09a rv Krediet renovatie zaal Debije
Tekst van het document
Raadsvoorstel stuknummer: 22.0002442
Raadsvoorstel onderwerp
RV - Verzoek om garantstelling en krediet ten behoeve van een investeringssubsidie aan Stichting Parochiehuis Hegelsom voor de grootschalige renovatie van zaal Debije
datum raad
12 juli 2022
portefeuillehouder
bladnummer 2022.094
clustermanager
agendapunt
behandeld door
9
M.M.C. Kuipers
Voorstel 1. Een krediet te verstrekken van € 750.000 voor de renovatie van zaal Debije in Hegelsom; 2. Geen wensen en bedenkingen kenbaar te maken tegen het voornemen van het college van B&W om een volledige garantstelling te verstrekken voor de door Stichting Parochiehuis Hegelsom aan te trekken lening van € 1.000.000 voor de renovatie van zaal Debije; 3. De kapitaallasten ad. € 23.000 van het onder punt 1 genoemde krediet ten laste te brengen van de gereserveerde begrotingsruimte voor investeringen in Kasteelpark ter Horst. 4. Het college opdracht te geven tot verdere uitwerking van al datgene wat nodig is ter uitvoering van het voorgaande. Aanleiding Het gemeenschapshuis in Hegelsom, zaal Debije, is verouderd en heeft functionele beperkingen. Stichting Parochiehuis Hegelsom heeft verzocht om een garantstelling ter hoogte van € 1.750.000 voor een grootschalige renovatie van deze gemeenschapsvoorziening (bijlage 1, 2 en 3). Uw raad heeft daarbij op 7 juni j.l. een motie aangenomen (bijlage 4) waarin u het college van B&W oproept met een voorstel te komen hoe, indien mogelijk met meerdere opties, de renovatie van Zaal Debije in Hegelsom gefinancierd kan worden. Beoogd resultaat Duurzame en kwalitatief goede huisvesting voor het verenigingsleven in het dorp Hegelsom.
Argumenten 1.1 Zaal Debije is dé gemeenschapsvoorziening voor het dorp Hegelsom Het dorp Hegelsom kent een rijk verenigingsleven en nagenoeg alle verenigingen en stichtingen maken gebruik van zaal Debije. Daarnaast wordt deze zaal ook nog voor vele andere dorpsactiviteiten gebruikt. Het is een centraal gelegen voorziening in het dorp die een belangrijke functie vervult. Met de plannen voor onder andere het PETC+ terrein groeit de bevolking van Hegelsom. Dat heeft ook een positief effect op het verenigingsleven in het dorp. We voorzien dan ook dat zaal Debije voor de langere termijn een functie zal blijven vervullen voor het dorp als gemeenschapsvoorziening en als breed toegankelijk gebouw voor alle inwoners. Het gebouw is echter verouderd en heeft haar beperkingen, zowel functioneel maar ook energetisch. Stichting Parochiehuis Hegelsom wil daarom fors investeren in zaal Debije. De volgende investeringen zijn onderdeel van hun plannen: - Toevoeging, vernieuwing en modernisering van ruimtes - Vernieuwing sanitair en toevoeging Miva-toilet - Vernieuwing van het ventilatie- en verwarmingssysteem met o.a. vloerverwarming en luchtverwarming - Isolatiemaatregelen
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 2 van 5
vervolg raadsvoorstel
-
Aanpassingen ten behoeve van een brede toegankelijkheid voor alle doelgroepen
1.2 Een investeringssubsidie past binnen de kaders van het gemeentelijk accommodatiebeleid De totale kosten bedragen ruim € 2,13 miljoen, waarvan zo’n € 1,75 miljoen bouwkosten. Overige kosten betreffen (vaste) inrichting en afwerking. De voorkeur van de stichting ging in eerste instantie uit naar een garantstelling voor een lening van € 1,75 miljoen in plaats van een combinatie van een garantstelling en een investeringssubsidie zoals nu in dit raadsvoorstel is opgenomen. We hebben het verzoek van de stichting voor een volledige garantstelling beoordeeld (zie bijlage 5). Hieruit blijkt dat door de aflossingen, rentes en gemeentelijke risico-opslag een positief bedrijfsresultaat en een positieve cashflow redelijker wijs niet te verwachten is. Met andere woorden: het risico dat de stichting in betalingsproblemen komt en de garantstelling wordt aangesproken is aanwezig. Vanwege het nut en de noodzaak van deze verbouwing en om de stichting niet op voorhand met een niet sluitende exploitatie van start te laten gaan en zijn we gaan kijken naar een haalbare en realistische businesscase. Zo is de aanvraag getoetst aan het beleidskader Integraal accommodatiebeleid 2017. Het is te verantwoorden en ook passend bij besluitvorming over vergelijkbare plannen van gemeenschapsaccommodaties in andere dorpen om een deel van de verbouwingskosten te subsidiëren.
