1e termijn Kadernota PvdA

Inbreng PvdA Horst aan de Maas bij de Kadernota 2022

Vorig jaar spraken we over de wereld die in een wel zeer netelige situatie terechtgekomen is. Corona heeft ons leven ingrijpend en misschien wel blijvend veranderd. De gemeente heeft naar onze mening goed gereageerd op de corona crisis. Inmiddels is een raadsvergadering vanuit een zolderkamer al bijna het nieuwe normaal. Temen als TOZO, de nieuwe realiteit. Gelukkig zitten we nu weer in de raadzaal, wel op gepaste afstand, maar toch, het kan weer. Daarvoor complimenten aan college, organisatie en griffie. Projecten en processen hebben links en rechts wat vertraging opgelopen. We zien dit terug in de jaarstukken. De coronacrisis kost de gemeente ook extra geld. Minder opbrengsten zoals toeristenbelasting en huurinkomsten. Extra uitgaven aan uitkeringen en hulp aan mensen/bedrijven die door corona in de problemen geraakt zijn. Deels werden deze extra kosten vergoed door het rijk maar uiteindelijk leverde dit toch een verliespost op. Uit de jaarstukken blijkt dat we het jaar financieel positief afsluiten met een plus van 900.000 euro. Wij steunen de gedachte van het college dit bedrag toe te voegen aan de algemene reserve. De kadernota die voorligt laat voor de jaren 2022 en 2023 nog tekorten zien, de jaren 2024 en 2025 sluiten met een positief saldo. Over de gehele periode is de kadernota financieel sluitend. Echter er ligt nog wel de uitdaging om 2022 en 2023 sluitend te maken.

Om dit te kunnen bereiken zijn we geen voorstander van het verhogen van de belastingen. De kunst is om nu niet alles kapot te buigen en zelfs ruimte te vinden om te blijven investeren in de kracht van onze dorpen, in duurzaamheid, in het opknappen van wijken, in de transformatie van vastgoed. En juist nu laten we niemand in de kou staan. Het is een onzekere tijd waarin zeker zijn van belangrijker is dan ooit. We moeten oog blijven houden voor de pijnlijke gevolgen van corona. Voor eenzaamheid, voor het verliezen van werk en sociale zekerheid. Investeer in het snel aan het werk helpen. Zorg dat iedereen mee kan doen. Kijkend naar ambities uit de kadernota zetten we wel vraagtekens bij de extra inhuur voor het waarmaken ambities op het gebeid van tuinbouw zoals het college voorstelt onder punt 5. Wij denken dat de sector ambitieus genoeg is om dit zelf op te pakken. De budgetten in de begroting scherp doorlichten blijft een punt van aandacht. Wel zien we dat de voorgestelde ombuigingen nog niet geheel bereikt zijn. Blijft als laatste een tijdelijke inzet van de algemene reserve. We hopen echter dat we hier niet aan toe komen. Iedereen doet mee, iedereen kan meedoen. Een standpunt wat we de laatste jaren herhaaldelijk aangehaald hebben. We maken ons op dit punt zorgen. Onlangs heeft de raad het masterplan wonen aangenomen. Het vergunnen van 1000 woningen lijkt ambitieus.

De vraag is dan ook hoeveel woningen er over 5 jaar gerealiseerd zijn. 30% hiervan is zoals afgesproken sociale huur. Belangrijk hierbij is dat het gaat om betaalbare woningen. Betaalbaar zodat we doorstroming krijgen. Betaalbaar zodat meer mensen een stap kunnen zetten op de woonladder. Deelt het college onze zorgen? De nieuwbouw van de bassischolen in Sevenum biedt ook kansen. Kansen om de hele driehoek Den Eigen, Wilhelminastraat en mgr Eversstraat integraal te bekijken maar ook om de huidige locatie van de Dobbelsteen, het voormalige gemeentehuis mee te nemen. Als we appartementen kunnen realiseren in een voormalige bankgebouw moet het hier ook

