Bijlage 2 - Bestuursovereenkomst COA en Gemeente Hoorn

Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie in Hoorn Versie oktober 2024

Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie

Partijen a. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers, gevestigd aan de Rijnstraat 8 te Den Haag, hierbij vertegenwoordigd door de bestuursvoorzitter van het COA, de heer dr. mr. M. Schoenmaker, hierna te noemen: ‘COA’ b. De gemeente Hoorn, gevestigd aan Nieuwe Steen 1, hierbij vertegenwoordigd door de burgemeester, de heer J. Nieuwenburg, hierna te noemen: ‘het gemeentebestuur’

Overwegende: • dat COA tot kerntaak heeft de opvang en begeleiding van vreemdelingen; • dat het gemeentebestuur bereid is mee te werken aan de opvang van vreemdelingen in een tijdelijke opvanglocatie in het kader van noodopvang binnen de gemeente Hoorn op de locatie Johannes Poststraat 71 voor de duur van in beginsel 1 jaar. • dat de gemeente doende is een permanente opvanglocatie te realiseren in samenwerking met buurgemeenten en dat als op het moment dat de in de voorgaande passage bedoelde periode van 1 jaar is verstreken terwijl de permanente locatie nog niet gereed is, de gemeente kan besluiten de duur van de opvang te verlengen voor een periode van maximaal 6 maanden; • dat het pand naar aanleiding van het verzoek van COA versneld beschikbaar is gesteld; • dat de gemeente per 1 juli 2024 huur verschuldigd is aan de verhuurder van het pand en dat het COA het door de gemeente vanaf die datum verschuldigde huur aan de gemeente vergoedt; • dat het gemeentebestuur bereid is mee te werken aan opvang van maximaal 50 vreemdelingen in een tijdelijke opvanglocatie binnen de gemeente Hoorn, in dit geval bekend bij de gemeente als Johannes Poststraat 71; • dat COA verantwoordelijk is voor de begeleiding, exploitatie, beheer en veiligheid van het crisisnoodopvangcentrum met een capaciteit van maximaal 50 vreemdelingen; • dat COA en het gemeentebestuur een optimaal functioneren van de

opvanglocatie in de plaatselijke gemeenschap en in relatie tot de betrokken diensten en instellingen willen bewerkstelligen door het maken van afspraken en het treffen van de nodige voorzieningen; 2 / 15

• dat de bestuursovereenkomst onverlet laat dat COA voor het gebruik van de opvanglocatie over de benodigde vergunningen moet beschikken; • COA verantwoordelijk is voor het verkrijgen van de benodigde vergunningen, ontheffingen en toestemmingen van overheidswege; • dat het gemeentebestuur zich binnen haar publiekrechtelijke verantwoordelijkheden inspant voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening maar geen toezeggingen kan doen met betrekking tot de daadwerkelijke verkrijging en/of verlening; • dat COA een huurovereenkomst sluit met de gemeente Hoorn voor de huur van de opvanglocatie Johannes Poststraat 71 te Hoorn en dat de huurovereenkomst onlosmakelijk verbonden is met onderhavige bestuursovereenkomst en opzegging c.q. ontbinding c.q. andersoortige beëindiging van deze bestuursovereenkomst heeft gelijktijdige beëindiging van de huurovereenkomst tot gevolg; • dat de huurovereenkomst tussen COA en de gemeente alsook de uit de onderhavige bestuursovereenkomst voorvloeiende verplichtingen van de gemeente worden aangegaan onder de opschortende voorwaarde dat de gemeente overeenstemming bereikt met de verhuurder van het pand Bukom Trading B.V.; • dat het Faciliteitenbesluit Opvangcentra, d.d. 29 juli 1994 (Stb. 636) en de aanvullingen van 8 juni 1998 (Stb. 347) en 25 januari 2001 (Stb.

