04d Toelichting

Noorderhof 16 | 5804 BV Venray | (+31) 077 – 208 6099 contact@bureauleefomgeving.nl | www.bureauleefomgeving.nl

TAM-omgevingsplan

1

Concept: Ontwerp: Vastgesteld:

TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22s Ruttenweg 3 Horst NL.IMRO.1507.HORUTTENWEG3-BPV1

27 oktober 2025 12 december 2025 7 juli 2026

2

COLOFON

Projectnaam: Identificatienummer:

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE....................................................................................................................................................3 1.

INLEIDING............................................................................................................................................................5 1.1

Aanleiding............................................................................................................................................................................................................... 5

1.2

Ligging van het plangebied .............................................................................................................................................................................. 5

1.3

Vigerend omgevingsplan .................................................................................................................................................................................. 6

2.

HUIDIGE SITUATIE ...........................................................................................................................................7

3.

BEOOGDE SITUATIE........................................................................................................................................8 3.1

Ontwikkeling ........................................................................................................................................................................................................ 8

3.2

Inrichting nieuwe natuur ................................................................................................................................................................................. 8

3.2.1 4.

BELEIDSKADER ............................................................................................................................................... 11 4.1

Rijksbeleid ........................................................................................................................................................................................................... 11

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie .............................................................................................................................................................. 11

4.1.2

Instructieregels Rijk (AMvB’s) ...................................................................................................................................................... 12

4.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking .................................................................................................................................... 13

4.2

Provinciaal beleid ............................................................................................................................................................................................. 14

4.2.1

Provinciale Omgevingsvisie Limburg ......................................................................................................................................... 14

4.2.2

Omgevingsverordening 2021 ....................................................................................................................................................... 15

4.3

5.

Inrichting nieuwe natuur .................................................................................................................................................................... 9

Gemeentelijk beleid ....................................................................................................................................................................................... 17

4.3.1

Omgevingsvisie Horst aan de Maas ........................................................................................................................................... 17

4.3.2

Structuurvisie Klavertje – 4 ........................................................................................................................................................... 19

FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU ..................................................................................................... 20 5.1

Milieueffectrapportage .................................................................................................................................................................................. 20

5.2

Bodem- en grondwaterkwaliteit .............................................................................................................................................................. 21

5.3

Bedrijven en milieuzoneringen .................................................................................................................................................................. 22

5.4

Geluid ................................................................................................................................................................................................................... 22

5.5

Luchtkwaliteit .................................................................................................................................................................................................... 23

5.6

Geur ...................................................................................................................................................................................................................... 25

5.7

Externe veiligheid ............................................................................................................................................................................................ 25

5.8

Trillingen .............................................................................................................................................................................................................. 27

5.9

Water ................................................................................................................................................................................................................... 27

5.9.1

Waterbeleid ......................................................................................................................................................................................... 27

5.9.2

Waterhuishoudkundige situatie plangebied (huidige situatie)........................................................................................ 28

5.9.3

Water in relatie tot de ontwikkeling (nieuwe situatie)..................................................................................................... 28

5.10

Kabels, leidingen en straalpaden ........................................................................................................................................................ 28

5.11

Natuur ........................................................................................................................................................................................................... 29

5.11.1

Flora en fauna....................................................................................................................................................................................... 29 3

5.11.2

Natura2000........................................................................................................................................................................................... 29

5.11.3

Natuurnetwerk Nederland ........................................................................................................................................................... 30

5.12

6.

5.12.1

Archeologie .......................................................................................................................................................................................... 30

5.12.2

Cultuurhistorie.................................................................................................................................................................................... 31

5.13

Verkeer en parkeren .............................................................................................................................................................................. 32

5.14

Duurzaamheid............................................................................................................................................................................................ 32

5.15

Gezondheid ................................................................................................................................................................................................. 33

5.15.1

Endotoxinen ......................................................................................................................................................................................... 33

5.15.2

Geitenhouderij .................................................................................................................................................................................... 34

5.15.3

Spuitzones ............................................................................................................................................................................................. 34

UITVOERBAARHEID...................................................................................................................................... 35 6.1

Financieel - economische uitvoerbaarheid........................................................................................................................................... 35

6.2

Juridische aspecten.......................................................................................................................................................................................... 35

6.2.1

Omgevingswet..................................................................................................................................................................................... 35

6.2.2

Wijziging omgevingsplan van rechtswege ............................................................................................................................... 36

6.3

7.

Archeologie, cultuurhistorie en landschap .................................................................................................................................... 30

Maatschappelijke uitvoerbaarheid............................................................................................................................................................ 36

6.3.1

Participatie ............................................................................................................................................................................................. 36

6.3.2

Zienswijzen ........................................................................................................................................................................................... 36

PROCEDURE..................................................................................................................................................... 37

BIJLAGEN: 1. Inrichtingsplan

4

1.

INLEIDING

1.1

Aanleiding

Ten zuidoosten van de kern Horst, tussen de Ruttenweg en Hamweg, zijn agrarische gronden gelegen. Initiatiefnemer heeft afspraken gemaakt met de eigenaren van de gronden over de realisatie van natuur op deze gronden. Het betreft voormalige gronden waarop teelt plaats vond. Beoogd wordt deze gronden in te richten als natuurterrein waarmee een bijdrage wordt geleverd aan de wens van initiatiefnemer om natuur te ontwikkelen. Deze gronden zijn gelegen in het zoekgebied waar natuur gerealiseerd dient te worden als onderdeel van de verbindingszone van het bosgebied de Reulsberg en het dal van Groote Molenbeek.

Afbeelding 1 Ligging en omgeving

Om de beoogde ontwikkeling te kunnen realiseren is een wijziging van het omgevingsplan (van rechtswege) noodzakelijk. Gedurende de overgangsfase zal een wijziging van het omgevingsplan verlopen middels de tijdelijke alternatieve maatregelen, ofwel een TAM-omgevingsplan.

1.2

Ligging van het plangebied

Het plangebied is in het buitengebied van Horst, aan de Ruttenweg. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Horst, sectie T, nummer 2040 en heeft een oppervlakte van circa 38.890 m². Onderhavige grond behoorden voorheen bij het agrarische bedrijf Ruttenweg 3, hierop vond de teelt plaats. Het plangebied ligt ingeklemd tussen de Ruttenweg aan de noordwestzijde en de Hamweg aan de zuidoostzijde. De overige zijden worden allemaal begrensd door agrarische en/of natuurpercelen.

