05 Wgr.Huisvesting Arb.migranten 24-0028633 (geanonimiseerd)
Tekst van het document
BRE
<ER@ home.nl=
Van: (geanonimiseerd) home.nl (geanonimiseerd) Verzonden: maandag 8 april 2024 09:41 Aan: griffier <griffier@horstaandemaas.nl> Onderwerp: brief en evsluatierapport inzake
omgevingsgesprek
voor
gemeenteraad
griffier, beste (geanonimiseerd) BM bijgaand stuur ik een brief van de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten en als bijlage een evaluatierapport over de gang zaken bij omgevingsgesprekken met betrekking tot huisvesting van arbeidsmigranten. Geachte
Ik zou van
je willen vragen de brief en het evaluatierapport door te sturen naar de leden de gemeenteraad en een afschrift te sturen aan het College van B&W.
Bij voorbaat mijn dank, Met
van
vriendelijke groet,
(geanonimiseerd)
Aan de gemeenteraad van Horst aan de Maas p/a Wilhelminaplein Horst Horst, 8 april 2024 Betreft: Evaluatie “Richtlijnen Omgevingsgesprekken Horst aan de Maas Geachte gemeenteraad, Enkele jaren geleden heeft u de “Richtlijnen omgevingsgesprek Horst aan de Maas” vastgesteld. Met het omgevingsgesprek beoogde u dat - bijvoorbeeld - initiatiefnemers voor huisvesting van arbeidsmigranten en omwonenden/belangenorganisaties met elkaar in gesprek gaan over de plannen. Met als doel gezamenlijk tot oplossingen te komen voor eventuele knelpunten. Om te waarborgen dat zo'n omgevingsgesprek ook daadwerkelijk gevoerd zou worden, zou een verslag van het omgevingsgesprek bij de vergunningaanvraag ingediend moeten worden. Dat was - zo staat vermeld in de 'Richtlijnen' - een indieningsvereiste. Onlangs vond een hoorzitting plaats naar aanleiding van een verstrekte vergunning, waarbij de initiatiefnemer geen omgevingsgesprek heeft gevoerd. Door de bezwaarmakers werd dat aangevoerd, waarop de vertegenwoordiger van het college van B&W in haar verweer stelde dat er geen sprake was van een indieningsvereiste! In eerdere adviezen van de Bezwarencommissie is gebleken dat de Bezwarencommissie weinig aandacht besteed aan de 'Richtlijnen'.
Hoewel de uitkomst van een omgevingsgesprek op zichzelf geen juridische status heeft, zijn de 'Richtlijnen' er in ieder geval voor bedoeld dat het gesprek tussen omwonenden/belangenorganisaties en de initiatiefnemer plaats vindt. Nu die waarborg voor het omgevingsgesprek – als gevolg van het standpunt van de gemeente Horst aan de Maas in de hoorzitting van de bezwarencommissie - wegvalt mogen we met recht vaststellen dat de 'Richtlijnen' feitelijk een fopspeen zijn. Omwonenden is jaren op rij voorgehouden dat ze via het omgevingsgesprek ten minste iets aan invloed konden hebben. Dat blijkt nu dus 'een dooie mus'. De gebeurtenis in de hoorzitting is voor de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten reden om de gang van zaken rondom het omgevingsgesprek te evalueren. Die evaluatie bieden wij u bij deze aan. De evaluatie leidt tot de volgende conclusies: Niet in alle gevallen wordt door de initiatiefnemer een omgevingsgesprek georganiseerd als bedoeld in de “Richtlijnen”; Als er al een omgevingsgesprek georganiseerd wordt zijn de Initiatiefnemers vaak selectief in de mensen die ze uitnodigen voor een omgevingsgesprek; De informatie die aan omwonenden/belanghebbenden wordt verstrekt is vaak onvoldoende en niet toereikend om als gelijkwaardige partner aan het omgevingsgesprek deel te nemen; -
Als er al verslaglegging wordt overgedragen aan de gemeente, als onderdeel van de aanvraag, is deze vaker niet ondertekend dor de omwonenden/belanghebbenden en/of wordt geen aanvulling op het verslag door de omwonenden/belanghebbenden verstrekt;
College van B&W ziet verslaglegging niet als indieningsvereiste, hoewel dat in de “Richtlijnen” wel aangegeven wordt en de Bezwarencommissie honoreert het argument van bezwaarmakers met betrekking tot het ontbreken van een (ondertekend) verslag niet als afwijzingsgrond. -_Niet alleen de initiatiefnemers “horen” de omwonenden/belanghebbenden nauwelijks, ook de gemeente trekt zich in de praktijk — ondanks met de mond beleden voornemens weinig aan van haar burgers bij de procedures met betrekking tot huisvesting van arbeidsmigranten. -__