lukken. Is het college bereid om deze driehoek en voormalig raadhuis integraal te bekijken en de raad hierin mee te nemen? Bij de behoefte aan woningen moeten we ook rekening houden met de internationale werknemers die steeds vaker kiezen voor een toekomst hier. Wanneer men hier tijdelijk woont moet de huisvesting goed zijn. Nu in coronatijd zien we de kwetsbaarheid van werken en wonen bij dezelfde baas. Huisvesting van internationale werknemers is geen probleem van Horst a/d Maas alleen, het is een regionale uitdaging waar we voor staan. Een uitdaging met als uitgangspunt dat de huisvesting los gekoppeld wordt van de werkgever. Dit vergt grote stappen die we als gemeente niet alleen kunnen. Zolang we niet weten wie waar woont is het onmogelijk te weten waar iedereen werkt. Het stimuleren van inschrijven in het BRP steunen wij dan ook. Met het paraplu bestemmingsplan hebben we een grote stap in de goede richting gezet. Maar we mogen niet rusten zolang er misstanden plaatsvinden. We willen met uw college en deze raad in gesprek blijven over de aanbevelingen van het aanjaagteam, de reactie daarop van het kabinet en wat dat betekent voor de doorontwikkeling van ons beleid. Is het college bereid om dit samen met de raad op te pakken? De energietransitie, hoe nemen we iedereen mee? Termen als RES en KODE, inwoners krijgen hier geen gevoel bij.

Veel meer voelen inwoners de bedreiging als ze horen en lezen dat we over enkele jaren van het gas af moeten. We zullen draagvlak moeten creëren om bezuinigingen op energieverbruik te realiseren. Draagvlak ontstaat niet vanzelf, als inwoners het gevoel krijgen dat ze mee kunnen doen, dat serieus met hen rekening gehouden wordt, dat niet over maar met hen gesproken wordt, dan creëer je draagvlak. Zonder dit draagvlak gaat de bezuiniging en omschakeling naar nieuwe energie niet lukken. Deelt het college onze mening dat hier nog veel werk te doen is om iedereen mee te nemen, om te voorkomen dat er energiearmoede ontstaat? In 2022 worden gemeenten verantwoordelijk voor de uitvoering van de nieuwe wet inburgering. Deze staat veel meer dan de vorige in het teken van participatie. Ook hier geld voor ons iedereen doet mee, iedereen kan meedoen. Een hele uitdaging waarin taal een belangrijke rol gaat spelen. Meedoen is immers ook de taal beheersen. Is de gemeente op koers voor deze uitdaging? Voor Toezicht en handhaving maar ook Ondermijning vraagt het college de raad om forse investeringen Nu maar ook in de toekomst. Dit geld ook voor de actualisering van vergunningen. Er is zelfs een ontwikkelplan cluster Ruimte nodig omdat diverse ontwikkelingen tot knelpunten hebben geleid. Een forse investering om datgene te doen wat de inwoners van ons als gemeente verwachten.

Wat is hier de afgelopen periode niet goed gegaan? Zijn er niet eerder signalen binnen gekomen zodat eerder ingegrepen had kunnen worden? Inwoners mogen er immers op rekenen dat de gemeente de aanvragen binnen vastgestelde termijnen op een goede manier afhandelt. We zijn enthousiast over de verdere kanteling naar dorpen en wijken zoals bijvoorbeeld bij de leefbaarheidscorporatie America Left. Wij geloven in de kracht van inwoners. Betere zorg, dichtbij de mensen en het is mooi meegenomen dat het tegen betere financiële voorwaarden kan. Goede en fijne zorg nu, morgen én over 10 jaar. Tot slot, er liggen grote uitdagingen om te komen tot een meerjaren sluitende begroting. Dit zonder hogere lasten voor de inwoners en met een zo klein mogelijke inzet vanuit de algemene reserve. Tot zover de eerste termijn.