5

Afbeelding 2. Luchtfoto plangebied

1.3

Vigerend omgevingsplan

Het tijdelijke deel van het omgevingsplan bestaat uit de geldende bestemmingsplannen, de verordeningen tijdelijk deel omgevingsplan en de bruidsschat. Op dit moment geldt voor het plangebied het omgevingsplan “Buitengebied Horst aan de Maas”. Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kent het plangebied de functie ‘Agrarisch met waarden’. Tevens gelden ter plaatse de aanduidingen ‘Waarde – Archeologie 3’, ‘Waarde – Zone bronsgroene landschapszone’, ‘milieuzone – grondwaterbeschermingsgebied Venloschol en ‘overige zone - Beekdal’. Een heel klein deel van het plangebied is aangeduid ‘reconstructiewetzone – extensiveringsgebied’. De voor ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen gronden zijn bestemd voor een agrarische bedrijfsvoering in de vorm van een grondgebonden agrarisch bedrijf. Het initiatief voor de herontwikkeling van de locatie tot ‘Natuur’ past niet binnen het vigerende omgevingsplan. Om de herontwikkeling in een juist juridisch-planologisch kader te plaatsen dient het omgevingsplan gewijzigd te worden.

6

2.

HUIDIGE SITUATIE

Het plangebied is gelegen in het buitengebied van Horst, tussen de Ruttenweg en de Hamweg. Horst maakt onderdeel uit van de gemeente Horst aan de Maas, gelegen in het noorden van Limburg. Horst telt ruim 13.000 inwoners en is daarmee de grootste kern in de gemeente Horst aan de Maas. De Ruttenweg betreft een doodlopende weg in het buitengebied van Horst. De Ruttenweg kenmerkt zich door het overwegend groene karakter met aan het begin, bij de aansluiting met de Venloseweg, twee (agrarische) bedrijfslocaties. De rest van de gronden gelegen aan de Ruttenweg bestaan overwegend uit agrarische percelen welke hobbymatig in gebruik zijn. Het plangebied is in gebruik ten behoeve van teelt. Thans worden er sierbomen en -struiken geteeld. Het agrarische perceel waarop de teelt plaats vindt ligt achter de bedrijfswoning Ruttenweg 3 en loopt door tot aan de Hamweg in het zuidoosten.

Afbeelding 3. Luchtfoto locatie

7

3.

BEOOGDE SITUATIE

3.1

Ontwikkeling

Ten zuidoosten van de kern Horst, tussen de Ruttenweg en Hamweg, zijn agrarische gronden gelegen. Initiatiefnemer heeft afspraken gemaakt met de eigenaren van de gronden over de realisatie van natuur op deze gronden. Het betreft voormalige gronden waarop teelt plaats vond. Initiatiefnemer beoogd de gronden met een totaal oppervlakte van circa 3,9 ha, gelegen in het beekdal van de Groote Moolenbeek, om te vormen naar natuur. Dit perceel is namelijk gelegen in het zoekgebied voor natuurontwikkeling ten behoeve van de Groote Moolenbeek. De gronden binnen het plangebied zijn in de huidige situatie in gebruik als landbouwgrond. In de beoogde situatie wordt het gebied getransformeerd tot een natuurterrein met een duidelijke landschappelijke en ecologische meerwaarde. In het kader van deze ontwikkeling worden verschillende landschappelijke maatregelen getroffen. Deze bestaan uit de aanleg van nieuw bos, een elzensingel, bomenrijen en meerdere poelen. Deze elementen versterken niet alleen de landschappelijke structuur, maar dragen tevens bij aan verbetering van de biodiversiteit en leefgebieden voor flora en fauna. Het natuurterrein zal worden beheerd door middel van extensieve begrazing, waarmee een gevarieerd en open landschap wordt bevorderd.

Daarnaast worden nieuwe wandel- en struinpaden aangelegd, zodat het gebied op een passende wijze toegankelijk wordt voor recreatief medegebruik, zonder afbreuk te doen aan de natuurwaarden. Ook wordt ingezet op water- en bodemmaatregelen. Door maaiveldverlagingen, het dempen van bestaande sloten en de aanleg van poelen wordt de waterhuishouding verbeterd. Deze maatregelen vergroten de waterbergende capaciteit van het gebied en dragen bij aan het vasthouden van water, waarmee droogte-effecten worden tegengegaan en het gebied klimaatrobuuster wordt ingericht. Door de herinrichting van de gronden tot natuurgebied wordt tevens een ecologische verbindingszone gerealiseerd tussen het bosgebied De Reulsberg en het dal van de Groote Molenbeek. Hiermee ontstaat een samenhangend natuurareaal dat zowel landschappelijk als ecologisch van groot belang is voor de omgeving.

3.2

Inrichting nieuwe natuur

Visie ecologisch verbinding Reulsberg – Groote Molenbeek - ’t Ham Ter hoogte van natuurgebieden ‘t Ham en de Reulsberg wordt er gebouwd aan een robuust en ecologisch doorwaadbaar beekdallandschap. Het cultuurlandschap in het dal van de Groote Molenbeek wordt versterkt met gebiedseigen elementen, op gepaste wijze refererend naar de 19de eeuwse situatie. Het omvormen van agrarische percelen langs de beekloop naar natuur en extensief agrarisch cultuurlandschap draagt bij aan een duurzame en toekomstig bestendige ecologische verbinding tussen belangrijke natuurkernen zoals ‘t Ham en de Reulsberg en bouwt daarmee aan de groene ambities van de Westelijke Staander rondom Greenport Venlo. Landschappelijke maatregelen in het gebied zoals nieuw bos, elzensingels, bomenrijen en poelen worden gecombineerd met extensieve begrazing en nieuwe wandel- en struinpaden. Met maaiveldverlaging, dempen van sloten en het aanleggen van poelen wordt bijgedragen aan de vergroten van de buffercapaciteit en het tegengaan van droogte. Met een consequent gebruik van gebiedseigen elementen kan er stapsgewijs worden bijgedragen aan een toekomstbestendig, groen beekdal.

