Technische vragen en beantwoording Van BeusekomVinkenborg

Technische vragen Agendapunt 5.1 Realisatie tijdelijke noodopvanglocatie aan de Johannes Poststraat 71 Algemene raadscommissie dinsdag 9 september 2025 Beste raadsleden, Van Beusekom/Vinkenborg heeft technische vragen gesteld, onderstaand treft u de vragen aan. Deze zijn gepubliceerd in IBabs. Status en doorstroom 1. Zijn de beoogde asielzoekers al in procedure voor een verblijfsstatus? Antwoord: Ja, dat klopt. De asielzoekers die op de Johannes Poststraat worden opgevangen worden als “kansrijk” gezien en zijn in procedure voor een verblijfsstatus. Zij hebben in ieder geval al het eerste aanmeldgehoor in de aanmeldcentra van het COA (Ter Apel of Budel) gehad. Zogenaamde ‘veilige landers’ komen dus niet naar Hoorn. Zo ja: waar gaan zij naartoe wanneer zij worden afgewezen, of juist wél een status krijgen? Antwoord: Asielzoekers met een afgewezen aanvraag die in beroep gaan, mogen de beroepsprocedure vaak in Nederland afwachten in een asielzoekerscentrum (azc). Na de juridische afwijzing kunnen ze eventueel nog kort in een azc verblijven voor vertrekvoorbereiding. De tijdelijke noodopvanglocatie op de Johannes Poststraat is een tijdelijke noodopvanglocatie en geen (regulier) asielzoekerscentrum (azc).

Als een beroep niet slaagt en er zicht is op vertrek binnen 12 weken, kunnen ze worden opgevangen in een sobere vrijheidsbeperkende locatie (vbl) om vertrek uit Nederland voor te bereiden. De tijdelijke noodopvanglocatie op de Johannes Poststraat is geen sobere vrijheidsbeperkende locatie, dus mensen vertrekken dan uit de noodopvang in Hoorn. Wanneer asielzoekers wel een verblijfstatus krijgen, dan worden zij gekoppeld aan een gemeente, al dan niet met overplaatsing naar een ander asielzoekerscentrum, dicht bij de gekoppelde gemeente. Dat kan in Hoorn zijn, maar dat kan ook elders zijn. 2. Wordt de opvanglocatie telkens weer aangevuld tot 100 personen? Antwoord: In principe wel. De groep mensen die tijdelijk op de Johannes Poststraat worden opgevangen blijft niet hetzelfde. Soms gaan er mensen weg en komen op de vrijgekomen plekken nieuwe asielzoekers. Er is plek voor maximaal 100 bewoners. Deze plekken worden dan ook gebruikt en aangevuld bij vrijkomende plekken. 3. Is het de bedoeling of intentie dat asielzoekers die een verblijfsvergunning krijgen, in Hoorn blijven wonen? Antwoord: Dat heeft wel de voorkeur van zowel het COA als de gemeente Hoorn, maar dat is niet altijd mogelijk. Soms hebben mensen bijvoorbeeld familie elders wonen, of zijn er andere redenen om mensen aan een andere gemeente te koppelen.

Zo ja: hoeveel nareizigers of gezinsherenigingen worden er verwacht? Antwoord: Dit is nog niet bekend. Het is ook niet zeker dat deze mensen een status krijgen en in Hoorn blijven. De taakstelling vanuit de Rijksoverheid om statushouders te huisvesten wordt landelijk bepaald en is niet gekoppeld aan het aantal asielzoekers dat een gemeente vanuit de Spreidingwet moet opvangen. Het is dus niet zo dat onze taakstelling voor statushouders met 100 of 399 is verhoogd.