Het
-
Wij verzoeken
de leden
gemeenteraad om richting college actie te ondernemen om ervoor te zorgen dat de rechten van burgers beter gewaarborgd worden, zodat zij tegenwicht kunnen bieden aan vaak machtige partijen, waartegen het college helaas geen vuist wil maken. In de
u ons
hoop
dat
de
dringende
van
Horst
Met
vriendelijke groet,
aan
van
verzoek op korte
termijn
de Maas,
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (Namens
de
Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten)
aan
de orde stelt in de
gemeenteraad
Richtlijnen Omgevingsgesprek Horst
aan
de Maas
Inleiding Op dinsdag 26 maart 2024 vond een hoorzitting plaats van de Bezwarencommissie met betrekking tot de bezwaren van omwonenden, de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten en vereniging Behoud de Parel tegen de verleende (wijzigings)vergunning aan Geodis. Tijdens de zitting kwam de kwaliteit van de door Geodis gevoerde omgevingsgesprekken 1 aan de orde. Door onder andere de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten werd aangevoerd dat de gehouden omgevingsgesprekken niet hebben voldaan aan de criteria zoals gesteld in de “Richtlijnen Omgevingsgesprek Horst aan de Maas”. Met name het ontbreken van handtekeningen onder het verslag van de zogenaamde “omgevingsgesprekken” ten behoeve van de omgevingsvergunning en het sowieso ontbreken van een verslag van een omgevingsgesprek ten behoeve van de wijzigingsvergunning werden aan de orde gesteld. De woordvoerder van de werkgroep stelde dat in de “Richtlijnen” vermeld wordt dat een aanvraag door de gemeente pas in behandeling wordt genomen, als het (ondertekende) verslag aan de gemeente is verstrekt. De voorzitter van de Bezwarencommissie stelde de vertegenwoordiger van de gemeente in staat om te reageren op de stelling van de werkgroep over het omgevingsgesprek.
Tot grote verbazing en later ook ontsteltenis van de woordvoerder van de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten stelde de vertegenwoordiger van B&W, dat het indienen van een verslag van het omgevingsge-sprek niet nodig was, c. q. geen indieningsvereiste is en dat de aanvraag van Geodis voor de wijzigingsvergunning dus ook zonder omgevingsgesprek in behandeling is genomen. De stellingname van de gemeente tijdens de hoorzitting op dit punt is aantoonbaar onjuist. De stellingname van de gemeente is opzienbarend, want feitelijk betekent dit dat de “Richtlijnen Omgevingsgesprek Horst aan de Maas” een fopspeen is. De Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten én gemeenteraad zijn op dit punt om de tuin geleid. De werkgroep - die betrokken is bij de totstandkoming van de “Richtlijnen” - verkeerde in de veronderstelling dat omwonenden op z’n minst gehoord zouden moeten worden door de bepaling omtrent de verslaggeving. Zélfs dat beetje zeggenschap dat de omwonenden en ander belanghebbenden toegewezen kregen, blijkt dus niet aanwezig! Dat betekent feitelijk het failliet van het omgevingsgesprek, c. q. de “Richtlijnen Omgevingsgesprek” en daarmee staat tegelijkertijd de geloofwaardigheid van B&W en meer in het bijzonder de verantwoordelijk wethouder op dit dossier ter discussie. En ook de Bezwarencommissie treft blaam.
Die commissie heeft bij de eerste hoorzitting met betrekking tot de omgevingsvergunning voor Geodis – ondanks opmerkingen van de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten - niet onderzocht of de opmerkingen van omwonenden en de werkgroep met betrekking tot de indieningsvereiste (ten aanzien van het verslag over het omgevingsgesprek) hout snijdt. Sterker nog: in haar advies aan B&W heeft ze aan de opmerkingen over het omgevingsgesprek geen enkele aandacht besteed!