8

Afbeelding 4. Visietekening ecologisch verbinding Reulsberg – Groote Molenbeek - ’t Ham (de rood omrande percelen zijn gerealiseerd/ in ontwikkeling)

3.2.1 Inrichting nieuwe natuur De ontwikkeling is gericht op het realiseren van een ecologische verbindingszone tussen ’t Ham en de Groote Molenbeek en functioneert als overgangsgebied tussen het beekdallandschap en de hoger gelegen Reulsberg, die voornamelijk uit bos bestaat. Aan de westzijde van het project is het beekdallandschap aangelegd, bestaande uit open, kruidenrijke graslanden en lijnvormige landschapselementen zoals elzensingels. Deze landschappelijke structuur wordt voortgezet binnen de ontwikkeling en transformeert geleidelijk tot een bosmozaïek, waardoor aansluiting ontstaat op het hoger gelegen Reulsberg, dat gekenmerkt wordt door overwegend naaldhoutbos. Hiermee wordt een natuurlijke overgang gecreëerd van laaggelegen, open en natte gebieden naar hogere, droge en gesloten zones. Het bosmozaïek krijgt een mix van inheemse loofbomen, waaronder bes- en nootdragende soorten die voeding bieden aan lokale dieren. De beplanting past bij het natuurtype N15.02 en wordt aangelegd met bosplantsoen. Later wordt er gedund zodat toekomstbomen voldoende ruimte krijgen om uit te groeien tot volwaardig bos. Elzensingels vormen lijnvormige landschapselementen (L01.03 Elzensingel), typerend voor het beekdalenlandschap, en bestaan uit één rij zwarte elzen.

Zij zijn van ecologisch belang als schuilgelegenheid voor fauna binnen het cultuurlandschap en bevorderen de kleinschalige structuur. Daarnaast verwijzen elzensingels naar historisch gevormde cultuurlijnen. De open ruimtes tussen de nieuwe bossen en elzensingels worden ingericht als kruiden- en faunarijk grasland (N12.02). Om het gebied een goede start te geven, wordt het ingezaaid met een mengsel van grassen en kruiden. Sommige delen zullen wat ruiger zijn, vooral langs de elzensingels, waardoor er schuilplaatsen ontstaan voor dieren. In de open stukken is extensieve begrazing of maaien mogelijk, zodat er variatie ontstaat die zorgt voor een kleinschalig landschap. Het kruidenrijke grasland draagt aanzienlijk bij aan de biodiversiteit.

9

De bestaande poel op het ontwikkelgebied is dichtgegroeid met opschot en heeft momenteel een beperkte ecologische waarde. De poel zal worden opgeschoond en enigszins vergroot om de ecologische functie te herstellen. Aan de voorzijde van de Rutteweg wordt daarnaast een nieuwe poel aangelegd die als natte stapsteen fungeert en in perioden van droogte tijdelijk kan droogvallen.

Afbeelding 5. Inrichtingsplan (grotere versie in bijlage)

10

4.

BELEIDSKADER

4.1

Rijksbeleid

4.1.1 Nationale Omgevingsvisie Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en water robuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.

Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.

Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere;

11

3.

Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten komst gaat van die van toekomstige generaties.

Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig initiatief zijn als volgt: ▪ Bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving; ▪ Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; ▪ Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; ▪ Zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften. Alhoewel de NOVI zich niet specifiek uit laat over dergelijke kleinschalige initiatieven betreft het een initiatief waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en waarbij er geen sprake is van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat met het initiatief wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. 4.1.2 Instructieregels Rijk (AMvB’s) Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor het omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl).

De instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: ▪ Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); ▪ Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); ▪ Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; ▪ Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; ▪ Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; ▪ Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; ▪ Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8).

Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In enkele bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden, zoals gezegd, alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het grootste deel van de Bkl-instructieregels is dus niet van toepassing op omgevingsplanregels met een ander oogmerk. Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders natuurlijk.

12

Het Rijk hanteert verschillende typen instructieregels, die meer of minder afwegingsruimte bieden: 1. Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; 2. Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; 3. In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden. Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. Deze afwegingsruimte is in de instructieregels van het Bkl vormgegeven door voor een aantal thema´s (geluid, geur en trillingen) standaardwaarden en grenswaarden op te nemen. Overname van de standaardwaarde kan in beginsel zonder aanvullende motivering. Gebruikmaking van de ruimte tussen standaard- en grenswaarde vergt wel een aanvullende motivering. Samenvattend is de afwegings- of beslisruimte afhankelijk van: 1. het type instructieregel (zie hierboven); 2. de aard van de norm (open of gesloten); en 3. flexibiliteitsopties die binnen de instructieregel worden geboden.

Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Als het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) voor een bepaalde activiteit geen regels stellen, heeft de gemeente in principe de beleidsvrijheid om in het omgevingsplan daar zelf regels over te stellen. Daarbij gelden uiteraard grenzen: ▪ het moet de fysieke leefomgeving betreffen; ▪ als het al uitputtend geregeld in wetgeving die niet opgaat in de Omgevingswet, kan het niet in het omgevingsplan geregeld worden, tenzij het met een ander oogmerk gebeurt; ▪ de instructieregels van het Bkl kunnen bepalen dat voor een bepaald onderwerp regels moeten worden gesteld in het omgevingsplan en daarbij ook hoe. Als het Bal of Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken wel regels stellen, in het mogelijk dat er maatwerkregels worden opgenomen in het omgevingsplan. Maatwerkregels zijn gebiedsgerichte algemene regels in het omgevingsplan waarmee wordt afgeweken van Bal- of Bbl-regels. Bij de regels uit het Bal is generiek maatwerk mogelijk, tenzij er specifieke uitzonderingen worden aangegeven. Bij de regels in het Bbl is dat andersom: maatwerkregels zijn alleen mogelijk als dat specifiek wordt toegestaan.