Hoe gaat u deze huisvesten? Antwoord: Deze vraag is alleen van toepassing wanneer een asielzoeker een status krijgt en ook wordt gekoppeld aan de gemeente Hoorn. De gemeente Hoorn hoeft niet meer statushouders dan de taakstelling te huisvesten door de aanwezigheid van een tijdelijke noodopvang, of een asielzoekerscentrum. In 2025 heeft Hoorn de wettelijke taak om 156 statushouders te huisvesten. In het algemeen worden statushouders die in Hoorn komen wonen via de regionale urgentieregeling gehuisvest in een sociale huurwoning. Deze urgentieregeling is door de raad vastgesteld. Onder deze urgentieregeling vallen statushouders, maar ook andere mensen die een noodsituatie hebben. Bijvoorbeeld mensen die door medische of psychische redenen een onleefbare woonsituatie hebben, of bij een scheiding waarbij ook kinderen betrokken zijn. Maximaal 30% van de vrijkomende sociale huurwoningen worden via de urgentieregeling toegewezen aan de doelgroep ‘urgenten'. Als er geen woning beschikbaar is, kunnen mensen ook tijdelijk opgevangen worden in de doorstroomlocatie aan de Maelsonstraat, in afwachting van een woning. 4. Wat is het percentage sociale huurwoningen dat jaarlijks wordt toegewezen aan statushouders? Graag een overzicht van de afgelopen drie jaar. Antwoord: Ongeveer 5% tot 6% van de sociale huurwoningen is in de periode van 2022 tot en met 2024 toegewezen aan statushouders.

Dat zijn gemiddeld 40 woningen per jaar. 5. Hoeveel sociale huurwoningen verwacht u nodig te hebben om in het zwaarste scenario 399 statushouders te huisvesten in de komende jaren, inclusief nareizigers en gezinshereniging? Antwoord: Vanuit het Rijk heeft de gemeente Hoorn een wettelijke taak om de opvang van 399 asielzoekers mogelijk te maken. De gemeente dient hiervoor aan het COA een passende locatie beschikbaar te stellen. Dit is een andere wettelijke taak dan het huisvesten van statushouders. Zoals hierboven benoemd heeft de gemeente Hoorn voor 2025 de wettelijke taak om 156 statushouders te huisvesten. Daar maken eventuele nareizigers ook onderdeel van uit. Wij verwachten op dit moment geen stijging van onze taakstelling, gezien het feit dat de instroom van asielzoekers sinds vorig jaar daalt. Dit kan uiteraard wel veranderen als er elders in de wereld nieuwe conflicten uitbreken. 6. De gemeente stelt dat er tot 2030 6.000 woningen worden gebouwd. Kunt u dit met feiten onderbouwen, inclusief het aandeel sociale huur binnen deze plannen? Antwoord: Op 3 februari 2025 heeft de raad informatie ontvangen over de Woningbouw 2024. Hierin is ook de Woningbouw Monitor Hoorn gepresenteerd. Hierin kunt u met feiten onderbouwd zien dat in de periode 2022-2030 verwacht wordt 5.000 woningen te realiseren. Het aandeel sociale huur binnen deze plannen is 28%.

Het aantal van 6.000 woningen komt voort uit de ambitie aan het begin van deze bestuursperiode om vóór 2030 dit aantal woningen te bouwen. Wij verwachten deze bestuursperiode in totaal circa 1.500 woningen op te leveren. Daarnaast zijn er dus plannen in de maak voor circa 5.000 nieuwe woningen. 7. Klopt het dat de gemeente stelt dat 5% van de sociale huurwoningen wordt toegewezen aan statushouders? Antwoord: Dit klopt grotendeels. Zie het antwoord op vraag 4. Zo ja: kunt u verklaren dat er in 2024 van de circa 850 woningtoewijzingen ongeveer 160 naar statushouders zijn gegaan (bijna 20%)?

Antwoord: Dit is onjuist. De doelgroep statushouders is een van de bijzondere doelgroepen die onder de urgentieen uitstroomregeling valt. Zie ook eerdere beantwoording. Welke gevolgen heeft dit voor de overige 25% van de doelgroep die ook recht heeft op sociale huur? Antwoord: Dit heeft geen gevolgen – zie bovenstaand antwoord. Ongeveer 2/3 van de sociale woningvoorraad wordt via de reguliere weg bemiddeld. 8. Geeft u statushouders nog voorrang op een sociale huurwoning? Antwoord: Ja. De statushouders behoren tot de doelgroep bijzondere doelgroepen, die volgens de Huisvestingswet vanuit het Rijk en de urgentie- en uitstroomregeling (Regionale urgentieverordening 2023) voorrang hebben op een sociale huurwoning. Dit hangt ook samen met het feit dat gemeenten nu een wettelijke plicht hebben om een bepaald aantal statushouders te huisvesten. Zonder urgentieregeling kunnen wij niet aan die wettelijke taakstelling voldoen. Samenstelling en veiligheid 9. Wat wordt de beoogde evenwichtige samenstelling van de groep vluchtelingen? Antwoord: Dit is nog niet bekend. Dit wordt twee weken voor de opening van de locatie bekend en is afhankelijk van de dagelijkse instroom in Ter Apel en openen en sluiten van andere opvanglocaties. Het gaat in principe om een mix. Graag een inschatting van geslacht, leeftijd en gezinssamenstelling. Antwoord: Dit is nog niet bekend. 10.

