Commissieadvies Financieel mandaat aan college om in 2021 maatregelen te nemen tijdens de coronacrisis

Advies Algemene raadscommissie d.d. 2 maart 2021 Onderwerp: Financieel mandaat aan college om in 2021 maatregelen te nemen tijdens de coronacrisis Zaaknr.: 1845090

Advies: De commissie geeft een overwegend positief advies, met een aantal duidelijke kanttekeningen en kaders voor het verlengde mandaat. Binnen de commissie ontstaat onduidelijkheid over de bevoegdheden van het college tot €50.000 in relatie tot dit mandaat. Diverse raadsinstrumenten worden aangekondigd om kaders van het mandaat concreet te maken en een tussentijdse evaluatie te formaliseren. De commissie adviseert om dit voorstel als A punt te agenderen op de raadsvergadering van 23 maart en de behandeling toe te spitsen op de dan ingediende raadsinstrumenten

Hoofdlijn discussie commissie De commissie is unaniem positief over het inzetten van de Egalisatiereserve Stimuleringsmaatregelen Coronacrisis. De meerderheid van de fracties is overwegend positief over het voorstel het mandaat te verlengen mits er tussentijds geëvalueerd wordt en er een onderscheid gemaakt wordt in uitgaven. Fracties PvdA, DRP en Koekkoek spreken uit niet in te kunnen stemmen met voorliggend voorstel. Mandaat onder voorwaarden Diverse fracties opperen het mandaat verder te specificeren en niet voor alle uitgaven te laten gelden. Uit de verantwoording van het college blijkt dat sommige uitgaven regulier zijn en/of onder de grens van €50.000 liggen. Ook zijn er uitgaven die toezien op compensatie van derving eigen inkomsten. Hiervoor zou volgens sommige fracties geen aanvullend mandaat nodig zijn. Relatief weinig bedragen worden als urgent gezien, zodat deze besluitvorming door de raad kan plaatsvinden. Fractie VVD oppert een splitsing tussen gelden vanuit het Rijk (met het mandaat dit meteen benutten voor de doelstellingen of voorfinanciering) en de eigen middelen (via raadsvoorstellen voorleggen aan de raad), indien de uitgaven boven de €50.000 liggen. O.a. fracties Tonnaer en Hoorn Lokaal roepen het college op met politieke sensitiviteit keuzes te maken welke uitgaven, ongeacht hoogte van het bedrag, aan de raad ter besluitvorming worden voorgelegd.

Warenhuis Hoorn, coronamanager en kunst- en cultuurmanager worden als voorbeeld genoemd. Fractie Tonnaer kondigt een amendement aan. Fractie CDAHoorn pleit voor een meer integrale afweging van uitgaven en fractie PvdA vraagt of sommige groepen bij voorbaat uitgesloten zijn. Reactie wethouder Wethouder Van der Ven geeft aan dat vanuit de raad kaders zijn meegegeven waaraan uitgaven moesten voldoen, zoals bijvoorbeeld het bestrijden van eenzaamheid en anticiperen om te voorkomen dat instellingen, organisaties of individuen in de problemen zouden komen. Dit zijn meer dan alleen urgente zaken. Ook groepen zijn omschreven in de kaders. Wethouder Van der Ven heeft in juli 2020 de interne richtlijnen aangescherpt, mede om (de schijn van) willekeur of belangenverstrengeling te voorkomen. Een samenvatting van de richtlijnen staat in het raadsvoorstel. Deze richtlijnen kunnen bijgesteld worden, indien dit via een amendement vanuit de raad wordt aangegeven. De uitgaven vanuit het coronafonds zijn divers, waarbij wethouder Van der Ven aangeeft dat ook kleine bedragen heel urgent kunnen zijn. Uitgaven vanuit het coronafonds kan wethouder Van der Ven niet uit reguliere de budgetten betalen, omdat deze niet in de begroting staan opgenomen. Het mandaat uitgaven te doen tot €50.000 is op het egalisatiefonds niet van toepassing.

