Beantwoording aanvullende technische vragen voorstel financiële tegemoetkoming voor huishoudens met een inkomen van 120 tot 150% van de bijstandsnorm.

Aan: Onderwerp:

Griffie Hoorn Beantwoording aanvullende technische vragen: Voorstel financiële tegemoetkoming voor huishoudens met een inkomen van 120 tot 150% van de bijstandsnorm.

Geachte heer Droste, Beste Rob, Hieronder treft u de antwoorden op uw vervolgvragen. 1) Kunt u een nadere toelichting geven waarom een simpele staffel (120-140% 550 euro, 140160 tot meer tijd zorgt in de uitvoering? In welke mate erkent u de voordelen van een enkele staffel voor het verkleinen van de armoedeval? Antwoord: Hoe groter de inkomensdoelgroep hoe meer inwoners er voor in aanmerking komen. Ongeacht wat de inwoner ‘krijgt’ wanneer het inkomen binnen de grenzen valt blijft het net zoveel werk in de uitvoering om dit na te gaan. Dus: kan de inwoner €50 of €500 krijgen, het blijft evenveel werk in de uitvoering om na te gaan of het inkomen binnen de grenzen valt. Het verkleinen van de armoedeval is een mooie stap echter houd je altijd een armoedeval, ook bij het invoeren van een staffel. Daarnaast is het uitvoeren van een regeling met een staffel complexer in de uitvoering, omdat er meer dan één inkomenspercentage binnen één regeling moeten worden gehanteerd. Dit vergroot de kans op fouten en vergroot niet de duidelijkheid van de regeling voor inwoners (het is onder andere moeilijker te communiceren). Omdat onderliggend voorstel een groep inwoners betreft die normaliter niet in aanmerking komen voor inkomensondersteuning, vinden wij het van groter belang om die doelgroep een zo hoog mogelijk bedrag te verstrekken.

Zo houden wij het doen van de aanvraag zo aantrekkelijk mogelijk en blijven de kosten/baten m.b.t. de uitvoering in verhouding. Daarnaast blijft voor alle inwoners de optie voor het verstrekken van maatwerk. Dit kan ook ingezet worden in het geval van ‘armoedeval’. 2) Het antwoord op vraag 4 wekt de suggestie dat een bedrag van 275 euro niet lonend zou zijn, terwijl energieleveranciers twee maal 190 euro uitkeren. Hoe beoordeelt u welk bedrag wel of niet loont? Antwoord: Wij beoordelen de hoogte van het bedrag op basis van de ‘moeite’ die een inwoner moet doen. Bijvoorbeeld in relatie tot de hoeveelheid informatie die verstrekt moet worden, door een doelgroep die niet gewend is informatie aan de gemeente/overheid te verstrekken. Hoe hoger het bedrag, hoe meer mensen de voorziening aanvragen. Daarnaast zijn andere kaders van belang, zoals de hoogte van het beschikbare budget. Er is, naast dat het beide is vanwege de snel gestegen energiekosten, geen relatie tussen onderliggend voorstel en de bijdrage van het rijk aan grofweg alle Nederlanders van twee maal €190. 3) Zorgtoeslagen en huurtoeslagen worden ook uitgekeerd aan mensen met een inkomenspercentage boven 150 % van bijstandsniveau.

Wat zouden de negatieve gevolgen zijn van een grens van 160 procent, behalve dat het aantal mensen dat dan in aanmerking komt minder goed te schatten is? Antwoord: Naast het feit dat het minder goed in te schatten is neemt dit ook steeds groter wordende (financiële) risico’s met zich mee. Het is onder andere meer werk om de regeling uit te

voeren. Dat komt omdat meer mensen in aanmerking komen bij een inkomenspercentage boven de 150% (zie ook het antwoord op vraag 1). Wij schatten naar verhouding in dat met een verhoging van 150 naar 160% ca. 1.000 inwoners extra in aanmerking komen. Om (grote) vertraging van de afhandeling van aanvragen te voorkomen wordt aangeraden het budget voor de uitvoering per ca. 1.000 inwoners met ca. € 80.000 te verhogen. Dat aantal neemt namelijk naar onze overtuigingen naar verhouding sneller toe omdat meer mensen in Nederland een inkomen tussen +/- minimumloon en een modaal inkomen hebben. Hoe hoger het percentage, hoe meer mensen tot de doelgroep behoren. Met vriendelijke groet, Nadine Langedijk

