. Dreigingen in het Midden-Oosten, Azie en Afrika. D66-GroenLinks wil nadrukkelijk zijn grote afschuw uitspreken over wat er gebeurt in Gaza. Landelijk lijken we, zeker na de val van de regering, behoorlijk stuurloos. En triest, ook in deze raad te weinig wederzijds begrip en gebrek aan onderling vertrouwen. Te weinig samenspel. Terug naar de waan van de dag. De behandeling van de jaarstukken en de Kaderbrief 2026. Vooraf complimenten en dank aan het college en de ambtelijke organisatie voor de duidelijke en makkelijk te lezen stukken. We gaan akkoord met de jaarstukken 2024 en de voorgestelde bestemmingen van het gerealiseerde resultaat. We zijn geen voorstander van nieuwe potjes maar kunnen ons gezien het belang van wonen en leefbaarheid vinden in de “bestemmingsreserve Herstructurering Woonwijken”. In ons betoog volgen we de beleidsmatige kaders en zetten hierbij onze eigen accenten. We gaan er vanuit dat het college dit meeneemt in de begroting. Bij deze laatste kaderbrief kijken we ook terug. We zijn trots op wat er in deze raadsperiode is bereikt.

Er is hard gewerkt aan belangrijke maatschappelijke vraagstukken zoals woningbouw, klimaatadaptie, geurnormen, stikstof, transformatie landelijk gebied, omgevingsvisie en zorg. Dat het proces windmolens ons uitermate heeft gefrustreerd en het resultaat ons bitter heeft teleurgesteld is u bekend. Veel zaken zoals het Integraal HuisvestingsPlan, Het project kinderen en jeugd groeien op in een kansrijke omgeving (OKO), subsidiekader en accommodatiebeleid zijn aangepakt. D66-GroenLinks heeft hierbij steeds nadrukkelijk zijn stem laten horen. Dank aan het college en onze coalitiepartners voor het vertrouwen en de samenwerking om het Hoofdlijnenakkoord te verwezenlijken. We blijven uitermate bezorgd over de voortgang van de verbetering van de dienstverlening, ondanks alle inspanningen en de fors gegroeide formatie. Voorzitter, D66-GroenLinks wil ook de komende jaren een solide financieel beleid. Met een sluitende meerjarenbegroting, gebaseerd op feiten voor de jaren 2026 en 2027 en rekening houdend met het ravijnjaar. Het college vraagt de raad om ondersteuning van een afwegingskader. Wat betreft de Omgevingsvisie en de visie Sociaal Domein omarmen we deze ten volle. Ook de versterking van de kracht van de samenleving vinden wij een na te streven ambitie. Onze mening betreffende de dienstverlening en de organisatie ventileerden we al.

1. Vitale kernen Wij vroegen al eerder om de inzet van leefbaarheidsconsulenten. Mooi om te zien dat dit nu werkelijkheid wordt onder de term gebiedsmakelaars. D66-GroenLinks ziet op de 1000-woningen-ambitie graag een vervolg. Maar wel geschoeid op de echte woningbehoefte van de toekomst. Maak werk van doorstroming voor ouderen en ga aan de slag met alternatieve woonvormen en woningsplitsing. Ontmoetingsruimten blijven belangrijk en geven inwoners, verenigingen en organisaties de noodzakelijke ruimte om te ontmoeten en te verbinden. Onderhoud de accommodaties en hou ze toegankelijk voor iedereen. De voorgenomen revitalisering van bestaande wijken met de focus op Horst vinden we te eng. Neem ook Grubbenvorst en Sevenum mee. 2. Een sterke sociale basis We willen investeren in gezonde en gelukkige inwoners. Gelukkige mensen hebben minder zorg nodig en wonen ook langer zelfstandig in hun eigen vertrouwde woonomgeving. Ontmoeten en meedoen in onze leefgemeenschap is uitermate belangrijk. Daarom blijven we essentiële maatschappelijke partners en initiatieven ten volle ondersteunen, denk aan Stichting Leergeld, het Participatiefonds, het Bieb-wezen, Synthese, maar ook de vele vrijwilligers en mantelzorgers. Laaggeletterden hebben het uitermate moeilijk om mee te doen in onze samenleving vanwege weinig zelfvertrouwen en eigenwaarde.