Als maatwerkregels mogelijk zijn, geven Bal en Bbl aan binnen welke grenzen daarmee kan worden afgeweken of nader worden ingevuld ten opzichte van de Bal-/Bbl-regels. De gemeente heeft op grond van het Bal en Bbl vaak ook de bevoegdheid om maatwerkvoorschriften te stellen. Maatwerkvoorschriften landen niet in het omgevingsplan, maar zijn afzonderlijke besluiten die gericht zijn tot één initiatiefnemer. Toch zijn ook verleende maatwerkvoorschriften van belang bij het opstellen van het omgevingsplan. In ieder geval moet de gemeente, bij het beoordelen of maatwerkregels zullen worden gesteld, ook nagaan of over het betreffende onderwerp al eerder maatwerkvoorschriften zijn gesteld. Die maatwerkvoorschriften kunnen mogelijk worden geïntegreerd in de maatwerkregels, en dan (na inwerkingtreding van de wijziging van het omgevingsplan) worden ingetrokken. Met name als er voor een bepaald onderwerp in het verleden veel maatwerkvoorschriften zijn gesteld, is het aan te raden om te bekijken of maatwerkregels in het omgevingsplan niet tot een evenwichtiger en toekomstbestendiger resultaat kunnen leiden. 4.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking Conform artikel 5.129g Bkl geldt dat bij een wijziging van het omgevingsplan en buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling de ladder van toepassing is, dit om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen.

De ladder is uitsluitend van toepassing als een ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt gerealiseerd. Het begrip “stedelijke ontwikkeling” is daarbij als volgt gedefinieerd: “ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.” 13

De ladder is uitsluitend van toepassing als een ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt gerealiseerd. Zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State eerder heeft overwogen (uitspraak van 20 april 2016, zaak nr. ECLI:NL: RVS:2016:1075), is een planologische functiewijziging geen stedelijke ontwikkeling. Hiervan is met onderhavig initiatief sprake. Onderhavig initiatief heeft immers betrekking op een functiewijziging van het omzetten van agrarische gronden tot natuur. Er hoeft in het kader van dit initiatief dan ook niet aan de ladder voor duurzame verstedelijking getoetst te worden.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1 Provinciale Omgevingsvisie Limburg Op 1 oktober 2021 hebben Provinciale Staten de Provinciale Omgevingsvisie Limburg, met bijbehorend m.e.r vastgesteld. De Provinciale Omgevingsvisie is per 25 oktober 2021 in werking getreden. De Provinciale Omgevingsvisie Limburg vervangt het voormalige ‘Provinciaal Omgevingsplan Limburg’ (POL2014). In de Omgevingsvisie wordt de lange termijnvisie (2030-2050) beschreven. Er wordt continue gezocht naar de goede balans tussen beschermen én benutten van de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie komen vraagstukken aan bod, die er op provinciaal niveau echt toe doen. Daarnaast komen er ook autonome vraagstukken aan bod die van groot provinciaal belang zijn. Het Rijnlands model, dat staat voor overleg en samenwerking, solidariteit en vakmanschap en dat zich richt op de lange termijn, op waarden als kwaliteit en geluk, is hierbij het uitgangspunt. Het document is dynamisch en flexibel, dit biedt mogelijkheden om het document te actualiseren met het oog op (eventuele) toekomstige veranderingen. In de provinciale omgevingsvisie Limburg zijn een aantal hoofdopgaven te onderscheiden, namelijk: a. Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving; a. In stedelijk c.q. bebouwd gebied; Zowel in de stedelijke centra als in de landelijke kernen liggen er diverse uitdagingen.

In stedelijke centra heeft dit met name te maken met de versterking van de stedelijkheid, in de landelijke kernen met het behoud van de leefbaarheid. Limburg is rijk aan volkscultuur en tradities en heeft een rijk verenigingsleven. Hoewel sociale verbanden zoals verenigingen vroeger vanzelfsprekend waren, staan deze nu steeds meer onder druk. Er zijn daarnaast uitdagingen op het gebied van de verbetering en verduurzaming van de woningvoorraad, de toegankelijkheid, beschikbaarheid en bereikbaarheid van voorzieningen en het klimaatbestendig maken van de bebouwde omgeving. Ook kent het bebouwd gebied opgaven met betrekking tot de arbeidsmarkt en ruimte voor bedrijvigheid. b. In landelijk gebied; Limburg kent een uniek landschap en prachtige natuurgebieden. Dit is niet vanzelfsprekend. In het landelijk gebied ligt de nadruk op uitdagingen die te maken hebben met onder meer klimaatadaptatie, de transitie van de landbouw, de inpassing van energie en het zoeken van de balans tussen natuur(behoud), ruimtelijke kwaliteit en het mogelijk maken van ontwikkelingen. Daarnaast zijn schaalvergroting en leegstand van agrarische bebouwing, toeristisch-recreatief (mede)gebruik, biodiversiteit, stikstof en (grond)waterkwaliteit belangrijke thema’s. 2. Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame economie; inclusief landbouwtransitie; Tot 2020 groeit het aantal banen in Limburg.

De welvaart en het gemiddelde opleidingsniveau nemen toe, maar niet voor iedereen. Hoewel de werkloosheid gelijk is aan het landelijk gemiddelde (peildatum 2019, 3e kwartaal), is de bruto participatiegraad in Limburg relatief laag. In sectoren als de bouw, horeca en toerisme, zorg en ICT wordt een krapte op de arbeidsmarkt ervaren. Demografische ontwikkelingen maken dat de beroepsbevolking slinkt en het aantal ouderen toeneemt. Een bijzonder punt van zorg is de groeiende maatschappelijke tweedeling die zich ook fysiek uit in de vorm van de ruimtelijke concentratie van kwetsbare groepen. Samen met het verhogen van de arbeidsparticipatiegraad en het aantrekken van internationale werknemers kunnen ontwikkelingen als digitalisering, robotisering en automatisering het tekort aan arbeidskrachten – onder meer als gevolg van demografische ontwikkelingen – tegengaan.

14

3.

Klimaatadaptieve en energietransitie; Klimaatverandering vergroot de kans op overstromingen en wateroverlast, hittegolven en hittestress en langdurige perioden van droogte. Dit brengt uitdagingen en veiligheidsoverwegingen, maar ook kansen met zich mee. Bijvoorbeeld het koppelen van thema's. Deze klimaatontwikkelingen hebben invloed op onze voedselvoorziening, de leefbaarheid, gezondheid en de natuur. Ook verandert de komende jaren de energievoorziening in Nederland fors. Deze energietransitie zal ook een grote impact hebben op de woon- en leefomgeving in Limburg. Energiebesparing in industrie, landbouw, woningen en mobiliteit én het accommoderen van de ruimtevraag voor de opwekking van duurzame energie, zoals zonne- en windenergie, zijn hierbij uitdagingen met impact op de omgeving.