Nieuwe Steen 1 | Postbus 603 | 1620 AR Hoorn T 0229 252200 | www.hoorn.nl Van: Rob Droste <rdroste@raad-hoorn.nl> Verzonden: vrijdag 18 november 2022 14:27 Aan: Langedijk, Nadine <n.langedijk@hoorn.nl> CC: Griffie Hoorn <griffie@hoorn.nl>; Hakhoff, Karin <k.hakhoff@hoorn.nl>; Leek, Danique <D.leek@hoorn.nl>; Verbeek, Jean Paul <j.verbeek@hoorn.nl>; Mitchel Sluis <msluis@raad-hoorn.nl> Onderwerp: Aanvullende technische vragen: Voorstel financiële tegemoetkoming voor huishoudens met een inkomen van 120 tot 150% van de bijstandsnorm.

Beste mevrouw Langedijk, Hartelijk dank voor de beantwoording. Naar aanleiding van de beantwoording heb ik de volgende technische vragen. 1) Kunt u een nadere toelichting geven waarom een simpele staffel (120-140% 550 euro, 140-160 tot meer tijd zorgt in de uitvoering? In welke mate erkent u de voordelen van een enkele staffel voor het verkleinen van de armoedeval? 2) Het antwoord op vraag 4 wekt de suggestie dat een bedrag van 275 euro niet lonend zou zijn, terwijl energieleveranciers twee maal 190 euro uitkeren. Hoe beoordeelt u welk bedrag wel of niet loont? 3) Zorgtoeslagen en huurtoeslagen worden ook uitgekeerd aan mensen met een inkomenspercentage boven 150 % van bijstandsniveau. Wat zouden de negatieve gevolgen zijn van een grens van 160 procent, behalve dat het aantal mensen dat dan in aanmerking komt minder goed te schatten is? Met vriendelijke groet,

Rob Droste Fractievoorzitter VVD Hoorn Op 18 nov. 2022 om 13:18 heeft Langedijk, Nadine <n.langedijk@hoorn.nl> het volgende geschreven:

Dag Rob, Geachte heer Droste, Zie hieronder de vragen met het antwoord daarop. 1.

Wat is de gehanteerde definitie van middeninkomens? Antwoord: Er is in het voorstel bewust voor gekozen om de definitie/term ‘middeninkomens’ niet te hanteren. Middeninkomens is namelijk geen algemeen gehanteerde term (zoals ‘laag inkomen’ uit de Participatiewet). We hebben, in aansluiting op de motie en andere gemeenten, gekozen voor het inkomenspercentage tot 150%.

2.

Op welke wijze wordt de omgeschreven doelgroep (120-150% wettelijk minimum) op dit moment, zonder het voorliggende raadsvoorstel, financieel ondersteund door het Rijk (vanaf 1 januari 2023) (dus stijging Wettelijk Minimum Loon met 10%, verhoging toeslagen, verhogen heffingskortingen, energietoeslag etc) en gemeente? Gelieve voor het Rijk en gemeente apart aangeven. Antwoord: Vanuit het Rijk via de Gemeente zoals met energietoeslag wordt deze doelgroep zonder voorliggend raadsvoorstel niet gecompenseerd. Althans, gemeenten mogen op grond van de Participatiewet zelf bepalen welke doelgroep in aanmerking komt. Voor Hoorn betreft dit -zoals bekend- de algemene doelgroep binnen de inkomensondersteuning: De inwoners met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm. Dit is ook de groep waarvoor het Rijk aan gemeenten een vergoeding verstrekt. Daarnaast leveren wij maatwerk. Alle landelijke maatregelen ten behoeve van energiearmoede: 1. Energietoeslag (huidige situatie: voor inwoners met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm; 2. Invoering landelijk afsluitverbod energieschulden (geldt vanaf 26 oktober 2022 tot 1 april 2023); 3. Niemand mag uit een schuldregeling worden gezet vanwege nieuwe schulden door hoge energiekosten;

4. Mensen moeten het perspectief op een schuldregeling houden ondanks niet sluitende inkomsten/uitgaven; 5. Landelijk noodfonds (nog op te richtten); 6. Extra middelen voor bijzondere bijstand via gemeenten; 7. Duurzaamheidsmaatregelen (via SPUK regeling gemeenten) en 8. Alle Nederlanders krijgen 2x €190 compensatie via de energieleverancier.