60) van toepassing zijn, alsmede eventuele toekomstige wijzigingen en aanvullingen; • dat de directe verantwoordelijkheid voor het nemen van de noodzakelijke maatregelen op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid, behalve bij de gemeente en COA, bij meerdere partijen ligt; • dat het uitgangspunt is dat de randvoorwaarden voor de te nemen maatregelen in verband met de opvang van vreemdelingen op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare Orde en veiligheid voldoende in bestaande wet- en regelgeving zijn vastgelegd. • dat de afspraken in deze overeenkomst geen precedent scheppen voor eventuele andere afspraken tussen de gemeente en het COA

3 / 15

Komen het volgende overeen: Artikel 1 – Definities In deze overeenkomst wordt verstaan onder: a) Vreemdeling: de persoon die in de opvanglocatie van het COA wordt

b)

c)

d) e)

opgevangen, zoals bedoeld in artikel 3 van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers. Het betreft hier zowel asielzoekers, als bewoners die een verblijfsvergunning hebben maar nog geen reguliere huisvesting in een gemeente hebben; Capaciteitsplaatsen: plaatsen in een opvanglocatie beschikbaar voor de opvang van vreemdelingen, zoals bedoeld in artikel 1.b van het Faciliteitenbesluit; Opvanglocatie: een opvangvoorziening waarin door of onder verantwoordelijkheid van het COA opvang wordt geboden aan vreemdelingen. Hieronder vallen een Opvangcentrum of een Noodopvang; Datum van ingebruikname: de datum waarop de eerste vreemdeling gebruik maakt van de opvanglocatie; Faciliteitenbesluit: het Faciliteitenbesluit Opvangcentra d.d. 29 juli 1994 (Stb. 636).

Artikel 2 - Opvanglocatie 1. Het gemeentebestuur stemt in met het tijdelijk gebruik van de opvanglocatie aan de Johannes Poststraat 71, te Hoorn door COA met inachtneming van hetgeen in artikel 5 is opgenomen; 2. COA gebruikt de opvanglocatie onder eigen verantwoordelijkheid als een noodopvang ten behoeve van de opvang van vreemdelingen. 3. COA zal zelfstandig overeenstemming dienen te bereiken met de gemeente Hoorn voor de huur van de opvanglocatie aan de Johannes Poststraat 71 te Hoorn. 4. De artikelen 2.1 en 2.2. zijn van toepassing met inachtneming van hetgeen in artikel 5 is opgenomen.

Artikel 3 – Aantal vreemdelingen en capaciteitsplaatsen 1. In de opvanglocatie worden maximaal 50 vreemdelingen tijdelijk opgevangen. 2. In de opvanglocatie worden maximaal 55 capaciteitsplaatsen (bedden) gerealiseerd. 3. Indien COA meer vreemdelingen wil plaatsen dan 50, vraagt zij te allen tijde eerst toestemming aan de gemeente. Indien dit wordt geweigerd en het COA plaatst toch meer dan 50 vluchtelingen, is dit een ontbindingsgrond en een 4 / 15

grond voor opzegging waarbij in voorkomend geval de opzegtermijn wordt verkort tot 1 maand. Daarbij onderkennen partijen het belang dat het aantal niet wordt overschreden in het kader van het creëren van draagvlak voor de grotere opvanglocatie. 4. COA spant zich in voor een evenwichtige samenstelling van de vreemdelingen voor wat betreft herkomst, geslacht, leeftijd en gezinssituatie. Instroom is daarbij bepalend. Op de locatie aan de Johannes Poststraat 71 worden in ieder geval geen alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers) geplaatst. 5. Op verzoek van het gemeentebestuur verstrekt COA binnen een week het gemeentebestuur informatie over het aantal en over de in het vorige lid bedoelde samenstelling van de vreemdelingen dat in de gevraagde periode in de opvanglocatie verblijft. Artikel 4 - Duur van de overeenkomst 1. De bestuursovereenkomst vangt aan op 1 augustus 2024. De overeenkomst wordt aangegaan voor een jaar maar de periode van een jaar gaat pas in nadat de locatie Johannes Poststraat 71 in gebruik is genomen. De start van de datum van ingebruikname wordt schriftelijk door de gemeente bevestigd. 2. Indien dit noodzakelijk is voor de oplevering van de permanente cq.