1
Voor alle duidelijkheid: Geodis voerde wat ze zelf noemde “kennismakingsgesprekken“ met omwonenden ter verkrijging van een omgevingsvergunning. Hoewel de directeur van Geodis tijdens de hoorzitting met betrekking tot de omgevingsvergunning toegezegd heeft dat er na de vergunning met de omgevingsdialoog doorgegaan zou worden. Omgevingsgesprekken bleven echter uit, óók nadat de gemeente de vergunning verleend had. Dat impliceert dat er met betrekking tot de wijzigingsvergunning (ook) geen omgevingsgesprek is gevoerd. Tijdens de hoorzitting van de Bezwarencommissie noemde één van de advocaten van Geodis het niet voeren van dit omgevingsgesprek als een onderschatting van het belang van een dergelijk omgevingsgesprek. Daarmee onbedoeld de spijker op z’n kop slaand!
Evaluatie toepassing Richtlijnen Omgevingsgesprek Horst aan de Maas Het hiervoor beschreven incident tijdens de hoorzitting van de Bezwarencommissie met betrekking tot de gewijzigde vergunning leidde ertoe dat de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten – ter evaluatie – gekeken heeft naar de gang van zaken bij de procedures met betrekking tot vergunningen voor huisvesting van arbeidsmigranten de afgelopen jaren, sinds het vaststellen van de “Richtlijnen”. Deze notitie is de neerslag van die evaluatie. Hieronder wordt voor een groot deel de procedure met betrekking tot de vergunningverlening voor Geodis als voorbeeld gebruikt. Maar de gang van zaken rondom het voeren van een omgevingsgesprek voldoet in vrijwel alle vergunningprocedures met betrekking tot huisvesting voor arbeidsmigranten die sinds het verschijnen van de Richtlijnen voor een Omgevingsgesprek zijn gevoerd niet aan de in de “Richtlijnen” gestelde regels! Het College van B&W realiseert zich dat zo af en toe ook, zoals moge blijken uit de Raadsinformatiebrief d. d. 4-7-’23 naar aanleiding van vragen van de VVD-fractie naar aanleiding van een artikel in De Limburger (“Conclusie Gouverneur”):
Het omgevingsgesprek heeft onder andere als intentie een dusdanig communicatie tussen initiatiefnemer en omgeving tot stand te brengen dat juridische procedures voorkomen worden. Kijkend naar de praktijk zien we echter bij vergunningverlening bij huisvesting van arbeidsmigranten dat er toch bezwaar- en beroepsprocedures volgen. Dat gebeurt niet met plezier, maar omdat omwonenden vrijwel structureel niet gehoord worden door de initiatiefnemers. Die zien het omgevingsgesprek als een af te vinken bureaucratisch niemendalletje! Daardoor werken de uitvoering van de omgevingsgesprekken in de regel bij vergunningverleningsprocedures in het kader van huisvesting van arbeidsmigranten juist averechts. De irritatie over de handelwijze van de initiatiefnemer neemt toe, en daarmee de motivatie om te starten met een juridische procedure. 1.
Wie dienen te worden betrokken bij het omgevingsgesprek?
Voordat een omgevingsgesprek plaats kan vinden, dient vastgesteld te worden, wie aan het omgevingsgesprek deel kunnen/moeten nemen. In de “Richtlijnen” wordt het volgende gesteld:
Vervolgens worden in de “Richtlijnen” de deelnemers omschreven:
In de praktijk blijkt dat initiatiefnemers een beperkte selectie maken in wie uitgenodigd worden voor het omgevingsgesprek. Niet alle omwonenden worden in alle gevallen uitgenodigd en vrijwel nooit wordt – bijvoorbeeld – de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten uitgenodigd. Slechts één keer is de werkgroep uitgenodigd voor een – overigens op veel aspecten gebrekkig omgevingsgesprek. Dat gebeurde door de initiatiefnemer van de huisvesting van arbeidsmigranten aan de St. Jorisweg in Hegelsom. De werkgroep is bij deze initiatiefnemer in beeld gekomen, omdat de werkgroep een zienswijze heeft ingediend met betrekking tot het voorgenomen besluit van B&W ten aanzien van de vergunningaanvraag. 2.
