01a rv Meerjarenbegroting 2025-2028

Raadsvoorstel stuknummer: 24.0005530

Raadsvoorstel onderwerp

RV - meerjarenbegroting 2025-2028

datum raad

12 november 2024

portefeuillehouder

bladnummer 2024.083

clustermanager

agendapunt

behandeld door

E. Joosten

Voorstel 1. De meerjarenbegroting 2025-2028, inclusief bijlagen, vast te stellen. Algemeen: van kaderbrief naar begroting In deze begroting 2025-2028 is rekening gehouden met het kader dat de gemeenteraad heeft meegegeven: -reëel en structureel sluitende begroting voor jaarschijf 2025; -voor de jaarschijven 2026 t/m 2028 een tekort van maximaal 2% van het begrotingstotaal (circa € 3,0 miljoen). Deze lijn is tevens in overeenstemming met het advies van de VNG en de provincie Limburg. In de begroting sorteren wij voor op keuzes die we maken en zetten in op ontwikkelingen die voor ons belangrijk zijn en willen realiseren. Gelijktijdig realiseren we ons ook dat het nog een hele uitdaging is om op termijn ook voor de jaren 2026 t/m 2028 tot een reëel en structureel sluitende begroting te komen. We kiezen ervoor om te investeren in de samenleving. Wat ons gezien de omstandigheden direct dwingt om kritisch te kijken naar zowel onze uitgaven als naar de inkomsten. Waarbij we de lasten, behoudens een jaarlijkse indexering ter compensatie van gestegen lonen en prijzen, in jaarschijf 2025 nagenoeg overal gelijk houden. Het maken van keuzes, nieuwe afspraken (eerst een (uitvoerings)plan met een raming van de kosten, dan pas budget) en het her- alloceren van bestaande budgetten leidt tot een reëel en structureel sluitende begroting 2025 en biedt financiële mogelijkheden.

Zo valt bijvoorbeeld de financiële claim voor investeringen in het gebied Kasteelpark vrij aangezien hier géén concreet vastgesteld plan onder ligt. En verwacht het Sociaal Domein met een andere manier van werken in 2028 ruim € 1,5 miljoen te kunnen besparen op de budgetten van 2025. Dergelijke scherpe keuzes zitten in deze begroting en maken het mogelijk om te investeren in bijvoorbeeld het sociaal domein (o.a. laaggeletterdheid, meedoen in geldzaken en aanpak van geweld), de kwaliteit van dienstverlening, onderwijshuisvesting, maatschappelijke accommodaties en woningbouw.

Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst

Postbus 6005 / 5960 AA Horst

T 077 – 477 97 77

F 077 – 477 97 50

Pag. 2 van 4

vervolg raadsvoorstel

Beoogd resultaat We willen onze ambities realiseren in combinatie met een gezond financieel perspectief. De aangeboden meerjarenbegroting 2025-2028 is structureel en reëel sluitend in het eerste jaar 2025. De jaren 2026 t/m 2028 zijn vooralsnog niet sluitend: niet structureel en ook niet in totaliteit. Dit is in overeenstemming met het advies van de VNG en de provincie Limburg om te laten zien wat de gevolgen zijn van het huidige Rijksbeleid. We voldoen tevens aan het kader dat de gemeenteraad heeft meegegeven. Zo kunnen we starten met het realiseren van diverse ambities binnen de begroting, zonder alles op slot te zetten met bezuinigingen en ombuigingen. En maken slim gebruik van de tijd die we hebben om op termijn ook voor de jaren 2026 t/m 2028 tot een reëel en structureel sluitende begroting te komen. Argumenten 1.1 Met het vaststellen van de meerjarenbegroting 2025-2028 worden de budgetbijstellingen in de programma’s vastgesteld De kaderbrief 2025, aangevuld met de uitgesproken kaders en wensen van de gemeenteraad, is de basis voor deze begroting. Cijfermatig is deze aangevuld met onder andere actuele en autonome ontwikkelingen, financiële ontwikkelingen en onzekerheden, ontwikkelingen in het gemeentefonds en raadsbesluiten in de tussenliggende periode.

Het cijfermatige verloop en een specificatie van de verschillende categorieën van mutaties is kort samengevat in de “Financiële samenvatting” op pagina 7 t/m 11 van de BBV begroting. In de verschillende programma’s wordt een toelichting op de mutaties gegeven. Sommige onderwerpen hebben betrekking op meerdere programma’s en komen dan ook meerdere keren terug. 1.2 Met het vaststellen van de meerjarenbegroting 2025-2028 worden ook de in de begroting en meerjarenraming opgenomen bijstelling van reservemutaties en voorzieningen vastgesteld en wordt er financiële ruimte gereserveerd voor investeringen Met het vaststellen van de meerjarenbegroting 2025-2028 stelt de gemeenteraad deze mutaties in de reserves en voorzieningen vast. Voor een overzicht van de mutaties in de reserves en voorzieningen verwijzen wij u naar bladzijde 151 van de BBV begroting. Ook wordt er financiële ruimte gereserveerd voor investeringen. Zodra de gewenste invulling van een investeringsplan bekend is, leggen we met een afzonderlijk raadsvoorstel een kredietaanvraag voor aan de raad. 1.3 Versterken eigen vermogen in balans met ambities van de meerjarenbegroting 2025-2028 In de begroting 2024 is in jaarschijf 2025 gerekend met een storting in de Algemene Reserve van € 4,0 miljoen ter versterking van ons eigen vermogen.

