Commissieadvies Participatiebeleid onder de Omgevingswet

Advies Algemene raadscommissie Gemeente Hoorn d.d. 18 januari 2022 Onderwerp: Zaaknr.:

Participatiebeleid onder de Omgevingswet 1916331

Advies: De commissie is overwegend positief over het voorstel. Aandacht wordt o.a. gevraagd

voor het vroeg in positie brengen van de raad, het gelijke speelveld tussen burgers en initiatiefnemers en een jaarlijkse evaluatie (gelijktijdig met het adviesrecht). De commissie besluit de memo van de griffie over te nemen en het besluit op twee punten aan te passen: 1. de raad wordt gedurende het eerste jaar na inwerkingtreden van de Omgevingswet via een meningvormend voorstel voor de commissie in positie gebracht; 2. er vindt jaarlijks een evaluatie plaats. De commissie adviseert om dit voorstel als B-punt te agenderen op de raadsvergadering van 8 februari 2022 waarbij het aangepaste raadsbesluit ter besluitvorming zal worden voorgelegd. Hoofdlijn discussie commissie De commissie is overwegend positief over het voorstel Participatiebeleid onder de Omgevingswet dat nauw samenhangt met het bindend adviesrecht. Daarnaast worden enkele aandachtspunten benoemd. Vroeg in positie brengen raad De commissie wijst op het belang de raad in gevallen van bindend adviesrecht vroegtijdig, in het begin van het proces, in positie te brengen. Hierbij worden ook expliciet de politiek gevoelige dossiers genoemd. De commissie besluit de memo van de griffie over te nemen waarin staat opgenomen dat de raad wordt gedurende het eerste jaar na inwerkingtreden van de Omgevingswet niet via een informerende brief maar via een meningvormend voorstel in positie wordt gebracht.

Hiermee wordt direct uitvoering gegeven aan het aangekondigde raadsinstrument van fractie VVD. Reactie wethouder Wethouder Helling geeft aan dat de nota van uitgangspunten door het college vastgesteld wordt en dat het voorstel is deze per brief naar de raad toe te zenden. In het aanvullend procesvoorstel (zoals opgenomen in de memo van de griffie) kan de wethouder zich vinden. Wethouder Helling geeft hierbij aan dat bij politiek gevoelige dossiers de raad geïnformeerd wordt, dat is nu ook al het geval. Wel verzoekt de wethouder op een snelle agendering van deze onderwerpen en wijst erop dat uiteindelijk de behandeling van elke nota van uitgangspunten in de commissie weer losgelaten moet worden. Gelijk speelveld De commissie benadrukt dat goed communiceren met de inwoners over de verschillende trajecten binnen de omgevingswet noodzakelijk is. Het participatieproces met belanghebbenden dient transparant te verlopen en informatie moet makkelijk toegankelijk zijn (uitleg visie en omgevingswet, bijvoorbeeld met een filmpje en een interactieve kaart). Hierbij ziet de commissie een faciliterende en controlerende taak voor de gemeente, naast de inzet van deskundigen of een coach.

Fractie Tonnaer ziet daar ook een belangrijke rol weggelegd voor de wijkorganisaties en is van mening dat participatie altijd moet plaatsvinden bij alle initiatieven die de directe leefomgeving van inwoners raakt. Fractie DRP vraagt in het verlengde van dit voorstel aandacht voor de lokale referendumverordening. Reactie wethouder Wethouder Helling benadrukt dat de wet niet in alle gevallen participatie verplicht, zodat dit ook niet geëist kan worden door de gemeente. In gevallen dat de gemeente de initiatiefnemer is, wordt het plan gepubliceerd en is participatie verplicht. Bij andere initiatiefnemers ligt de verantwoordelijkheid van participatie bij hen en dat zal maatwerk per project zijn. Participatie kan wel verplicht worden bij plannen die niet binnen het omgevingsplan vallen. Verder verstrekt de gemeente bij grote projecten ook uit eigen beweging informatie. Wethouder Helling ziet een meerwaarde in het maken van een filmpje en het publiceren van een aantal vuistregels, algemeenheden en stappen die bij de processen horen om zo inwoners te ondersteunen. Daarnaast wordt ook een techniek ontwikkeld dat je zelf kunt inzoemen in je wijk om de (toekomstige) ontwikkelingen te kunnen zien (zoals de app omgevingsalert).

1/2

Het participatieproces onder de omgevingswet vindt straks plaats aan de intaketafel en omgevingstafel, wethouder Helling geeft aan dat het HIP verdwijnt. Aan de intaketafel beoordeelt het college of de ontwikkeling past binnen de (raads)kaders. Als de ontwikkeling niet past, maar wel potentie heeft, wordt de raad in positie gebracht. Na de intaketafel volgt de omgevingstafel. Hier horen alle belanghebbenden, ook de gemeente, aan te sluiten. Wethouder Helling benadrukt dat het college met name het proces bewaakt, waarbij geen standpunt wordt ingenomen. Aan deze tafel is er ook een rol voor de participatiecoach en eventueel een wijkmanager. Daarbij is aandacht voor verwachtingsmanagement, dat wellicht niet aan alle wensen tegemoet gekomen kan worden. Draagvlak is geen doel, wel om alle belangen vroeg in beeld te hebben. Evaluatie jaarlijks Binnen de commissie wordt aandacht gevraagd voor besluitpunt 4. Evaluatie na een jaar is akkoord, met de aanvulling er ook jaarlijks geëvalueerd wordt. Verzocht wordt het raadsbesluit hierop aan te passen. Reactie wethouder Wethouder Helling benadrukt dat het voor iedereen een nieuw proces is, leerervaringen worden opgedaan. Voortdurend zal bekeken moeten worden of het proces werkt zoals het bedacht is.

Overige vragen Fractie VVD vraagt wat er gebeurd nu als de omgevingswet niet per 1-7-2022 ingaat? Gaat het college dan in geest van deze wet werken? Wethouder Helling geeft aan dat de gemeente Hoorn klaar is voor de omgevingswet. Mocht deze niet doorgaan zal zoveel mogelijk in de geest van deze wet gewerkt worden, maar wel met inachtneming van de dan nog geldende wetgeving.

Toezeggingen Wethouder Helling ziet een meerwaarde in het maken van een filmpje en het publiceren van een aantal vuistregels, algemeenheden en stappen die bij de processen horen op de website van de gemeente. Hij zegt toe hier werk van te maken.

Bert van Dijkhuizen, voorzitter

Judith van Kwawegen, commissiegriffier

2/2