10a rv GR RUD
Tekst van het document
Raadsvoorstel stuknummer: 25.0005084
Raadsvoorstel onderwerp
RV Toestemmingsprocedure 2e wijziging Gemeenschappelijke regeling Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord en zienswijzeprocedure 1e ontwerp-begrotingswijziging 2026
datum raad
10 maart 2026
portefeuillehouder
bladnummer 2026.022
clustermanager
agendapunt
behandeld door
10
Robert Martens
Voorstel 1. Het college van burgemeester en wethouders toestemming te verlenen tot het besluit tot wijziging van de Gemeenschappelijke regeling Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord, overeenkomstig het bijgevoegde 2e wijzigingsbesluit GR RUD LN. 2. Geen zienswijze over de 1e ontwerp-begrotingswijziging 2026 RUD LN in te dienen. Aanleiding Alle omgevingsdiensten moeten per 1 april 2026 robuust zijn. Op dit moment is de Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord (RUD LN) dat niet. Het Algemeen Bestuur RUD LN heeft op 17 oktober 2024 besloten om onze RUD LN om te bouwen tot een robuuste, fysieke Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg (ODNML). In dit kader heeft zij op 26 juni 2025 ingestemd met een 2e ontwerp-wijziging Gemeenschappelijke regeling RUD LN en is een ontwerp-Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML vastgesteld, waarin (inhoudelijk) staat beschreven hoe de RUD LN vóór 1 april 2026 naar een robuuste, fysieke omgevingsdienst (de Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg; ODNML) omgebouwd gaat worden. Het ontwerp-wijzigingsbesluit GR RUD LN is vervolgens aangeboden aan de deelnemers met het verzoek om eventuele zienswijzen kenbaar te maken. De gemeenteraad van Horst aan de Maas heeft daaropvolgend een zienswijze ingediend. Op de ontvangen zienswijzen is een reactie gegeven.
Als onderdeel van de besluitvormingsprocedure wordt de raad nu gevraagd om toestemming te verlenen aan het college om in te stemmen met de 2e wijziging van de Gemeenschappelijke regeling RUD LN. Om de doorontwikkeling van de RUD LN naar de ODNML financieel mogelijk te maken, is tevens een wijziging van de begroting 2026 RUD LN nodig. Inmiddels heeft het Dagelijks Bestuur RUD LN de 1e ontwerpbegrotingswijziging 2026 RUD LN aangeboden aan de deelnemers om hen in de gelegenheid te stellen daarover een zienswijze naar voren te brengen.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 2 van 8
vervolg raadsvoorstel
Beoogd resultaat Met dit voorstel wordt beoogd dat u toestemming verleent aan het college om in te stemmen met de 2e wijziging van de Gemeenschappelijke regeling Regionale uitvoeringsdienst Limburg Noord (GR RUD LN) (bijlage 1). Tevens wordt beoogd dat u geen zienswijze indient tegen de 1e ontwerp-begrotingswijziging van de RUD LN (bijlage 2). Uiteindelijk moet deze besluitvorming leiden tot de vorming van een nieuwe, fysieke Omgevingsdienst (OD) voor de regio Noord- en Midden-Limburg, die voldoet aan de landelijk vastgestelde robuustheidscriteria. Tevens is deze nieuwe OD in staat om adequaat uitvoering te geven aan de haar overgedragen taken op gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH), respectievelijk de actuele en toekomstige uitdagingen - op gebied van milieu - het hoofd te bieden. Argumenten 1.1 De Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg is een robuuste omgevingsdienst. Het doel van de ODNML is om effectiever en slagvaardiger te zijn bij het aanpakken van complexe milieuproblemen en nieuwe uitdagingen, zoals de energietransitie, klimaatadaptatie en een gezonde leefomgeving. Met de huidige netwerkorganisatie zijn we niet robuust genoeg. Door uitvoering te geven aan het Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML, dat op 18 december 2025 is vastgesteld door het bestuur van de RUD LN creëert onze regio een OD, die voldoet aan de landelijke robuustheidscriteria.
1.2 De huidige Gemeenschappelijke regeling RUD LN dient te worden aangepast aan de nieuwe organisatie. De 2e ontwerp wijziging GR RUD LN is gebaseerd op de huidige GR-tekst van de RUD LN. De GR is het juridische document, waarin de samenwerking tussen de deelnemende overheden formeel wordt vastgelegd. Deze regeling vormt de juridische en bestuurlijke basis voor de nieuwe organisatie (i.c. ODNML). Wijzigingsvoorstel inhoud en strekking De RUD LN transformeert per 1 april 2026 van een netwerkorganisatie naar een robuuste, fysieke OD. Om te komen tot een robuuste OD is een wijziging van de GR vereist. Hieronder worden nogmaals de belangrijkste wijzigingen op hoofdlijnen toegelicht. Gewijzigde takenpakket / Eén Uniform milieuTakenPakket (UTP) voor heel de regio De nieuwe ODNML gaat de gemeenten en provincie ontzorgen met de uitvoering van alle wettelijke milieu uitvoeringstaken VTH. Dus naast het wettelijke basistakenpakket worden ook alle overige milieutaken centraal belegd bij de ODNML. Hiermee wordt geborgd dat de ODNML voldoet aan de landelijke robuustheidscriteria. Nieuwe financieringssystematiek / nieuwe kostenverdeelsleutel De oude financieringssystematiek, die is gebaseerd op inwoneraantallen heeft slechts beperkt een relatie met de diensten, die worden verricht voor de gemeenten en provincie.