semi permanente opvanglocatie kan de gemeente naar eigen inzicht en zonder dat zij daartoe kan worden gehouden op verzoek van COA besluiten de termijn van een jaar na ingebruikname met maximaal 6 maanden te verlengen of zoveel korter als dat nodig is waarbij de oplevering van de permanente cq. semi permanente opvanglocatie het uitgangspunt is. a. Deze verlenging van maximaal 6 maanden wordt schriftelijk bevestigd. b. Indien gebruik is gemaakt van de verlengingsmogelijkheid genoemd onder lid 2 sub a komt de overeenkomst na de verlenging van 6 maanden van rechtswege te vervallen. c. Alleen in zeer uitzonderlijke gevallen kan de gemeente besluiten om op verzoek van COA de periode van 6 maanden schriftelijk te verlengen met dien verstande dat de totale looptijd in geen geval langer mag zijn dan 24 maanden na ingebruikname en dat na gebruikmaking van de uitzonderlijke verlengingsmogelijkheid de overeenkomst van rechtswege komt te vervallen. De uitzonderlijke verlengingsmogelijkheid moet altijd samenhangen met de te realiseren en op te leveren permanente cq. semipermanente vestiging. d. Indien de permanente cq.

semi- permanente vestiging vanwege wetswijzigingen dan wel andere wijzigingen niet meer wordt gerealiseerd en/of opgeleverd eindigt onderhavige bestuursovereenkomst van rechtswege een jaar na ingebruikname van de locatie Johannes Poststraat 71 en is verlenging van de overeenkomst geen mogelijkheid. 5 / 15

3. De overeenkomst kan in ieder geval door het gemeentebestuur in de volgende gevallen tussentijds worden opgezegd: a. Indien COA zich herhaaldelijk en na een verzoek tot herstel niet houdt aan de afspraken uit deze overeenkomst of inspanningen naar oordeel van het gemeentebestuur onvoldoende opleveren. b. Indien COA zich herhaaldelijk en na een verzoek tot herstel niet houdt aan de werkafspraken die schriftelijk zijn vastgelegd. c. Het gemeentebestuur dient in geval van een tussentijdse opzegging een opzegtermijn van tenminste zes maanden in acht te nemen. De opzegtermijn bedraagt slechts 1 maand ingeval sprake is van schending van de bepalingen van artikel 3 en artikel 5 van onderhavige overeenkomst. De opzegging dient schriftelijk bij aangetekende brief te worden gedaan. 4. Partijen kunnen deze overeenkomst schriftelijk per aangetekende brief opzeggen, met inachtneming van een opzegtermijn van zes maanden. De opzegtermijn voor de gemeente bedraagt slechts 1 maand ingeval sprake is van schending van de bepalingen van artikel 3 en artikel 5 van onderhavige overeenkomst. 5. In geval van tussentijdse opzegging door de gemeente zullen er vanaf het moment van de formele opzegging door de gemeente geen nieuwe vreemdelingen meer instromen en zal de opvanglocatie na uiterlijk 6 maanden zijn gesloten. Artikel 5 Veiligheid 1.

COA zorgt dat er op de locatie Johannes Poststraat 71 de eerste 3 maanden steeds 24-uur per dag, 7 dagen per week beveiliging aanwezig is, passend bij de hoeveelheid opgevangen vreemdelingen. 2.

3. 4.

5.

