04d Gemeente HadM Onderzoek Veiligheidsplan - RAP

Thema: Veiligheid

Veiligheidsplan Juli 2023

INLEIDING De gemeente Horst aan de Maas wil het veiligheidsplan herzien. Hierbij wil de gemeente Horst aan de Maas gebruik maken van de input van de gemeenschap, zodat het veiligheidsplan kan aansluiten bij de wensen en behoeften van de gemeenschap. De wens is om met de resultaten ook inzicht te krijgen in de verschillende doelgroepen, zoals inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen. Ook zal het veiligheidsonderzoek uit 2019 ter vergelijking worden meegenomen waar dit mogelijk is. Op die manier wordt er geprobeerd ontwikkelingen over tijd in kaart te brengen.

De gemeente Horst aan de Maas heeft aan Invior de opdracht verleend onderzoek te doen onder inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas met als oogmerk veiligheid. Voor u ligt het rapport van dit onderzoek, waarin de belangrijkste resultaten zowel visueel als tekstueel zijn weergegeven.

2

INHOUDSOPGAVE

SAMENVATTING VEILIGHEID OVERLAST DRUGSCRIMINALITEIT POLARISATIE INTEGRITEIT BIJLAGEN RESPONSVERANTWOORDING OVER INVIOR

3

4 6 13 20 23 28 39 40 42

SAMENVATTING I VEILIGHEID

‘Het overgrote deel beoordeelt de veiligheid in de gemeente Horst aan de Maas als goed.’ ‘Ondanks dat het overgrote deel van de inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas zich zelden of nooit onveilig voelt, geeft bijna één op de vijf aan zich maandelijks of vaker onveilig te voelen.’ ‘Vier op de tien inwoners van de gemeente Horst aan de Maas geeft aan geen enkele vorm van criminaliteit te hebben ervaren in het afgelopen jaar. Tegelijkertijd lijken vooral ondernemers last te hebben van diefstal/inbraak, bedreiging/intimidatie en cybercriminaliteit.’ ‘Woninginbraak en winkeldiefstal zijn vormen van criminaliteit die relatief vaak genoemd worden. Inwoners blijken daarnaast relatief vaak slachtoffer te zijn van (brom)fietsendiefstal.’ ‘Het bij de hand houden van de telefoon blijkt een populaire maatregel om het eigen gevoel van veiligheid te vergroten, terwijl het gebruik van alarmen en camera’s populair blijkt onder ondernemers’.

OVERLAST

‘Overlast wordt met name ervaren op het gebied van rondhangende jongeren, vernieling/vandalisme en seizoenswerkers/arbeidsmigranten. Ondernemers blijken ook vaker overlast te ervaren op diverse gebieden, vergelijkend met inwoners en bestuursleden.’ ‘De verdeeldheid over wat men doet wanneer er overlast ervaren wordt, is groot. Ondernemers en bestuursleden lijken vaker de overlast zelf op te lossen, terwijl inwoners de overlast juist vaker negeren.’ ‘Overlast van toeristen en drugsgebruik wordt door het merendeel van de respondenten niet gemeld. Inwoners blijken daarnaast vaak geen melding te maken van rondhangende jongeren, dronken mensen en seizoenswerkers/arbeidsmigranten, vergelijkend met ondernemers en bestuursleden.’ ‘De helft van de respondenten geeft aan nog nooit een melding te hebben gedaan naar aanleiding van overlast.’ ‘De helft geeft aan dat de overlast binnen het kader blijft van wat zij accepteren, wanneer er gesproken wordt over de belangrijkste redenen om geen melding te maken van overlast.’

DRUGSCRIMINALITEIT ‘Meer dan zes op de tien geeft aan geen signalen van drugsproductie en/of drugshandel te hebben opgevangen afgelopen jaar.’ ‘Bijna niemand geeft aan door criminelen te zijn benaderd voor drugsproductie en/of drugsopslag in de afgelopen twee jaar.’

4

SAMENVATTING II POLARISATIE

‘Eén op de vijf geeft aan afgelopen jaar een gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren.’ ‘Bijna de helft van de personen geeft aan soms een gespannen discussie of ruzie te ervaren.’ ‘Wanneer er gesproken wordt over de eigen rol binnen gespannen discussies/ruzies, dan is zichtbaar dat bijna de helft dit zelf heeft meegemaakt.’ ‘Ongeveer vier op de tien personen geeft aan dat de gespannen discussies/ruzies leiden tot spanning en het vermijden van onderwerpen.’

INTEGRITEIT

‘Het vertrouwen in de ambtelijke organisatie is verdeeld. Echter, blijken met name bestuursleden van verenigingen voldoende vertrouwen te hebben in de ambtelijke organisatie van de gemeente.’ ‘De belangrijkste redenen voor geen volledig vertrouwen in de ambtelijke organisatie zijn het ontbreken van vertrouwen in de kennis van de medewerkers en het ontbreken van controle op de werkzaamheden.’ ‘Ongeveer vier tiende heeft voldoende of volledig vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de burgemeester.’ ‘Meer dan 40% is van mening dat er te weinig controle is op het werk van de burgemeester.’ ‘Ongeveer vier op de tien personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de wethouders of geeft aan het niet te weten.’ ‘De redenen voor het ontbreken van volledig vertrouwen in wethouders lopen uiteen.

Men is het er grotendeels over eens dat omkoping hier een kleine rol in speelt.’ ‘Ongeveer de helft van de personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de gemeenteraad of geeft aan dit niet te weten, terwijl bijna één op de drie aangeeft voldoende of volledig vertrouwen te hebben.’ ‘Zes op de tien geeft aan dat zij geen volledig vertrouwen in de gemeenteraad hebben, omdat zij te weinig vertrouwen hebben in de kennis van de gemeenteraad.’ ‘Bijna zes op de tien personen geeft aan onvoldoende of geen vertrouwen te hebben in het kabinet.’ ‘Door iets meer dan de helft van de respondenten wordt aangegeven dat zij te weinig vertrouwen hebben in de kennis van het kabinet en dat zij van mening zijn dat het kabinet voor eigen voordeel gaat.’

5

Veiligheid 6

RAPPORTCIJFER VEILIGHEID GEMEENTE HORST AAN DE MAAS ‘Het overgrote deel beoordeelt de veiligheid in de gemeente Horst aan de Maas als goed.’ De veiligheid in de gemeente Horst aan de Maas wordt als goed ervaren. 80% van de inwoners beoordeelt de veiligheid met een rapportcijfer van 7 of hoger, terwijl 9% deze met een rapportcijfer van 5 of lager beoordeelt. Gemiddeld beoordelen de inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas de veiligheid met een rapportcijfer van 7.3.

Gemiddelde:

7.3

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Inwoners (gemiddeld rapportcijfer 7.3) lijken even tevreden te zijn als de groepen gemiddeld samen (ook een rapportcijfer van een 7.3). Hetzelfde geldt voor ondernemers, ook zij lijken even tevreden als de groepen samen. Bestuursleden van verenigingen geven een gemiddeld rapportcijfer van 7.5. Ook dit ligt in lijn met de eerdere genoemde rapportcijfers. Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 Gemiddeld beoordelen de inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas de veiligheid met een rapportcijfer van 7.3. In 2019 beoordeelden de inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas de veiligheid met een 7.9. Voor organisaties was dit 8.2.

40%

28%

10%

7

1%

0%

1%

2%

1

2

3

4

10%

4%

5

6

7

8

9

V1. Als u de veiligheid in de gemeente Horst aan de Maas van afgelopen jaar een rapportcijfer zou mogen geven (van 1 t/m 10), welk cijfer zou u dan geven? (1 = zeer slecht, 10 = zeer goed)

2%

2%

10

Weet niet

n=981 Basis: alle respondenten

GEVOEL VAN ONVEILIGHEID

‘Ondanks dat het overgrote deel van de inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas zich zelden of nooit onveilig voelt, geeft bijna één op de vijf aan zich maandelijks of vaker onveilig te voelen.’ Bijna 6 op de 10 inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas geeft aan zelden een gevoel van onveiligheid te ervaren (59%). Zelfs 21% van de inwoners geeft aan nooit een gevoel van onveiligheid te ervaren.