2023:

Alle extra landelijke maatregelen ten gunste van koopkracht geldt aanvullend per 1. Prijsplafond energie; 2. Verhoging wettelijk minimumloon met 10% (die gaat van € 1.756,20 naar € 1.931,82 excl. 8% vakantiegeld); 3. Nogmaals een Energietoeslag van €1.300 voor de lage inkomens; 4. Huurtoeslag gaat gemiddeld met €17 per maand omhoog; 5. Huur van sociale huurwoningen gaat gemiddeld €57 per maand omlaag; 6. Zorgtoeslag gaat gemiddeld met €35 per maand omhoog 7. Het Kindgebonden budget gaat met €356 per jaar omhoog voor het eerste en tweede kind en extra voor alleenstaande ouders en met € 468 per jaar vanaf het derde kind. 8. Extra geld voor bijzondere bijstand en kinderarmoede via gemeenten en 9. Verlaging van de inkomstenbelasting (werkenden).

Huidige situatie bijstandsnorm t.o.v. wettelijk minimumloon én verhoging van 10% per 2023 (op basis van een alleenstaande): Bijstandsnorm per juli 2022 € 1.046,73

3.

Wettelijk minimumloon 2022 € 1.756,20 = 167,78% van de bijstandsnorm (bijstandsnorm vanaf 2023 is nog niet bekend)

Wettelijk minimumloon 2023 € 1.931,82

Is overwogen om een generieke korting te geven op bijvoorbeeld de OZB aanslag, afvalstoffenheffing of een generieke uitkering aan alle inwoners?

Antwoord: Alle opties zijn overwogen maar gelet op de meest voordelige oplossing voor de inwoners uit de doelgroep werkenden armen/ armoedeval (nét boven de inkomensondersteuning grens), uitvoerbaarheid en algehele haalbaarheid wordt de oplossing via de energietoeslag geadviseerd. 4.

Is overwogen om te kiezen voor een grotere doelgroep maar een lager forfaitair bedrag? Antwoord: Ja, echter wordt geadviseerd om een bedrag van €550 aan deze doelgroep te verstrekken zodat inwoners alsnog een bedrag krijgen ‘wat loont’ en een verschil kan maken. Gevreesd wordt dat inwoners bijvoorbeeld naar verhouding met een hoger inkomen en een lager te verstrekken bedrag minder snel ‘de moeite’ nemen om zo’n bedrag aan te vragen. Hierin speelt ook mee dat het een doelgroep in Hoorn betreft die niet gewend is een vorm van inkomensondersteuning van de gemeente te ontvangen. Daarnaast is geen inschatting te maken van de doelgroep met een inkomen boven de 150% omdat het CBS daar geen aantallen van verstrekt. Deze gaan tot de 150% van de bijstandsnorm.

5.

Klopt het dat inwoners die 150%+1 euro verdienen van wettelijk minimum geen recht hebben op de 550 euro? Is overwogen om te werken met staffels om geleidelijk de steun af te bouwen? Bijvoorbeeld 140-160 procent en een forfait van 275 euro? Antwoord: Feitelijk is dat juist. Echter wordt er gewerkt met de mogelijkheid om een hardheidsclauseule en/of maatwerk toe te passen. Dit wordt vanuit het beleid vanuit rondkomen ook gestimuleerd om te doen, bijvoorbeeld door de menselijke maat toe te passen.

Alle scenario’s zijn overwogen. Er is in deze situatie niet voor staffels gekozen. Dit vraagt ook meer tijd van de uitvoering. Zie verder het antwoord op vraag 4. 6.

Indien wordt gekozen voor een voorstel waarin de doelgroep van 120% t/m 140% een bedrag van 550 euro krijgt en de doelgroep 140% t/m 160% een forfaitair maar lager dan 550 euro, wat zou dan het geschatte bedrag zijn wanneer dit budgetneutraal wordt uitgevoerd. Idem voor 140% t/m 180%. Antwoord: Dat is niet te zeggen. Mede vanwege dat er geen aantallen van inwoners met een inkomen boven de 150% beschikbaar zijn. Vermoed wordt dat de groep inwoners met een inkomen boven de 150% tot +/- modaal eerst fors toeneemt en pas bij de fors hogere inkomens verder afneemt. Dat zou betekenen dat dit niet budgetneutraal uit te voeren is en er feitelijk maar een relatief klein bedrag uitgekeerd kan worden. Daarbij wordt (herhaaldelijk) opgemerkt dat het voorstel een bewuste afweging is tussen zoveel mogelijk binnen de kaders van de motie én

de uitvoerbaarheid van een dergelijke regeling in combinatie met het effect wat dit voor de inwoner veroorzaakt. 7.