Wat is de absolute minimale beveiliging bij een opvanglocatie van 100 personen? Antwoord: Als de tijdelijke noodopvanglocatie in gebruik wordt genomen, is in ieder geval de eerste 3 maanden 24 uur per dag, 7 dagen per week beveiliging aanwezig. Na drie maanden wordt bekeken of dit voortgezet wordt, of kan worden uitgebreid of afgeschaald. 11. Klopt onze informatie dat een bewoner van een opvangcentrum zich maar één keer per week hoeft te melden? Antwoord: Ja, dat klopt. De asielzoekers hebben een meldplicht richting het COA (als zij gebruik willen blijven maken van voorzieningen) en de IND (als zij in de asielprocedure willen blijven). Vindt u dit een gewenste situatie? Antwoord: Het COA heeft verschillende soorten opvanglocaties met meerdere vormen van meldplicht. Voor meer informatie kunt u deze website raadplegen: COA - Opvang in verschillende soorten asielzoekerscentra | www.coa.nl. De tijdelijke noodopvanglocatie aan de Johanns Poststraat is een locatie voor “kansrijke” asielzoekers waarbij de meldplicht van een keer per week wordt gehanteerd. 12. Zou u met het COA in gesprek willen om de meldingsplicht bijvoorbeeld dagelijks in te stellen? Antwoord: Dit is niet van mogelijk. Dit valt onder landelijke regelgeving. Asielzoekers zijn vrije mensen, die zich vrij in ons land mogen bewegen.

13. Heeft u advies gevraagd bij de veiligheidsregio, politie en brandweer? Graag een verslag. Antwoord: Het COA moet op de locatie voldoen aan de reguliere brandveiligheid voorschriften. Dit wordt meegenomen in de vergunningprocedure en de verbouwing van het COA. Ook wordt een veiligheids- en leefbaarheidsplan gemaakt voor op en rond de tijdelijke noodopvanglocatie. Wij zien op voorhand geen specifieke problemen als het gaat om veiligheid. Het pand staat op een goed zichtbare en verlichte locatie, met relatief veel sociaal toezicht. Het is ook goed bereikbaar voor nood- en hulpdiensten. Verder zijn er met COA goede afspraken te maken over de fysieke en sociale veiligheid. Communicatie en betrokkenheid inwoners 14. U heeft uitnodigingen verstuurd naar direct omwonenden. Bent u het met ons eens dat dit alle inwoners van Hoorn aangaat? Antwoord: We hebben direct belanghebbenden in de buurt huis-aan-huis uitnodigingen voor de informatieavond van 29 augustus met een straal van 250 meter verstuurd. Daarnaast is er massa communicatie via de overige gemeente kanalen ingezet om de overige inwoners van Hoorn te informeren; via een persbericht, uitgebreide informatie op hoorn.nl, het stadsnieuws en de digitale nieuwsbrief. 15.

Bent u het ermee eens dat ook inwoners die niet in de buurt wonen belang kunnen hebben bij deze informatie, bijvoorbeeld omdat zij familie of vrienden bezoeken of om andere redenen regelmatig in de buurt komen? Antwoord: Zeker, daarom hebben we de communicatie ook breed ingestoken, via alle gemeentelijke informatiekanalen. Gezondheidszorg en dagbesteding 16. De druk op de zorg, GGZ en GGD is al enorm. Hoe gaat u dit oplossen? Antwoord: Het COA heeft een eigen gezondheidsdienst (GZA), voor huisartsenzorg. Als de GZA het noodzakelijk acht om door te verwijzen naar de GGZ of de GGD dan gebeurt dit. De asielzoekers komen dan net als ieder ander op de wachtlijst te staan. Wanneer direct psychiatrische hulp nodig is in de vorm van een directe opname of behandeling dan heeft het COA een eigen psychiatrische kliniek (Veldzicht). De druk op lokale zorginstellingen zal dus niet groot zijn. 17. Zijn er plaatselijke huisartsen en tandartsen nodig en zo ja: zijn die beschikbaar? Antwoord: Nee, die zijn niet nodig, omdat het COA een eigen gezondheidsdienst heeft. De GZA heeft contracten met eigen zorgaanbieders. 18. Hoe is andere en overige zorg geregeld, zoals fysiotherapie? Antwoord: Het COA verwijst dan door naar de lokale fysiotherapiepraktijken. Mocht er een wachtlijst zijn dan geldt dat ook voor deze doelgroep bewoners. Het COA betaalt de kosten van deze benodigde zorg. 19.