Voor uitgaven uit dit fonds is een apart besluit van de raad nodig, vandaar ook het mandaatverzoek. De verantwoording achteraf beslaat dan ook alle uitgaven. Bij de najaarsbijstelling heeft wethouder Van der Ven verantwoording afgelegd over de uitgaven tot aan december 2020. Tussen wethouder Van der Ven en sommige fracties ontstaat onduidelijkheid over het bestaande mandaat uitgaven te doen onder de €50.000 en het mandaat m.b.t. het egalisatiefonds en de verantwoording daarover achteraf. De voorzitter roept de fracties op de technische vragen hieromtrent voorafgaand aan de raadsvergadering ter beantwoording aan te leveren bij de wethouder. 1/2

Tussentijdse evaluatie en verantwoording De uitgaven vanuit het coronabudget zijn gebaseerd op vertrouwen, nu het college handelt met het budgetrecht van de raad en daarover achteraf verantwoording aflegt. De commissie hecht waarde aan de controlerende taak van de raad. De meerderheid van de fracties gaat akkoord een verlenging van het mandaat onder voorwaarde van een tussentijdse evaluatie, bijvoorbeeld bij de kadernota. Fractie GroenLinks en daarna fractie Tonnaer kondigen een amendement aan om deze tussentijdse evaluatie te formaliseren. Fractie PvdA vraagt daarnaast of de uitgaven 2021 dit bestuursjaar verantwoord worden en fractie EénHoorn vraagt naar de verantwoording vanaf 1 januari tot heden nu er geen mandaat is. Reactie wethouder Wethouder Van der Ven steunt de tussentijdse evaluatie en verwijst daarbij naar beslispunt 4 in het raadsvoorstel. De verantwoording over heel 2021 zal dit college afleggen in het eerste kwartaal 2022. Motie: doorlooptijd 8 weken Het college geeft o.a. als reden het mandaat te willen verlengen de doorlooptijd van een raadsvoorstel van 8 weken. Dit is te lang bij urgente aanvragen, waarbij de commissie stelt dat de raad in staat is snel te kunnen besluiten bij urgente verzoeken.

Fractie D66 vraagt met steun van fractie EénHoorn wat in dit licht de reden is dat op de aangenomen motie van 8 december 2020 na ruim 8 weken nog steeds geen actie is ondernomen. De uitvoering van deze motie (het treffen van een regeling voor ondernemers, stichtingen en verenigingen die onevenredig hard zijn getroffen door corona) is urgent en de raad heeft hier al een besluit over genomen. In het verlengde van deze motie verzoekt fractie Hoorn Lokaal de precariobelasting op nul te zetten. Reactie wethouder Wethouder Van der Ven geeft aan dat de indeling van de huidige procedures met zich meebrengt dat een raadsvoorstel na 6 tot 8 weken tot een besluit leidt. Sommige verzoeken waaronder ook cofinanciering met de provincie, vereisen een reactietermijn van 2 weken. Ook ondernemers kloppen vaak pas aan als het water al boven de lippen staat. Snel handelen is dan vereist. De motie van o.a. fractie D66 zet wethouder Van der Ven in een voorstel. Met betrekking tot de heffingen geeft de wethouder aan dat deze niet generiek kwijtgescholden kunnen worden, daarvoor zijn individuele aanvragen en afwegingen nodig. Voor de precariobelasting zal het college een voorstel voorbereiden hoe deze gecompenseerd kan worden. Kunst en cultuur Fracties GroenLinks en D66 wijzen erop dat er geld vanuit het Rijk is gekomen voor Kunst en Cultuur en vragen of dit geld ook daarvoor gereserveerd is.

Fractie Christen Unie vraagt daarbij aandacht voor de kleine organisaties in de wijken en fractie Hoorn Lokaal voor de (kleine) evenementen. Reactie wethouder Wethouder Van der Ven zegt toe dat de gelden vanuit het Rijk gereserveerd zijn voor kunst en cultuur. Jeugd en sport Fractie GroenLinks wijst erop dat de jeugd weinig aanspraak heeft gemaakt op de coronagelden en vraagt hier aandacht voor. Fractie Sociaal Hoorn vraagt aandacht voor de sport om weer (kleine) activiteiten op te starten. Reactie wethouder Wethouder Van der Ven meldt dat er gelden vanuit Rijk zijn om in te zetten jeugd en er zijn al een aantal initiatieven gekomen vanuit o.a. stichting Netwerk, jongerenwerkers en de leerling raden vanuit alle VOscholen. Sport wordt rechtstreeks via het ministerie VWS gefinancierd.

Toezeggingen Wethouder Van der Ven zegt toe dat de ontvangen gelden vanuit het Rijk voor Kunst en Cultuur gereserveerd zijn voor Kunst en Cultuur.

Alex van der Kleij, voorzitter

Judith van Kwawegen, commissiegriffier

2/2