Wat zijn de financiële gevolgen van een eenmalige korting van 10 procent op de OZB voor alle inwoners? Antwoord: Er wordt jaarlijks ca. € 15.000.000 ontvangen op de OZB. Grofweg betekent dit dat de financiële gevolgen van een korting van 10% € 1.500.000 is. Echter profiteren hier dan alleen de woningeigenaren van. Dat is niet de doelgroep die het college beoogt met dit voorstel te bereiken. Zo mis je bijvoorbeeld de inwoners die een huurwoning hebben.

8.

Wat zijn de mogelijkheden voor het introduceren van een kledingpas (zoals in de gemeente Utrecht) of een voedselpas? Antwoord: De meest gebruikte inzet via gemeenten is een ‘Fashioncheque’. Fashioncheque biedt gemeenten bijvoorbeeld ook de mogelijkheid om meer lokale winkels toe te voegen aan de bestedingsmogelijkheden van de pas wanneer een gemeente ervoor kiest deze in te zetten. Een specifieke ‘voedselpas’ bestaat niet. Dit zou via een VVV bon of een specifieke tegoedpas van een supermarkt moeten gaan. Dit is mogelijk om in de gemeente Hoorn te doen. Echter, is dit moeilijker uit te voeren (o.a. meer arbeidsintensief) omdat dit dan om een nieuwe regeling gaat en er bijvoorbeeld nieuwe werkprocessen voor moeten worden ingevoerd. Dit vraagt ook meer tijd van de uitvoering. Het voordeel van de energietoeslag zoals is voorgesteld is dat dit zo goed als binnen de bestaande werkwijze, op de kortst mogelijke termijn, door het bestaande team kan worden uitgevoerd.

Met vriendelijke groet, Nadine Langedijk

Nieuwe Steen 1 | Postbus 603 | 1620 AR Hoorn T 0229 252200 | www.hoorn.nl Van: Rob Droste <rdroste@raad-hoorn.nl> Verzonden: donderdag 17 november 2022 16:01 Aan: Leek, Danique <D.leek@hoorn.nl> CC: Hakhoff, Karin <k.hakhoff@hoorn.nl>; Griffie Hoorn <griffie@hoorn.nl>; Langedijk, Nadine <n.langedijk@hoorn.nl> Onderwerp: Technische vragen: Voorstel financiële tegemoetkoming voor huishoudens met een inkomen van 120 tot 150% van de bijstandsnorm.

Beste mevrouw Leek, Hierbij een aantal technische vragen over het Voorstel financiële tegemoetkoming voor huishoudens met een inkomen van 120 tot 150% van de bijstandsnorm. 1. 2.

3. 4. 5.

6.

7. 8.

Wat is de gehanteerde definitie van middeninkomens? Op welke wijze wordt de omgeschreven doelgroep (120-150% wettelijk minimum) op dit moment, zonder het voorliggende raadsvoorstel, financieel ondersteund door het Rijk (vanaf 1 januari 2023) (dus stijging Wettelijk Minimum Loon met 10%, verhoging toeslagen, verhogen heffingskortingen, energietoeslag etc) en gemeente? Gelieve voor het Rijk en gemeente apart aangeven. Is overwogen om een generieke korting te geven op bijvoorbeeld de OZB aanslag, afvalstoffenheffing of een generieke uitkering aan alle inwoners? Is overwogen om te kiezen voor een grotere doelgroep maar een lager forfaitair bedrag? Klopt het dat inwoners die 150%+1 euro verdienen van wettelijk minimum geen recht hebben op de 550 euro? Is overwogen om te werken met staffels om geleidelijk de steun af te bouwen? Bijvoorbeeld 140-160 procent en een forfait van 275 euro? Indien wordt gekozen voor een voorstel waarin de doelgroep van 120% t/m 140% een bedrag van 550 euro krijgt en de doelgroep 140% t/m 160% een forfaitair maar lager dan 550 euro, wat zou dan het geschatte bedrag zijn wanneer dit budgetneutraal wordt uitgevoerd. Idem voor 140% t/m 180%. Wat zijn de financiële gevolgen van een eenmalige korting van 10 procent op de OZB voor alle inwoners? Wat zijn de mogelijkheden voor het introduceren van een kledingpas (zoals in de gemeente Utrecht) of een voedselpas?

Alvast dank voor de beantwoording. Met vriendelijke groet, Rob Droste & Mitchel Sluis VVD Hoorn