Raadsbrief aanbieding jaarrekening 2023 en kadernota 2024

HTS GEMEENTE HOORN

Van 28 november 2022 tot de zomer van 2024 hebben wij een ander bezoekadres: Nieuwe Steen 29, het pand van de Rabobank. Door de verbouwing van het stadhuis verwelkomen we u graag op dit tijdelijke adres.

Gemeente Hoorn Nieuwe Steen 1 Postbus 603 1620 AR Hoorn T 0229 25 22 00 www.hoorn.nl Contactpersoon A. Wakelkamp Zaaknummer: 2151201 Bijlage:

Hoom.

2 <i MEI 2024

Onderwerp: aanbieding Jaarrekening 2023 en Kadernota 2024

Geachte raadsleden,

Hierbij bieden wij u de Jaarrekening 2023 en de Kadernota 2024 aan. Het is een moment van terugblikken en vooruitkijken; wat zijn onze resultaten en wat willen we nog bereiken? Hoe gaat het met onze stad en dorpen? En vooral: hoe gaat het met de mensen in onze gemeente?

Financiën We hoeven er geen doekjes om te winden: de financiële positie van de gemeente Hoorn staat onder druk. Het financiële beeld verslechtert. Dat betekent dat we dit jaar al financiële keuzes moeten maken om een begrotingstekort in 2025 te voorkomen. 2023 sluit positief We sluiten de Jaarrekening 2023 af met een positief resultaat van ruim 9 miljoen euro. Dit is onder meer ontstaan doordat een aantal uitgaven niet zijn gedaan, omdat werkzaamheden doorlopen in 2024. Maar het komt ook door incidentele voordelen. Zo hebben we meer geld gekregen voor de afhandeling van de toeslagenaffaire (+1,3 miljoen euro), kregen we meer geld van het Rijk voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen (+946 duizend euro), waren er minder uitgaven voor de jeugdzorg (+500 duizend euro) en waren er minder uitgaven voor WerkSaam (+875 duizend euro). Het college stelt voor om een deel van het geld dat overblijft (bijna 5,7 miljoen euro) in te zetten om niet (volledig) uitgevoerde werkzaamheden uit te voeren en te investeren in de inwoners, stad en dorpen. Het gaat onder meer om extra geld voor de marketing van Hoorn, de uitvoering van maatregelen uit het actieplan dakloosheid, de uitvoering van hetwijkprogramma Kansen voorde Kersenboogerd, het opzetten van centrummanagement en de gemeentelijke aanpak Geldzorgen, Armoede en Schulden.

Na de resultaatbestemmingen blijft er een bedrag van 3,39 miljoen euro over. Het college stelt voor dat toe te voegen aan de algemene reserve. Kadernota 2024: Inhoudelijke keuzes noodzakelijk De Kadernota geeft een beeld van de lopende begroting. Ook in 2024 verwachten we nog een positief resultaat. In de begroting 2024 is een basis gelegd om onze gezamenlijke ambities te realiseren, inclusief de prioriteiten uit het coalitieakkoord. Uit deze Kadernota blijkt dat veel investeringen en

1/7

projecten op koers liggen. Tegelijkertijd stelt het financiële perspectief ons voor een steeds grotere uitdaging. Waar we ons eerder voorbereidden op het financiële ravijnjaar in 2026, blijkt uit de laatste financiële vooruitzichten dat er ook voor 2025 al inhoudelijke keuzes gemaakt moeten worden. Op dit moment moeten we voor 2025 rekening houden met een tekort van ruim 3,7 miljoen euro, dat vanaf 2026 verder oploopt. Omdat er al in 2025 sprake is van een begrotingstekort, zijn er al eerder keuzes nodig. Om zoveel als mogelijk vast te kunnen houden aan onze ambities om meer stad te worden en iedereen in Hoorn gelijke kansen te geven om mee te kunnen doen, is een deel van de ombuigingsvoorstellen al verwerkt in de kadernota 2024. Dit gaat voornamelijk om maatregelen met geen of beperkte maatschappelijke impact. Hiermee is het te verwachten begrotingstekort voor 2025 echter nog niet in zijn geheel opgelost. In lijn met de bestuursopdracht wordt gewerkt aan een lijst met mogelijke maatregelen die ingezet kunnen worden om het structurele begrotingstekort terug te dringen. Daarbij wordt gekeken we naar alle mogelijkheden; ombuigen, het heroverwegen van beleidskeuzes en ambities en ook mogelijkheden om inkomsten te verhogen. Deze lijst is nog niet compleet en wordt de komende maanden verder aangevuld en uitgewerkt.