Alle respondenten (n=982)

21%

59%

5%

7%

4%

Anderzijds, geeft 19% aan zich maandelijks, enkele keren per maand, wekelijks, enkele keren per week of dagelijks onveilig te voelen.

Inwoners (n=868)

18%

61%

5%

7%

4%

52%

12%

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Bestuursleden van verenigingen (62%) geven vaker aan zich nooit onveilig te voelen, vergelijkend met inwoners (18%) en ondernemers (25%). Ondernemers (12%) geven iets vaker aan zich maandelijks onveilig te voelen, wanneer dit vergeleken wordt met inwoners (5%).

Ondernemers (n=69) Bestuursleden verenigingen (n=45)

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 15% van de inwoners aan zich soms onveilig te voelen. Voor organisaties was dit 9%. Daar tegenover staat dat 82% van de inwoners uit Horst aan de Maas zich (bijna altijd) veilig voelde in 2019. 8

V2. Hoe vaak voelt u zich onveilig in de gemeente Horst aan de Maas?

25% 62%

31%

5 2

Weet ik niet Nooit

Zelden Maandelijks Enkele keren per maand Wekelijks Enkele keren per week Dagelijks n=982 Basis: alle respondenten

GEVOEL VAN ONVEILIGHEID

‘Vier op de tien inwoners van de gemeente Horst aan de Maas geeft aan geen enkele vorm van criminaliteit te hebben ervaren in het afgelopen jaar. Tegelijkertijd lijken vooral ondernemers last te hebben van diefstal/inbraak, bedreiging/intimidatie en cybercriminaliteit.’ 4 op de 10 inwoners uit de gemeente Horst aan de Maas geeft aan geen enkele vorm van criminaliteit te hebben ervaren het afgelopen jaar (42%).

Totaal (n=980)

Inwoners (n=866)

Ondernemers (n=69)

Bestuursleden van verenigingen (n=45)

Daarnaast geeft bijna 1 op de 3 inwoners aan dat zij afgelopen jaar te maken hebben gehad met vernieling/vandalisme (31%). Ook worden bedreiging/intimidatie en cybercriminaliteit relatief vaak genoemd (beide 16%).

Bedreiging/intimidatie

16%

16%

23%

4%

Brandstichting

1%

1%

1%

0%

Cybercriminaliteit

16%

16%

22%

13%

Diefstal/inbraak

11%

9%

29%

18%

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ondernemers geven relatief vaak aan bedreiging/intimidatie (23%) te hebben ervaren in het afgelopen jaar, vergelijkend met inwoners (16%) en bestuursleden van verenigingen (4%%).

Drugshandel

8%

8%

9%

4%

Drugsproductie

1%

1%

1%

0%

Geweld

4%

3%

6%

9%

Mensenhandel

1%

1%

0%

2%

Misstanden in de zorg

2%

2%

0%

0%

Vernieling/vandalisme

31%

31%

33%

42%

Geen enkele vorm van criminaliteit

42%

43%

33%

38%

Anders

10%

10%

6%

7%

Weet ik niet

2%

2%

1%

0%

Daarnaast geven ondernemers (29%) en bestuursleden (18%) van verenigingen relatief vaak aan dat zij last hebben gehad van diefstal/inbraak in het afgelopen jaar, vergelijkend met inwoners (9%). Tot slot, lijkt cybercriminaliteit wat vaker voor te komen bij ondernemers (22%) dan bij inwoners (16%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 61% van de inwoners aan geen enkele vorm van criminaliteit te hebben ervaren in de afgelopen twaalf maanden. Voor organisaties was dit 53%.

9

V3. Kunt u aangeven met welke vormen van criminaliteit u zelf het afgelopen jaar te maken heeft gehad (meerdere antwoorden mogelijk)?

n=980 Basis: alle respondenten

VORMEN VAN CRIMINALITEIT

‘Woninginbraak en winkeldiefstal zijn vormen van criminaliteit die relatief vaak genoemd worden. Inwoners blijken daarnaast relatief vaak slachtoffer te zijn van (brom)fietsendiefstal.’ Bijna 1 op de 3 respondenten uit de gemeente Horst aan de Maas, die aangeeft met diefstal/inbraak te maken te hebben gehad, geeft aan slachtoffer te zijn geweest van een woninginbraak (30%). Daarnaast geeft 26% aan slachtoffer te zijn geweest van winkeldiefstal. Tot slot geeft ongeveer 1 op de 5 respondenten (die te maken heeft gehad met diefstaal/inbraak) aan slachtoffer te zijn geweest van bedrijfsinbraak (21%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Onder de inwoners die te maken hebben gehad met diefstal/inbraak geven relatief vaak aan slachtoffer te zijn geweest van (brom)fietsendiefstal (22%).

Bevindingen geweld, mensenhandel en misstanden in de zorg Vanwege de lage respons aantallen is het niet mogelijk om statistisch voldoende betrouwbare uitspraken te kunnen doen, wanneer er gesproken wordt over de vormen van geweld, mensenhandel en misstanden in de zorg. Om die reden is ervoor gekozen om hieronder enkel de vormen uit te lichten die het meest genoemd zijn door de respondenten. Voor een volledige weergave wordt er verwezen naar het tabellenbestand. Respondenten die geven aan de volgende vormen van criminaliteit te hebben ervaren: • 16 van de 27 openbaar geweld* • 9 van de 11 arbeidsuitbuiting.* • 6 van de 10 fysieke/geestelijke mishandeling.*

* Deze aantallen zijn te laag om statistisch voldoende betrouwbare uitspraken te kunnen doen.

10

Diefstal/inbraak (n=94) Woninginbraak

30%

Winkeldiefstal

26%

Bedrijfsinbraak

21%

(Brom)fietsendiefstal

19%

Zakkenrollen Autodiefstal

15% 4%

Anders Weet niet

23% 1%

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taal- en spelfouten bevatten: ‘Spullen gestolen uit zelfverkoop aan de weg.’ ‘Grote kopere pot uit tuin gestolen.’ ‘Landbouwmachine ontvreemd’ ‘weg zonder betalen’ ‘inbraak terrein, geen diefstal’

> Met welke vormen van […] heeft u het afgelopen jaar te maken gehad?

Basis: respondenten die aangegeven hebben bepaalde vormen van criminaliteit te ervaren

ONVEILIGE PLEKKEN IN DE GEMEENTE

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. De antwoorden zijn letterlijk overgenomen en kunnen dus taal- en spelfouten bevatten. Zie het toelichtingenbestand voor een volledige weergave van de toelichtingen.

15% 32%

53% Ja, namelijk

Nee Weet ik niet

11

‘bij de norbertuskerk, in het dorp rondom de lambertuskerk.’ ‘Bij het tunneltje naar de kasteelse bossen, soms in het centrum van horst als er veel jeugd hangt’ ‘Buitengebied op de fietspaden in het weekeinde ‘s avonds, ook in de kasteelse bossen bij warm weer, thuis ivm veel pogingen tot inbraak in ons buitengebied en veel mensen die in de nacht rondhangen in bossen lottum en op zandpaadjes’ ‘centrum horst vooral in de avond’ ‘De hanggroep jongeren bij de Lambertuskerk in Horst.En de paadjes in centrum Horst vanuit de winkelstraat naar de parkeerplaatsen. Bv botterpedje, vanuit hema naar parkeerplaats en vanuit hart van Horst naar de parkeerplaats.’ ‘Fietspad tussen Melderslo / Broekhuizen en Broekhuizen/Lottum 's avonds. Geen verlichting.’ ‘Grote (provincale) wegen in het buitengebied zou ik niet in het donker alleen fietsen. Denk hierbij bijv. aan de Tienrayseweg, Witveldveg, Venloseweg/Horsterweg (richting Grubbenvorst), etc.’ ‘hangplek westsingel, maar is volgens mij wel in beeld. Kiosk is aangepast (zicht), maar je loopt er niet langs als deze vol zit met jeugd. Anderzijds moet jeugd ook kunnen rondhangen.