Informatieverstrekking ten behoeve van adequaat omgevingsgesprek.
Een goed omgevingsgesprek valt of staat met een gelijkwaardige positie van de deelnemende partners, de (vertegenwoordigers van de) initiatiefnemer(s), de omwonenden en eventuele belanghebbende organisaties. En die gelijkwaardigheid op zijn beurt wordt voor een groot deel bepaald door de mate waarin de gesprekspartners goed/voldoende geïnformeerd zijn over de ins en outs van de plannen. In het overleg van de Werkgroep Huisvesting Arbeidsmigranten met wethouder Bouten over de “Richtlijnen” is de informatieverstrekking aan omwonenden en belanghebbende organisaties dan ook een belangrijk onderwerp geweest. In een van de conceptversies van de “Richtlijnen” is op bladzijde 8 aangegeven dat de initiatiefnemer in eerste instantie degene is die de omwonenden/belanghebbenden informeert, maar de gemeente zou ook informatie verstrekken in de vorm van een informatiekaart, zoals moge blijken uit de volgende passage.
Deze tekst is niet in de uiteindelijke/definitieve versie van de “Richtlijnen” gekomen, maar de intentie van de gemeente was om – zo werd verzekerd - waar nodig de belanghebbenden goed te
informeren.
Door de
werkgroep is geopperd om onder andere de zogenaamde “Impactanalyse” de DSO-gegevens ter beschikking te stellen aan omwonenden en/of belangenorganisaties. Wat betreft de impactanalyse valt in de “Richtlijnen” op bladzijde 6 te lezen: en
Impactanalyse De
impactanalyse wordt uitgevoerd om een keuze te maken tussen de twee omgevingsgesprekken, maar ook om te kijken wat voor impact het initiatief/plan heeft op bijvoorbeeld de omgeving. De impactanalyse is belangrijk om te kijken welk gesprek nodig is, maar ook om van te voren de initiatieven die gemeente binnen krijgt de monitoren en te managen. De is een impactanalyse belangrijk startpunt voor de rest van de en de omgevingsgesprek aanvraag, maar ook voor de uiteindelijke toets. Daarnaast is de impactanalyse essentieel voor de organisatie. Wat kunnen we verwachten bij deze aanvraag? Wat betreft de
zogenaamde (eveneens op bladzijde 6):
DSO
—
het
Digitaal Stelsel Omgevingswet
-
vermeldt de
“Richt-lijnen”
Belangrijk hierbij zijn de tools die de gemeente kan aanbieden om het verwachtingsmanagement makkelijk en duidelijk te maken. Eén van de tools die wordt ontwikkeld binnen de omgevingswet is DSO (Digitaal Stelsel Deze kan veel informatie Omgevingswet). digitale omgeving weergeven die handig en nodig is voor een aanvrager.
Daar ook
handig en nodig is voor de aanvrager/initiatiefnemer is het natuurlijk de omwonenden belangenorganisaties “handig en nodig” deze informatie te bezitdaarmee een “gelijk speelveld” te creëren tussen initiatiefnemer en omwonenden.
waar voor
ten. Om
deze informatie
en
In de
praktijk die volgde na het vaststellen van de “Richtlijnen” door de gemeenteraad is gebleken dat de informatievoorziening aan omwonenden en/of belangenorganisaties in vrijwel alle voorkomende gevallen bewust of onbewust onvoldoende informatie verstrekt wordt. Pogingen om als omwonenden en/of belangenorganisaties die informatie via de gemeente wél te verkrijgen, strandden veelal op onwil
van
diezelfde gemeente.