De raad wordt gevraagd om bij de behandeling van de kadernota 2024 voorstellen te doen voor mogelijke maatregelen om dit tekort te dichten. De voorstellen vanuit de raad kan het college vervolgens meenemen in de begroting 2025 dit najaar.

Doen Durven! Dromen Wat gebeurt er allemaal binnen de beleidsvelden? Samen leven Bestaanszekerheid blijft een belangrijk thema. Door de inflatie is het leven de afgelopen jaren een stuk duurder geworden. Dat raakt ons allemaal, maar in het bijzonder de inwoners met een laag inkomen. Met de Rijksbijdrage van ruim 6,15 miljoen euro hielpen we in 2023 en 2023 ruim 5.100 huishoudens met een laag inkomen met een vergoeding voor de hoge energielasten. En ook dit jaar kreeg Hoorn een Rijksbijdrage van ruim 5,7 miljoen euro om huishoudens met een laag inkomen te helpen. Bovenop de maatregelen vanuit de Rijksoverheid stelde de gemeenteraad 1,5 miljoen euro beschikbaar om de mensen met middeninkomens te helpen met de enorm gestegen energielasten. Hier hebben ruim 750 huishoudens gebruik van kunnen maken. Het nieuwe inclusiebeleid is afgelopen jaar vastgesteld. We trekken jaarlijks 50.000 euro extra uit voor Inclusiebeleid, om te zorgen dat iedereen in Hoorn erbij hoort en ook mee kan doen. Dit jaar stellen we samen met inwoners, ondernemers, verenigingen en instellingen een Lokale Inclusie Agenda met focus en concrete acties op. Naar aanleiding van het onderzoek naar het slavernijverleden werken we samen met het onderwijs en maatschappelijke- en culturele partners aan plannen voor educatie en bewustwording.

En in opdracht van de raadswerkgroep wordt gewerkt het vervolg van stadsgesprekken over onderwerpen als discriminatie, racisme, armoede als uitsluiting en het standbeeld van J.P. Coen. In 2024 evalueren en actualiseren we het beleid Rondkomen, waarmee we volwassenen en gezinnen met kinderen helpen om mee te kunnen doen. En, hoewel Hoorn landelijk bovengemiddeld scoort, spannen wij ons in om de gemiddelde uitkeringsduur van bijstandsgerechtigden verder te verkorten door mensen te helpen sneller te re-integreren.

2/7

Samen wonen We voeren regie op de ontwikkeling van onze stad, die de komende jaren verder gaat groeien om ook in de toekomst aantrekkelijk en vitaal te blijven. Na lang uitstel trad per 1 januari 2024 de Omgevingswet in werking. Alle bestemmingsplannen worden omgezet naar tijdelijke omgevingsplannen en in 2024 wordt het omgevingsplan voor de bestaande woonwijken opgesteld. We handelen omgevingsvergunningen en gerelateerde processen digitaal af en doen verder ervaring op met het proces rond de Intake- en Omgevingstafel. In 2023 kwamen er ruim 250 woningen bij in Hoorn. Door marktomstandigheden zijn dat er helaas opnieuw minder dan dat we willen en nodig is. Het versnellen van de woningbouw blijft dan ook absolute prioriteit, om iedereen in Hoorn een passende woning te kunnen bieden. De stijgende bouwkosten en hogere hypotheekrente helpen niet, maar samen met de Woningmakers doen we wat we kunnen om zoveel mogelijk barrières weg te nemen. We verwachten dat er in 2024 circa 450 woningen gebouwd kunnen worden, waaronder 100 tot 120 sociale huurwoningen. We zetten in op 65% betaalbare nieuwbouw voor toekomstige woningbouwplannen. De ontwikkeling van de Poort van Hoorn blijft een absolute prioriteit houden. Ook in 2024 worden daarvoor belangrijke stappen gezet. De ontwikkeling van het Pelmolenpad is van start gegaan.