De verbouwing past binnen de subsidiekaders van dit beleidskader. Zaal Debije is dé gemeenschapsvoorziening voor het dorp Hegelsom. Tal van verenigingen maken gebruik van deze accommodatie. De renovatie past binnen de subsidiekaders van het beleidskader Integraal Accommodatiebeleid 2017: nut en noodzaak zijn aangetoond in de businesscase er is sprake van een zichtbare en duurzame kwaliteitsverbetering de bezetting verbetert er is sprake van een sluitende meerjarenbegroting het gebouw wordt multifunctioneel gebruikt We stellen dan ook voor om een krediet te verstrekken van € 750.000 (35% van totale kosten), dat vervolgens in de vorm van een investeringssubsidie aan de stichting wordt verstrekt. Voor de overige kosten van de renovatie trekt de stichting deels een lening aan van € 1.000.000 (47% van totale kosten) waarvoor de gemeente garant staat (zie argument 2.1) en deels is ook andere dekking voorzien ( o.a. subsidies). Deze combinatie van lening en garantstelling zorgt door maandelijks lagere aflossingen en rente en een lagere risico-opslag ruimte voor een gezonde exploitatie. 1.3 Zaal Debije is een volledig zelfstandig draaiend gemeenschapshuis Stichting Parochiehuis beheert en exploiteert het gemeenschapshuis zaal Debije momenteel volledig op eigen kracht. Zij ontvangt geen gemeentelijke exploitatiesubsidie.
Zij nemen ook in deze plannen hun verantwoordelijkheid om tot een duurzame en lange termijn voorziening voor het dorp te komen. Zo is zij zelf ook actief op zoek gegaan naar nieuwe activiteiten om meer inkomsten te genereren (o.a. eetpunt voor ouderen) en trekt ze voor een groot deel van de verbouwingskosten op eigen initiatief een lening aan. 1.4 Zaal Debije wordt in grote mate verduurzaamd We streven ernaar om te komen tot energie-neutrale maatschappelijke accommodaties. Dat geldt niet alleen voor gemeentelijke accommodaties maar ook voor maatschappelijk vastgoed in eigendom bij derden. De plannen van de stichting dragen in grote mate bij aan dit doel. Zo investeert de stichting in isolatiemaatregelen en duurzame verwarmings- en ventilatiesystemen. Verduurzaming betekent in de plannen van de stichting ook dat het gemeenschapshuis voor alle doelgroepen maximaal toegankelijk wordt, onder andere door toevoeging
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 3 van 5
vervolg raadsvoorstel
van een lift. Als stembureau voor diverse verkiezingen een zeer wenselijke ontwikkeling. 2.1 De stichting kan geen financiering via de bank verkrijgen Voor de lening, die de stichting gaat aantrekken voor het financieren van de overige bouwkosten (€ 1.000.000), stellen we voor volledig garant te staan. We concluderen (zie bijlage 5) dat er bij een gedeeltelijke garantstelling sprake is van een beperkt risico en een sluitende meerjarenbegroting bij een combinatie van een garantstelling van € 1.000.000 met een risico-opslag van 0,5% en een investeringssubsidie van € 750.000. Voorwaarde voor een garantstelling is dat de aanvrager niet in staat is een financiering bij een bank te verkrijgen. Uit de overlegde stukken blijkt dat dit inderdaad niet mogelijk is. Banken verstrekken geen leningen aan dergelijke maatschappelijke initiatieven en gaan niet dergelijke langlopende verplichtingen aan met een stichting. De instelling ‘Maatschappelijk Financieren’ die de stichting begeleidt in dit project, is wel in staat om tegen gunstige voorwaarden een financiering te verkrijgen bij andere, private, partijen. Voorwaarde is dan wel een garantstelling door de gemeente. 2.2 Er is sprake van een publieke taak of lokaal belang.