De Omgevingsvisie Limburg bestaat uit twee delen: ▪ Een thematisch deel waarin gedetailleerd wordt ingegaan op de provinciale ambities en opgaven voor de diverse thema’s; ▪ Een gebiedsgericht deel waarin de thema’s op hoofdlijnen verbonden worden op regionale schaal voor de drie regio’s Noord-, Midden en Zuid-Limburg. Natuur De provincie streeft naar het versterken en uitbreiden van de natuurwaarden door het realiseren van een robuust en samenhangend NatuurNetwerk. Daarbij ligt de nadruk op het afronden en verbeteren van het Natuurnetwerk Nederland (NNN), het versterken van biodiversiteit en het creëren van ruimte voor natuurontwikkeling, met aandacht voor de landschappelijke inpassing en klimaatrobuustheid. Natuur wordt hierbij niet alleen als ecologisch doel gezien, maar ook als bijdrage aan de leefomgeving, recreatie en gezondheid. De provincie stimuleert integrale gebiedsontwikkeling waarbij natuurontwikkeling hand in hand gaat met andere ruimtelijke functies, zoals landbouw, waterbeheer en recreatie. Daarbij wordt gezocht naar slimme combinaties en meervoudig ruimtegebruik, zodat natuurontwikkeling bijdraagt aan bredere maatschappelijke opgaven, zoals klimaatadaptatie, stikstofreductie en waterveiligheid.

Ook wordt ingezet op vrijwillige gronduitruil, functieverandering en samenwerking met agrariërs, terreinbeheerders en lokale overheden om natuurambities haalbaar en betaalbaar te maken. Onderhavige ontwikkeling voorziet in het omzetten van agrarische gronden tot natuur. De ontwikkeling voorziet in een passende ontwikkeling, mede gelet op de aanzienlijke toename van natuur. Het initiatief voldoet daarmee aan de provinciale beleidskaders, zoals gesteld in het POVI. 4.2.2 Omgevingsverordening 2021 In de Omgevingsverordening Limburg staan regels op het gebied van milieu, wegen, water, grond, landbouw, natuur, wonen en ruimte. Alle regels die betrekking hebben op het omgevingsbeleid zijn ondergebracht in één verordening, die grofweg twee typen regels bevat: ▪ Instructieregels gericht tot gemeenten of het waterschap; ▪ Regels voor activiteiten die rechtstreeks voor eenieder gelden of voor specifieke doelgroepen.

De volgende regels uit de Omgevingsverordening 2021 zijn in dit geval van toepassing: ▪ Venloschol; ▪ Groenblauw mantel; ▪ Beekdal; ▪ Buitengebied. Venloschol Het is in het gebied Venloschol beneden de 5 meter NAP verboden: a. zonder omgevingsvergunning grondwater te onttrekken of water te infiltreren; b. een gesloten bodemenergiesysteem aan te leggen of te hebben; c. een boorput te hebben; 15

d. e.

de grond te roeren; werken op of in de bodem uit te voeren of te doen uitvoeren waarbij ingrepen worden verricht of stoffen worden gebruikt die de beschermende werking van slecht doorlatende bodemlagen kunnen aantasten.

Betreffend perceel ligt op circa 23,5 m boven NAP. Dit betekent dat in het kader van de Venloschol in de praktijk de bodem tot een diepte van 18,5 meter geroerd kan worden. Dit is in dit geval niet aan de orde. In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is geen sprake van bodemingrepen die reiken tot de beschermingszone van de Venloschol. Groenblauwe mantel en beekdal De motivering bij een omgevingsplan dat betrekking heeft op een gebied in de groenblauwe mantel beschrijft: a. de in het plangebied aanwezige kernkwaliteiten in de groenblauwe mantel; b. de waarde van het plangebied als ecologische verbinding tussen gebieden gelegen binnen het Natuurnetwerk Limburg in het bijzonder met het oog op de impact voor de in het aanwijzingsbesluit aangewezen habitattypen en soorten in de Natura 2000 -gebieden (inclusief Natura 2000-gebieden ondergrondse kalksteengroeven) en overige bedreigde soorten die er hun leefgebied hebben; c. de waarde van het plangebied met het oog op de instandhouding van de natuurdoeltypen in de aangrenzende gebieden van het Natuurnetwerk Limburg; d. de waarde van het plangebied voor het bieden van ruimte voor water en als waterberging in laagten en beekdal en e. de wijze waarop rekening is gehouden met de waarden onder a tot en met d; f. hoe op gebiedsniveau per saldo geen kwaliteitsverlies plaatsvindt van de waarden onder a tot en met d. g.

hoe de negatieve effecten zijn gecompenseerd. Bij de compensatie van de negatieve effecten op natuurwaarden met de kernkwaliteit “het groene karakter” worden de regels opgenomen in Bijlage IX gevolgd. De gronden binnen het plangebied die zijn aangewezen als groenblauwe mantel zijn in het Landschapskader Noord- en Midden-Limburg aangeduid als beekdal. Beekdalen kenmerken zich door een grote landschappelijke en ecologische variatie. Binnen dit landschapstype komen uiteenlopende beektypen voor en kan onderscheid worden gemaakt tussen de bovenloop, middenloop en benedenloop van beken, elk met eigen ruimtelijke en ecologische eigenschappen. Beekdalen functioneren als belangrijke ecologische verbindingszones, waarin water en natuur leidend zijn. De kernkwaliteiten van dit landschapstype worden gevormd door de lagere ligging, de nattere en vochtgevoelige gronden en de aanwezigheid van natuurlijke waterdynamiek. Binnen het beekdal zijn veel gradiënten aanwezig, zowel in vocht, bodem en vegetatie als in hoogteverschillen. Met name de steilranden en de overgangen van het beekdal naar de hoger gelegen gronden herbergen bijzondere landschappelijke en ecologische waarden. Daarnaast zijn de in het beekdal aanwezige broekbossen van grote natuurwaarde.