Nieuw beleid werd vastgesteld om de bestaande woningvoorraad beter te benutten. De beleidsregels voor woningdelen worden wel verder aangescherpt, om ongewenste ontwikkelingen te voorkomen. Daarnaast stelde de raad de nieuwe doelgroepenverordening en urgentieverordening vast. Dit alles om de doorstroming te bevorderen en verdringing op de woningmarkt te voorkomen. Recentelijk werd de website bouwprojecten.hoorn.nl gelanceerd, met alle nieuwbouwprojecten in Hoorn. Een aantrekkelijke stad is ook schoon, heel en veilig. De versnelling van het programma Kansen voor de Kersenboogerd wordt in 2024 zichtbaar, nu we starten met de kwaliteitsimpuls in de openbare ruimte in het centrumgebied. In de wijk Hoorn-Noord/Venenlaankwartier ronden we de herinrichting van de openbare ruimte in de straten rond de Venenlaan af en bereiden we het vervolg in de straten rond de Johannes Poststraat voor. Afgelopen jaar werd het vernieuwde Dwaalpark feestelijk geopend. Dit jaar is eindelijk het Bomenfonds ingesteld, om ervoor te zorgen dat er voldoende kwalitatief groen in onze gemeente blijft.

Ondertussen zijn we druk bezig met de uitwerking van een nieuw gemeentelijk grondstoffenplan en de plannen voor ondergrondse containers in de binnenstad Door het opzetten van een dashboard ‘Veilig Hoorn’ op basis van data-analyse zijn we aanwezig op die plaatsen waar het nodig is en kunnen we trends en ontwikkelingen vroegtijdig signaleren en aanpakken. De 16 gemeenten in Noord-Holland Noord besloten samen fors te investeren in de brandweerzorg in de regio, wat ten goede komt aan de dagelijkse veiligheid. Samen ondernemen c; leren We hebben de ambitie om de werkgelegenheid te laten groeien naar minimaal 35.000 banen. We gaan door met het verbeteren van de (digitale) informatievoorziening voor ondernemers en helpen ondernemers snel en efficiënt met hun vragen over vergunningen, bestemmingsplannen of huisvesting. We bereiden de uitbreiding van bedrijventerrein Zevenhuis voor en revitaliseren bedrijventerrein Gildenweg. Zo kunnen bedrijven in Hoorn en de regio blijven groeien en is er ruimte om nieuwe bedrijven aan te trekken. Talent in Hoorn en de regio behouden en aantrekken doen is een belangrijk. Via de Talent Academy Westfriesland werken we aan onze WOW-visie (Wonen, Onderwijs en Werken) gericht op het opleiden van personeel voor kansrijke sectoren en een goede aansluiting van onderwijs op de arbeidsmarkt.

In samenwerking met de New Energy Coalition schalen we de academy voor energietransitie en verduurzaming op naar het niveau van Noord-Holland Noord. Samen met ondernemers, pandeigenaren en inwoners hebben we een Actie-agenda voor een vitale binnenstad opgesteld, die de raad heeft vastgesteld. Dit jaar volgt ook een voorstel voor een nieuwe plintenstrategie en de evaluatie van het horecabeleid. Ook kan de raad een keuze maken over de opstelling van de zaterdagmarkt.

