Raadsvoorstel snelheidsverlaging Westerdijk

HOORN Raadsvoorstel Zaaknummer: 1973445 Steller: H. Manten Datum commissie: 11 oktober 2022 Datum raadsvergadering: 25 oktober 2022

Team: PM Teammanager: Henk de Bruijn Portefeuillehouder: R. Assendelft E-mail: h.manten@hoorn.nl

Onderwerp Snelheidsverlaging Westerdijk

Agendering Ter besluitvorming

Bijlagen 1 Figuur 1 Overzicht verkeerssituatie De raad besluit de maximumsnelheid tussen de Galgenbocht en de Schouwburg Het Park te verlagen van 60 km/uur naar 50 km/uur, door de bebouwde komgrens te verplaatsen richting de Galgenbocht en de weginrichting hierop aan te passen. 2. deze nieuwe weginrichting te realiseren middels levensduurverlengend onderhoud 3. een uitvoeringskrediet in principe beschikbaar te stellen in 2024 horende bij herinrichting conform voorkeursvariant: • €850.000 en de kapitaallasten van € 63.467 ( 15 jaar / 0,8%) ; 4. het uitvoeringskrediet pas daadwerkelijk beschikbaar te stellen als, na integrale afweging bij de behandeling van de begroting 2023, dit krediet in de begroting opgenomen wordt.

1.

Samenvatting Verlaging van de snelheid op de Westerdijk tussen de Galgenbocht en schouwburg Het Park draagt bij aan de veiligheid en omgevingskwaliteit langs dit deel van de dijk. In het bestemmingsplan stadsstrand is de ambitie uitgesproken om de maximumsnelheid op dit deel van de Westerdijk te verlagen naar 50 km/uur. Meerdere omwonenden hebben gevraagd om een verdere verlaging naar 30 km/uur. Het college heeft de mogelijkheden onderzocht om de maximumsnelheid te verlagen naar 50 km/uur en naar 30 km/uur. Uit het onderzoek blijkt dat verlaging naar 30 km/uur verkeerstechnisch niet uitvoerbaar is. De weg kan niet zo worden ingericht dat het voldoet aan de wettelijke regels en richtlijnen. De politie geeft een sterk negatief advies voor 30 km/uur op dit deel van de dijk. Voor een verlaging naar 50 km/uur zijn wel mogelijkheden. De juridische voorwaarde voor de verlaging naar 50km/u is dat dit deel van de dijk binnen de bebouwde komt te vallen. Het college stelt voor om de maximale snelheid tussen Galgenbocht en Schouwburg Het Park te verlagen naar 50km/u en hierop de weginrichting aan te passen.

1.

Inleiding: reden van het voorstel

Aanleiding Vanaf de zomer 2023 wordt het stadsstrand gedeeltelijk in gebruik genomen. In 2024 zijn ook de bruggen van de Westerdijk naar het stadsstrand en de fiets- en wandel aansluitingen vanuit de Grote 1/8

HOORN Waal gereed. Om de nieuwe situatie op de Westerdijk verkeersveiliger te maken is het wenselijk de maximale snelheid op 50km/u in te stellen en de bijbehorende inrichting te realiseren.

Belang Een verkeersveilige situatie creëren in de omgeving van het stadsstrand. Met een herinrichting van de Westerdijk en een verlaging van de maximale snelheid naar 50km/u wordt dit bereikt.

Centrale vraag Hoe kan de verkeerssituatie op de Westerdijk veilig worden ingericht als het nieuwe stadsstrand in gebruik genomen wordt? Beoogd maatschappelijk resultaat Verbetering van de verkeersveiligheid op de Westerdijk. 3.

Bijdrage aan de duurzaamheidsambitie

De weg wordt aantrekkelijk gemaakt voor fietsers, waarmee gestimuleerd wordt om met de fiets naar het strand te komen in plaats van met de auto. Juist omdat we fietsgebruik stimuleren willen we de inrichting daarop aanpassen. 4.