Indien sprake is van schending van hetgeen benoemd in lid 1 van dit artikel, is sprake van grond tot ontbinding alsook een grond voor opzegging waarbij in voorkomend geval de opzegtermijn wordt verkort tot 1 maand. Na 3 maanden evalueren partijen of voortzetting van hetgeen bepaald in lid 1 van dit artikel noodzakelijk is of dat het kan worden aangepast en afgeschaald. In de situatie dat zich ongeregeldheden voordoen op het terrein van de openbare orde en veiligheid op of rondom de opvanglocatie die direct verband houdt met de opvanglocatie dan hebben de locatiemanager van het COA en de gemeente binnen 24 uur contact en worden er binnen 48 uur maatregelen genomen indien nodig. Het gemeentebestuur kan bij buitensporige en/of ernstige incidenten op het gebied van openbare orde en veiligheid het COA hier schriftelijk op aanspreken en verzoeken binnen een in onderling overleg te bepalen redelijke termijn van maximaal 2 weken en in samenspraak met betrokken partners, zoals de politie voor een passend plan te zorgen waarin de ongeregeldheden worden aangepakt of voorkomen.

6 / 15

6.

Voor de uitvoering van het plan van het COA en de betrokken partners komen het COA en de gemeente een in onderling overleg te bepalen redelijke termijn overeen.

Indien er een situatie is die leidt tot dusdanige ongeregeldheden op het terrein van de openbare orde en veiligheid (een en ander ter beoordeling van de burgemeester) die verband houden met de aanwezige opvanglocatie, is het naast artikel 5 lid 4 en 5, ook altijd mogelijk dat de burgemeester op zeer korte termijn in overleg treedt met het COA om te bezien of een oplossing kan worden bereikt. 8. In de situatie dat, ondanks de uit het plan getroffen maatregelen en de verstreken uitvoeringstermijn zoals genoemd in onderhavig artikel, dan wel indien sprake is van dusdanige ongeregeldheden en verstoring van de openbare orde dat het volgens de burgemeester niet langer houdbaar is en de veiligheid van bewoners en/of omwonenden in het geding is en/of de openbare orde in bredere zin en het COA niet bij machte is de ongeregeldheden te voorkomen kan de gemeente deze overeenkomst met een schriftelijke opzegging tussentijds beëindigen. 9. Alvorens tot opzegging over te gaan zal de gemeente zich rekenschap geven van de publieke belangen die het COA met de uitoefening van haar wettelijke opvangtaak heeft te dienen. 10. In geval van tussentijdse opzegging zullen er vanaf het moment van de formele opzegging door de gemeente geen nieuwe asielzoekers meer instromen.. 11.

Indien dit nodig is voor de openbare orde en veiligheid kan worden afgesproken dat het aantal geplaatste vreemdelingen naar beneden wordt bijgesteld cq. dat 7.

er een andere samenstelling van de vreemdelingen plaats moet vinden. 12. De burgemeester is wettelijk verantwoordelijk voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid. 13. Er is voortdurend overleg tussen de gemeente en COA. Indien blijkt dat er meer dan 5 uur per week aan inzet van toezichthouders/handhavers van de gemeente wordt gevraagd door toedoen van de vreemdelingen, zal het COA die meerkosten dragen. Artikel 6 Vergunningen 1. Voor de realisatie van de noodopvang dienen de benodigde vergunningen te worden aangevraagd door COA, bij de daarvoor bevoegde gezagen. Het aangaan van deze bestuursovereenkomst betekent niet dat de benodigde vergunningen zullen worden verkregen. De vergunningverlening volgt haar eigen bestuursrechtelijke procedure. 2. De Gemeente spant zich binnen haar publiekrechtelijke verantwoordelijkheden in voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening. Daarbij is gemeente ook afhankelijk van medewerking van derden. 7 / 15