In de Regeling leningen en garantstellingen voor een publieke taak is opgenomen dat voor het verstrekken van een garantstelling de publieke taak en het lokale belang moet worden aangetoond. Er is sprake van een stichting uit deze gemeente zonder winstoogmerk. De uitgevoerde activiteit, de verbouw van gemeenschapsvoorziening zaal Debije, komt ten gunste aan de inwoners en verenigingen van onze gemeente, in het bijzonder het dorp Hegelsom. Het gros van deze verenigingen ontvangt een gemeentelijke stimuleringssubsidie omdat zij met al haar activiteiten bijdragen aan het in stand houden van onze cultuur en ontmoeting mogelijk maken (sociale component). Daarmee is helder dat met deze grootschalige verbouwing het lokale belang wordt gediend. 2.3 Uw raad kan wensen en bedenkingen kenbaar maken tegen het voornemen tot het verlenen van de garantstelling Het college mag pas een garantstelling verlenen als zij eerst de gemeenteraad in de gelegenheid heeft gesteld eventuele bedenkingen kenbaar te maken. Normaliter gebeurt dit via een raadsinformatiebrief maar aangezien er hier sprake is van een combinatie van kredietverstrekking door uw raad (aan de stichting te verstrekken in de vorm van een investeringssubsidie) en garantstelling hebben wij beide zaken samengevoegd in dit raadsvoorstel.
2.4 Het aspect staatssteun kent een laag risicoprofiel Bij het verstrekken van garanties of leningen is marktconformiteit een belangrijk uitgangspunt ter voorkoming van ongeoorloofde staatssteun. Met de verlening van een garantstelling wordt de stichting in staat gesteld om tegen gunstigere voorwaarden een geldlening te verkrijgen en is in die zin sprake van een niet- marktconform voordeel. Er is echter geen sprake van ongeoorloofde staatssteun. De garantstelling is naar onze mening dermate lokaal van aard dat deze niet leidt tot een (mogelijke) ongunstige beïnvloeding van het handelsverkeer tussen Europese lidstaten. Ook richt het gebruik van de gerenoveerde zaal, die met de garantstelling mogelijk wordt gemaakt, zich tot een beperkt geografisch gebied (in hoofdzaak gericht op het dorp Hegelsom) en is daarmee dus echt lokaal van aard.
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 4 van 5
vervolg raadsvoorstel
Kanttekeningen 1.1 In de investeringslijst is geen rekening gehouden met een investering van € 750.000 in zaal Debije De gemeentelijke investeringslijst, vertaald in de meerjarenbegroting, bevat tal van investeringen en projecten die inmiddels gerealiseerd zijn of nog gerealiseerd gaan worden. Voor de renovatie van het gemeenschapshuis in Hegelsom is in onze begroting geen financiële ruimte gereserveerd. De reden hiervan is dat de stichting vanaf het begin van haar plannen gekoerst heeft op een exploitatie zonder investeringsbijdrage van de gemeente. Uit de businesscase blijkt dat dit echter niet leidt tot een acceptabele businesscase. De combinatie van een investeringsbijdrage en een garantstelling is een betere optie. We zien de urgentie om gelden toe te wijzen aan dit initiatief in Hegelsom en achten het wenselijk en verantwoord de begrote financiële ruimte van andere accommodatieprojecten hiervoor aan te wenden. Het gaat hierbij om de investeringsruimte van € 6,25 mln. in het gebied rond kasteelpark ter Horst. We zijn van mening dat het resterende investeringsbedrag ad € 5,5 mln. voldoende is om invulling te geven aan een verdere impuls van het gebied op basis van een geactualiseerde visie op het gebied.
1.2 Een integrale vastgoedplanning ontbreekt voor niet-gemeentelijke accommodaties In het hoofdlijnenakkoord en ook in uw vergadering van 7 juni jongstleden is de behoefte uitgesproken te komen tot een Programmaplan Maatschappelijke Accommodaties. Voor onze gemeentelijke accommodaties is dat reeds vastgelegd in het Meerjarenonderhoudsplan en het Meerjareninvesteringsplan. Voor niet-gemeentelijke accommodaties is dit er echter niet. We gaan de komende periode in samenspraak met de dorpen starten met de evaluatie en herijking van het gemeentelijk accommodatiebeleid. Onderdeel hiervan is ook het opstellen van een financieel meerjarenperspectief. Verder uitstel van de verbouwing is echter niet gewenst en leidt bovendien naar verwachting tot verdere kostenstijgingen. Daarnaast kunnen zij de komende periode tijdens de verbouwing nog gebruik maken van PETC+. Dat is echter maar tijdelijk. Gelet op het nut en de noodzaak van deze verbouwing en de aanwezige dekking stellen wij voor dit Programmaplan niet af te wachten en deze verbouwing nu financieel te ondersteunen. 2.1 Er is (nog) geen sprake van eigen inbreng of subsidies van derden De stichting is nog bezig met het werven van fondsen en subsidies. Gelden die zij op deze manier nog weet binnen te halen, verlagen het leenbedrag en bijbehorende garantstelling en daarmee de jaarlasten voor de stichting en het risico voor de gemeente.