3/7

Via het door de raad vastgestelde Integraal Huisvestingsplan voor primair onderwijs wordt de komende jaren geïnvesteerd in het sneller verbeteren van onderwijshuisvesting. De bouw van het IKEC bij de Nieuwe Steen is van start gegaan en in 2024 kunnen De Spinaker en De Tandem hun nieuwe/gerenoveerde schoolgebouwen in gebruik nemen. We ontwikkelen een monitor die helpt bij de bestrijding van onderwijsachterstanden en verbeteren de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp. Samen bereikbaar Dit jaar investeren we volop in de bereikbaarheid van onze stad, voor alle verkeersgebruikers. Via de knooppuntontwikkeling in de Poort van Hoorn zetten we in op goede OV-verbindingen. We werken plannen uit voor de ontsluiting van de (binnen)stad en werken aan parkeeroplossingen voor de ontwikkelingen in en rond de binnenstad. Het kruispunt Maasweg-IJsselweg is aangepast en ook de aansluiting van de nieuwe Rozenbuurt wordt verkeersveilig gemaakt. De eerste fietsstraat op de Westerblokker werd afgelopen jaar in gebruik genomen. En dit jaar stelde de raad het Actieplan Fiets vast, met daarin plannen voor verbeteringen aan het Hoornse fietsnetwerk. We asfalteren de paden in wijkpark Risdammerhout opnieuw en maken op basis van een enquête onder inwoners een plan voor verbetering van de stoepen in de binnenstad.

We sluiten het kernwinkelgebied buiten venstertijden af voor gemotoriseerd verkeer en hebben maatregelen getroffen om doorgaand verkeer in de binnenstad te weren. Samen verduurzamen Op alle mogelijke gebieden werken we samen met inwoners en ondernemers toe naar een klimaatneutraal Hoorn in 2040. Vanuit het thema energietransitie is de aanleg van een warmtenet in de Kersenboogerd van start gegaan. En Energiefixers maakten 1.600 woningen duurzamer. Via verschillende lokale en regionale programma’s helpen we inwoners en bedrijven met het besparen en duurzaam opwekken van energie. In Westfriesland onderzoeken we de mogelijkheden voor duurzame warmte, zoals geothermie en aquathermie. We bereiden wijkuitvoeringsplannen voor om wijken van het aardgas af te krijgen en stellen beleid op voor hoe we om willen gaan met bewonersinitiatieven op dit gebied. Samen zorgen Ook binnen het sociaal domein wordt komend jaar weer veel werk verzet. Zo werken we met ketenpartners aan een soepeler overgang van jongeren uit de jeugdhulpverlening naar de volwassenenhulpverlening. We zijn gestart met de nieuwe inkoop voor Jeugd, WMO en wonen met zorg, vanwege het aflopen van de contracten. De visie voor kwetsbare inwoners is vastgesteld en wordt uitgevoerd. Dit jaar volgt ook een woonzorgvisie.

We werken aan een plan van aanpak op mantelzorg, dementie en eenzaamheid en er komt een uitvoeringsplan voor preventief jeugdbeleid. Aan de hand van een wijkteamscan actualiseren we het Actieplan Meld Geweld. De vluchtelingencrisis leidt tot grote extra opgaven voor gemeenten. Niet alleen op het gebied van huisvesting, maar ook op het gebied van zorg en andere voorzieningen die nodig zijn voor een goede opvang en plek in onze gemeente. Naast de taakstelling voor de huisvesting van statushouders vangt Hoorn circa 300 Oekraïense vluchtelingen op. In opdracht van het Rijk bereiden wij ons in Westfries verband voor op de uitvoering van de Spreidingswet. We zorgen ook goed voor onze dieren. Bij alles wat we doen proberen we biodiversiteit te bevorderen. In 2024 stellen we nieuwe nota Dierenwelzijn op, waarin nadrukkelijk ook aandacht is voor het professionaliseren we de opvang en het vervoer van (wilde) dieren.