3. De gemeente kan in haar verleende vergunningen voorwaarden stellen. 4. COA vraagt voor eigen rekening en risico de benodigde vergunningen aan en – als de vergunningen niet worden verleend of vanwege bezwaren moeten worden ingetrokken/worden vernietigd – kan de Gemeente/Gemeentebestuur niet aansprakelijk gehouden worden voor eventuele schade. Artikel 7 - Uitkeringen Faciliteitenbesluit 1. De aanspraak op verstrekking van de uitkering als bedoeld in artikel 5 van het Faciliteitenbesluit vangt aan op de datum van ingebruikname. 2. Worden er door de gemeente in verband met de vestiging extra kosten gemaakt die het via het Faciliteitenbesluit opvangcentra toegekende bedrag overschrijden, dan kan het COA, met inachtneming van artikel 8 van het Faciliteitenbesluit, en onder goedkeuring van de Minister van Veiligheid en Justitie op verzoek van de gemeente een hogere uitkering verstrekken. Uitgangspunt is dat de gemeente in redelijkheid gecompenseerd wordt door het COA voor de gemaakte voorbereidingskosten om de realisatie en beheer van de opvanglocatie te faciliteren. Artikel 8 - Aanvullende werkafspraken In aanvulling op de bijlagen A en B kunnen het gemeentebestuur en COA, rekening houdend met elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden, nadere werkafspraken maken. Deze worden vastgelegd in een separaat document ‘Aanvullende Werkafspraken’.

Het betreft hier eventuele aanvullingen en uitwerkingen op de in de toelichting Bestuursovereenkomst genoemde informatie. Dit kunnen afspraken zijn op het terrein van de organisatie van en diensten op de opvanglocatie. De afspraken in de bijlagen vormen een onverbrekelijk deel met de afspraken in de overeenkomst, als zijnde een artikel in de overeenkomst. Artikel 9 - Overige bepalingen 1. Bijlagen A (Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie) en B (Toelichting Bestuursovereenkomst) behoren bij en geven een nadere toelichting en/of uitwerking van deze bestuursovereenkomst. 2. Indien de bestaande wet- en regelgeving op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt op dat onderdeel ontstaat, dan zullen COA en het gemeentebestuur zich gezamenlijk inspannen dit knelpunt aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. 3. In geval van een wijziging van wet- of regelgeving die gevolgen heeft voor deze overeenkomst, treden partijen met elkaar in overleg over hoe deze gevolgen het beste kunnen worden opgevangen. 8 / 15

4. Wijzigingen van deze overeenkomst zullen, na overeenstemming hierover tussen partijen, schriftelijk worden vastgelegd en als addendum aan deze overeenkomst worden gehecht. 5. In situaties waarin deze overeenkomst niet voorziet of in geval van geschillen, de uitleg en/of de uitvoering ervan, zullen partijen een maximale inspanning verrichten om deze geschillen in onderling overleg op te lossen. 6. Naast dat partijen een bestuursovereenkomst zijn aangegaan is COA ook huurder van het pand aan de Johannes Poststraat en de gemeente verhuurder. In dit kader kan de gemeente ook in de rol van verhuurder optreden richting COA waarbij in voorkomend geval de bepalingen van de huurovereenkomst leidend zijn. 7. De overeenkomst kan door het gemeentebestuur in ieder geval in de volgende gevallen tussentijds worden opgezegd: a.

b. c.

Indien COA zich herhaaldelijk en na een verzoek tot herstel niet houdt aan de afspraken uit deze en/of de huurovereenkomst, of de inspanningen onvoldoende resultaat opleveren; Indien het COA zich herhaaldelijk en na een verzoek tot herstel niet houdt aan de werkafspraken in bijlage C. Indien de hoofdovereenkomst tussen de gemeente Hoorn en Bukom Trading BV wordt opgezegd.