Kaders

Wegenverkeerswet 1994Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990) Uitvoeringsvoorschriften Besluit Administratieve Bepalingen inzake het Wegverkeer inzake verkeerstekens Paragraaf 4 voorschriften van de afzonderlijke borden: Maximale snelheid (A-borden): "De in te stellen maximumsnelheid dient in overeenstemming te zijn met het wegbeeld ter plaatse. Dit betekent dat waar nodig de omstandigheden op zodanige manier zijn aangepast dat de beoogde snelheid redelijkerwijs voortvloeit uit de aard en de inrichting van de betrokken weg en van zijn omgeving." Bebouwde kom (H-borden): "De grens van de bebouwde kom, aangegeven door bord H1 en H2, wordt gekenmerkt door het begin van een langs de weg gelegen aaneengesloten bebouwing van zodanige omvang en dichtheid, dat een voor de weggebruiker duidelijk herkenbaar verschil in het karakter van de wegomgeving aanwezig is met een buiten de bebouwde kom gelegen weg. Ter plaatse van de komgrens moet een zodanige wijziging van wegkenmerken voorkomen dat het verschil in karakter van de weg voor en na bord H1 of H2 aldaar zoveel mogelijk benadrukt wordt." Mobiliteitsvisie Hoorn 2030 (raadsbesluit 6 juli 2021); Beslispunt 1f: Een veilige stad voor elke verplaatsing. "Veilig kunnen verplaatsen is een zeer belangrijke randvoorwaarde. We maken Hoorn veiliger door bij gemengd verkeer 30 km/u als uitgangspunt te kiezen.

Het bepalen van de snelheid zal maatwerk zijn per straat."

Zaaknummer: 1973445 218

HOORN Kwaliteitsonderzoek wegkwaliteit Westerdisk Programma Grote Waal, verbindingen Grote Waal op Westfriese Omringdijk en stadsstrand (raadsbesluit 5 juli 2022) Investering en ontwerp bruggen stadsstrand (collegebesluit 23 november 2021)

5.

Argumenten

Het traject Galgenbocht tot aan Schouwburg Het Park zal door de openstelling van het strand en de horeca intensiever gebruikt gaan worden. Er komt meer langzaam verkeer en er ontstaat een toename van kruisend verkeer bij de aansluitingen op de Grote Waal. Vanuit deze wijk zullen ook mensen de Westerdijk gaan oversteken richting het stadsstrand. Naar verwachting is de intensiteit van de toename van verkeer het hoogst in het zomerseizoen. Om de veiligheid verder te verbeteren is een verlaging van de maximum snelheid gewenst. De theoretische keuze is een verlaging naar 30 km/u of 50 km/u. De keuze voor 30 km/u is zeer serieus onderzocht mede omdat hier veel maatschappelijke vraag naar is. Verlaging naar 30km/u is technisch niet haalbaar en krijgt een sterk negatief advies van de politie. Om te voldoen aan de wettelijke regels en richtlijnen voor een verlaging naar 30 km/u zijn zeer ingrijpende maatregelen nodig. Bijvoorbeeld de toepassing van klinkerverharding en elke 70-100m een (hoge) snelheid remmende drempel. Mede doordat de Westerdijk een verkeersfunctie en waterkerende functie heeft, kan de Westerdijk niet zo worden ingericht dat deze weg voldoet aan de wettelijke regels en richtlijnen. Het college begrijpt de wens maar moet deze keuze afraden.

Het wijkt te veel af van de landelijke regels en is niet passend voor dit type weg, dit kan mogelijk zelfs leiden tot meer verkeersonveiligheid en mogelijke aansprakelijkheidsrisico's voor de gemeente. Het voorstel is verlaging van de maximum snelheid naar 50 km/u met de bijbehorende maatregelen.

Maximum snelheid

60km/u (huidig)

Bestemmingsplan

Handhaven van de bestaande maximale snelheid van 60km/u is conform de landelijke richtlijnen.

Inrichting

50km/u Voorkeursvariant college Verlagen van de maximale snelheid naar 50 km/u is de ambitie in het bestemmingsplan Stadsstrand voor een veilige snelheid bij gemengd verkeer op het traject Galgenbocht tot aan de Schouwburg.

30km/u

Verder verlagen van de maximale snelheid naar 30 km/u is een wens die naar voren komt in een aantal zienswijzen op het Bestemmingsplan Stadsstrand.