D66-GroenLinks juicht acties en initiatieven toe maar constateert dat het te weinig is. Kindcentrum obs Weisterbeek komt in 2026 gereed. Een schoolvoorbeeld van onderwijs, opvang en buurthuis in een groene omgeving. Werk de plannen van het toekomstbestendig kindcentrum in Sevenum verder uit tot een multifunctioneel centrum met sporthal. Dat geeft ruimte voor woningbouw in de kern én werk te maken van het aanpakken van klimaatadaptatie en de verkeerssituatie. In diezelfde geest wachten we ook de plannen voor Meerlo af. Met Onze Loods hebben we een sleutel in handen om meer mensen mee laten doen. Laat het een “huiskamer” voor de buurt zijn. 3. Een natuurlijk en vitaal landelijk gebied In ons buitengebied willen we in balans wonen, recreëren en ondernemen. De stappen die zijn gezet richting de Omgevingsvisie ondersteunen we. Zo ook het geformuleerde beleid rondom spuitzones. Doel is een aantrekkelijke en toekomstbestendige omgeving voor mensen en bedrijven. Daarbij vinden we gezondheid minstens net zo belangrijk als geld verdienen. We ambiëren serieuze aandacht voor natuur. D66-GroenLinks wil daartoe een aparte Natuurvisie. We volgen de ontwikkelingen van het Vierwaardenproject en de grindafgraving in Grubbenvorst kritisch. 4.

Duurzaam Horst aan de Maas Het uitstellen van een besluit over windmolens betreuren wij nog steeds, het omvormen van KODE naar een nieuwe Energievisie is een stroperig proces. Initiatiefnemers, de ambtelijke organisatie en het college willen wel. Maar een deel van de raad past de landelijke tactiek toe, ogen dicht en uitstellen. D66-GroenLinks wil een duurzaam energiesysteem en dit integraal aanpakken, kijkend naar opwek, transport, opslag en verbruik. Horst aan de Maas moet verantwoordelijkheid nemen en ambitie tonen.

Klimaatadapatie heeft onze prioriteit, binnen en buiten de bebouwde kom. Het Programma Groen, Blauw Klimaatadapatie met een meerjarig uitvoeringsprogramma juichen we toe. Deze aanpak gaat ook bijdragen aan een gezonde leefomgeving, denk aan groen-blauwe speelplaatsen. 5. Een toekomstige en innovatieve economie Waar mogelijk zetten we in op de lokale arbeidsmarkt. Voor ons zijn meer grote blokkendozen niet langer bespreekbaar. Voor innovatie zijn knappe koppen nodig. Wij zouden graag zien dat er een dependance van een opleiding voor hoger personeel zou landen in onze gemeente. Daarmee biedt je jonge hoogopgeleide mensen perspectief en houd je ze binnen de regio. De ontwikkeling van Klaver 7 is voor D66-GroenLinks bedoeld voor kleine, regionale bedrijvigheid en hoeft niet op korte termijn volgepland te worden. Zet Klaver 7 vooral in om revitalisering van lokale bedrijventerreinen op gang te brengen. 6. (Arbeids)migratie en integratie Overal komen we handjes te kort. Dus we kunnen niet zonder arbeidsmigranten. Naast fatsoenlijke salariëring en huisvesting willen we dat deze mensen volledig meedoen in onze samenleving. De taal, is daarbij een essentiële voorwaarde. Maar ook elkaar leren kennen, wat zijn de verschillen en de overeenkomsten? Hiervoor ligt de verantwoordelijkheid primair bij de werkgevers en huisvesters.

Ook inwoners, verenigingen en organisaties moeten hun rol pakken. Het college is hiermee goed op weg. 7. Een gezonde, duurzame en ondernemende gemeentelijke organisatie Noodzakelijk om onze inwoners en ondernemers echt van dienst te zijn. De bedoelingen waren de afgelopen jaren vaak positief maar met te weinig resultaat. Ondertussen dienen de volgende plannen zich aan. Blijf stappen zetten. We sluiten ons betoog af met een compliment aan de ambtelijke organisatie want wij zien dat zij gaan voor een nog beter Horst aan de Maas voor onze inwoners en ondernemers.