Artikel 10 - Toepasselijk recht, uitleg, geschillenregeling 1. Op deze overeenkomst is Nederlands recht van toepassing. 2. Indien partijen een geschil hebben zal deze worden voorgelegd aan de bevoegde rechter in het arrondissement Noord-Holland locatie Haarlem. 3. Het bepaalde in dit artikel laat onverlet de bevoegdheid van elk van partijen om ingeval onverwijlde spoed een voorlopige voorziening vergt, het betreffende geschil in kort geding aan de voorzieningenrechter voor te leggen. Artikel 11 - voorwaarden 1. Deze bestuursovereenkomst wordt uitdrukkelijk aangegaan onder de opschortende voorwaarde dat: a. de gemeenteraad van de gemeente Hoorn deze bestuursovereenkomst en alle daarin opgenomen condities heeft goedgekeurd en deze bestuursovereenkomst door de burgemeester van Hoorn is ondertekend inclusief de daarbij behorende huurovereenkomst (en het college heeft besloten tot het aangaan van de huurovereenkomst); en b. het bestuur van COA deze bestuursovereenkomst en alle daarin opgenomen condities heeft goedgekeurd en deze bestuursovereenkomst door de bevoegde vertegenwoordiger van COA is ondertekend. De financiële consequenties vormen onderdeel van genoemde condities, evenals de benodigde goedkeuring van het ministerie van Justitie en Veiligheid ingeval het totaal van de verplichtingen groter is dan € 10 miljoen. 9 / 15

c.

De gemeente de huurovereenkomst met Bukom Trading B.V. heeft ondertekend. 2. Deze bestuursovereenkomst wordt aangegaan onder de ontbindende voorwaarde van beëindiging van de huurovereenkomst tussen Bukom Trading B.V. en de gemeente.

Aldus overeengekomen, in tweevoud opgemaakt en ondertekend. Hoorn

Den Haag

.. november 2024

7 november 2024

Gemeente Hoorn

Centraal Orgaan opvang asielzoekers

De heer J. Nieuwenburg

De heer dr. mr. M. Schoenmaker

Burgemeester

Bestuursvoorzitter

BIJLAGEN: Bijlage A: Voorbeeld: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie; Bijlage B: Toelichting Bestuursovereenkomst.

10 / 15

Bijlage A

Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie (wordt door het COA verzonden zodra de opvanglocatie voor bewoning in gebruik is genomen)

College van burgemeester en wethouders van de gemeente [ naam ] Ten aanzien van de Burgemeester, [ naam ] Postbus [ Postbus Nummer ] Postcode

[ datum ] [ kenmerk ] Onderwerp: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie [ plaats opvanglocatie ]

Geacht College, Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het college bedanken voor alle gezamenlijke inspanningen om te komen tot het realiseren van een opvanglocatie in [naam gemeente]. Samen met u geven we invulling aan een maatschappelijk vraagstuk; het bieden van opvang en begeleiding aan asielzoekers in Nederland. Met deze verklaring willen wij u informeren dat de opvanglocatie [plaats opvanglocatie] op [datum en jaar] voor de tijdelijke opvang en begeleiding van maximaal 50 asielzoekers in gebruik wordt genomen. Dit is overeenkomstig artikel 4 van de bestuursovereenkomst. Wij vertrouwen op een goede samenwerking met uw gemeente, met omwonenden en andere betrokken organisaties. Mocht u vragen hebben over de verklaring of over de opvanglocatie dan kunt u contact opnemen met [naam regiomanager / locatiemanager en e-mailadres]. Met vriendelijke groet, Den Haag, Centraal Orgaan opvang asielzoekers

Birgitte de Maar Manager Vastgoed en Facilitair 11 / 15

Bijlage B

Toelichting Bestuursovereenkomst

I - Doel Bestuursovereenkomst Inleiding Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zorgt er voor – op grond van de Wet COA - dat vreemdelingen in een kwetsbare positie in een veilige en leefbare omgeving professioneel worden opgevangen en begeleid in een opvanglocatie. Het COA opent pas een opvanglocatie nadat de gemeente daarmee heeft ingestemd. In de bestuursovereenkomst staan afspraken tussen de gemeente en het COA over de vestiging en ingebruikname van een opvanglocatie. Het COA dient over de benodigde vergunningen te beschikken voordat een opvanglocatie in gebruik wordt genomen. De gemeente is door het ondertekenen van de bestuursovereenkomst niet gebonden deze vergunningen te verlenen, maar partijen komen overeen dat de gemeente zich zal inspannen voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening. Het doel van de bestuursovereenkomst is: 1.1 Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie in de gemeente. 1.2 Inzichtelijk maken van elkaars wettelijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid, in relatie tot de opvanglocatie.