Landelijk onderzoek en praktijkervaringen tonen aan dat een verdeelsleutel eerlijker en effectiever is, wanneer deze aansluit op de te leveren diensten en de kenmerken van het werkgebied. ODNML levert aan alle deelnemers één Uniform milieutakenpakket (UTP). De nieuwe kosten-verdeelsleutel is opgebouwd uit meerdere objectieve criteria: • Het aantal en de zwaarte van de bedrijven binnen de gemeentegrenzen; • Het inwoneraantal; • De oppervlakte van de gemeente.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 3 van 8
vervolg raadsvoorstel
Deze verdeelsleutel is eenvoudig, transparant en voorspelbaar en sluit aan op het landelijke voorkeursmodel. Bijkomend voordeel is dat geen tussentijdse verrekeningen en begrotingswijzigingen meer nodig zijn. De ODNML wordt financieel voorspelbaar. In onderstaand schema is dat weergegeven.
Huisvesting nieuwe organisatie Op 18 november jl. heeft u – in het kader van de zienswijzeprocedure - besloten om een zienswijze kenbaar te maken. In deze zienswijze heeft u kenbaar gemaakt niet in te kunnen stemmen met de keuze voor één hoofdlocatie met twee nevenlocaties. Decentrale huisvesting c.q. het huisvesten van medewerkers op drie verschillende locaties, leidt niet tot één omgevingsdienst. Het huisvesten van medewerkers in verschillende gemeentehuizen leidt er ook toe, dat de oude situatie gecontinueerd wordt. Gestreefd wordt naar een robuuste uitvoeringsorganisatie, waarbij de medewerkers van de OD elkaar snel weten te vinden en de lijnen kort zijn. Huisvesting op één locatie draagt daar aan bij. ODNML io heeft op deze zienswijze als volgt gereageerd: …Uit deze zienswijze blijkt dat, onbewust en ongewild, in het Bedrijfsplan een beeld is geschetst, waaruit blijkt dat de gemeenschappelijke regeling op drie locaties wordt gehuisvest. Dat beeld is niet correct. Er is geen sprake van decentrale huisvesting. In het aangepaste bedrijfsplan wordt daarom niet meer gesproken van hoofdlocatie en nevenlocaties, maar van de hoofdlocatie en aanlandplekken. Deze aanlandplekken zullen worden ingericht als een plek waar, terwijl op weg voor de uitvoering van werkzaamheden, een toezichthouder een rapport uit kan werken.
Deze aanlandplekken zullen uitdrukkelijk geen volwaardige kantoren worden, die als alternatief voor de hoofdvestiging zouden kunnen dienen: er is maar één daadwerkelijke hoofdvestiging…. Het bedrijfsplan is op dit onderdeel aangepast (zie bijlage 3). 1.3 De gemeenteraad is bevoegd om toestemming te verlenen aan het college om in te stemmen met de 2e wijziging GR RUD LN. U bent bevoegd om - overeenkomstig artikel 51, vierde lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen – het college van B&W toestemming te verlenen voor het besluit tot wijziging van de GR RUD LN.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 4 van 8
vervolg raadsvoorstel
2.1 De 1e ontwerp-begrotingswijziging 2026 maakt de financiële doorvertaling mogelijk van de transitie naar een robuuste Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg (ODNML). Op 11 september 2025 heeft het AB van de RUD-LN de begroting voor 2026 vastgesteld. Dit betreft een beleidsarme begroting, waarin geen rekening is gehouden met de doorontwikkeling van de RUD LN naar een robuuste, fysieke omgevingsdienst. Om deze doorontwikkeling financieel mogelijk te maken, is een wijziging van de begroting 2026 nodig. Zie ook kopje financiële consequenties. 2.2 De gemeenteraad is bevoegd om een zienswijze kenbaar te maken, inzake de 1e begrotingswijziging 2026. Op grond van artikel 59, eerste lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen moet het DB van de RUD LN de ontwerp wijziging - voordat deze door het bestuur van de RUD LN wordt vastgesteld - toezenden aan de deelnemers. Op grond van het derde lid van het aangehaalde artikel kunnen raden en Staten bij het DB van de RUD LN hun zienswijze over de ontwerp-begrotingswijziging naar voren brengen Kanttekeningen 1.1 De raad kan toestemming alleen weigeren wegens strijd met het recht of het algemeen belang (art. 1, lid 4, van de Wgr). Het college van burgemeester en wethouders gaat niet over tot het treffen van een regeling dan na uw toestemming. Uw toestemming kan slechts worden onthouden, wegens strijd met het recht of het algemeen belang.