4/7

Samen genieten 2023 was hét jaar van de opening van het eerste deel van het nieuwe Stadsstrand. De reacties waren overweldigend positief. Inwoners en bezoekers, jong en oud, maakten volop gebruik van deze fantastische aanwinst voor onze stad. Dit jaar is ook het tweede deel geopend en worden de voorzieningen verder afgebouwd. We verwachten dat het Stadsstrand, inclusief paviljoen en toegangsbruggen in 2025 helemaal is afgerond. In 2024 starten we met de aanleg van het nieuwe skatepark aan in het Julianapark. De raad stelde beleid vast voor sport en bewegen in de openbare ruimte en we starten met het opstellen van nieuw beleid voor gemeentelijke sportparken en onderzoeken de beste vorm van toekomstige exploitatie. We zijn gestart met de revitalisatie van het sportpark De Kromme Ellenboog. Ondertussen werken we samen met omwonenden en belanghebbenden aan plannen voor een opknapbeurt van het wijkpark. We hebben belangrijke stappen gezet om als gemeente de regie van de marketing van Hoorn op te pakken. Dit jaar nam de raad een besluit over de toekomst van de marketing van Hoorn, met 'Hoorn heef het' als campagneconcept. In 2024 komt er nieuw toeristisch beleid, waarmee we de levendigheid en leefbaarheid in onze gemeente in balans brengen. De bewegwijzering en digitale toeristische informatie worden op orde gebracht. In 2023 werd 450 jaar Slag op de Zuiderzee groots gevierd.

We evalueren het evenementenbeleid en zoeken een alternatieve evenementenlocatie voor het Pelmolenpad. Dit jaar wordt het onderzoek naar een volwaardig poppodium afgerond en wordt een nieuwe kunst- en cultuurnota opgesteld, die naar verwachting begin 2025 kan worden vastgesteld. Ondertussen investeren we via de Impuls Jongerencultuur extra in cultuurdeelname van jongeren in Hoorn. Omdat de aannemers fors hogere bedragen vroegen dan het beschikbare budget werd de aanbesteding voor de vernieuwing van het Westfries Museum helaas zonder succes afgerond. Dit jaar buigen college en raad zich over het vervolg van dit project. Samen doen Wat we doen, doen we zoveel mogelijk samen. Participatie is een standaard onderdeel van het opstellen van plannen en beleid. Zo betrekken zoveel mogelijk inwoners, ondernemers, verenigingen en instellingen bij wat we doen. Sinds afgelopen jaar wordt in college- en raadsvoorstellen expliciet toegelicht op welke manier belanghebbenden zijn betrokken, wat hun inbreng was en wat daarmee is gedaan. Daarnaast werd het digitale Stadspanel verder uitgebreid. De 16 gemeenten in Noord-Holland Noord haalden dit jaar gezamenlijk een Regio Deal van 32,5 miljoen euro binnen, waarmee we de komende jaren investeren in beter leren, beter werken en beter leven in de regio.

In 2023 heeft Hoorn verschillende subsidies binnengehaald, waaronder ruim 4,4 miljoen euro voor verschillende woningbouwprojecten, 120.000 euro per vestiging om de openingstijden en het cursusaanbod van de bibliotheken in de Kersenboogerd en de Risdam te verruimen en bijdragen voor diverse mobiliteitsprojecten. Daarnaast treden we samen in G40- en VNG-verband op voor de lobby richting Rijk over de financiële compensatie voor de aanstaande ravijnjaren.

5/7

Hoe staat het met onze prioriteiten? In het coalitieakkoord zijn 18 prioriteiten benoemd. Hieronder vindt u de status van deze prioriteiten

PRIORITEIT

STATUS

PLANNING

Geld voor inclusie, concrete plannen voor Safe Streets

Het nieuwe inclusiebeleid vastgesteld, dit jaar volgt de Lokale Inclusie Agenda. In de begroting is jaarlijks een bedrag van 50.000 euro extra opgenomen.

V

Geen bezuinigingen op armoedebeleid

Conform coalitieakkoord zijn er geen bezuinigingen doorgevoerd op armoedebeleid.

V

Ontwikkeling van de Poort van Hoorn

Bestemmingsplan Pelmolenpad en Stationsgebied zijn vastgesteld. De ontwikkeling van het Pelmolenpad is gestart met voorbereidende werkzaamheden.

Doorlopend

Modulaire tijdelijke woningen voor diverse doelgroepen op het voormalige gevangenisterrein

Deze ambitie is gewijzigd in de ontwikkeling van een nieuwe woonwijk. De raad heeft het bestemmingsplan begin 2024 vastgesteld.