1.1

Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie

In de bestuursovereenkomst zijn afspraken opgenomen die nodig zijn voor het in gebruik nemen van de opvanglocatie. Daarbij valt te denken aan afspraken over welke locatie, of het een Opvangcentrum of Noodopvang betreft, het aantal bewoners, duur en welke wettelijke financiële uitkeringen beschikbaar worden gesteld (Faciliteitenbesluit). Meer informatie over de praktische en financiële aspecten die de komst van een opvanglocatie met zich mee brengen, zoals communicatie, veiligheid, leefbaarheid, terugkeer en vertrek, bedrijfsvoering van het COA en ook over de uitkeringen en berekensystematiek van het Faciliteitenbesluit staan op de website van het COA https://www.coa.nl/nl/een-azc-de-gemeente De gemeente heeft met het document ‘Aanvullende Werkafspraken’ de mogelijkheid om met het COA aanvullende werkafspraken te maken. Het betreft eventuele aanvullingen 12 / 15

en uitwerkingen op de in deze overeenkomst genoemde informatie. Dit gebeurt onder erkenning van elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden. Aantal vreemdelingen en capaciteitsplaatsen Voor het COA is het van belang om de bezetting in een opvanglocatie optimaal te kunnen gebruiken. Daarom worden in de Bestuursovereenkomst zowel het aantal vreemdelingen als het aantal capaciteitsplaatsen benoemd. Om het maximum aantal vreemdelingen te kunnen onderbrengen in de opvanglocatie, is het noodzakelijk om meer capaciteitsplaatsen beschikbaar te hebben. Zo kan het voorkomen dat een gezin bestaande uit vier personen in een wooneenheid met capaciteit voor vijf personen wordt geplaatst. De vijfde capaciteitsplaats blijft daardoor vacant. Daarom zijn meer capaciteitsplaatsen nodig dan het maximum aantal op te vangen vreemdelingen. Niet elke capaciteitsplaats zal in de praktijk bezet worden. Voor het COA is de instroom leidend bij het plaatsen van vreemdelingen in opvanglocaties. Het COA maakt geen onderscheid naar nationaliteit, leeftijd, religie, seksuele geaardheid, achtergrond, etc. Faciliteitenbesluit Indien in een gemeente een opvangcentrum is gevestigd heeft de gemeente recht op uitkeringen volgens het Faciliteitenbesluit.

Aan de gemeente wordt jaarlijks door het COA een uitkering verstrekt op basis van het aantal door asielzoekers permanent te bezetten capaciteitsplaatsen verminderd met het aantal op 1 januari van het uitkeringsjaar in de basisregistratie personen ingeschreven bewoners van het opvangcentrum. Het Faciliteitenbesluit maakt voor de bekostiging onderscheid tussen artikel 3 en 4 (Opvangcentrum) en artikel 5 (Noodopvang). Onder Opvangcentrum vallen verschillende typen locaties1 zoals azc (asielzoekerscentrum), col (Centrale Ontvangstlocatie), pol (Procesopvanglocatie), HTL (Handhaving en Toezichtlocatie) en GL (Gezinslocatie). Onder Noodopvang vallen Noodopvang en Aanvullende Opvang (AVO). De soort opvanglocatie (Opvangcentrum of Noodopvang) wordt vastgelegd in artikel 2, tweede lid van de Bestuursovereenkomst.