Financiële consequenties Bedrijfsplan ODNML & meerjarenbegroting 2026 – 2029 Horst aan de Maas Met ingang van 1 april 2026 gaat de RUD LN over naar de ODNML. In de meerjarenbegroting 2026-2029 Horst aan de Maas is met deze transitie rekening gehouden. Op basis van het concept Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML zijn de budgetten aangepast. Onderstaande tabel geeft de totale bijdrage weer volgens het Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML voor de deelnemers.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 5 van 8
vervolg raadsvoorstel
Het aandeel voor Horst aan de Maas bedraagt in 2026 voor Q2 t/m Q4 € 1.396.342. Om deze bijdrage te kunnen voldoen, is in de begroting 2026-2029 een aanvullend budget gevraagd van € 750.000 voor 2026. Deze loopt op naar € 1,4 miljoen structureel. Specificatie aanvullend budget Deze aanvullende bijdrage komt tot stand, omdat er reeds bestaande budgetten in de begroting zitten. Zo zit er budget voor de huidige RUD LN (€ 170.000 in 2026). En gaan we ervan uit, dat er 7 fte mee overgaat naar de ODNML. De kosten hiervan kunnen we voor Q2 t/m Q4 in mindering brengen op de bijdrage. Q1 moeten we betalen aan de RUD LN ( € 42.500) en brengen we dus niet in mindering. Ook het personeel is nog bij ons in dienst en brengen we dus ook niet in mindering in Q1 2026. Dit resulteert in onderstaand overzicht. Andeel Horst aan de Maas
2026 (1-4)
2027
2028
2029
2030
Horst aan de Maas
€ 1.396.342
€ 1.978.151
€ 2.094.513
€ 2.210.875
€ 2.248.258
Budget reeds in begroting Inbreng personeel (7 fte) Overige budgetten/werkplekkosten Totaal huidige begroting Verhoging bijdrage
€ 127.500 € 472.500 € 42.000 € 642.000 € 754.342
€ 160.000 € 630.000 € 56.000 € 846.000 € 1.132.151
€ 160.000 € 630.000 € 56.000 € 846.000 € 1.248.513
€ 160.000 € 630.000 € 56.000 € 846.000 € 1.364.875
€ 160.000 € 630.000 € 56.000 € 846.000 € 1.402.258
Aanvullend nodig
€ 750.000
€ 1.100.000
€ 1.200.000
€ 1.400.000
€ 1.400.000
Het aanvullend budget heeft u bij het vaststellen van de meerjarenbegroting 2026-2029 goedgekeurd en is dus beschikbaar. Concept 1e begrotingswijziging 2026 ODNML In de concept 1e begrotingswijziging 2026 presenteert de ODNML een hogere bijdrage voor de deelnemers voor geheel 2026. Zij splitst deze meerkosten in incidentele en structurele kosten. De incidentele bijdragen komen voort uit het Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML, inclusief de versterking van het weerstandsvermogen. In totaal gaat het hierbij om een bedrag van €1.497.000. Dit verschil wordt veroorzaakt door een eenmalige deelnemersbijdrage van in totaal € 1.497.000 voor de gehele omgevingsdienst. Dit betreft € 652.000 voor de financiering van kosten, vanwege de implementatie van het Bedrijfsplan op hoofdlijnen en € 845.000 om het weerstandsvermogen op te hogen. Het aandeel hiervan voor Horst aan de Maas is € 157.625. De structurele bijdrage voor onze gemeente bedraagt voor 2026 € 1.541.286. De hogere structurele bijdrage van € 102.000 ten opzichte van het Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML is het gevolg van een (herverdeling van de) kostentoedeling, wegens de actualisatie van het inrichtingenbestand. Daarnaast zijn er enkele kostencomponenten geactualiseerd ten opzichte van de raming, die ten grondslag lag aan de cijfers, die in het Bedrijfsplan op hoofdlijnen ODNML waren gepresenteerd. Zie tabel hieronder.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 6 van 8
vervolg raadsvoorstel
De totale bijdrage van Horst aan de Maas bedraagt in zijn totaliteit voor 2026 € 1.698.911. In de meerjarenbegroting Horst aan de Maas is rekening gehouden met de eerder genoemde bijdrage van € 1.396.342 en de bijdrage RUD LN voor het 1e kwartaal van € 42.500. Totaal bedraagt het budget € 1.438.842. De nieuwe bijdrage wordt voor 2026 € 1.698.911. Een stijging van € 260.069. Ook in deze bijdrage gaan we ervan uit dat er 7 fte mee overgaan naar de ODNML. Resumé.