De ontwikkelingsvisie voor beekdalen is gericht op het ontwikkelen en versterken van deze gebieden tot herkenbare en structurerende elementen in het landschap. Dit draagt bij aan de leesbaarheid en samenhang van het landschap en versterkt tegelijkertijd natuurwaarden en ecologische verbindingen. Ook spelen beekdalen een belangrijke rol in het waterbeheer, onder meer door waterberging en het vasthouden van water in perioden van droogte. Tot slot biedt de versterking van beekdalen kansen voor extensieve recreatie, passend binnen de draagkracht en karakteristiek van het landschap. Met het onderhavige initiatief wordt direct aangesloten bij de ontwikkelingsvisie voor de beekdalen. De huidige agrarische gronden worden ingezet voor natuurontwikkeling die past bij het karakter en de kernkwaliteiten van het beekdallandschap en de andere landschappen in de omgeving. Buitengebied De vraag naar (grootschalige) bedrijfsruimte neemt toe. Tegelijkertijd is sprake van een voortdurende schaalvergroting binnen de bedrijvigheid, wat een steeds grotere impact heeft op de kwaliteit van de omgeving en het landschap. Daarnaast 16

vragen maatschappelijke opgaven op het gebied van natuur, energietransitie, mobiliteit, klimaatadaptatie en woningbouw eveneens om ruimte. Deze stapeling van ruimteclaims maakt het noodzakelijk om weloverwogen en integraal keuzes te maken over de ruimte die voor bedrijvigheid kan en wil worden gefaciliteerd, met het oog op zorgvuldig ruimtegebruik. Tegen deze achtergrond heeft de Provincie ervoor gekozen om de maximale oppervlakte van een bedrijfskavel te beperken tot 5 hectare. Deze maximale kavelgrootte is van toepassing op zowel nieuwe bedrijfsvestigingen op bedrijventerreinen als op nieuwe solitaire bedrijven buiten bedrijventerreinen, zoals in het buitengebied. Onderhavig initiatief heeft geen betrekking op het realiseren van bedrijfsruimte.

4.3

Gemeentelijk beleid

4.3.1 Omgevingsvisie Horst aan de Maas Op 16 december 2025 heeft de gemeenteraad van Horst aan de Maas de omgevingsvisie Horst aan de Maas vastgesteld. De gemeente heeft de ambitie om in 2040 een groene, gezonde woongemeente te zijn met een duurzame, schone en innovatieve economie en agrarische sector, een herkenbaar en aantrekkelijk landschap en een sterk recreatief profiel. Gezondheid, veiligheid, groen, economie en wonen zijn belangrijk voor de toekomst van de gemeente. Aan de hand van 8 thema’s wil de gemeente de ambitie tot een succes maken, deze worden hieronder kort toegelicht. 1.

2.

3.

4.

5.

6.

De leefomgeving is gezond en veilig De gemeente wil inzetten op een gezond en veilig gemeente, waar iedereen kan wonen, werken, ondernemen, sporten, bewegen, spelen en recreëren in een prettige en veilige omgeving. Woningen en voorzieningen naar behoefte De gemeente wil voldoende woningen bouwen en bestaande woningen aanpassen om op de demografische veranderingen aan te sluiten. De economie is duurzaam en waardevol voor de samenleving De gemeente wil inzetten op werk en groei voor ondernemers. Hierbij is het van belang om bedrijventerreinen te realiseren die circulair, groen en duurzaam zijn. De gemeente focust zich voornamelijk op lokale mkb bedrijven en agribusiness keten. Echter blijft vrijetijdseconomie en de zorg belangrijke sectoren in de lokale economie en wil de gemeente deze sectoren ruimte geven in dorpen en het buitengebied. Zo wil de gemeente flexibele bedrijventerreinen inrichten, waar groei en ontwikkeling centraal staat. Daarnaast wordt er gezorgd voor ‘schuifruimte’. Op deze wijze kunnen bedrijven bij groei verhuizen. Als laatst is er aandacht voor revitalisering van bedrijventerreinen, waar de gemeente zich richt op de indeling van een vrijgekomen locatie om ruimte te creëren voor startende en groeiende lokale bedrijven. Slim en dubbel ruimtegebruik wordt hierbij gestimuleerd.

Toekomstbestendige agrarische sector De gemeente wil zich inzetten op toekomstgerichte, duurzame en innovatieve landbouwgebieden. Hier is een goede balans nodig tussen landbouw, natuur, water, bodem en een gezonde leefomgeving. Ze willen hun goede balans van hun agrarische sector vasthouden en verder versterken. Daarnaast is het van belang om een diverse agrarische sector te creëren voor een sterkere en minder kwetsbare economie. Een sterk toeristisch-recreatief profiel voor rust- en plezierzoekers De gemeente wil goed ingericht zijn voor recreatie en toerisme. De gemeente wil dit behalen door zich in te zetten op een mooie, rustige omgeving waar genoeg recreatiemogelijkheden zijn. De ontwikkelingen richten zich op het aantrekken van meer bezoekers, maar houdt rekening met de capaciteit van de wegen, natuur en dorpen. Identiteit door herkenbare landschappen en erfgoed De gemeente wil zich inzetten op het behouden en versterken van de eigenheid en kwaliteit van dorpen en linten. Daarnaast worden cultuurhistorische gebouwen, gebieden en landschappen behouden. Erfgoed moet beleefbaar en toegankelijk gemaakt worden voor iedereen. De gemeente kijkt naar de omgeving waarin het erfgoed ligt, waarbij kennis en maatwerk is hier van groot belang is. Als laatst is het van belang om herkenbare en aantrekkelijke landschappen te realiseren. 17

7.

8.

Horst aan de Maas is groen en duurzaam De gemeente Horst aan de Maas wil in 2040 zoveel als mogelijk klimaatneutraal, klimaatbestendig en natuur inclusief zijn. Dit doen ze door zelf duurzame energie op te wekken en willen een slim energiesysteem dat opwekking, gebruik, opslag en omslag met elkaar verbindt. Het reizen moet hierbij ook groener worden. De natuurgebieden zijn met elkaar verbonden en kwetsbare natuur wordt extra goed beschermd door middel van natuurbuffers. Het bodem en watersysteem moet hierbij goed gebalanceerd zijn. Onze mobiliteit is op orde De gemeente streeft naar goed en veilig bereikbare gebieden. Er zijn minder verkeersslachtoffers en mensen voelen zich veiliger in het verkeer. Zowel in als buiten de dorpen zoeken ze steeds een goede balans tussen bereikbaarheid en leefbaarheid, voor alle vormen van vervoer. Daarnaast richten ze zich op duurzamere mobiliteit, sterkere vervoersknoop Horst-Sevenum en een betere bereikbaarheid van bedrijventerreinen.