13 / 15

1.2

Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid

Op bovengenoemde beleidsterreinen ligt de directe verantwoordelijkheid bij meerdere partijen. Dit is belangrijk om te constateren en te realiseren voor de komst van de opvanglocatie. Uitgangspunt is dat de voor de opvang van vreemdelingen benodigde voorzieningen en de te nemen maatregelen afdoende zijn geregeld in de bestaande wet- en regelgeving. Indien de regelgeving op een bepaald onderdeel niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt kan ontstaan, dan kunnen het COA en de gemeente zich gezamenlijk inspannen dit aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. Onderwijs In de Nederlandse leerplichtwet is opgenomen dat alle kinderen in de leerplichtige leeftijd naar school moeten. De gemeente is verantwoordelijk voor de huisvesting en inrichting van de onderwijsvoorzieningen en handhaving van de leerplicht. De leerplicht geldt dus ook voor kinderen in de opvanglocatie. Vanaf het moment dat deze kinderen staan ingeschreven in de BRP heeft de gemeente de wettelijke taak de leerplicht van deze kinderen te handhaven. Op grond van artikel 5a van het Faciliteitenbesluit kan de gemeente aanspraak maken op een uitkering verstrekt door het COA voor huisvesting van het basisonderwijs voor kinderen van de opvanglocatie. Meer informatie over het organiseren van onderwijs aan asielzoekerskinderen staat op https://www.coa.nl/nl/onderwijs-kinderen.

Gezondheidszorg Net als iedereen kunnen asielzoekers naar de huisarts, een verloskundige of het ziekenhuis. COA-medewerkers informeren asielzoekers over de Nederlandse gezondheidszorg en begeleiden minder zelfredzame bewoners bij hun gang naar de zorg. Op elk azc houdt een huisarts spreekuur. Met vragen over hun gezondheid kunnen de bewoners van een azc 24/7 bellen met een medisch contactcentrum. GGD Net als voor alle andere inwoners van Nederland is de GGD verantwoordelijk voor de publieke gezondheidszorg voor asielzoekers. Deze zorg omvat onder meer infectieziektepreventie en -bestrijding, gezondheidsvoorlichting en jeugdgezondheidszorg (JGZ). Ook voert de GGD bij aankomst in Nederland de verplichte controle op tuberculose uit, voor asielzoekers uit landen waar tbc veel voorkomt. Meer informatie over gezondheidszorg staat op https://www.coa.nl/nl/medische-zorgaan-asielzoekers en https://www.coa.nl/nl/vergoeding-van-medische-zorg

Jeugdhulp 14 / 15

Sinds 1 januari 2019 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de jeugdhulp aan kinderen die in een opvanglocatie wonen en aan alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv). Gemeenten krijgen hiervoor een vergoeding op basis van het aantal kinderen in de Opvanglocatie. Meer informatie over jeugdhulp staat op de website van de VNG https://vng.nl/rubrieken/onderwerpen/asielzoekerskinderen Openbare orde en veiligheid De burgemeester is op grond van de Gemeentewet verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid in de gemeente. De burgemeester en officier van justitie maken op grond van artikel 13 van de Politiewet in het driehoeksoverleg afspraken over de inzet van politie in de gemeente. Het handhaven van de veiligheid binnen de opvanglocatie valt onder de verantwoordelijkheid van het COA. Indien incidenten binnen de opvanglocaties gevolgen kunnen hebben voor de openbare orde wordt door het COA in eerste instantie de politie geïnformeerd en indien nodig de burgemeester. Om opvanglocaties veilig en leefbaar te houden, heeft het COA huisregels die asielzoekers in alle azc's moeten naleven. Laten zij hun medebewoners of COAmedewerkers niet in hun waarde of overtreden ze op een andere manier de huisregels? Dan treft het COA maatregelen. Strafbare feiten meldt het COA altijd bij de politie.

Samen met de partners uit de bestuursrecht- en strafrechtketen treft het COA maatregelen tegen overlastgevers. Uitgebreide informatie over veiligheid op een opvangcentrum staat op: https://www.coa.nl/nl/veiligheid-en-rond-azcs en https://www.coa.nl/nl/overlast-enmaatregelen.

15 / 15