Zo werd op verzoeken
in het kader
van
de St. betrekking huisvesting arbeidsmigranten in eerste instantie niet en werd slechts een Jorisweg Hegelsom gereageerd vervolgens gedeelte van de gevraagde informatie verstrekt. Momenteel loopt er een beroepsprocedure bij de rechter, omdat de gemeente weigert alle opgevraagde in formatie ter beschikking te stellen. de Woo
tot het initiatief voor
met
van
aan
in
Bij de procedure met betrekking tot de gewijzigde vergunning van Geodis heeft het bedrijf geen Een omwonende daarom naar omgevingsgesprek gevoerd. vroeg aanleiding van de bekendmaking? in weekblad “Hallo” per mail aan de verantwoordelijk wethouder, (geanonimiseerd) BE Beurskens de relevante informatie met betrekking tot de wijzigingen. Zijn antwoord ook per mail is teke—
—
nend:
?
Overigens
in Meerlo
bleek de
in plaats
bekendmaking
van
in Sevenum
in de Hallo niet correct.
(zie bijlage).
Het adres dat vermeld werd
zou
zich bevinden
Van: Eric Beurskens <E.Beurskens Verzonden: Aan: CG:
dinsdag
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
@horstaandemaas.nl> 2023
21:14
(geanonimiseerd)
RE: Geodis
Onderwerp: Hoi
november
21
(geanonimiseerd) en buurtgenoten, B
Nee, het ís niet mogelijk om de stukken van Geodis van ons te ontvangen. De privacy kun je de wetgeving verzet zich hiertegen zoals ook al eerder gemeld aan (geanonimiseerd) B inhoud van de aanvraag opvragen bij de initiatiefnemer. Zodra wij een besluit hebben genomen staat e.e.a. natuurlijk wel open voor zienswijze, bezwaar en beroep. Nee, er is door de organisatie nog geen nieuwe contactpersoon aangewezen. Ik zal hier bij de gemeentesecretaris nogmaals op aandringen. Tot die tijd magje altijd vragen via mij stellen. Zoals telefonisch gemeld zal ik op korte termijn een afspraak laten plannen na 1 december ivm de aandeelhouders vergadering van Greenport. Daarna kan ik jullie waarschijnlijk ook meer vertellen over de planning van de raadsbehandeling van scenario’s en het proces van indienen van een evt. nieuw bestemmingsplan door Greenport onder de nieuwe Omgevingswet.
weuicht
Groet,
(geanonimiseerd)
3.
Adequaat verslag inzake omgevingsgesprek wel/niet
Zoals
hiervoor aangegeven
een
indieningsvereiste.
werd
tijdens de hoorzitting van de Bezwarencommissie met betrekking gewijzigde vergunning voor Geodis ter discussie gesteld of een door de omwonenden ondertekend verslag van het omgevingsgesprek een indieningsvereiste is. De vertegenwoordiger van het College van B&W stelde vol overtuiging dat aanleveren van het verslag geen indieningsvereiste is. Uit de tekst in de “Richtlijnen “blijkt anders. Op bladzijde (Samenvatting Richtlijnen) wordt vermeld: tot de
2
In alle
gevallen organiseert de aanvrager het omgevingsgesprek en zorgt er dat de argumenten van de omgeving worden weergeven in een verslag. Dit verslag wordt ondertekend door de aanwezigen en bijgevoegd bij de vergunningaanvraag. ook
voor
Maar nog
duidelijker spreekt de gemeente in haar “Richtlijnen” op bladzijde 5 over het feit dat het aanleveren van een adequaat verslag van het omgevingsgesprek een indieningsvereiste is: Door de komst
de
van
omgevingswet
Een
omgevingsgesprek
de
Maas
nieuwe toets
ziet het wet.
ook
Bij
is daar
wordt
als
hoe
het
in de
wordt
door een aanvrager
is dat
de
niet
te
me
uiteindelijke beslissing. in te
behandeling voeren
wordt
De
naast
omgevingsgesprek
meegenomen
gevoerd vergunning
een
vergunningaanvraag
gekeken
ingezet op participatie. gemeente Horst aan belangrijke toevoeging in de meer
voorbeeld van.