Handhaven van de maximum snelheid van 60 km/h sluit niet aan op de wens van de omgeving om te komen tot verlaging van de maximum snelheid op dit tracé. Het is voor de verkeersveiligheid bij aanpassing van de maximale snelheid naar 50 km/u noodzakelijk om de weginrichting optimaal in te richten voor het aanwezige fiets verkeer. Het aanpassen van de weginrichting naar een

3/8

HOORN situatie met enkele snelheid remmende maatregelen, met twee bredere rode fietsstroken en met een relatief smalle autorijstrook waarop slechts één auto past, werkt in de praktijk snelheid verlagend en verduidelijkt de aanwezigheid en positie van de fietser.

Voordelen verlaging maximale snelheid naar 50 km/u ten opzichte van de huidiae situatie: Toename verkeersveiligheid. De verminderde geluidsproductie per voertuig. Minder vervuiling per gereden kilometer. Met de verlaging van de snelheid (gecombineerd met een fietsvriendelijker wegprofiel én snelheid remmende maatregelen) op dit traject wordt het ook onaantrekkelijker om deze weg te gebruiken voor sluipverkeer. Nadelen verlaaina maximale snelheid naar 50 km/u ten opzichte van huidiae situatie: Verkeer remmende maatregelen kunnen (geluid)overlast of trillingen veroorzaken. Er wordt met de constructie van deze maatregelen rekening gehouden om dit te minimaliseren. Hogere gereden snelheden op de stukken tussen de snelheid remmende maatregelen in, met bijbehorende optrek en afremacties. Hiertoe worden maatregelen zoals wegmarkeringen onderzocht (bijvoorbeeld aanduidingen van de maximum snelheid op het wegdek) als snelheid remmende maatregelen. Snelheidsverlaging Westerdijk wijkt af van de regels en richtlijnen Voor een verlaging van de snelheid van 60km/u naar 50km/u is een verplaatsing van de bebouwde komgrens noodzakelijk. De vormgeving, de functie en het gebruik van de weg moet overeenkomen met de maximaal ingestelde rijsnelheid.

Daarom is het, wanneer gekozen wordt voor 50km/u, noodzakelijk om een wijziging van de weginrichting éérst door te voeren voordat de nieuwe snelheid ingesteld kan worden. Er moet op de Westerdijk een duidelijk verschil zijn tussen het tracé wat 60km/u blijft en het tracé dat ter hoogte van het stadsstrand 50km/u wordt. Daarnaast moet er bij de nieuwe komgrens een duidelijke 'poort' komen. Verplaatsing van de bebouwde komgrens naar de Galgenbocht is formeel in strijd is met de wettelijke regels: "De grens van de bebouwde kom, aangegeven door bord H1 en H2, wordt gekenmerkt door het begin van een langs de weg gelegen aaneengesloten bebouwing van zodanige omvang en dichtheid, dat een voor de weggebruiker duidelijk herkenbaar verschil in het karakter van de wegomgeving aanwezig is met een buiten de bebouwde kom gelegen weg. Ter plaatse van de komgrens moet een zodanige wijziging van wegkenmerken voorkomen dat het verschil in karakter van de weg voor en na bord H1 of H2 aldaar zoveel mogelijk benadrukt wordt." De Westerdijk voldoet hier niet aan omdat er geen bebouwing langs de Westerdijk is die voor een weggebruiker herkenbaar is als zijnde binnen de bebouwde kom. Daarnaast wijkt het af van de richtlijnen over bebouwde-komgrenzen van het kennisinstituut CROW (publicatie 135).

Het kennisinstituut CROW schrijft richtlijnen voor zodat in Nederland een uniforme en veilige weginrichting ontstaat. Het afwijken van deze richtlijnen kan, maar moet heel goed onderbouwd worden. Het afwijken voor dit deel van de Westerdijk lijkt gerechtvaardigd door de bijzondere situatie die met de komst van het stadsstrand ontstaat. Het verplaatsen van de bebouwde kom grens maakt het vervolgens mogelijk om 50km/u in te stellen.