Wat voor dagbesteding is er intern geregeld en wat zijn de verplichte taken voor de asielzoekers? Antwoord: Dagbesteding of werk is niet verplicht, maar wordt wel actief gestimuleerd. Het COA biedt trainingen, taallessen en zelfwerkzaamheid cursussen op de locatie zelf. Dit aanbod wordt vaak aangevuld in samenwerking lokale welzijns- en vrijwilligersorganisaties. Stichting Netwerk en het Vrijwilligerspunt heeft bijvoorbeeld al aangegeven samen te willen werken, evenals diverse buurtbewoners en

bewonersoverleg Hoorn-Noord die aangeven activiteiten te willen organiseren. Na een definitief besluit worden aanvullende werkafspraken met de betrokken partners, het COA en de gemeente gemaakt. Ook zijn de bewoners verantwoordelijk voor het schoonhouden van hun eigen kamer en kleding. Ze doen hun eigen boodschappen en koken zelf. Daarnaast worden bewoners gestimuleerd om mee te helpen bij het schoonhouden van de centrale ruimtes, sanitair en keuken en de buitenruimte. Daarnaast probeert het COA zo snel als mogelijk de bewoners toe te leiden naar (vrijwilligers-) werk. Wanneer aan asielzoekers een burgerservicenummer is toegekend mogen zij na een half jaar gedurende 52 weken per jaar werken. Het proces naar werk moet nog op regionaal niveau worden ingeregeld met alle partijen: Meedoenbalie (COA), Werkgeversbemiddeling (WSP), banen vinden door nog te werven jobhunters (WSP), arbeidsfit maken (WerkSaam en andere partners) en taal- en inburgeringscursussen (Talland College, COA en werkgevers). Het COA maakt hiervoor afspraken (zowel inhoudelijk als financieel) met de genoemde organisaties.

20. Hoe is in Hoorn voor een statushouder de inrichting van een woning geregeld en hoe gaat de begeleiding van de statushouder? Antwoord: Een statushouder heeft in principe recht op opknapkosten, stofferingskosten en inrichtingskosten vanuit de bijzondere bijstand. De gemeente hanteert voor deze kosten maximumbedragen, die afhankelijk zijn van de gezinssituatie (beleidsregels bijzondere bijstand 2023, artikel 11 lid 4). Vanuit de gemeente Hoorn is er begeleiding bij het inburgeringstraject en maatschappelijke begeleiding voor praktische zaken (zoals het wonen in Nederland). Financiën en besluitvorming 21. Waarom heeft u per 1 juli 2024 al het pand aan de Johannes Poststraat 71 gehuurd? Antwoord: Op dat moment werd de locatie door de eigenaar van het pand beschikbaar gesteld. Om dit aanbod te kunnen behouden was het nodig om een huurovereenkomst af te sluiten. 22. Is dit gedeeld met de raad? Antwoord: Niet dat er reeds een huurovereenkomst is afgesloten, maar tijdens de informatiesessies is de gemeenteraad verschillende keren geïnformeerd over de intentie om de locatie op de Johannes Poststraat als tijdelijke noodopvanglocatie in te richten. 23.

Waarom bent u in eerste instantie uitgegaan van 50 personen in de Johannes Poststraat? Antwoord: Zowel het college als het COA hadden in eerste instantie de intentie om de locatie voor 50 mensen gedurende 1 jaar als tijdelijke noodopvanglocatie te gebruiken. Op dat moment was er hoge nood en was de gedachte dat hier snel een noodopvang gerealiseerd kon worden. Helaas bleek dit financieel niet haalbaar, door strakkere financiële kaders voor het COA vanuit het Rijk.