Bijlage 2C Toelichting beeldkwaliteit graffiti

Bijlage 2C toelichting beeldkwaliteit graffiti CROW, het Nederlandse kennisplatform voor infrastructuur, verkeer, vervoer en openbare ruimte, beschrijft verschillende beeldkwaliteitsniveaus voor graffiti binnen hun richtlijnen voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. De beeldkwaliteiten voor graffiti zijn doorgaans ingedeeld in niveaus die de mate van acceptatie en de frequentie van verwijdering aangeven: 1. Hoog niveau (exclusief): Graffiti wordt vrijwel direct na constatering verwijderd. Dit niveau wordt vaak gehanteerd in representatieve gebieden, zoals stadscentra of toeristische locaties, waar het belangrijk is om een schone en nette uitstraling te behouden. 2. Middelhoog niveau (basis plus): Graffiti wordt binnen een korte termijn, bijvoorbeeld enkele dagen tot een week, verwijderd. Dit niveau kan worden toegepast in woonwijken of andere gebieden waar netheid belangrijk is, maar waar directe verwijdering niet altijd noodzakelijk is. 3. Basisniveau (basis): Graffiti wordt binnen een redelijke termijn, zoals enkele weken, verwijderd. Dit niveau is geschikt voor gebieden waar een zekere mate van graffiti acceptabel is, zoals industrieterreinen of minder prominente delen van de stad. 4. Laag niveau (basis min): Graffiti wordt alleen verwijderd als het aanstootgevend of beledigend is. Anders blijft het bestaan totdat het reguliere onderhoud plaatsvindt.

Dit niveau is vaak van toepassing op minder belangrijke of afgelegen gebieden. 5. Geen onderhoud (sober): Graffiti wordt niet verwijderd, behalve als het wettelijk verplicht is of, indien mogelijk, op verzoek van bewoners of ondernemers. Dit kan gelden voor bepaalde industriële zones of weinig bezochte locaties. Huidige situatie: In het beleidsplan 'Kwaliteitsgestuurd beheren' voor groen en reiniging van de gemeente Hoorn is door de raad het Beeldkwaliteitsniveau ‘Basis’ (B) vastgesteld. Voor de onderdelen groen en reiniging is hiermee het beoogde onderhoudsniveau voor de openbare ruimte bepaald. De huidige aanpak van graffiti voldoet niet aan het afgesproken onderhoudsniveau met de raad. Dit komt niet verder dan beeldkwaliteitsniveau ‘Laag’ (C) of ‘Zeer laag’(D) wat overeen komt met ‘basis min’. Dit betekent dan ook dat de gemeente op dit moment niet dezelfde kwaliteitsstandaard hanteert voor het verwijderen van graffiti ten opzichte van het overige beheer en onderhoud in de openbare ruimte. Het beheer is reactief georganiseerd, waarmee een laag kwaliteitsniveau wordt bereikt. Uit de recente inventarisatie blijkt dat er relatief veel overlastgraffiti is in Hoorn. De afgelopen jaren is dat in veel wijken toegenomen, mede door enkele zeer actieve vandalen.

Hoewel er geen gedetailleerd beeld is van de uitgaven (omdat dit vaak meegenomen wordt in andere acties voor beheer in de openbare ruimte), is de verwachting dat de kosten ook zijn gestegen. In 2023 is circa € 63.000,- uitgegeven aan het verwijderen van graffiti op gemeentelijke eigendommen. Er zijn verschillende argumenten waarom het verwijderen van aanstootgevende graffiti wenselijk is:  Verhoogde stedelijke aantrekkelijkheid: Het direct verwijderen van aanstootgevende graffiti zorgt voor een aantrekkelijkere stedelijke omgeving. Dit kan het algemene imago van de stad verbeteren en de aantrekkingskracht vergroten, zowel voor inwoners, ondernemers als voor toeristen.  Veiligheidsverbeteringen: Graffiti kan bijdragen aan een gevoel van onveiligheid, vooral als het ongewenste boodschappen of symbolen bevat. Een directe aanpak voor het direct verwijderen van aanstootgevende graffiti helpt bij het verminderen van deze onveiligheidsgevoelens en draagt bij aan een veiligere omgeving.  Betrokkenheid van de gemeenschap: Een georganiseerde aanpak biedt mogelijkheden voor betrokkenheid van de gemeenschap. Dit kan burgers aanmoedigen om actief deel te nemen aan het behoud van een schone omgeving en bij te dragen aan het verminderen van graffiti.

 Duidelijke richtlijnen: Het verwijderen van aanstootgevende graffiti bevat duidelijke richtlijnen en procedures, waardoor zowel de gemeente als de burgers weten wat ze kunnen verwachten.