Zaaknummer: 1973445 4/8

HOORN Bij het invoeren van 50 km/u zijn er wettelijke voorschriften voor het inrichten van de weg: "De in te stellen maximumsnelheid dient in overeenstemming te zijn met het wegbeeld ter plaatse. Dit betekent dat waar nodig de omstandigheden op zodanige manier zijn aangepast dat de beoogde snelheid redelijkerwijs voortvloeit uit de aard en de inrichting van de betrokken weg en van zijn omgeving." Het wijzigen van de snelheid van 60km/u naar 50km/u maakt een aanpassing van de bestaande weginrichting noodzakelijk. Het college laat door verkeerskundigen, in samenwerking met de Provincie Noord-Holland en de politie onderzoeken hoe de beste verkeerstechnische inpassing van de gewenste snelheidsverlaging geborgd kan worden. De Westerdijk moet zo worden ingericht dat het voor de gebruiker duidelijk is dat het een ander gebied betreft dan het deel van de Westerdijk dat 60km/u zal blijven. Door het herinrichten van de weg, in combinatie met de verkeersplateau's bij de verkeersbruggen, een goede poortconstructie bij de overgang tussen 60km/u naar 50km/u en een aantal extra snelheid remmende maatregelen is 50 km/u veilig te realiseren. Randvoorwaarde is een onherroepelijk bebouwde-kombesluit én verkeersbesluit door het college voor het verlagen van de maximumsnelheid naar 50 km/u. r

16 Figuur 1: overzicht verkeerssituatie Realisatie herinrichting

Bij het invoeren van 50 km/u en het verplaatsen van de bebouwde komgrens zijn er twee mogelijkheden voor de fysieke reconstructie van de bestaande weg. De manier van reconstructie heeft geen invloed voor de weggebruiker, maar wel voor de economische levensduur en de bijbehorende risico's. Bij de reconstructie wordt de wegbreedte aangepast conform het bij de snelheid passende wegprofiel. Ook zal worden onderzocht of de bochtstraal bij de Galgenbocht iets kleiner kan worden, zodat dit ook een snelheid remmend effect heeft. De technische conditie van de weg is matig maar bevindt zich in de fase dat groot onderhoud nog 1 keer de levensduur met circa 15 jaar kan verlengen. Bij ongewijzigd gebruik van deze weg zou onderhoud waarschijnlijk pas over 5 jaar moeten plaatsvinden. 5/8

HOORN

aanleg&

rchabilitjtie/ vervanging

klein onderhoud

/ Ï --------

/

groot onderhoud

------------

- --

______.__

_

1 -- -------

nogacceptabel

____

ntinimaalveilig

onderhoudscyclus normale begroting ex<1. vervomging aan eind van omlooptijd: vervangingsinvestering tijd

Figuur 2: levensfase Westerdijk

Voorkeursvariant College: Levensduur verlengend onderhoud Door de bestaande bovenlaag van de weg te vervangen door een nieuwe bovenlaag kan de weg economisch weer 15 jaar mee. De daadwerkelijke levensduur van de weg is niet met volledige zekerheid te voorspellen omdat de fundering bij deze methode niet wordt vervangen. De bestaande bovenlaag wordt verwijderd en een nieuw wegdek wordt op de bestaande fundering

aangebracht. Voordeel van de optie zijn de lagere investeringen ten opzichte van volledige reconstructie. De realisatie van het werk heeft een korte doorlooptijd (ca. 2 weken), dat zorgt voor minder overlast. Aangezien er zeer veel veranderingen zijn op en rondom dit traject is het verstandig om te kiezen voor een maatregel die voor middellange termijn een goede oplossing is , om na ervaring met deze nieuwe situatie in een (veel) later stadium over te gaan tot volledige reconstructie. Nadeel van deze optie is het potentiële risico van toekomstige onvoorziene gebreken in de fundering van de weg die de economische levensduur verkorten. Om dit risico zoveel mogelijk uit te sluiten wordt nader onderzoek gedaan. Als er geen onacceptabele risico's uit dit onderzoek komen is deze optie de voorkeursvariant van het college. Alternatief: Volledige reconstructie van de weg Bij reconstructie van de weg wordt de bestaande weg inclusief de volledige fundering vervangen. Met deze reconstructie kan een weg worden aangelegd met een economische levensduur van 35 jaar. Voordeel van deze optie is de controle over de kwaliteit van de volledige opbouw van de weg. Risico's op schade door de onderliggende fundering worden hier geminimaliseerd. Nadeel van deze optie is de hogere investeringen ten opzichte van optie 1 en de langere tijd, ongeveer 3 maanden, die nodig is voor realisatie.