Rekening houdend met de kaders en wensen van de raad passen we de voorgenomen storting aan en hebben de geplande storting in deze begroting naar beneden bijgesteld met € 1,0 miljoen. En storten in 2025 uiteindelijk € 3,0 miljoen in ons eigen vermogen. De gewenste solvabiliteitsnorm van minimaal 33% wordt hierdoor niet beïnvloed en nog steeds gerealiseerd, mede door de toevoeging van het rekeningresultaat 2023 aan de reserve. Kanttekeningen 1.1 In de begroting zitten financiële onzekerheden In de begroting is, op basis van de huidige informatie en meest actuele inzichten, een zo goed mogelijke inschatting gemaakt van de financiële effecten en risico’s. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de (herijking) algemene uitkering, indexering, loon- & prijsstijgingen en hogere energielasten. Tevens sorteren we voor op ontwikkelingen die op ons afkomen zoals duurzaamheid, vergroening, klimaatadaptatie, bouwen van meer

Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst

Postbus 6005 / 5960 AA Horst

T 077 – 477 97 77

F 077 – 477 97 50

Pag. 3 van 4

vervolg raadsvoorstel

woningen, transformatie van zorg naar preventie en het verbeteren van onze dienstverlening. De ontwikkeling van het begrotingssaldo is sterk afhankelijk van hoe deze risico’s en ontwikkelingen verder vorm krijgen. We monitoren dit dan ook nauwlettend en sturen bij waar dit wenselijk of noodzakelijk is. 1.2 De begroting is gestoeld op de meicirculaire 2024 De septembercirculaire is inmiddels doorgerekend. De effecten hiervan zijn in beeld en met de gemeenteraad gecommuniceerd via een RIB. De algehele conclusie is dat de septembercirculaire niet de oplossing is tot een reëel en structureel sluitende begroting in de jaren 2026-2028. En dat we echt zelf aan de slag moeten met de zero-based begroting, het maken van verdere keuzes in wat we wel en niet doen of het genereren van meer / hogere opbrengsten. In de begroting 2025-2028 zijn de cijfers van de septembercirculaire niet verwerkt. Houden we rekening met de uitkomsten zoals uiteengezet in de ‘RIB Septembercirculaire’ dan heeft dat het onderstaande effect op de saldi van de meerjarenbegroting. Saldo meerjarenbegroting Effecten Septembercirculaire Saldo meerjarenbegroting

(pag.7) RIB

2025 484 -165 319

2026 -1.154 80 -1.074

2027 -1.005 253 -752

2028 -2.904 12 -2.892

1.3 Uitgangspunt in deze (en volgende) begroting(en) is; eerst plannen maken, dan pas volgt budget In de begroting is kritisch gekeken naar de claims die op budgetten liggen. Daar waar er geen concrete plannen zijn, vallen budgetten vrij. Dit geldt onder andere voor een ontwikkeling van het gebied Kasteelpark, aanpassingen in het gebied rondom de Weisterbeek en budgetten voor het Meerjaren InvesteringsPlan (MIP). Dit geeft ruimte voor nieuwe ontwikkelingen. Gelijktijdig realiseren we ons heel goed dat er op een later tijdstip mogelijk opnieuw ruimte in de begroting moet worden gezocht. Daarvoor wordt dan een nieuw voorstel, voorzien van een nieuw dekkingsvoorstel, voorgelegd aan de gemeenteraad zodat er een integrale(re) afweging gemaakt kan worden. Financiële consequenties De financiële consequenties zijn opgenomen in de meerjarenbegroting 2025-2028 en op onderdelen toegelicht in dit raadsvoorstel. Vervolgtraject / communicatie 21-okt aanleveren technische vragen via app (vóór 09.00 uur) 05-nov schriftelijke beantwoording technische vragen via app 12-nov behandeling meerjarenbegroting 2025-2028 in gemeenteraad Het college biedt de griffie aan een voorlichtingsbijeenkomst te organiseren, verzorgd door het team Financiën.

Hierbij wordt een financiële toelichting op de begroting gegeven voor (burger)raadsleden waarin de hoofdlijnen en belangrijkste onderdelen van de begroting uiteengezet worden.

Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst

Postbus 6005 / 5960 AA Horst

T 077 – 477 97 77

F 077 – 477 97 50

Pag. 4 van 4

vervolg raadsvoorstel

Burgemeester en wethouders van Horst aan de Maas, De burgemeester, {HAND1}

De secretaris, {HAND}

drs. R.F.I. Palmen

drs. H. Mensink

Bijlagen 1.) Meerjarenbegroting 2025-2028 2.) BBV Meerjarenbegroting 2025-2028

Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst

Postbus 6005 / 5960 AA Horst

T 077 – 477 97 77

F 077 – 477 97 50