Dus als het beheersbaar is, prima.’ ‘in het centrum van Horst’ ‘Kasteelse bossen bij parkeer plaatsen’ ‘Kasteelse bossen, Rodekruisplein, rondom Librije, pad tussen kerk en Jan Linders, ter hoogte skatebaan’ ‘Lambertusplein s'avonds als er grote groepen jeugd hangen.’ ‘Mussenbuurt. Plekken waar hangjeugd komen zoals vishutje Kasteelse Bossen, skateparkjes, Lambertusplein, hutje op de Noordsingel thv Schoolstraat’ ‘Norbertuswijk; Viaduct richting Kasteelse Bos c.q. Graaf ter Horst’ ‘Parkeerplaats ah/plus in de avond’

V4. Zijn er bepaalde plaatsen in de gemeente waar u zich onveilig voelt?

n=980 Basis: alle respondenten

VERGROTEN VAN EIGEN GEVOEL VAN VEILIGHEID

‘Het bij de hand houden van de telefoon blijkt een populaire maatregel om het eigen gevoel van veiligheid te vergroten, terwijl het gebruik van alarmen en camera’s populair blijkt onder ondernemers’. Wanneer er gevraagd wordt wat men doet om het gevoel van eigen veiligheid te vergroten, dan geeft het overgrote merendeel aan dat zij ‘de telefoon bij de hand houden’ (75%). Ook maatregelen als ‘het gebruik maken van goed hang- en sluitwerk’ (60%) en ‘het onderhouden van een goede relatie met de buren’ (57%) blijken populair in vergelijking met de overige maatregelen. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen De maatregel ‘de telefoon bij de hand houden’ (76%) blijkt populair onder inwoners. Ondernemers geven juist vaker aan ‘gebruik te maken van alarmen/camera’s’ (74%), vergelijkend met inwoners (25%) en bestuursleden (11%). Opvallend is dat bestuursleden met name vaak noemen dat zij ‘niks’ (36%) doen om het gevoel van eigen veiligheid te vergroten, vergelijkend met inwoners (6%) en ondernemers (4%).

12

Totaal (n=981)

Inwoners (n=867)

Ondernemers (n=69)

Bestuursleden van verenigingen (n=45)

Goede relatie met buren

57%

59%

45%

44%

Gebruik van alarm/camera’s

28%

25%

74%

11%

Vermijden van donkere/onverlichte plekken

34%

36%

23%

16%

Aangesloten bij een buurtapp

34%

36%

20%

16%

Telefoon bij de hand houden

75%

76%

68%

53%

Niet alleen de deur uit gaan

4%

4%

1%

0%

Het hebben van een hond in huis

13%

13%

19%

2%

Gebruik maken van goed hang- en sluitwerk

60%

61%

57%

40%

Anders

6%

7%

3%

4%

Niks

7%

6%

4%

36%

Weet ik niet

1%

1%

0%

4%

V5. Wat doet u zelf om uw eigen gevoel van veiligheid te vergroten?

n=981 Basis: alle respondenten

Overlast 13

OVERLAST

‘Overlast wordt met name ervaren op het gebied van rondhangende jongeren, vernieling/vandalisme en seizoenswerkers/arbeidsmigranten. Ondernemers blijken ook vaker overlast te ervaren op diverse gebieden, vergelijkend met inwoners en bestuursleden.’ Overlast wordt met name ervaren op het gebied van ‘rondhangende jongeren’ (42%), ‘vernieling en vandalisme’ (42%) en ‘seizoenswerkers/arbeidsmigranten’ (35%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ondernemers geven vaker aan ‘veel overlast’ te ervaren van ‘seizoenswerkers/arbeidsmigranten’ (15%), vergelijkend met inwoners (9%) en bestuursleden (5%). Ook geven ondernemers vaker aan ‘een beetje overlast’ te ervaren van ‘dronken mensen’ (36%), wanneer dit vergeleken wordt met inwoners (21%) en bestuursleden (16%). Tot slot, geven ondernemers vaker aan ‘een beetje overlast’ te ervaren van ‘drugsgebruik’ (29%), dan inwoners (15%) en bestuursleden (16%). Let op: in de tabel zijn de antwoordopties ‘veel overlast’ en ‘een beetje overlast’ bij elkaar opgeteld, vandaar dat de genoemde percentages hierboven verschillen ten opzichte van de tabel (zie het tabellenbestand voor de afzonderlijke percentages van de verschillende antwoordopties).

Totaal (n=972)

Inwoners (n=858)

Ondernemers (n=69)

Bestuursleden van verenigingen (n=45)

Buurtbewoners (n=980)

28%*

29%*

23%*

13%*

Verward gedrag van personen (n=975)

18%*

17%*

41%*

18%*

Rondhangende jongeren (n=980)

42%*

41%*

50%*

40%*

Dronken mensen (n=979)

26%*

25%*

43%*

16%*

Seizoenswerkers/arbeidsmigranten (n=979)

35%*

35%*

42%*

25%*

Toeristen (n=977)

12%*

12%*

10%*

9%*

Drugsgebruik (n=978)

18%*

17%*

32%*

20%*

Drugshandel (n=976)

18%*

18%*

20%*

18%*

Drugsproductie (n=972)

3%*

3%*

4%*

2%*

Evenementen/horeca (n=978)

26%*

27%*

22%*

18%*

Vernieling/vandalisme (n=973)

42%*

42%*

48%*

38%*

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 ervaarde men het meeste overlast van evenementen. 28% van de respondenten gaf aan een beetje of veel overlast te hebben van evenementen. 14

V6. In hoeverre heeft u overlast gehad van onderstaande zaken in het afgelopen jaar?

* Let op: in de tabel is het percentage weergegeven waarbij iemand overlast ervaart van de genoemde zaken. Hierbij zijn de antwoordopties ‘een beetje overlast’ en ‘veel overlast’ bij elkaar opgeteld. Zie het tabellenbestand voor de afzonderlijke percentages van deze verschillende antwoordopties.

Basis: alle respondenten

ANDERE VORMEN VAN OVERLAST

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. De antwoorden zijn letterlijk overgenomen en kunnen dus taal- en spelfouten bevatten. Zie het toelichtingenbestand voor een volledige weergave van de toelichtingen.

8%

21%

71% Weet ik niet Ja, namelijk Nee

15

‘Nep collectanten’ ‘Ja fietsers door het centrum’ ‘Soms stank’ ‘lasterpraatjes’ ‘bouwwerkzaamheden op 3 plekken doolgaardstraat’ ‘parkeerprobleem’ ‘afval gedumpt door derden’ ‘Te hard rijden en verkeerd in de eenrichtingsweg waar ik woon’ ‘Geluidsoverlast kermistent. Muziek zware bas’ ‘Slechte/kapotte verlichting. Foutief parkeren’ ‘Stankoverlast door illegaal vuur stoken en open haarden’ ‘onverschillig respectloos gedrag.’ ‘Gedrag in het verkeer. Voorrangsregels overtreden.’ ‘Iemand zat 's nachts aan alle voordeuren op onze straat te voelen (op camerabeelden gezien)’ ‘Harde muziek buurtbewoners’ ‘meestal rond de jaarwisseling , daar is ie weer. vuur werkoverlast vaak al in oktober/ november hoor ik toch wel echt vuurwerk en in de periode december/januari ook vuurwerk regelmatige knallen.’ ‘Veel vrachtverkeer over de weg’ ‘achterlaten van rommel bij de picknickbanken in het gebied Kabroeksebeek’ ‘hondenuitlaters die de poep niet opruimen’ ‘durf de elektrische fiets niets niet meer te gebruiken! Van diverse vriendinnen is hij gestolen. Durf ook geen contant geld te pinnen, voel me dan onveilig.’

V7. Zijn er nog andere vormen van overlast waar u het afgelopen jaar zelf last van heeft gehad?