Tevens ontstaat in dit gebied met alle nieuwe ontsluitingen naar de Grote Waal en de realisatie van het stadsstrand een hele nieuwe situatie. De aanbeveling is om de komende jaren in de praktijk te leren van de invloed van de veranderingen in dit gebied en pas tot deze optie over te gaan als het technisch noodzakelijk is.

Zaaknummer: 1973445 6/8

HOORN 6.

Maatschappelijk draagvlak

Uit de participatie over het stadsstrand is veel steun gekomen voor het zo verlagen van de snelheid op de Westerdijk. Op het ontwerp bestemmingsplan voor het stadsstrand zijn ook zienswijzen ingediend die de voorgestelde verlaging van de snelheid naar 50 km/u onvoldoende vinden en verzoeken om verlaging van de snelheid naar 30 km/u. In de beantwoording van de zienswijzen is aangegeven dat 30km/u onderzocht wordt. Na zorgvuldig onderzoek blijkt een verlaging naar 30 km/u niet mogelijk en niet wenselijk met betrekking tot het geloofwaardig en handhaafbaar inrichten van de weg. 7.

Financiële consequenties

De financiële consequenties van de voorkeursvariant herinrichting van de Westerdijk zijn opgenomen in de begroting 2023. Bij de behandeling van de begroting 2023 kan de raad de financiële consequenties integraal afwegen en wordt de besluitvorming met het vaststellen van de begroting 2023 definitief. Bij akkoord op de financiële consequenties in de begroting 2023 wordt het uitvoeringskrediet daadwerkelijk beschikbaar gesteld.

Voorkeursvariant College: Levensduur verlengend onderhoud Investering: € 850.000 Kapitaallasten: € 63.467 ( 15 jaar / 0, 8%) Alternatief: Volledige reconstructie van de weg Investering€ 2.000.00 Kapitaallasten: € 73.143 (35 jaar! 0,8%)

Subsidies Als er, net als in de afgelopen jaren, weer een subsidie regeling komt van de Provincie Noord-Holland voor aanpassingen in de openbare ruimte , is er een goede kans dat we aanspraak kunnen maken op een subsidie van 55% (huidige regeling) van de investering voor het bevorderen van de verkeersveiligheid. Bij de verlening van subsidie wordt door de provincie het voorgenomen wegontwerp getoetst aan de landelijke richtlijnen. Omdat de Westerdijk ter hoogte van het stadsstrand een unieke situatie is waarbij we mogelijk (volgens de gemeente gerechtvaardigd) afwijken van de landelijke regels en richtlijnen kan het nodig zijn om een externe verkeersveiligheidstoets uit te laten voeren ter onderbouwing van de subsidieaanvraag. Communicatie Na besluitvorming van de raad wordt er een persbericht verstuurd. Ook worden de mensen, die een zienswijze hebben ingediend op het bestemmingsplan stadsstrand en daarbij ingingen op de maximale snelheid en inrichting van de Westerdijk, per brief geïnformeerd over het besluit van de raad. 9. Realisatie In 2023 worden de benodigde ontwerp en voorbereidingswerkzaamheden gestart om begin 2024 de gekozen oplossing te realiseren. De volgende risico's kunnen optreden: Bij reconstructie of onderhoud van de weg wordt vervuiling zoals bv. asbest of teerhoudende asfalt aangetroffen dat leidt tot kostenverhoging 718

HOORN -

-

Hoorn,

Sterk stijgende prijzen voor materiaal Werkzaamheden kunnen pas later uitgevoerd worden dan gewenst door gebrek aan capaciteit in de markt Onvoorziene aanpassingen door veranderende of onjuist geïnterpreteerde regelgeving Extra investeringen in verband met de status van de Westfriese Omringdijk als provinciaal monument. Bezwaren van belanghebbenden tegen de benodigde verkeersbesluiten voor het instellen van 50 km/u Omdat bij een snelheidsverlaging op de Westerdijk afgeweken wordt van de landelijke richtlijnen en voorschriften, bestaat de kans dat het advies van de politie op het verkeersbesluit negatief kan zijn.

2 8 SEP. 2022 het college van burgemeester en wethouders van Hoorn,

de burgem

Zaaknummer: 1973445

ska