een
omgevingsgesprek een
er
Als
een
beleidsmatige gevoerd. Dit wordt omgevingsgesprek niet een
is
wettelijk geen weigeringsgrond om
nemen. het
Op bladzijde 6 van de “Richtlijnen” wordt nog eens ingegaan op de stappen die bij een zogenaamd “uitgebreid” omgevingsgespreek moet worden doorlopen:
En op bladzijde 8 komt de verantwoording van het omgevingsgesprek door de initiatiefnemer aan de orde, waarbij nogmaals het belang van het verslag benadrukt wordt:
Tot slot De conclusie uit voorgaande mag duidelijk zijn: Niet in alle gevallen wordt door de initiatiefnemer een omgevingsgesprek georganiseerd als bedoeld in de “Richtlijnen”; Als er al een omgevingsgesprek georganiseerd wordt zijn de Initiatiefnemers vaak selectief in de mensen die ze uitnodigen voor een omgevingsgesprek; De informatie die aan omwonenden/belanghebbenden wordt verstrekt is vaak onvoldoende en niet toereikend om als gelijkwaardige partner aan het omgevingsgesprek deel te nemen; -
-
Als er al verslaglegging wordt overgedragen aan de gemeente, als onderdeel van de aanvraag, is deze vaker niet ondertekend dor de omwonenden/belanghebbenden en/of wordt geen aanvulling op het verslag door de omwonenden/belanghebbenden verstrekt; De gemeente ziet verslaglegging niet als indieningsvereiste, hoewel dat in de “Richtlijnen” wel aangegeven wordt en de Bezwarencommissie honoreert het argument van bezwaarmakers met betrekking tot het ontbreken van een (ondertekend) verslag niet als afwijzingsgrond.
Tel daarbij op dat niet alleen de initiatiefnemers de omwonenden/belanghebbenden nauwelijks horen, maar dat ook de gemeente zich in de praktijk – ondanks met de mond beleden voornemens - ook weinig aantrekt van haar burgers bij de procedures met betrekking tot huisvesting van arbeidsmigranten. De problemen stapelen zich op en er wordt de laatste jaren voor de ene na de andere huisvestingslocatie vergunning verleend, niet alleen door de gemeente Horst aan de Maas, maar ook door de gemeente Venlo. In een cirkel van zo’n drie kilometer zijn (of worden op korte termijn als gevolg van nieuw verleende vergunningen) zo’n 3000 arbeidsmigranten gehuisvest! En als het kalf verdronken is komt de gemeente met een “beleid” dat moet leiden tot het terugdringen van een ongewenste concentratie, zoals B&W melden in de Raadsinformatiebrief “Grip op huisvesting arbeidsmigranten” van 16 januari 2024:
Overigens blijkt dat het “nee, tenzij” toch alweer snel betekent dat de gemeente gewoon meewerkt aan vergunningverlening voor de huisvesting van arbeidsmigranten, zoals moge blijken uit de gemeentelijke nieuwsbrief van 2-4-’24 voor aanwonenden van de Horsterweg/Venloseweg:
In de Raadsinformatiebrief van 16-1-’24 is niets vermeld over de aanvraag voor deze huisvestingslocatie en de intentie om die te honoreren, terwijl die er toch al een hele tijd ligt en ook al eens ter sprake is geweest in de gemeenteraad. Duidelijk moge zijn hoe “soepel” de gemeente argumenten weet aan te dragen, waarmee ze toch weer samenwerkt met bedrijven en tegen de haren instrijkt van de omwonenden. En dan gaat het in dit geval niet eens om een tijdelijke vergunning (analoog aan de bepalingen in het Paraplubestemmingsplan huisvesting arbeidsmigranten Horst aan de Maas), maar permanent! Het is dezelfde soepelheid die het gemeentebestuur betoont bij het verlenen van de exploitatievergunning voor de locatie Horsterweg 57abc. Ondanks jaren van aangetoonde overlast van arbeidsmigranten die gehuisvest zijn op Horsterweg 57abc en illegale huisvesting van arbeidsmigranten op deze locatie verleent de gemeente ondanks grote bezwaren van de omgeving en belangenorganisaties een exploitatievergunning. In ieder geval – daar waar het gaat om de “Richtlijnen omgevingsgesprek Horst aan de Maas” is de constatering dat het hier gaat om een fopspeen volledig gerechtvaardigd. Een constatering die volledig past bij het beeld van een gemeentebestuur dat lak heeft aan haar burgers en bedrijven uitermate ter wille is.
Ondanks alle mooie en betrokken woorden van leden van het college van B&W, die het tegendeel willen beweren! Maandag 8 april 2024