Basis: alle respondenten

MELDEN VAN OVERLAST

‘De verdeeldheid over wat men doet wanneer er overlast ervaren wordt, is groot. Ondernemers en bestuursleden lijken vaker de overlast zelf op te lossen, terwijl inwoners de overlast juist vaker negeren.’ Het valt op dat respondenten uiteenlopende antwoorden geven wanneer hen gevraagd wordt wat zij doen wanneer er overlast ervaren wordt. De antwoorden blijken evenredig verdeeld (bijna alle antwoordopties worden door ongeveer 1 op de 4 van de respondenten aangekruist), op ‘altijd melden’, ‘anders’ en ‘weet niet’ na. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Eén op de vier inwoners geeft aan de overlast te ‘negeren’ wanneer zij dit ervaren. Dit verschilt ten opzichte van ondernemers (7%) en bestuursleden (9%). Ondernemers (48%) en bestuursleden (38%) geven, vergelijkend met inwoners (26%), vaak aan het ‘zelf op te lossen.

Alle respondenten (n=980)

9%

23%

28%

25%

23%

26%

Inwoners (n=866)

9%

22%

26%

26%

25%

26%

Ondernemers (n=69)

12%

Bestuursleden verenigingen

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 36% van de inwoners aan overlast altijd, meestal of soms te melden. Bij de organisaties gaf 58% aan altijd, meestal of soms melding te maken van overlast.

(n=45)

7%

32% 29%

48% 38%

25% 13%

7%

9%

26%

36%

Altijd melden Soms melden Zelf oplossen Ik meld het zelden/nooit Negeren Ik ervaar zelden/nooit overlast Anders Weet ik niet

16

V8. Wat doet u over het algemeen wanneer u overlast ervaart?

n=980 Basis: alle respondenten

OVERLAST MELDEN BIJ

‘Overlast van toeristen en drugsgebruik wordt door het merendeel van de respondenten niet gemeld. Inwoners blijken daarnaast vaak geen melding te maken van rondhangende jongeren, dronken mensen en seizoenswerkers/arbeidsmigranten, vergelijkend met ondernemers en bestuursleden.’ Overlast van ‘toeristen’ (65%) wordt door een groot deel van de respondenten niet gemeld. Daarnaast wordt overlast van ‘dronken mensen’ ook door ongeveer zes op de tien respondenten niet gemeld (61%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Inwoners geven vaak aan overlast van ‘rondhangende jongeren’ niet te melden (44%), vergelijkend met ondernemers (29%) en bestuursleden (11%). Ook geven inwoners (65%) vaak aan overlast van ‘dronken mensen’ niet te melden, vergelijkend met ondernemers (43%) en bestuursleden (29%). Tot slot, melden inwoners (58%) het vaak niet wanneer zij overlast ervaren van ‘seizoenswerkers/arbeidsmigranten’, wanneer dit vergeleken wordt met ondernemers (35%) en bestuursleden (27%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 48% van de inwoners aan melding te maken bij de gemeente. Voor organisaties was dit 59%.

A: Buurtbewoners (n=269). B: Verward gedrag van personen (n=150). C: Rondhangende jongeren (n=380). D: Dronken mensen (n=207). E: Seizoenswerkers / arbeidsmigranten (n=297). F: Toeristen (n=98). G: Drugsgebruik (n=163). H: Drugshandel (n=160). I: Drugsproductie (n=33). J: Evenementen/horeca (n=244). K: Vernieling/vandalisme (n=368).

17

> Bij wie meldt u overlast van…

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

Zelf aanspreken 52%

24%

25%

14%

15%

16%

10%

4%

0%

22%

19%

Politie 20%

46%

25%

22%

17%

9%

41%

46%

47%

12%

38%

WhatsApp groep 11%

22%

13%

11%

13%

5%

10%

9%

9%

4%

14%

Buurtbemiddeling

1%

2%

2%

0%

0%

0%

3%

1%

0%

0%

1%

RUD

0%

1%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

Dorpsraad

2%

1%

4%

1%

3%

3%

1%

2%

2%

4%

4%

Gemeente 16%

11%

11%

6%

12%

10%

9%

11%

24%

14%

23%

Provincie

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

0%

Eigenaar

5%

2%

2%

1%

12%

1%

0%

2%

2%

6%

3%

Woningcorporatie

5%

2%

1%

0%

1%

0%

2%

2%

0%

0%

1%

VVE

2%

2%

1%

0%

1%

0%

0%

0%

0%

0%

1%

Meldpunt signaal

0%

3%

1%

1%

1%

2%

1%

1%

6%

0%

1%

Anders

6%

9%

5%

4%

5%

0%

2%

2%

4%

4%

3%

Meld het niet 31%

28%

41%

61%

55%

65%

46%

43%

40%

54%

35%

16%

14%

10%

15%

19%

13%

6%

5%

8%

9%

Weet niet waar

4%

Basis: respondenten die aangegeven hebben overlast te ervaren van bepaalde onderdelen

STATUS MELDINGEN

‘De helft van de respondenten geeft aan nog nooit een melding te hebben gedaan naar aanleiding van overlast.’ De helft van de respondenten geeft aan nog nooit een melding te hebben gedaan naar aanleiding van overlast (51%). 17% geeft aan dat zij een terugkoppeling ontvangen hebben en dat er actie is ondernomen.

Alle respondenten (n=973)

17%

11%

12%

51%

14%

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Inwoners en ondernemers geven vaker aan dat zij geen terugkoppeling hebben ontvangen en dat er geen actie is ondernomen (beide 13%), vergelijkend met bestuursleden (2%).

Inwoners (n=859)

17%

11%

13%

51%

13%

Ondernemers (n=69)

20%

9%

13%

45%

Bestuursleden verenigingen (n=45)

22%

13% 2%

58%

19% 11%

Terugkoppeling ontvangen en actie Terugkoppeling, maar geen actie Geen terugkoppeling en geen actie Nog nooit gemeld Weet niet 18

V9. Wat is er gebeurd met uw melding(en)?

n=973 Basis: alle respondenten

BELANGRIJKSTE REDENEN OM NIET TE MELDEN

‘De helft geeft aan dat de overlast binnen het kader blijft van wat zij accepteren, wanneer er gesproken wordt over de belangrijkste redenen om geen melding te maken van overlast.’ Bijna de helft geeft aan dat zij van mening zijn ‘dat de overlast binnen het kader blijft van wat zij accepteren’ (45%). Dit is de voornaamste reden voor men om overlast niet te melden. Ook geeft één op de vijf aan geen overlast te ervaren (21%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ondernemers geven vaker aan dat het hen ‘teveel moeite kost om het te melden’ (16%), vergelijkend met inwoners (9%) en bestuursleden (7%). Bestuursleden (38%) geven vaker aan ‘geen overlast te ervaren, wanneer dit vergeleken wordt met ondernemers (20%) en inwoners (19%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 23% van de inwoners aan dat zij overlast niet meldden, omdat de overlast niet zo groot zou zijn en het principe van ‘geven en nemen’ voor hen van belang was. Voor organisaties was dit percentage 8%.

19

Bestuursleden van verenigingen (n=45)

Totaal (n=977)

Inwoners (n=863)

Ondernemers (n=69)

Anderen melden dit wel

5%

5%

3%

4%

Overlast blijft binnen het kader

45%

44%

48%

51%

Geen vertrouwen in overheidsinstanties

18%

18%

20%

13%

Kost me teveel moeite

9%

9%

16%

7%

Meld het (bijna) altijd

5%

5%

6%

7%

Bang dat ik niet anoniem blijf

9%

9%

4%

2%

Bang voor de gevolgen

8%

9%

6%

2%

Heb het al vaak gemeld

6%

6%

1%

2%

Probeer het zelf op te lossen

15%

15%

13%

18%

Weet niet waar te melden

9%

9%

9%

4%

Weet de precieze oorzaak niet

4%

4%

4%

7%

Ervaar geen overlast

21%

20%

19%

38%

Anders

6%

6%

4%

7%

Weet niet

3%

4%

3%

0%

V10. Wat zijn de belangrijkste redenen dat u overlast niet (altijd) meldt?

n=977 Basis: alle respondenten

Drugscriminaliteit 20

SIGNALEN VAN DRUGSPRODUCTIE

‘Meer dan zes op de tien geeft aan geen signalen van drugsproductie en/of drugshandel te hebben opgevangen afgelopen jaar.’ 66% geeft aan geen signalen te hebben opgevangen van drugsproductie en/of drugshandel afgelopen jaar. Iets meer dan één op de tien geeft aan het signaal ‘stiekeme overdracht van geld en pakketjes/enveloppen/zakjes’ (12%) te hebben opgevangen. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Er zijn geen statistische significante verschillen gevonden wanneer de verschillende doelgroepen vergeleken worden.