Deelnemers bijdrage Horst aan de Maas 2026 obv Bedrijfsplan ODNML (opgenomen in begroting HadM 2026) incidenteel Bijdrage ODNML * Bijdrage 1e kw "oude RUD" Totale bijdrage obv bedrijfsplan
0
structureel 1.396.342 42.500 1.438.842
Totaal 1.396.342 42.500 1.438.842
* In de bijdrage ODNML is verrek end dat 7 fte's mee overgaan (salaris en werk plek ) & de bijdrage RUD (Q2 tm Q4). In de begroting HadM hebben we na deze verrek ening een aanvullend bedrag opgenomen van € 750.000 voor 2026. Daarmee is bovenstaande bijdrage gedek t/zit in de begroting HadM.
Deelnemers bijdrage Horst aan de Maas 2026 obv 1e bijstelling begroting 2026 ODNML Horst aan de Maas Verschil
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
incidenteel 157.625
structureel 1.541.286
Totaal 1.698.911
157.625
102.444
260.069
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 7 van 8
vervolg raadsvoorstel
De verwerking van bovenstaande financiële consequenties in onze gemeentelijke begroting voor de jaarschijf 2026 zal worden opgepakt na de definitieve besluitvorming over de 1e ontwerp begrotingswijziging. Verdere financiële gevolgen De financiële gevolgen van de transitie van de RUD LN naar de ODNML voor 2027 en verder wordt - naar verwachting - in het voorjaar van 2026 inzichtelijk. Dan wordt namelijk de ontwerpbegroting 2027 met meerjarenramingen 2028-2030 aan de deelnemers ter zienswijze voorgelegd. Vervolgtraject Juridisch traject De GR wordt getroffen als een collegeregeling. Dat betekent dat de colleges van B&W van de deelnemende gemeenten en het college van Gedeputeerde Staten van de provincie het formele besluit nemen tot het wijzigen van de Gemeenschappelijke regeling RUD LN. De raden en Staten zijn eerder in de gelegenheid gesteld om een zienswijze te geven op de 2e ontwerp wijziging van de regeling (artikel 1, lid 2 en lid 3 en artikel 10 Wgr). De ontvangen zienswijzen over de ontwerp wijziging GR zijn vervolgens voorzien van een reactie (bijlage 3) en waar nodig - verwerkt in het voorliggend wijzigingsvoorstel voor de GR RUD LN. U heeft vervolgens twaalf weken de tijd om toestemming te verlenen voor het definitief wijzigen van de GR.
Nadat u het college toestemming heeft verleend om met deze wijziging in te stemmen, dient het college voor 1 april 2026 een besluit te nemen met betrekking tot de wijziging. Voor wat betreft de zienswijzeprocedure 1e ontwerp begrotingswijziging 2026 dient het DB RUD LN - op grond van artikel 59, eerste lid, van de Wet gemeenschappelijke regelingen - de ontwerpwijziging twaalf weken, voordat deze door het bestuur van de RUD-LN wordt vastgesteld, toe te zenden aan de raden en Staten. Zij kunnen vervolgens bij het DB van de RUD LN hun zienswijze over de ontwerpbegroting naar voren brengen. Communicatie/Participatie De gemeenteraden van de 15 gemeenten, de leden van Provinciale Staten (PS) van de provincie Limburg en onze medezeggenschap zijn meegenomen in het proces en geïnformeerd via nieuwsbrieven, informele en formele bijeenkomsten, waarbij er gelegenheid was om input te geven. U bent tijdens een raadsinformatieavond /themasessie op 26 augustus jl. meegenomen in het transitietraject naar een robuuste Omgevingsdienst. Daarnaast zijn eind 2025/begin 2026 nog twee raadsinformatiebijeenkomsten georganiseerd. De bottom-up procesaanpak heeft ook bij medewerkers gezorgd voor voldoende mogelijkheid tot eigen inbreng en het creëren van betrokkenheid.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 8 van 8
vervolg raadsvoorstel
Burgemeester en wethouders van Horst aan de Maas, De burgemeester, {HAND1}
De secretaris, {HAND}
drs. R.F.I. Palmen
A.M.L.T. van Iersel – Purnot (MA)
Bijlagen 1. 2e Wijziging Gemeenschappelijke regeling Regionale uitvoeringsdienst Limburg Noord 2. 1e begrotingswijziging 2026 Regionale uitvoeringsdienst Limburg Noord 3. Reactienota op zienswijze 2e Wijziging Gemeenschappelijke regeling Regionale uitvoeringsdienst Limburg Noord
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50