In afbeelding 6 is de visiekaart van de gemeente Horst aan de Maas weergegeven. Op basis van deze visiekaart is het plangebied gelegen binnen het bedrijventerrein Greenport Venlo. Binnen de bedrijventerreinen zet de gemeente in op het versterken van werkgelegenheid die aansluit bij het arbeidsaanbod van de gemeente en de regio. Daarbij wordt ruimte geboden aan duurzame en innovatieve bedrijfsontwikkelingen en wordt ingezet op het klimaatbestendig, circulair en veilig inrichten van de bedrijventerreinen. Daarnaast is de locatie aangewezen als groene buffer van Greenport Venlo. De gemeente streeft hier naar het verbinden van de dorpen en omliggende natuurgebieden. In dit gebied zijn natuur en recreatie ondergeschikt aan de economische functies. Natuur krijgt binnen dit gebied met name vorm door de inrichting van een groene buffer tussen Greenport Venlo en de omliggende dorpen. Om deze reden is ook het landschapsplan Greenport Venlo opgesteld welke integraal deel uit maakt van de omgevingsvisie. In paragraaf 4.3.2 wordt hier nader op ingegaan.

Afbeelding 6. Visiekaart Horst aan de Maas globale ligging plangebied rood omcirkeld

18

Planspecifiek Onderhavige ontwikkeling heeft betrekking op natuurontwikkeling. In de omgevingsvisie vormt natuur een essentieel onderdeel van een gezonde en toekomstbestendige leefomgeving. De gemeente zet in op het versterken en verbinden van groen-blauwe structuren, zodat de biodiversiteit toeneemt en het natuurlijke bodem- en watersysteem wordt hersteld. Natuurontwikkeling draagt bij aan klimaatadaptatie, verkoeling, waterberging en een aantrekkelijke woonomgeving. Daarbij dient gezocht te worden naar een goede balans tussen natuur, landbouw en recreatie. Kwetsbare natuurgebieden worden beschermd, terwijl op andere plekken ruimte is voor extensieve recreatie en natuurinclusieve landbouw. Conclusie De beoogde ontwikkeling, het omzetten van agrarische gronden naar natuur vormt een passende ontwikkeling. De ontwikkeling voorziet in een positieve bijdrage aan de ruimtelijke kwaliteit en de duurzaamheid van het gebied. Als onderdeel van de overkoepelende natuurontwikkeling van de Groote Molenbeek wordt hiermee een bijdrage geleverd aan het versterken van het ecologische netwerk en verbeteren van de waterberging. De ontwikkeling sluit aan bij de doelstellingen van de Omgevingsvisie, waarin het versterken van groen-blauwe structuren, natuurontwikkeling en een gezonde leefomgeving centraal staan.

Hiermee is de ontwikkeling zowel ruimtelijk en ecologisch wenselijk, maar ook maatschappelijk waardevol. Daarnaast zet de gemeente binnen het plangebied in op het creëren van een groene buffer tussen de kernen en Greenport. Hierbij wordt met onderhavig initiatief aangesloten. 4.3.2 Structuurvisie Klavertje – 4 De gemeente Peel en Maas, Horst aan de Maas en Venlo en de provincie hebben in 2012 gezamenlijk de intergemeentelijke structuurvisie Klavertje 4-gebied vastgesteld. De gunstige ligging tussen aanvoer- en afzetmarkten (mainports en Rurhgebied), de goede bereikbaarheid en de sterke, van oudsher aanwezige agrarische en logistieke sectoren, hebben ervoor gezorgd dat de regio rondom Venlo zich heeft ontwikkeld tot één van de vijf Nederlandse Greenports. Rijk, provincie en gemeenten hebben de handen ineengeslagen om de kansen voor een verdere economische ontwikkeling te benutten en een duurzame ruimtelijke-economische structuurversterking te realiseren, geïnspireerd door de Cradle 2 Cradle principes. Dit wordt vormgegeven door de in het Klavertje 4-gebied omvangrijke werklandschappen te ontwikkelen in de sectoren trade & logistics, agro & food en de maakindustrie. Het Rijk hecht veel waarde aan de gebiedsontwikkeling en heeft Greenport Venlo in de Crisis- en herstelwet aangewezen als project van nationaal belang.

Hierdoor is wet- en regelgeving omtrent het omgevingsrecht vereenvoudigd en kan gebruik worden gemaakt van kortere procedures. Planspecifiek Het plangebied is gelegen het Beekdallandschap, onderdeel van de westelijke staander (K4 en K8). De westelijke staander verbindt de Peelgebied via de Groote Molenbeek met de Maas. De Groote Molenbeek is een belangrijke structuurdrager hier, het verbindende en het scheidende element van de westelijke staander. Het beleid binnen het beekdallandschap is primair gericht op natuur- en landschapsontwikkeling. Gezien de grote natuur- en landschapswaarden is een toename van bebouwing of uitbreiding van bepaalde (agrarische) activiteiten niet wenselijk. De gronden worden middels onderhavige ontwikkeling voorzien van de functie ‘Natuur’, op deze gronden is circa 3,9 ha aan natuurontwikkeling beoogd. Het inpassingsplan vormt een onderdeel van het ‘grotere’ inpassingsplan voor het Klavertje - 4 gebied. Het initiatief is dan ook in lijn met de Structuurvisie Klavertje 4.

19

5.

FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU

Met de voorgenomen ontwikkeling dient rekening gehouden te worden met de invloed op de diverse aspecten van de fysieke leefomgeving en er dient sprake te zijn van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

5.1

Milieueffectrapportage

De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (m.e.r.) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit. Of een besluit over een project m.e.r.-plichtig of m.e.r.beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit bijlage V van het Omgevingsbesluit, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 van het Omgevingsbesluit. Om te bepalen of m.e.r. noodzakelijk is dient bepaald te worden of de activiteit voor komt in de tabel in bijlage V Ob. Bijlage V heeft als ingang (1e kolom) de omschrijving van een project. In kolom 4 staan de besluiten genoemd waarvoor dan de mer-verplichtingen gelden. Het gaan dan om besluiten waarmee toestemming voor een project wordt verleend. Of voor een besluit een mer-plicht of mer-beoordelingsplicht geldt volgt uit de tweede en derde kolom als het project voldoet aan de voorwaarde uit kolom 2, geldt een mer-plicht. Anders geldt een mer-beoordelingsplicht, tenzij ook in klom 3 nog voorwaarden staan. Beoordeling Op grond van categorie A4 geldt een m.e.r-beoordelingsplicht voor het aanleggen, wijzigen of uitbreiden van een eerste bebossing of ontbossing met als doel een andere ruimtelijke functie van de grond. Doorwerking De onderhavige ontwikkeling betreft de functiewijziging van agrarische gronden naar natuur.

Het initiatief is gericht op natuurontwikkeling en landschappelijke versterking door middel van onder meer de aanleg van natuurterrein, landschapselementen en bijbehorende beheermaatregelen. In categorie A4 is opgenomen dat bij de aanleg van bebossing een mer-beoordelingsplicht geldt. Het initiatief wordt hieronder getoetst aan de selectiecriteria van de milieueffectbeoordeling. Kenmerken van het project Criteria Omvang van het project

Cumulatie met andere projecten Gebruik van natuurlijke grondstoffen Productie van afvalstoffen Verontreiniging en hinder

Toets Het project heeft betrekking op het omzetten van agrarische gronden naar natuur en het realiseren van nieuwe natuur en landschapselementen. Het tijdelijk omgevingsplan staat de beoogde ontwikkeling niet toe. Om de ontwikkeling mogelijk te maken wordt afgeweken van het tijdelijk omgevingsplan. Locatie maakt onderdeel uit van het landschapsplan voor Greenport Venlo (zie paragraaf 4.3.2). De ontwikkeling sluit hierbij aan. Nee

Nee Er is geen sprake van een activiteit die leidt tot verontreiniging of hinder voor het milieu Risico van ongevallen Nee, het plangebied bevindt zich buiten plaatsgebonden risicocontouren en er is geen sprake van een verslechtering van het groepsrisico Afweging: vanuit de kenmerken van het project zijn er geen negatieve effecten op het milieu te verwachten.

20

Plaats van het project Criteria

Toets

Bestaand grondgebruik Agrarisch Relatieve rijkdom aan kwaliteit en het regeneratievermogen van de N.v.t. natuurlijke hulpbronnen van het gebied Het opnamevermogen van het natuurlijke milieu, met in het bijzonder Nee, uit de onderzoeken die in het kader aandacht voor: van het initiatief zijn uitgevoerd, blijkt dat het geen significante effecten ▪ Gevoelige gebieden (wetlands, kustgebieden, berg- en project veroorzaakt voor de omgeving. Er is sprake bosgebieden, reservaten en natuurparken, Habitat- en van een evenwichtige toedeling van functies Vogelrichtlijngebieden) aan locaties. ▪ Gebieden waarin bij communautaire wetgeving vastgestelde normen inzake milieukwaliteit reeds worden overschreden Gebieden met een hoge bevolkingsdichtheid Nee Landschappen van historisch, cultureel of archeologisch belang Nee Afweging: vanuit de plaats van het project zijn er geen negatieve effecten op het milieu te verwachten. Gevoelig gebied Criteria Beschermd natuurmonument Habitat- en Vogelrichtlijngebieden Watergebied van internationale betekenis EHS Landschappelijk waardevol gebied Waterwinlocaties, waterwingebieden en grondwaterbeschermingsgebieden

Toets Nee Nee Nee Nee Nee Gelegen in Venloschol maar vormt geen belemmering (zie paragraaf 4.2.2). Beschermd monument Nee Belvédère-gebied Nee Afweging: het plangebied is niet gelegen binnen een gevoelig gebied en op een zodanige afstand van gevoelige gebieden dat er geen negatieve effecten te verwachten zijn. Afweging Voor onderhavig initiatief is een vormvrije m.e.r.-beoordeling uitgevoerd. Uit de uitgevoerde vormvrije m.e.r.-beoordeling blijkt dat er geen negatieve effecten te verwachten zijn en dat een MER niet zinvol is.

5.2

Bodem- en grondwaterkwaliteit

Uitgangspunt van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties is voor de beoogde activiteiten en de daarin toegestane gebruiksvormen. Dit betekent dat het aspect bodemkwaliteit voor vrijwel alle ruimtelijke plannen relevant is en daarom onderzocht, beoordeeld en beschreven moet worden. De mate waarin beoordeling van de bodemkwaliteit aan de orde is, is met name afhankelijk van aard en omvang van het initiatief. Ter bescherming van de gezondheid en het milieu zijn voor het aspect bodem instructieregels opgenomen in het Besluit kwaliteit leefomgeving. De inhoud van deze regels is via het Aanvullingsbesluit bodem opgenomen in paragraaf 5.1.4.5. Hierin wordt bepaald voor welke activiteiten kan worden volstaan met een melding. Er worden drie basisvormen van bodemgebruik onderscheiden: landbouw/natuur, wonen en industrie. De kaders zijn gebaseerd op de risicogrenswaarden die voor de betreffende situaties zijn afgeleid.

21

Conclusie In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is geen sprake van het toestaan van functie met een hogere beschermingswaarde. Binnen het plangebied zijn enkele poelen beoogd, deze zullen worden uitgegraven. De gronden waarop de poelen zijn beoogd zijn thans agrarisch in gebruik en hierdoor reeds veelvuldig omgespit en verstoord. Geconcludeerd kan worden dat de grond reeds verstoord is. Derhalve is een bodemonderzoek niet noodzakelijk. Uiteraard geldt altijd indien er meer dan 25 m³ wordt vergraven er een meld- dan wel informatieplicht geldt, aangezien het dan een Milieu Belastende Activiteit (MBA) betreft. Dit is mogelijk aan de orde bij uitvoering, niet in het kader van onderhavige planologische procedure.