A: Aanloop bij een pands/loods op ongebruikelijke tijden. B: Alle ramen van een pand zijn geblindeerd C: Blauwe vaten/kannen met chemicaliën op plaatsen waar je deze niet verwacht D: Busje dat een loods inrijdt om te lossen of dat bij een pand aan het lossen is E: De geur van wiet of chemicaliën (anijsgeur, amandelgeur of aceton) F: Een pand waar meerdere beveiligde camera's zijn aangebracht G: Opvallend (hoog) uitgavenpatroon H: Stiekeme overdracht van geld en pakketjes/enveloppen/zakjes I: Ik heb afgelopen jaar geen signalen van drugsproductie en/of drugshandel opgevangen J: Anders. K: Weet ik niet.

21

V11. Welke signalen van drugsproductie en/of drugshandel heeft u afgelopen jaar opgevangen?

Totaal (n=974)

Inwoners (n=860)

Ondernemers (n=69)

Bestuursleden van verenigingen (n=45)

A

5%

5%

1%

2%

B

2%

2%

1%

0%

C

2%

2%

3%

2%

D

1%

1%

0%

0%

E

8%

8%

6%

4%

F

1%

2%

0%

0%

G

1%

1%

0%

0%

H

12%

12%

12%

18%

I

66%

66%

67%

69%

J

5%

6%

3%

4%

K

10%

10%

12%

7%

n=974 Basis: alle respondenten

BENADERING DOOR CRIMINELEN VOOR DRUGSPRODUCTIE/OPSLAG ‘Bijna niemand geeft aan door criminelen te zijn benaderd voor drugsproductie en/of drugsopslag in de afgelopen twee jaar.’ Slechts 1% van de respondenten geeft aan benaderd te zijn door criminelen voor drugsproductie en/of drugsopslag in de afgelopen twee jaar. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Er zijn geen statistische significante verschillen gevonden wanneer de verschillende doelgroepen vergeleken worden.

1%

99% Ja

22

Nee

V12. Bent u als inwoner/ondernemer/bestuurslid van een vereniging in de afgelopen twee jaar wel eens benaderd door criminelen om mee te werken aan productie en/of opslag van drugs?

n=981 Basis: alle respondenten

Polarisatie 23

ERVARING GESPANNEN DISCUSSIES/RUZIES

‘Eén op de vijf geeft aan afgelopen jaar een gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren.’ Vier op de tien antwoordt met ‘ja’ of ‘soms’ op de vraag of zij afgelopen jaar een gespannen discussie of ruzie hebben ervaren (41%). Daarvan antwoordt 20% met ‘ja’. Het merendeel, bijna zes op de tien, geeft aan dit niet te hebben ervaren (57%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Bestuursleden (87%) geven vaker aan geen gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren in het afgelopen jaar, vergelijkend met inwoners (55%) en ondernemers (67%). Ondernemers (19%) en inwoners (22%) geven juist vaker soms een gespannen discussie of ruzie te ervaren, wanneer dit vergeleken wordt met bestuursleden (4%). Tot slot, geven inwoners (ja; 21%) vaker aan een gespannen discussie of ruzie te ervaren in vergelijking met bestuursleden (ja; 7%).

24

Alle respondenten (n=981)

20%

21%

57%

Inwoners (n=867)

21%

22%

55%

Ondernemers (n=69)

14%

Bestuursleden verenigingen (n=45)

7% 4%

19%

67% 87%

Ja

Soms

V13. Heeft u het afgelopen jaar een gespannen discussie of ruzie meegemaakt doordat partijen anders denken over grotere thema's? Bijvoorbeeld over het klimaat, de asielopvang, het stikstofbeleid etc.

Nee

Weet ik niet

n=981 Basis: alle respondenten

FREQUENTIE GESPANNEN DISCUSSIES/RUZIES

‘Bijna de helft van de personen geeft aan soms een gespannen discussie of ruzie te ervaren.’ Bijna de helft van de personen (46%) die aangeeft een gespannen discussie/ruzie te hebben ervaren, geeft aan dit ‘soms’ te ervaren. 26% geeft aan dit ‘regelmatig’ te ervaren, terwijl een andere 26% aangeeft dit ‘zelden’ te ervaren. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Er zijn geen statistische significante verschillen gevonden wanneer de verschillende doelgroepen vergeleken worden.

Alle respondenten (n=390)

26%

46%

26%

Inwoners (n=361)

26%

46%

26%

6

11

7

Ondernemers (n=24*) Bestuursleden verenigingen (n=5*)

1

2

1

1 Regelmatig Soms Zelden Nooit

Weet niet * Deze aantallen zijn te laag om statistisch voldoende betrouwbare uitspraken te kunnen doen. Om een vertekend beeld te voorkomen zijn er vanwege de lage aantallen geen percentages weergegeven, maar absolute aantallen.

25

V13.1 Hoe vaak heeft u een gespannen discussie/ruzie meegemaakt afgelopen jaar?

n=390 Basis: respondenten die aangeven een gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren

EIGEN ROL GESPANNEN DISCUSSIES/RUZIES

‘Wanneer er gesproken wordt over de eigen rol binnen gespannen discussies/ruzies, dan is zichtbaar dat bijna de helft dit zelf heeft meegemaakt.’ Bijna de helft geeft aan zelf een gespannen discussie/ruzie mee te hebben gemaakt (45%). Bijna één op de drie geeft aan dit meegemaakt te hebben als toeschouwer/aanschouwer (32%). Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Bij de inwoners is een vergelijkbaar beeld zichtbaar. Bijna de helft van de inwoners geeft aan zelf een gespannen discussie/ruzie te hebben ervaren (44%), terwijl één op de drie aangeeft dit te hebben meegemaakt als toeschouwer/aanschouwer.

Alle respondenten (n=380)

45%

32%

23%

Inwoners (n=351)

44%

33%

23%

Ondernemers (n=24*) Bestuursleden verenigingen (n=5*)

13

7 3

4 2

Ik heb dit zelf meegemaakt Ik heb dit meegemaakt als toeschouwer/aanschouwer

Ik heb dit in beide rollen meegemaakt * Deze aantallen zijn te laag om statistisch voldoende betrouwbare uitspraken te kunnen doen. Om een vertekend beeld te voorkomen zijn er vanwege de lage aantallen geen percentages weergegeven, maar absolute aantallen.

26

V13.2 Heeft u een gespannen discussie/ruzie zelf meegemaakt in uw eigen omgeving of was u toeschouwer/aanschouwer?

n=380 Basis: respondenten die aangeven een gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren

GEVOLGEN GESPANNEN DISCUSSIES/RUZIES

‘Ongeveer vier op de tien personen geeft aan dat de gespannen discussies/ruzies leiden tot spanning en het vermijden van onderwerpen.’ Vier op de tien respondenten geven aan dat de gespannen discussies/ruzies leiden tot spanning (41%). Een ander gevolg is dat men vaak het onderwerp vermijdt (37%). In één op de vier gevallen geeft men aan dat het is bijgelegd (25%).

Ervaring gespannen discussies/ruzies (n=380) Ja

Soms

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ondernemers (17%) geven vaker, dan inwoners (6%), aan dat zij het contact verbroken hebben naar aanleiding van een gespannen discussie/ruzie.