Oplevering 1 woningen in 2026

Versnellen programma Kersenboogerd

In 2022 heeft besluitvorming plaatsgevonden over spoor 1 en 2. Voor een periode van 10 jaar wordt elk jaar een investering van 600.000 euro gedaan in een grote kwaliteitsimpuls in de openbare ruimte die in 2024 start.

Doorlopend

Extra geld voor verbeteren onderhoudsniveau openbare ruimte.

In de begroting is vanaf 2023 structureel 185.000 euro extra opgenomen voor reiniging en onkruidbestrijding. Van 2023 tot en met 2026 is in totaal 1,2 miljoen euro extra opgenomen voor achterstallig onderhoud

y

Extra BOA’s

Er zijn 3 extra BOA's aangetrokken

V

Investeren in de lokale economie

Tot en met 2024 investeren we 200.000 euro in centrummanagement. Ook is een werkbudget van 20.000 euro vrijgemaakt voor actuele ontwikkelingen en initiatieven. In 2024 is het Actieprogramma binnenstad vastgesteld.

■/

Schoolgebouwen stapsgewijs opknappen

Het nieuwe Integraal Huisvestingsplan Primair Onderwijs is in 2024 vastgesteld.

Nieuwe ontsluiting voor de (binnen)stad

Eind 2023 heeft de raad een besluit over het tracé genomen. In 2024 volgt de nadere uitwerking van de ontsluiting.

Doorlopend

Afsluiting Roode Steen, weren doorgaand verkeer havenkwartieren minder auto's op het Kerkplein

De Roode Steen is van 1 april tot 1 oktober afgesloten. Om sluipverkeer in het havenkwartier tegen te gaan werd een inrijdverbod ingesteld, om uitsluitend bestemmingsverkeer het havenkwartier in te laten rijden. Een definitieve afsluiting van de Roode Steen wordt voorbereid.

2024

Uitbreiding fietsenstalling, vooral rond Roode Steen en Kerkplein

In 2024 worden de fietsenstallingsmogelijkheden in de buurt van de Roode Steen, het Kerkplein en de Veemarkt uitgebreid.

2024

PRIORITEIT

STATUS

PLANNING

Onderzoek duurzame stadsdistributie

In 2024 start het onderzoek.

2024

Aanpakken van energiecongestie

Hoorn is vertegenwoordigd in de (boven) regionale taskforce energiecongestie en is hierin zowel ambtelijk als bestuurlijk goed vertegenwoordigd.

Doorlopend

Verbeteren afvalverwerking, waaronder afvalcontainers in de binnenstad.

Samen met bewoners, ondernemers en de raad werken we dit jaar ideeën uit voor een nieuw grondstoffenplan, met prioriteit voor de afvalverwerking in de binnenstad.

2024

Onderzoek en besluitvorming volwaardig poppodium

Onderzoek is gestart in 2023. In 2024 worden scenario’s ter besluitvorming voorgelegd aan de raad.

2024

Opstellen van jeugd beweeg- en ontwikkelprogramma op scholen

In 2023 is een plan ontwikkeld voor extra activiteiten. In schooljaar 2024-2025 wordt dit ingevoerd.

V

Opknappen wijkpark Risdam-Noord

We gaan door met de voorbereidingen en de participatie rond het wijkpark. Doel is om in 2024 te starten met de uitvoering. De revitalisatie van het sportpark De Kromme Ellenboog is gestart.

2024

Aanleggen nieuw wijkpark Bangert en Oosterpolder

Vanaf 2022 is gestart met de aanleg van het oostelijk deel van het nieuwe wijkpark. Voor het andere deel van het park moet een nieuw plan uitgewerkt worden.

in ontwikkeling

Tot zover een actueel beeld van de behaalde resultaten en financiële vooruitzichten. We kijken uit een goede en constructieve bespreking van deze stukken in de commissie en raad.

Met vriendelijke groet, Burgemeesteren wethouders van Hoorn

oretaris

de burgemeesti