1.2/2.1 Het risico bestaat dat door de stijgende grondstof-, energieprijzen en loonkosten de renovatie niet voor € 1.750.000 gerealiseerd kan worden Door de huidige markt is het niet ondenkbaar dat de renovatiekosten hoger gaan uitvallen dan de in eerste instantie begrote €1.750.000. Er is echter nog geen rekening gehouden met subsidies of eigen inbreng. De stichting dient eventuele tekorten om die reden zelf binnen de totale begroting op te lossen. Financiële consequenties Krediet (investeringssubsidie) van € 750.000 De kapitaallasten van een investeringssubsidie van € 750.000 bedragen ongeveer € 23.000 per jaar. Deze kapitaallasten worden, ervan uitgaande dat de renovatie in 2023 wordt afgerond, met ingang van 2024 in onze begroting opgenomen. De in de (meerjaren)begroting 2022 t/m 2025 voor het jaar 2024 gereserveerde financiële ruimte voor investeringen in het gebied rond Kasteelpark Ter Horst zal worden verlaagd van € 6.250.000 naar
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50
Pag. 5 van 5
vervolg raadsvoorstel
€ 5.500.000. Dit bedrag was bestemd voor diverse investeringen in onder andere accommodaties in dit gebied. Deze zijn nog niet geconcretiseerd. Garantstelling € 1 mln. en risico-opslag 0,5% De gemeente brengt bij het verstrekken van garanties de geraamde integrale kosten – eventueel met risicoopslag – in rekening. De risico-opslag van de garantstelling wordt bepaald aan de hand van de inhoudelijke en financiële beoordeling van de aanvraag (zie bijlage 5). We achten een risico-opslag van 0,5% acceptabel. Daarnaast eisen we van de Stichting het eerste recht van hypotheek. De stichting gaat dan jaarlijks een bedrag van € 5.000 als risico-opslag aan de gemeente betalen. Naarmate de lening door de stichting wordt afgelost, zal dit bedrag in de toekomst jaarlijks lager worden. De risico-opslag die in onderhavige casus bij de stichting in rekening wordt gebracht, is eveneens bedoeld voor het afdekken van de gemeentelijke (administratieve) kosten. Hiermee wordt gehandeld in lijn met de bepalingen van de Wet Markt en Overheid waarin is vastgelegd dat de gemeente de integrale kosten in rekening dient te brengen”. Wij zullen de bovenstaande wijzigingen bij de tweede bijstelling van de begroting 2022 en de (meerjaren)begroting 2023 – 2026 verwerken.
Vervolgtraject / communicatie Na definitieve besluitvorming door uw raad informeren we Stichting Parochiehuis Hegelsom en geven bij positieve besluitvorming verder invulling aan de subsidiebijdrage in de investering en de garantstelling.
Burgemeester en wethouders van Horst aan de Maas, De burgemeester, {HA
De secretaris,
ND1}
D}
drs. R.F.I. Palmen
mr. L.M.C. Beckers
Bijlagen 1. Financiële businesscase Stg. Parochiehuis Hegelsom – gemeenschapshuis Debije (VERTROUWELIJK) 2. Aanvullende memo actualisatie businesscase Stg. Parochiehuis Hegelsom – gemeenschapshuis Debije (VERTROUWELIJK) 3. Brief stichting Parochiehuis Hegelsom toelichting lening en garantstelling 4. Aangenomen motie 7 juni 2022 inzake financiële ondersteuning zaal Debije 5. Gemeentelijke analyse t.a.v. garantstelling (VERTROUWELIJK)
Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst
Postbus 6005 / 5960 AA Horst
T 077 – 477 97 77
F 077 – 477 97 50