Nee

20%

21%

57%

Weet niet

Het zorgt voor spanning

41%

Het onderwerp wordt voortaan vermeden

37%

Het is bijgelegd Ik ben bang om in het vervolg een discussie

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taal- en spelfouten bevatten: ‘Discussies zijn meestal met onbekende, ik heb verder geen last van meningen van anderen. Dus als de ander t opgeeft ben ik er verder ook klaar mee’ ‘biijvende problemen met overheidsinstanties.’ ‘Normale discussie, geen gevolgen’ ‘Ga discussie uit de weg. Wat krom is, valt niet recht te praten.’ ‘Dat er totaal niets veranderd en dat Nederland verloederd’

aan te gaan Het contact is verbroken

V13.3 Wat zijn de gevolgen voor u geweest naar aanleiding van de gespannen discussie/ruzie ?

25% 9% 6%

Anders

Weet niet

27

2%

13%

6%

n=373 Basis: respondenten die aangeven een gespannen discussie of ruzie te hebben ervaren

Integriteit 28

VERTROUWEN IN DE AMBTELIJKE ORGANISATIE

‘Het vertrouwen in de ambtelijke organisatie is verdeeld. Echter, blijken met name bestuursleden voldoende vertrouwen te hebben in de ambtelijke organisatie van de gemeente.’ Het vertrouwen in de ambtelijke organisatie van de gemeente is redelijk evenredig verdeeld. Bij zowel personen die voldoende/volledig vertrouwen hebben (35%), personen die hier neutraal in staan/het niet weten (34%), als personen met onvoldoende/geen vertrouwen (34%) is er ongeveer sprake van één op de drie personen die dit vindt. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Met name bestuursleden van verenigingen (52%) hebben voldoende vertrouwen in de ambtelijke organisatie van de gemeente, vergelijkend met inwoners (31%) en ondernemers (32%). Inwoners (22%) en ondernemers (25%) geven vaker aan onvoldoende vertrouwen te hebben in de ambtelijke organisatie van de gemeente, vergelijkend met bestuursleden van verenigingen (9%).

Alle respondenten (n=978)

3%

32%

30%

21%

11% 4%

Inwoners (n=865)

2%

31%

30%

22%

11%

Ondernemers (n=69)

3%

32%

26%

25%

12% 3%

30%

9%

Bestuursleden verenigingen (n=44)

7%

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 5% van de inwoners aan geen vertrouwen te hebben in de ambtelijke organisatie. Voor organisaties was dit 3%.

52%

4%

Ja, volledig vertrouwen Ja, voldoende vertrouwen Neutraal Nee, onvoldoende vertrouwen Nee, geen vertrouwen

Weet ik niet 29

V14. Heeft u vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de ambtelijke organisatie van de gemeente?

n=978 Basis: alle respondenten

REDEN(EN) VOOR GEEN VOLLEDIG VERTROUWEN AMBTELIJKE ORGANISATIE ‘De belangrijkste redenen voor geen volledig vertrouwen in de ambtelijke organisatie zijn het ontbreken van controle op de werkzaamheden en het ontbreken van vertrouwen in de kennis van de medewerkers ’ Bijna de helft van de personen geeft aan dat er ‘te weinig controle is op de manier waarop de medewerkers te werk gaan’ (46%) en dat er ‘te weinig vertrouwen is in de kennis van de medewerkers’ (44%). Deze redenen vormen met name de basis voor de afwezigheid van het vertrouwen in de ambtelijke organisatie. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Met name bestuursleden van verenigingen (60%) en inwoners (45%) geven vaak aan ‘te weinig vertrouwen te hebben in de kennis van de medewerkers’, vergelijkend met ondernemers (28%). Ook geven inwoners vaak als reden aan dat zij vinden dat er ‘te weinig controle is op de manier waarop de medewerkers te werk gaan’ (48%), vergelijkend met ondernemers (32%). Daarnaast noemen inwoners ook vaak als reden dat ‘de medewerkers voor eigen voordeel en eigen winst gaan’, (30%) wanneer dit vergeleken wordt met ondernemers (16%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 62% van de inwoners aan dat vriendjespolitiek ten grondslag lag aan het ontbreken van vertrouwen. 30

Heeft (geen) volledig vertrouwen (n=312) Ja, volledig

32%

Ja, voldoende

Neutraal

30% Nee, onvoldoende

21% Nee, geen

11% Weet niet

Te weinig controle op de manier waarop de medewerkers te

46%

werk gaan Te weinig vertrouwen in de kennis van de medewerkers

44%

De medewerkers gaan voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd

36%

is met de belangen van de organisatie/anderen De medewerkers geven eerder het voordeel aan bekenden,

31%

dan aan onbekenden De medewerkers gaan voor eigen voordeel en eigen winst

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taalen spelfouten bevatten: ‘Luisteren niet naar de inwoners. De leefbaarheid in grotere kernen ( Horst-Sevenum-Grubbenvorst) wordt steeds groter. In kleine kernen steeds minder. ‘Totaal geen gevoel meer voor wat de burgers willen en voor wat er bij de mensen leeft. Connectie en vertrouwen is weg.’

Omkoping

29% 6%

Anders

Weet ik niet

V14.1 Wat is de reden dat u geen (volledig) vertrouwen heeft in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de ambtelijke organisatie van de gemeente?

25% 4%

n=312 Basis: respondenten die aangeven geen of onvoldoende vertrouwen te hebben

VERTROUWEN IN DE BURGEMEESTER

‘Ongeveer vier tiende heeft voldoende of volledig vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de burgemeester.’ Iets meer dan vier op de tien personen heeft (voldoende/volledig) vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de burgemeester (42%). 16% geeft aan onvoldoende of geen vertrouwen te hebben in het functioneren van de burgemeester.

Alle respondenten (n=979)

5%

37%

35%

11%

5% 8%

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Bestuursleden van verengingen hebben vaker voldoende vertrouwen in het functioneren van de burgemeester (56%), vergelijkend met inwoners (36%) en ondernemers (38%).

Inwoners (n=865)

5%

36%

35%

11%

5% 8%

Ondernemers (n=69)

6%

38%

30%

14%

6% 6%

Bestuursleden verenigingen (n=45) 2%

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 1% van de inwoners aan geen vertrouwen te hebben in de burgemeester. Voor organisaties was dit 0%.

56%

40%

Ja, volledig vertrouwen Ja, voldoende vertrouwen Neutraal Nee, onvoldoende vertrouwen Nee, geen vertrouwen

Weet ik niet 31

V15. Heeft u vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de burgemeester?

n=979 Basis: alle respondenten

REDEN(EN) VOOR GEEN VOLLEDIG VERTROUWEN BURGEMEESTER ‘Meer dan 40% is van mening dat er te weinig controle is op het werk van de burgemeester.’ 44% van de personen geeft aan (geen) volledig vertrouwen te hebben in de burgemeester, omdat zij van mening zijn dat er ‘te weinig controle is op het werk van de burgemeester’. Andere redenen, zoals ‘te weinig vertrouwen in de kennis van de burgemeester’ (34%) en ‘de burgmeester gaat voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd is met de belangen van de gemeenteraad/anderen’ (33%) worden ook door minstens één derde van de personen genoemd. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Inwoners geven vaker aan dat de volgende redenen ‘te weinig controle op het werk van de burgmeester’ (46%), ‘te weinig vertrouwen in de kennis van de burgemeester’ (35%) en ‘de burgemeester geeft eerder het voordeel aan bekenden, dan aan onbekenden’ (29%) een rol spelen bij het ontbreken van het vertrouwen in de burgemeester, vergelijkend met ondernemers (29%; 21%; 14%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 52% van de inwoners aan dat vriendjespolitiek ten grondslag lag aan het ontbreken van vertrouwen.

32

Heeft (geen) volledig vertrouwen (n=158) Ja, volledig

5%

Ja, voldoende

37%

Neutraal

Nee, onvoldoende

35%

11% 5% 8%

Nee, geen

Weet niet

Te weinig controle op het werk van de burgemeester

44%

Te weinig vertrouwen in de kennis van de burgemeester

34%

De burgemeester gaat voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd is

33%

met de belangen van de de gemeenteraad/anderen De burgemeester gaat voor eigen voordeel en eigen winst

28%

De burgemeester geeft eerder het voordeel aan bekenden, dan

28%

aan onbekenden

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taal- en spelfouten bevatten: ‘Niet “voordeel” in de zin van financieel gewin, maar eerder als partijstandpunt (CDA), terwijl een burgemeester onpartijdig/onafhankelijk hoort te zijn.’ ‘Eén van de voorbeelden: het doorsturen van asielzoekers’

Omkoping

6%

Anders

Weet ik niet

V15.1 Wat is de reden dat u geen (volledig) vertrouwen heeft in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de burgemeester?

26% 1%

n=158 Basis: respondenten die aangeven geen of onvoldoende vertrouwen te hebben

VERTROUWEN IN DE WETHOUDERS

‘Ongeveer vier op de tien personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de wethouders of geeft aan het niet te weten.’ Ongeveer vier op de tien personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de wethouders of geeft aan het niet te weten (44%). Verder geeft 29% aan voldoende/volledig vertrouwen te hebben in de wethouders, terwijl 27% aangeeft onvoldoende/geen vertrouwen te hebben. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ook hier geldt dat met name bestuursleden van verenigingen vaker aangeven voldoende vertrouwen te hebben in de wethouders (40%), dan inwoners (26%) en ondernemers (28%). De groep bestuursleden die onvoldoende vertrouwen heeft in de wethouders (7%) is ook kleiner dan de groep inwoners (21%) en ondernemers (19%).

Alle respondenten (n=979)

2%

27%

37%

20%

7%

7%

Inwoners (n=865)

2%

26%

37%

21%

8%

7%

Ondernemers (n=69)

3%

19%

6%

9%

Bestuursleden verenigingen (n=45)

2%

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 5% van de inwoners aan geen vertrouwen te hebben in de wethouders. Voor organisaties was dit 1%.

28%

36% 40%

47%

7%

Ja, volledig vertrouwen Ja, voldoende vertrouwen Neutraal Nee, onvoldoende vertrouwen Nee, geen vertrouwen

Weet ik niet 33

V16. Heeft u vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de wethouders?

n=979 Basis: alle respondenten

REDEN(EN) VOOR GEEN VOLLEDIG VERTROUWEN WETHOUDERS ‘De redenen voor het ontbreken van volledig vertrouwen in wethouders lopen uiteen. Men is het er grotendeels over eens dat omkoping hier een kleine rol in speelt.’ Wanneer er gekeken wordt naar de redenen waarom men geen volledig vertrouwen heeft in de wethouders, dan valt op dat meerdere redenen vaak genoemd worden. Alleen ‘omkoping’ en ‘anders’ worden minder genoemd door de respondenten. Alle andere redenen worden minimaal door vier op de tien personen genoemd. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Inwoners geven vaker aan dat er ‘te weinig controle is op het werk van de wethouders’ (54%), vergelijkend met ondernemers (33%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 66% van de inwoners aan dat belangenverstrengeling ten grondslag lag aan het ontbreken van vertrouwen.

34

Heeft (geen) volledig vertrouwen (n=261) 2% Ja, volledig

Ja, voldoende

27%

Neutraal

37% Nee, onvoldoende

20% Nee, geen

7% 7% Weet niet

Te weinig controle op het werk van de wethouders

52%

Te weinig vertrouwen in de kennis van de wethouders

47%

De wethouders gaan voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd is met de

45%

belangen van de de gemeenteraad/anderen De wethouders geven eerder het voordeel aan bekenden, dan aan

42%

onbekenden De wethouders gaan voor eigen voordeel en eigen winst

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taalen spelfouten bevatten: ‘Belang van externe ondernemers wordt boven eigen inwoners geplaatst’ ‘Wethouders komen voort uit een gekozen partij en worden niet geselecteerd op basis van hun kennis en kunde zoals het wel bedoeld zou zijn. Fout ligt bij de partijen.’

40%

Omkoping

10%

Anders

Weet ik niet

V16.1 Wat is de reden dat u geen (volledig) vertrouwen heeft in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de wethouders?

23% 0%

n=261 Basis: respondenten die aangeven geen of onvoldoende vertrouwen te hebben

VERTROUWEN IN DE GEMEENTERAAD

‘Ongeveer de helft van de personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de gemeenteraad of geeft aan dit niet te weten, terwijl bijna één op de drie aangeeft voldoende of volledig vertrouwen te hebben.’ Ongeveer de helft van de personen geeft aan neutraal te zijn in het vertrouwen in de gemeenteraad, waarbij een klein deel ook aangeeft dit niet te weten (49%). 30% geeft aan voldoende of volledig vertrouwen te hebben in de gemeenteraad, terwijl 22% aangeeft onvoldoende of geen vertrouwen te hebben in de gemeenteraad. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Er zijn geen statistische significante verschillen gevonden wanneer de verschillende doelgroepen vergeleken worden.

Alle respondenten (n=979)

28%

43%

19%

3% 6%

Inwoners (n=865)

27%

43%

19%

3% 6%

Ondernemers (n=69) Bestuursleden verenigingen (n=45)

Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 3% van de inwoners aan geen vertrouwen te hebben in de gemeenteraad. Voor organisaties was dit 1%.

32% 36%

45% 42%

16%

4%

13%

7%

Ja, volledig vertrouwen Ja, voldoende vertrouwen Neutraal Nee, onvoldoende vertrouwen Nee, geen vertrouwen

Weet ik niet 35

V17. Heeft u vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de gemeenteraad?

n=979 Basis: alle respondenten

REDEN(EN) VOOR GEEN VOLLEDIG VERTROUWEN GEMEENTERAAD ‘Zes op de tien geeft aan dat zij geen volledig vertrouwen in de gemeenteraad hebben, omdat zij te weinig vertrouwen hebben in de kennis van de gemeenteraad.’ Het valt op dat ‘te weinig vertrouwen hebben in de kennis van de gemeenteraad’ (59%) vaak genoemd wordt, wanneer dit vergeleken wordt met de andere genoemde redenen. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Met name inwoners (60%) en ondernemers (67%) geven vaak aan ‘te weinig vertrouwen te hebben in de kennis van de gemeenteraad’, vergelijkend met bestuursleden van verenigingen (17%). Vergelijking veiligheidsmonitor 2019 In 2019 gaf 63% van de inwoners aan dat vriendjespolitiek ten grondslag lag aan het ontbreken van vertrouwen.

Heeft (geen) volledig vertrouwen (n=221) 2% Ja, volledig

Ja, voldoende

43%

Neutraal

Nee, onvoldoende

19% Nee, geen

Te weinig vertrouwen in de kennis van de gemeenteraad

37%

belangen van de raadsleden/inwoners/anderen De gemeenteraad gaat voor eigen voordeel en eigen winst

31%

De gemeenteraad geeft eerder het voordeel aan bekenden, dan aan

28%

onbekenden

4%

Anders

Weet ik niet

V17.1 Wat is de reden dat u geen (volledig) vertrouwen heeft in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van de gemeenteraad?

Weet niet

41%

De gemeenteraad gaat voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd is met de

Omkoping

3%6%

59%

Te weinig controle op het werk van de gemeenteraad

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taalen spelfouten bevatten: ‘Zuiverheid van informaatie voor de raad niet correct, stukken worden geschreven naar t gewenste resultaat’ ‘doen precies wat de partij en de wethouders willen. Zijn volstrekt geen 'volksvertegenwoordigers‘’

36

28%

18% 1%

n=221 Basis: respondenten die aangeven geen of onvoldoende vertrouwen te hebben

VERTROUWEN IN HET KABINET

‘Bijna zes op de tien personen geeft aan onvoldoende of geen vertrouwen te hebben in het kabinet.’ Wat opvalt, is het ontbreken van vertrouwen in het kabinet onder een grote groep respondenten. 58% geeft aan onvoldoende of geen vertrouwen te hebben in het kabinet, waarvan 28% aangeeft geen vertrouwen te hebben. Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Met name inwoners geven vaak aan geen vertrouwen te hebben in het kabinet (30%), vergelijkend met ondernemers (16%) en bestuursleden van verenigingen (13%).

Alle respondenten (n=977)

19%

21%

30%

28%

Inwoners (n=863)

18%

20%

30%

30%

Ondernemers (n=69)

19%

Bestuursleden verenigingen (n=45)

33% 29%

24%

30%

16%

29%

13%

Ja, volledig vertrouwen Ja, voldoende vertrouwen Neutraal Nee, onvoldoende vertrouwen Nee, geen vertrouwen

Weet ik niet 37

V18. Heeft u vertrouwen in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van het kabinet?

n=977 Basis: alle respondenten

REDEN(EN) VOOR GEEN VOLLEDIG VERTROUWEN KABINET ‘Door iets meer dan de helft van de respondenten wordt aangegeven dat zij te weinig vertrouwen hebben in de kennis van het kabinet en dat zij van mening zijn dat het kabinet voor eigen voordeel gaat.’ Iets meer dan de helft van de respondenten noemt dat er ‘te weinig vertrouwen is in de kennis van het kabinet’ (53%) en dat zij vinden dat ‘het kabinet voor eigen voordeel gaat, terwijl dit in strijd is met de belangen van het parlement/inwoners/anderen’ (53%). Ook worden redenen zoals ‘te weinig controle op het werk van het kabinet’ (44%) en ‘het kabinet gaat voor eigen voordeel en winst’ (41%) vaak genoemd.

Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Verder is het opvallend dat inwoners (25%) vaker een andere reden opgeven, dan ondernemers (9%) en bestuursleden (5%). Hieronder worden enkele willekeurige toelichtingen genoemd (zie het toelichtingenbestand voor een volledige weergave).

Heeft (geen) volledig vertrouwen (n=582) 1% Ja, volledig

Ja, voldoende

21%

Neutraal

30%

Nee, onvoldoende

Nee, geen

28%

53%

Het kabinet gaat voor eigen voordeel, terwijl dit in strijd is met de

53%

belangen van het parlement/inwoners/anderen Te weinig controle op het werk van het kabinet

44%

Het kabinet gaat voor eigen voordeel en eigen winst

41%

Het kabinet geeft eerder het voordeel aan bekenden, dan aan

17%

onbekenden Omkoping

6%

Anders

Weet ik niet

V18.1 Wat is de reden dat u geen (volledig) vertrouwen heeft in het eerlijk en rechtvaardig functioneren van het kabinet?

2%

Weet niet

Te weinig vertrouwen in de kennis van het kabinet

Hieronder volgt een greep uit de gegeven antwoorden. Deze zijn letterlijk weergegeven. Deze kunnen dus taal- en spelfouten bevatten: ‘Het blunder met toeslag affaire/ stikstof: spaartax/ Groningen etc.’ ‘Teveel en te vaak verandering in wetgeving enz.’

38

19%

23% 0%

n=582 Basis: respondenten die aangeven geen of onvoldoende vertrouwen te hebben

Bijlagen 39

RESPONSVERANTWOORDING METHODIEK

Het onderzoek is online uitgevoerd. Op 17 mei 2023 is een email gestuurd aan alle panelleden van TipHorstaandeMaas (n=2.192) met een link naar de online vragenlijst. Op 26 mei 2023 is een herinnering aan niet responderende panelleden gestuurd. Tevens zijn er openbare links naar de vragenlijst beschikbaar gesteld aan de gemeente om te verspreiden via (social) media kanalen. Hierbij heeft de gemeente actief ondernemers en verenigingen benaderd voor de verdere verspreiding hiervan. Ook heeft de gemeente hierbij ondernemers en bestuursleden van verenigingen verzocht om deze open links in te vullen. Ten slotte is Invior bestuursleden van verenigingen nogmaals actief gaan benaderen via de mail en de telefoon met het verzoek om de vragenlijst in te vullen. Hetzelfde geldt (in mindere mate) voor ondernemers. Alle respondenten hebben de vragenlijst anoniem ingevuld.

RESPONS

In totaal hebben n=982 respondenten aan het onderzoek deelgenomen. De maximale foutmarge bij deze steekproefgrootte bedraagt ±3% (bij een betrouwbaarheidsniveau van 95%)*. Om de resultaten van het onderzoek representatief te maken voor alle inwoners van de gemeente Horst aan de Maas, zijn deze herwogen naar de populatieverhoudingen voor wat betreft de variabelen geslacht en leeftijd. In onderstaande tabellen zijn de details van de respons- en populatieverhoudingen weergegeven.

Populatie (%)

Respons (%)

Respons (n)

Man

50,3

50,9

500

Vrouw

49,7

35,3

347

13,7

135

Populatie (%)

Respons (%)

Respons (n)

50 jaar of jonger

47,2

16,5

162

51 jaar of ouder

52,8

70,4

691

13,1

129

Geslacht

OVER DEZE RAPPORTAGE

In dit rapport zijn de resultaten visueel weergegeven, waarbij tekstueel duiding wordt gegeven.

Onbekend

De resultaten zijn, waar mogelijk en relevant, uitgesplitst naar: Inwoners, ondernemers en bestuursleden van verenigingen Ten behoeve van de leesbaarheid worden, tenzij anders vermeld, enkel significante en relevante verschillen benoemd.

Leeftijd

Onbekend

40

PROJECTTEAM

Sam Hendriks

Consultant

Empathisch, geïnteresseerd, sportief en gedreven; Maakt lokale vraagstukken graag inzichtelijk.

Doelgericht, ondernemend, muzikaal en gedreven; onze bezige bij.

085 486 01 02 sam@invior.nl

41

Pauline Manders

Researcher

085 486 01 20 pauline@invior.nl

INVIOR Invior biedt onafhankelijk advies en projectbegeleiding rondom (participatie)beleid. We begeleiden opdrachtgevers in drie fasen van het participatieproces. Inzicht – Door onderzoek te doen verzamelen we betrouwbare informatie. Visie – De opgehaalde inzichten vertalen we naar een gedragen beleidsmatig advies, maar het liefst daarbij ook een participatiebeleid om nu, en in de toekomst, belanghebbenden betrokken te houden. Organisatie – Vervolgens helpen we met het implementeren van dit beleidsadvies. Onze professionele en flexibele medewerkers geloven in gemeenschap; een zo breed mogelijke groep moet kunnen meedenken en meepraten over lokale maatschappelijke vraagstukken. Door een transparant inzicht in hetgeen leeft en speelt onder burgers/ bestuurders/ politici, levert dit beter beleid en meer draagvlak op.

Invior Herstraat 20 5961 GJ Horst www.invior.nl advies@invior.nl 085-4860100

Op bijvoorbeeld www.TipSittardGeleen.nl, www.TipVenlo.nl of www.TipWaalwijk.nl kunnen inwoners een aanmeldingsformulier invullen. Van tijd tot tijd worden deelnemers gevraagd naar hun mening over actuele onderwerpen. De deelnemers zijn en blijven anoniem en kunnen per onderzoek zelf beslissen of ze meedoen. Ze zijn niets verplicht. Het invullen van een enquête duurt slechts enkele minuten en de onderwerpen zijn sterk afhankelijk van de actualiteit.

De Tip-Burgerpanels zijn gemeenschapspanels, opgezet vanuit de gemeenschap. Heeft u marktonderzoeksvragen of andere vragen over burgerraadplegingen, dan kunt u deze altijd stellen aan advies@invior.nl. Het is ook mogelijk om zelf onderwerpen aan te dragen voor de lokale onderzoeken. Of wilt u ook graag eens met ons sparren over een onderzoek of Invior is lid van Data & Insights Network. participatietraject? Neem dan nu contact met ons op!

42